Ο πρωτοπόρος εκπαιδευτικός που αφιέρωσε τη ζωή του στη συστηματική και μεθοδευμένη μουσική αγωγή, ιδιαίτερα των παιδιών και εφήβων

Ένας πιστός σύζυγος, στοργικός πατέρας και παππούς, ένας πραγματικός άνθρωπος, ακούραστος υπηρέτης της Παιδείας, ένας αγαπητός φίλος, που διακρινόταν για τα πλούσια χαρίσματά του και προπάντων για το ήθος και την ανθρωπιά του, ο Μιχάλης Σταυρίδης, έφυγε για πάντα στα 71 του χρόνια.

Αγαπητέ μας Μιχάλη, η θλιβερή είδηση του θανάτου σου ράγισε τις καρδιές μας και οδήγησε τα βήματά μας σήμερα εδώ για να σε αποχαιρετήσουμε. Το ανήσυχο πνεύμα, η φιλομάθεια, η αγάπη του, καλύτερα ο έρωτάς του για τη Μουσική τον ώθησαν σε συνεχή μελέτη, έρευνα και δημιουργία.

Ξεκίνησε από πολύ νωρίς τις σπουδές του στη Μουσική στο Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης, στο Εθνικό Ωδείο Αθηνών. Μετεκπαιδεύτηκε στην Αγγλία και στην Αμερική και απέκτησε διπλώματα στην Αρμονία, στη Σύνθεση και Διεύθυνση, στο Πιάνο, ΒΑ στη Μουσική και στη Μουσική Αγωγή, Μ.Α. και δοκτοράτο στη φιλοσοφία.

Υπηρέτησε με άριστα αποτελέσματα από διάφορες θέσεις την Παιδεία του τόπου μας για μισό αιώνα. Καθηγητής, βοηθός Γυμνασιάρχης, Επιθεωρητής Μουσικής. Πρώτος Λειτουργός Εκπαίδευσης, Διευθυντής Δημοτικής Εκπαίδευσης. Μετά την αφυπηρέτησή του το 2001 και γνωρίζοντας πως είχε πολλά ακόμη να προσφέρει, συνέχισε να διδάσκει ως ειδικός επιστήμονας σε θέματα Μουσικής και Διδακτικής Θεωρίας και Πρακτικής στο Τμήμα Επιστημών και Αγωγής του Πανεπιστημίου Κύπρου. Συνέγραψε το Πρόγραμμα Μουσικής και διεύθυνε από το 2005 το Τμήμα Μουσικών Σπουδών, δημιούργησε και διεύθυνε τη Συμφωνική Ορχήστρα του Intercollege, Πανεπιστημίου Λευκωσίας κι υπήρξε, πρώτος πρόεδρος του Τμήματος Μουσικών Σπουδών και Χορού.

Με τα υψηλά ακαδημαϊκά προσόντα που απέκτησε, με τη φοίτησή του σε πανεπιστήμια κι άλλα εκπαιδευτικά ιδρύματα, αλλά περισσότερο με τη φιλεργία και τον ζήλο που τον διέκριναν, πρόσφερε ανεκτίμητες υπηρεσίες στην Παιδεία, ιδιαίτερα όμως στη Μουσική, από όποιες θέσεις κι αν υπηρέτησε. Αναφέρω μόνο μερικές: Μαέστρος Μεικτής Χορωδίας και Φιλαρμονικής, ιδρυτής και διευθυντής ορχήστρας εγχόρδων, καλλιτεχνικός διευθυντής Παιδικής Χορωδίας και Ορχήστρας της ΠΟΕΔ και της Λευκωσίας, συνεργάτης σε ραδιοφωνικά και τηλεοπτικά προγράμματα εκπομπών σε μουσικοπαιδαγωγικά θέματα κ.ά. κ.ά.

