Άρθρο γνώμης της Wall Street Journal με τίτλο «An Urgent Need to Contain Turkey» (Μια Επείγουσα Ανάγκη να Περιοριστεί η Τουρκία), που δημοσιεύτηκε στις 4 Μαρτίου 2026 (και εμφανίστηκε στην έντυπη έκδοση της 5ης Μαρτίου), υπογράφεται από τον Bradley Martin, εκτελεστικό διευθυντή του Near East Center for Strategic Studies.

Το άρθρο αποτελεί μια σκληρή κριτική προς την Τουρκία υπό τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, στο πλαίσιο μιας υποθετικής πτώσης του ιρανικού καθεστώτος και της ανάγκης οι ΗΠΑ και το Ισραήλ να μην επιτρέψουν στην Άγκυρα να καλύψει το κενό ισχύος που θα δημιουργηθεί.

Η Τουρκία ως νέα απειλή μετά την πτώση του Ιράν

Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ, ενώ εξουδετερώνουν την περιφερειακή απειλή του Ιράν, οφείλουν να διασφαλίσουν ότι η Τουρκία δεν θα πάρει τη θέση του, υποστηρίζει ο αρθρογράφος. Μετά τον πόλεμο στο Ιράκ, το Ιράν εκμεταλλεύτηκε το κενό εξουσίας που άφησε ο Σαντάμ Χουσεΐν, στέλνοντας τρομοκράτες των Φρουρών της Επανάστασης για να εκπαιδεύσουν σιιτικές τζιχαντιστικές ομάδες και να εμπλέξουν τις ΗΠΑ σε μια δαπανηρή κατοχή, ενώ επεκτεινόταν η επιρροή της Τεχεράνης στην περιοχή.

Ο πρόεδρος Τραμπ δήλωσε πρόσφατα ότι «οι ιρανικές δυνάμεις σκότωσαν και ακρωτηρίασαν εκατοντάδες Αμερικανούς στρατιώτες στο Ιράκ», ενώ οι πληρεξούσιοι της Τεχεράνης συνεχίζουν να επιτίθενται σε αμερικανικές δυνάμεις, πλοία και εμπορικές γραμμές στη Μέση Ανατολή.

Η στάση του Ερντογάν απέναντι στις εξελίξεις στο Ιράν

Ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν χαρακτήρισε τις επιθέσεις ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν «κατάφωρη παραβίαση» του διεθνούς δικαίου και εξέφρασε τη «λύπη» του για τον θάνατο του πρώην ανώτατου ηγέτη Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Ωστόσο, δεν έδειξε καμία συμπάθεια για τα χιλιάδες αθώα θύματα των διαδηλώσεων Ιανουαρίου στο Ιράν. Αντιθέτως, η τουρκική κυβέρνηση φέρεται να συντόνισε με την Τεχεράνη τη σύλληψη διαδηλωτών κατά του ιρανικού καθεστώτος που βρίσκονταν στην Τουρκία, με ορισμένους από αυτούς να εκτελούνται αργότερα στο Ιράν, σύμφωνα με ρεπορτάζ του NewsNation.

Η αυτοεικόνα του Ερντογάν και οι αντι-ΝΑΤΟϊκές ενέργειες

Ο Ερντογάν φιλοδοξεί να ηγηθεί του ισλαμικού κόσμου και βλέπει τον εαυτό του ως σύγχρονο σουλτάνο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Αυτή η αντίληψη εξηγεί γιατί η Τουρκία αποδεικνύεται κακός εταίρος στο ΝΑΤΟ σε ό,τι αφορά το Ιράν. Το 2012, η Άγκυρα φέρεται να αποκάλυψε στην Τεχεράνη τις ταυτότητες έως και 10 Ιρανών πολιτών που κατασκόπευαν για το Ισραήλ και συνέλεγαν πληροφορίες για το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας, ένα πλήγμα που ο πρώην επικεφαλής της Μοσάντ Ντάνι Γιατόμ χαρακτήρισε καταστροφικό για τις δυτικές υπηρεσίες πληροφοριών.

Επιπλέον, η επιχείρηση Delta Force το 2015 κατά του οικονομικού στελέχους του ISIS Αμπού Σαγιάφ αποκάλυψε αδιαμφισβήτητους δεσμούς μεταξύ της τρομοκρατικής οργάνωσης και Τούρκων αξιωματούχων, την εποχή που το ISIS έβγαζε εκατομμύρια δολάρια τον μήνα από λαθρεμπόριο πετρελαίου.

Εκβιαστική διπλωματία με πρόσφυγες προς την ΕΕ

Η Τουρκία έχει χρησιμοποιήσει επανειλημμένα την προσφυγική κρίση της Συρίας ως εργαλείο πίεσης προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι η συμφωνία ΕΕ-Τουρκίας του 2016 (με 6 δισ. ευρώ βοήθεια για να σταματήσει η παράνομη μετανάστευση) και η κρίση στα σύνορα το 2020, όταν ο Ερντογάν ανακοίνωσε ότι δεν θα εμποδίζει πλέον τους πρόσφυγες να περάσουν στην Ευρώπη, κίνηση που η ελληνική κυβέρνηση χαρακτήρισε «διπλωματία εκβιασμού».

Ερωτήματα για το μέλλον της σχέσης με το ΝΑΤΟ

Το άρθρο κλείνει με κρίσιμα ερωτήματα: Πρέπει το ΝΑΤΟ να συνεχίσει τη σχέση του με την Τουρκία; Ποιος θα είναι ο ρόλος της Άγκυρας στη Μέση Ανατολή μετά την πτώση του ιρανικού καθεστώτος; Οι ΗΠΑ δεν πρέπει να ξεχνούν ότι η Τουρκία αντιτίθεται συχνά στην αμερικανική εξωτερική πολιτική και αποτελεί «πονοκέφαλο» για τους συμμάχους της.

Με λίγα λόγια, ο Bradley Martin καλεί σε στρατηγικό περιορισμό («containment») της Τουρκίας, προκειμένου να μην μετατραπεί σε νέα κυρίαρχη απειλή στην περιοχή μετά την αποδυνάμωση ή πτώση του Ιράν. Το κείμενο αντικατοπτρίζει μια ιδιαίτερα επικριτική στάση απέναντι στον Ερντογάν και την εξωτερική πολιτική της Τουρκίας, σε μια χρονική στιγμή έντονων γεωπολιτικών ανακατατάξεων στη Μέση Ανατολή.

Διαβάστε επίσης:  Τουρκία: Δεν θα διστάσουμε να χρησιμοποιήσουμε εξουσίες ως εγγυήτρια δύναμη