Την εκτίμηση ότι η ελληνική NAVTEX για τις έρευνες του Great Sea Interconnector (GSI) θα εκδοθεί εντός Οκτωβρίου εξέφρασε ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης, ξεκαθαρίζοντας ότι μετά την έκδοσή της θα αρχίσει η διαδικασία καταβολής της πρώτης δόσης των 25 εκατομμυρίων ευρώ από την Κυπριακή Δημοκρατία. Παράλληλα, αποκάλυψε ότι οι 19 προτάσεις του Προέδρου Χριστοδουλίδη για το Κυπριακό παρουσιάστηκαν προφορικά, ενώ αναφέρθηκε στις εξελίξεις γύρω από το κοίτασμα «Αφροδίτη» και στις επόμενες κινήσεις για την επανέναρξη των συνομιλιών.

Μιλώντας τη Δευτέρα, 19 Οκτωβρίου 2026, στην εκπομπή «Μεσημέρι και Κάτι» του ΣΙΓΜΑ, ο κ. Λετυμπιώτης τοποθετήθηκε για σειρά ζητημάτων της επικαιρότητας, από το ηλεκτρικό καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου και το φυσικό αέριο μέχρι το Κυπριακό, τις πληθωριστικές πιέσεις και τις επόμενες προεδρικές εκλογές.

GSI: Αναμένεται η ελληνική NAVTEX εντός Οκτωβρίου

Σε σχέση με το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος επιβεβαίωσε ότι έχει υποβληθεί αίτημα για τη διεξαγωγή ερευνών στην κυπριακή Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη.

Όπως ανέφερε, η κυβέρνηση αναμένει την έκδοση της NAVTEX από ελληνικής πλευράς, η οποία, σύμφωνα με την ενημέρωση που διαθέτει, αναμένεται τις αμέσως επόμενες ημέρες και, σε κάθε περίπτωση, εντός Οκτωβρίου.

«Πρώτα θα πρέπει να αναμένουμε από πλευράς της ελληνικής κυβέρνησης να εκδοθεί η NAVTEX», ανέφερε, εξηγώντας ότι ακολούθως θα ενεργοποιηθεί συγκεκριμένος σχεδιασμός για τα επόμενα βήματα.

Αναγνώρισε ότι υπάρχουν τεχνικές πτυχές που πρέπει να διευθετηθούν, σημειώνοντας ότι δεν είναι ο αρμόδιος να αναλύσει όλες τις τεχνοκρατικές λεπτομέρειες.

Ερωτηθείς για την τουρκική στάση και το ενδεχόμενο παρεμπόδισης των ερευνών, ο κ. Λετυμπιώτης υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση λαμβάνει υπόψη τη γεωπολιτική διάσταση του έργου και προχωρεί στις απαραίτητες διπλωματικές ενέργειες.

Τόνισε ότι το διεθνές δίκαιο αποτελεί τη βάση της προσέγγισης της Κυπριακής Δημοκρατίας και ότι δεν μπορεί να εφαρμόζεται επιλεκτικά.

Διαβάστε επίσης:  GSI: Άδειες για έρευνες, έρχεται NAVTEX και αποδέσμευση €25 εκατ.

Μετά τη NAVTEX η διαδικασία καταβολής των €25 εκατ.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην πρώτη δόση των 25 εκατομμυρίων ευρώ, την οποία η Κυπριακή Δημοκρατία έχει συμφωνήσει να καταβάλει στο πλαίσιο του έργου.

Ερωτηθείς εάν η έκδοση της NAVTEX θα σηματοδοτήσει την καταβολή του ποσού, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος απάντησε ότι θα ξεκινήσει άμεσα η σχετική διαδικασία, επισημαίνοντας πως υπάρχουν συγκεκριμένες προπαρασκευαστικές αποφάσεις που πρέπει να ληφθούν.

Διευκρίνισε ότι το ποσό είναι ήδη ενταγμένο στον κρατικό προϋπολογισμό.

Παράλληλα, επιβεβαίωσε ότι η κυβέρνηση δεν έχει ακόμη παραλάβει την επικαιροποιημένη μελέτη βιωσιμότητας του έργου.

«Η δική μου ενημέρωση είναι ότι δεν την έχουμε ακόμη», ανέφερε, σημειώνοντας ότι ο χρόνος ολοκλήρωσής της δεν εξαρτάται από την κυπριακή πλευρά.

Σε σχέση με το ενδεχόμενο συμμετοχής της Κυπριακής Δημοκρατίας στο μετοχικό κεφάλαιο του GSI, ο κ. Λετυμπιώτης ξεκαθάρισε ότι πρόκειται για διαφορετικό ζήτημα, το οποίο θα εξεταστεί σε επόμενο στάδιο.

Υπενθύμισε ότι κατά τις προηγούμενες επαφές Κύπρου και Ελλάδας υπήρξε κοινή προσέγγιση ως προς την πρώτη δόση των 25 εκατομμυρίων ευρώ, ενώ η μετοχική συμμετοχή παραμένει αντικείμενο μελλοντικής συζήτησης.