Οργάνωσε σεμινάρια κι ήταν εισηγητής σε θέματα μουσικής και αισθητικής αγωγής. Πρωτοστάτησε στην ίδρυση Μουσικού Θερινού Σχολείου, Κρατικής Ορχήστρας Νέων και υπήρξε μαέστρος Ορχήστρας Πνευστών. Τα παιδικά συγκροτήματα που οργάνωσε πρόβαλλαν την Κύπρο σε διεθνή φεστιβάλ. Υπηρέτησε ως Πρόεδρος ή μέλος σε διάφορες επιτροπές, σύμβουλος, κριτικός κ.ά.

Πίστευε πως η Μουσική προσφέρεται ως το καλύτερο μέσο για την αισθητική αγωγή του ανθρώπου. Ως εκπαιδευτικός και δημιουργός έθεσε ως στόχο σ΄ όλη του τη ζωή το αισθητικό ανέβασμα και ταυτόχρονα την καλλιέργεια του ήθους των συμπατριωτών του. Είναι ο πρωτοπόρος εκπαιδευτικός που αφιέρωσε τη ζωή του στη συστηματική και μεθοδευμένη μουσική αγωγή ιδιαίτερα των παιδιών και εφήβων. Οραματιζόταν, προγραμμάτιζε κι αδιάκοπα προωθούσε με διάφορα μέσα, μ΄ εφευρετικότητα και πρωτοτυπία τους στόχους της μουσικής αγωγής, από τη νηπιακή ηλικία.

Έναν άλλο στόχο, που επεδίωκε και που θεωρούσε εξίσου σημαντικό για την Εκπαίδευση, ήταν η παιδική δημιουργικότητα που, όπως πίστευε, απελευθερώνει τις τεράστιες ψυχικές και πνευματικές δυνάμεις του παιδιού και συμβάλλει στην ολοκλήρωση της προσωπικότητάς του.

Το συγγραφικό του έργο από 26 βιβλία, ανάμεσά τους πολλά βοηθητικά βιβλία για τη μουσική αγωγή των μαθητών, 9 cds, πολλά άρθρα σ΄ εφημερίδες και περιοδικά, καταπιάνονται με τη θεωρία και τη διδασκαλία της Μουσικής κι αποτελούν σπουδαία βοηθήματα για τους εκπαιδευτικούς τόσο στην Κύπρο όσο και στην Ελλάδα. Συνέθεσε 2 έργα για πιάνο κι ένα με κύκλο τραγουδιών. Σ΄ όλες τις μουσικές συνθέσεις του χρησιμοποίησε στίχους του καρδιακού φίλου του, καταξιωμένου ποιητή μας Θεοκλή Κουγιάλη. Συνέθεσε τρία ορατόρια - δύο λαϊκά «Της γλυκείας χώρας Κύπρου», το «Μεγαλυνάριο» και το θρησκευτικό οράτοριο «Δεύτε λάβετε».

Το «Δεύτε λάβετε» είναι το πιο αγαπημένο του έργο. Ως την τελευταία του στιγμή μού μιλούσε γι΄ αυτό, μου το εκθείαζε. Επέμενε να το ακούσω. Δυστυχώς δεν προλάβαμε. Όπως μου έλεγε, είναι ένα έργο βγαλμένο μέσα από την ευαίσθητη ψυχή του, γραμμένο στην περίοδο της πολύμηνης δοκιμασίας του. Εξυμνείται η χριστιανική αγάπη, όπως τη διατυπώνει ο Απ. Παύλος. Στο κρεβάτι του πόνου, στη διάρκεια των συχνών και πολύωρων ταξιδιών του στο Λονδίνο για σκοπούς θεραπείας, και όποτε του επέτρεπαν οι σωματικές του δυνάμεις, άφηνε τη σκέψη που να επικοινωνεί με το Θείο, απ΄όπου αντλούσε την έμπνευση. Το έργο αυτό προγραμματιζόταν να ακουστεί για πρώτη φορά φέτος το φθινόπωρο, αλλά η μοίρα δεν το επέτρεψε.

