Η επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης επιστρέφει αυτή την εβδομάδα στον τουρκικό δημόσιο λόγο, με επικριτικά δημοσιεύματα να αποδίδουν γεωπολιτικές σκοπιμότητες στις δηλώσεις του Οικουμενικού Πατριάρχη.

Σποραδικά δημοσιεύματα στον τουρκικό Τύπο, επικαλούμενα πρόσφατες δηλώσεις του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου στον ελληνικό Τύπο περί επαναλειτουργίας της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης, επαναφέρουν το θέμα άλλοτε σε επικριτικό και άλλοτε σε καθαρά ειδησεογραφικό τόνο.

Πρωτοσέλιδο δημοσίευμα της εφημερίδας Μιλί Γκαζετέ, γνωστής για τις ακραίες της θέσεις, με τίτλο «Η Θεολογική Σχολή της Χάλκης άνοιξε και δεν το ξέραμε!» και υπότιτλο «Ο αρχιερέας δείχνει αυτοπεποίθηση. Δήλωσε μόνος του ότι “οι απαραίτητες άδειες θα εκδοθούν το καλοκαίρι και η πολιτική βούληση υπάρχει”, ανακοινώνοντας έτσι τη διαδικασία επαναλειτουργίας της σχολής ιερωμένων», υιοθετεί έντονα επικριτική στάση απέναντι στις δηλώσεις του Πατριάρχη.

Σύνδεση Χάλκης και γεωπολιτικής

Σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα, «στην Ανατολική Μεσόγειο, στο Αιγαίο και στη Δυτική Θράκη, οι Ρωμιοί, που δεν άφησαν καμία ευκαιρία εχθρικής ενέργειας ανεκμετάλλευτη, ζητούν τώρα χωρίς ντροπή να ανοίξει ξανά η Θεολογική Σχολή της Χάλκης και για αυτό χτυπούν την πόρτα του Προέδρου Τραμπ. Ο Ρωμιός Πατριάρχης του Φαναρίου Βαρθολομαίος, προσκαλώντας τον Πάπα Λέοντα ΙΔ΄ στην Τουρκία για να επιδείξει τη δύναμή του και να υποκινήσει τον Χριστιανικό κόσμο εναντίον της Τουρκίας, προέβλεψε μάλιστα ότι η Σχολή θα μπορούσε να ανοίξει το καλοκαίρι, ενώ δεν ξέχασε να αναφέρει και το ενδιαφέρον που έχει δείξει ο πρόεδρος Τραμπ».

Στο ίδιο πλαίσιο, το δημοσίευμα συνδέει το ζήτημα της Χάλκης με αναφορές του Έλληνα υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη για τα ελληνικά χωρικά ύδατα και τη διεθνή διάσταση του ζητήματος.

Οι δηλώσεις Βαρθολομαίου και η πολιτική βούληση

Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος, σύμφωνα με τις αναφορές, δήλωσε ότι οι εργασίες αποκατάστασης της Σχολής συνεχίζονται και αναμένεται να ολοκληρωθούν το καλοκαίρι, εκφράζοντας την ελπίδα ότι έως τότε θα έχουν εκδοθεί οι απαραίτητες άδειες, ώστε η Σχολή να δεχθεί ξανά φοιτητές μετά από 55 χρόνια. Τόνισε επίσης ότι η αναγκαία πολιτική βούληση υπάρχει, αν και ορισμένα ζητήματα παραμένουν ανοικτά, ενώ αναφέρθηκε και στο ενδιαφέρον που επέδειξε ο πρόεδρος των ΗΠΑ, σημειώνοντας ότι τον υποδέχθηκε με θερμότητα.

«Περιττή ανάγκη» η Χάλκη

Σε άλλο σημείο, η Μιλί Γκαζετέ υποστηρίζει ότι ο ρωμαίικος πληθυσμός στην Τουρκία αριθμεί περίπου 2.000 άτομα, κυρίως στην Κωνσταντινούπολη, με αποτέλεσμα το κλείσιμο σχολείων και εκκλησιών λόγω πληθυσμιακής συρρίκνωσης. Κατά το σχολικό έτος 2025-2026, περίπου 300 μαθητές φοιτούσαν σε όλα τα ρωμαίικα σχολεία της χώρας, γεγονός που, σύμφωνα με το δημοσίευμα, καθιστά τη Σχολή της Χάλκης μη αναγκαία για τις ανάγκες της κοινότητας, ενώ διατυπώνεται ο ισχυρισμός ότι ενδεχόμενη επαναλειτουργία θα οδηγήσει στην εκπαίδευση Ορθοδόξων από όλο τον κόσμο ως «Ρωμιών εθνικιστών».

Διαφορετικό τόνο υιοθετεί η τοπική εφημερίδα των Πριγκηποννήσων Αντά Γκαζετεσί, η οποία σε άρθρο με τίτλο «Ο Βαρθολομαίος έκανε εκτίμηση σχετικά με τη διαδικασία επαναλειτουργίας της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης» αναφέρεται στη θετική εκτίμηση του Οικουμενικού Πατριάρχη και στα «απτά σημάδια» που δείχνουν ότι η Σχολή μπορεί να επαναλειτουργήσει στο άμεσο μέλλον. Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στη χρήση του όρου «Οικουμενικό Πατριαρχείο» αντί του «Ρωμαίικο Πατριαρχείο του Φαναρίου».

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ο «Ρωμιός Πατριάρχης Βαρθολομαίος» σημείωσε ότι το θέμα επανήλθε στην ατζέντα με πρωτοβουλία του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος έδωσε εντολή στον υπουργό Παιδείας Γιουσούφ Τεκίν να ξεκινήσει διάλογο με το Πατριαρχείο.

Η διεθνής διάσταση και οι προσδοκίες

Η Αντά Γκαζετεσί αναφέρει επίσης ότι οι εργασίες αποκατάστασης αναμένεται να ολοκληρωθούν το καλοκαίρι, ώστε να υπάρξει σαφήνεια για τη λειτουργία της Σχολής και την έκδοση των απαιτούμενων αδειών. Μετά από 55 χρόνια, η Σχολή θα μπορούσε να δεχθεί ξανά μαθητές, ενώ ο Πατριάρχης φέρεται να προτίθεται να προσκαλέσει τον πρόεδρο Ερντογάν στην τελετή επαναλειτουργίας.

Παράλληλα, γίνεται αναφορά στη συνάντηση του Βαρθολομαίου με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, κατά την οποία συζητήθηκαν οι δραστηριότητες και η αποστολή του Πατριαρχείου σε εγκάρδιο κλίμα, με ενδιαφέρον και από άλλους Αμερικανούς αξιωματούχους.

Στο ίδιο πνεύμα κινείται και η εφημερίδα Καραντενίζ Γκαζετέ, η οποία με τίτλο «Δήλωση του Πατριάρχη Βαρθολομαίου για τη Θεολογική Σχολή της Χάλκης» και υπότιτλο «Ο Ρωμιός Πατριάρχης του Φαναρίου Βαρθολομαίος, σε δήλωση που παραχώρησε στον ελληνικό Τύπο, εξέφρασε την αισιοδοξία του ότι υπάρχουν ενδείξεις για την επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης στο άμεσο μέλλον», καταγράφει την είδηση χωρίς τις οξείες αιχμές άλλων εντύπων