Κυπριακό: Προφορικά οι 19 προτάσεις Χριστοδουλίδη

Αναφερόμενος στο Κυπριακό και στις επαφές του Προέδρου της Δημοκρατίας με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Έρχιουρμαν, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος απέρριψε την εκτίμηση ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά επιδίδεται σε παιχνίδι επίρριψης ευθυνών.

Όπως υποστήριξε, στόχος της κυβέρνησης είναι η δημιουργία των προϋποθέσεων για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων και όχι η απόδοση ευθυνών.

Υπενθύμισε ότι ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είχε δηλώσει σε συνέντευξή του σε τουρκοκυπριακό μέσο πως ο ίδιος και ο κ. Έρχιουρμαν μπορούν να γράψουν ιστορία, εφόσον επιδειχθεί η απαραίτητη πολιτική βούληση από την Τουρκία.

Ο κ. Λετυμπιώτης σημείωσε ότι από τον Μάρτιο του 2023 μέχρι σήμερα έχει καταγραφεί, κατά την εκτίμησή του, σημαντική κινητικότητα στο Κυπριακό, με την προσωπική εμπλοκή του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, τον διορισμό προσωπικής απεσταλμένης και την εμπλοκή της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέσω ειδικού απεσταλμένου.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε η διευκρίνισή του ότι οι 19 προτάσεις του Προέδρου της Δημοκρατίας παρουσιάστηκαν προφορικά.

Ερωτηθείς εάν οι προτάσεις είχαν παραδοθεί γραπτώς ή μέσω non-paper, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος εξήγησε ότι οι εισηγήσεις στο πλαίσιο της διαδικασίας μπορούν να διατυπώνονται με διαφορετικούς τρόπους, ενώ επιβεβαίωσε τον προφορικό χαρακτήρα της συγκεκριμένης παρουσίασης.

Ανέφερε ότι και οι προτάσεις που είχαν υποβληθεί από τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών είχαν παρουσιαστεί προφορικά, με την ελληνοκυπριακή πλευρά να απαντά θετικά.

Επέμεινε, ωστόσο, ότι η ουσία βρίσκεται στο κατά πόσο η τουρκοκυπριακή πλευρά είναι διατεθειμένη να συζητήσει τις 19 προτάσεις, χωρίς αυτό να προϋποθέτει την εκ των προτέρων αποδοχή τους.

Πρόταση για Αμμόχωστο και λιμάνι υπό την Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Ο κ. Λετυμπιώτης αναφέρθηκε και στην πρόταση του Προέδρου της Δημοκρατίας για την περίκλειστη περιοχή της Αμμοχώστου και το λιμάνι της πόλης, υπό την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Όπως σημείωσε, πρόκειται για μία από τις 19 εισηγήσεις που έχουν υποβληθεί στο πλαίσιο της προσπάθειας δημιουργίας θετικού κλίματος και προώθησης της διαδικασίας.

Σε σχέση με το ζήτημα της καταγραφής των συγκλίσεων που είχαν επιτευχθεί σε προηγούμενες διαπραγματεύσεις, ανέφερε ότι η θέση της ελληνοκυπριακής πλευράς είναι να ολοκληρωθεί το σχετικό κείμενο και να παραδοθεί σε όλα τα εμπλεκόμενα μέρη.

Εξήγησε ότι μια κοινή αντίληψη για τις συγκλίσεις θα μπορούσε να συμβάλει στην προσπάθεια επανέναρξης των διαπραγματεύσεων.

Υπενθύμισε ότι και ο Τουρκοκύπριος ηγέτης έχει περιλάβει τη διαφύλαξη των προηγούμενων συγκλίσεων στα σημεία της μεθοδολογίας που προτείνει, κάτι με το οποίο, όπως ανέφερε, συμφωνεί η ελληνοκυπριακή πλευρά.

Συνάντηση Χριστοδουλίδη–Έρχιουρμαν και ρόλος της Τουρκίας

Ενόψει της προγραμματισμένης για την Τρίτη συνάντησης Χριστοδουλίδη–Έρχιουρμαν, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος ανέφερε ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά θα προσέλθει με εποικοδομητική στάση και πρόθεση συζήτησης συγκεκριμένων ζητημάτων.

Τόνισε ότι οι συναντήσεις μεταξύ των δύο ηγετών έχουν αξία, καθώς μπορούν να συμβάλουν στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης.

Ωστόσο, υπογράμμισε ότι ακόμη και μια ενδεχόμενη συμφωνία για όλα τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης ή για το άνοιγμα τεσσάρων νέων σημείων διέλευσης δεν θα ήταν από μόνη της αρκετή για την επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων.

Κατά τον κ. Λετυμπιώτη, απαραίτητη προϋπόθεση παραμένει η ευθυγράμμιση της Τουρκίας με τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών.

Αναφερόμενος στις επικρίσεις για ακυρώσεις εκδηλώσεων και για ζητήματα συμβόλων του ψευδοκράτους, υποστήριξε ότι η οικοδόμηση εμπιστοσύνης δεν μπορεί να επιτυγχάνεται μέσω υποχωρήσεων σε θέματα κυριαρχίας της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Διευκρίνισε ακόμη ότι δεν είχε δει ο ίδιος την επιστολή του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών προς τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, εκφράζοντας επιφυλάξεις για τις ερμηνείες που παρουσιάζονται δημόσια ως προς το περιεχόμενό της.

«Αφροδίτη»: Αναμένονται ανακοινώσεις για τις εκκρεμότητες με το Ισραήλ

Στο ενεργειακό πεδίο, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος τοποθετήθηκε και για τις εξελίξεις γύρω από το κοίτασμα φυσικού αερίου «Αφροδίτη», με αφορμή πληροφορίες για αυξημένες οικονομικές απαιτήσεις των εταιρειών.

Όπως ανέφερε, το ζήτημα που αφορά το Ισραήλ δεν είναι καινούργιο, καθώς πρόκειται για εκκρεμότητα γνωστή εδώ και πολλά χρόνια.

Εκτίμησε, ωστόσο, ότι οι εμπλεκόμενες πλευρές βρίσκονται πλέον πιο κοντά σε διευθέτηση, προσθέτοντας ότι αναμένει ανακοινώσεις το επόμενο διάστημα.

Σε σχέση με τις απαιτήσεις των εταιρειών, σημείωσε ότι αυτές αξιολογούνται στη βάση των θεσμοθετημένων διαδικασιών που διέπουν τις σχετικές συμβάσεις.

Ο κ. Λετυμπιώτης αναγνώρισε τη δυσπιστία που υπάρχει στην κοινωνία λόγω των επανειλημμένων καθυστερήσεων στην αξιοποίηση των κυπριακών κοιτασμάτων.

Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η αξιοποίηση του φυσικού αερίου αποτελεί υψηλό εθνικό στόχο, συνδέοντάς την με την ανάγκη διαφοροποίησης του ενεργειακού μείγματος και μείωσης του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας.

Όπως εξήγησε, η κυβέρνηση θεωρεί ότι η διαφοροποίηση του ενεργειακού μείγματος, τόσο μέσω των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας όσο και μέσω του φυσικού αερίου, είναι απαραίτητη για τη συγκράτηση του ενεργειακού κόστους.

Ακρίβεια και στεγαστικό: Τα μέτρα αξιολογούνται διαρκώς

Αναφερόμενος στις οικονομικές πιέσεις που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος τόνισε ότι η κυβέρνηση αναγνωρίζει τις επιπτώσεις του πληθωρισμού, το αυξημένο ενεργειακό κόστος και το στεγαστικό πρόβλημα.

Όπως ανέφερε, έχουν ήδη ληφθεί μέτρα στήριξης, τα οποία αξιολογούνται σε συνεχή βάση.

Παρέπεμψε και σε πρόσφατες δηλώσεις του Υπουργού Οικονομικών, σύμφωνα με τις οποίες τα υφιστάμενα μέτρα παρακολουθούνται και επανεξετάζονται.

Εξέφρασε την ελπίδα ότι οι πληθωριστικές πιέσεις θα υποχωρήσουν, διαβεβαιώνοντας ότι μέχρι τότε η κυβέρνηση θα συνεχίσει να εξετάζει τις ανάγκες που προκύπτουν.

Καταδίκη της βίας κατά Τουρκοκυπρίου στη Λεμεσό

Ο κ. Λετυμπιώτης κλήθηκε επίσης να σχολιάσει καταγγελλόμενη βίαιη επίθεση εναντίον Τουρκοκυπρίου στη Λεμεσό.

Διευκρίνισε ότι είχε πληροφορηθεί την είδηση, αλλά δεν είχε ακόμη ενημερωθεί για τα πραγματικά περιστατικά και συνεπώς δεν μπορούσε να επιβεβαιώσει περισσότερες λεπτομέρειες.

Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η χρήση βίας είναι καταδικαστέα ανεξαρτήτως του προσώπου εναντίον του οποίου στρέφεται, χαρακτηρίζοντας απαράδεκτο ένα τέτοιο περιστατικό.

Προεδρικές 2028: «Έχουμε ακόμη αρκετό χρόνο»

Ερωτηθείς πότε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα ξεκαθαρίσει εάν προτίθεται να διεκδικήσει δεύτερη θητεία στις προεδρικές εκλογές του 2028, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος απέφυγε να δώσει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα.

Όπως ανέφερε, απομένουν περίπου 16 μήνες μέχρι τις εκλογές και υπάρχει ακόμη αρκετός χρόνος για να αναπτυχθεί η σχετική πολιτική συζήτηση.

Τόνισε ότι η κυβέρνηση και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχουν αυτή την περίοδο να διαχειριστούν σημαντικά ζητήματα που επηρεάζουν άμεσα την καθημερινότητα των πολιτών.

Κατά τον κ. Λετυμπιώτη, η προτεραιότητα πρέπει να παραμείνει στην αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων, ενώ οι συζητήσεις για τις επόμενες προεδρικές εκλογές θα έχουν τον χρόνο τους.