Ένα έργο του για το περιβάλλον βραβεύτηκε από το Υπουργείο Γεωργίας. Ο ευαίσθητος και συγκλονισμένος Μιχάλης, από τα τραγικά γεγονότα στο Μαρί, έγραψε και κυκλοφόρησε σε cd το έργο «Αξημέρωτη Σταύρωση», που είναι και το κύκνειο άσμα του. Για τις μουσικές του δημιουργίες, τις συνθέσεις και τις άλλες μουσικές του δραστηριότητες ας αφήσουμε να μιλήσουν, σε ευθετότερο χρόνο, οι ειδήμονες.

Ο Μιχάλης Σταυρίδης αφιέρωσε ολόκληρη τη ζωή του στη Μουσική και γενικά στην πολιτιστική ανάπτυξη του τόπου μας. Χαλκέντερος και δημιουργικός, αποδείχθηκε με τα έργα και τη συμπεριφορά του ένας εκλεκτός και φωτισμένος δάσκαλος, σ΄ όποια θέση κι αν υπηρέτησε. Ενέπνεε και ωθούσε τα παιδιά, τους φοιτητές κι εφήβους στο δρόμο της Αρετής και του Ωραίου. Τους συνεργάτες του προσέγγιζε με κατανόηση, συναίνεση, δημοκρατικές διαδικασίες, μα πάνω απ΄ όλα με τις διαπροσωπικές σχέσεις του και τον διάλογο, ως δάσκαλος, διευθυντής, προϊστάμενος, μαέστρος. Πράος, ανοικτόχαρδος, ταπεινός, ευγενικός, υπομονετικός με το μειλίχιο ύφος και το χαρακτηριστικό χαμόγελό του, εύρισκε τον καλύτερο τρόπο να εμπνέει, να επικοινωνεί με μικρούς και μεγάλους, ανεξάρτητα από μόρφωση, κοινωνική τάξη και ικανότητες. Ο Μιχάλης ταυτίστηκε με την απέραντη αγάπη, την καλοσύνη, την εργατικότητα.

Αγαπούσε τη ζωή, χαιρόταν τις ομορφιές της φύσης, ιδιαίτερα στο αγαπημένο του Μηλικούρι, όπου αποσυρόταν για σωματική και ψυχική ξεκούραση. Προγραμμάτιζε να προσφέρει πιο πολλά στην Παιδεία, στον Πολιτισμό, στον Άνθρωπο. Σκληρά, όμως, τον χτύπησε η μοίρα. Πολέμησε με υπομονή και βαθιά πίστη στον Θεό την αρρώστια. Αγωνίστηκε με θάρρος και με όλες τις ψυχικές του δυνάμεις για να νικήσει, αλλά ηττήθηκε, κλείνοντας όμως ένδοξα τον κύκλο της ζωής του.

Η αφοσιωμένη σύζυγός του Ελένη, όλα τα μέλη της οικογένειάς του, οι φίλοι κι η Επιστήμη στάθηκαν στο πλευρό του, χωρίς όμως αποτέλεσμα. Χάσαμε έναν εξαίρετο άνθρωπο, ένα πολυσύνθετο ταλέντο, έναν δημιουργό, που είχε πολλά ακόμη να δώσει.

«Μην κλάψετε τον Μιχάλη, τον όρκο τήρησε, το χρέος τίμησε, ας μην κλάψει κανείς για εκείνον». Ο Μιχάλης έφυγε μονάχα σωματικά. Άφησε ανεξίτηλα τα σημάδια της γήινης παρουσίας του, που ποτέ δεν θα σβήσει ο χρόνος. Στη μνήμη μας πάντα θα μένει χαραγμένη μια ευγενική, λεπτή, ωραία και γλυκιά μορφή. Τα έργα του ως κληρονομιά θα μας κρατούν συντροφιά. Θα δροσίζουν τον νου και την ψυχή μας και θα μας ενδυναμώνουν συνεχώς στον αγώνα για κατάκτηση του Ωραίου. Σεπτές αγκάλες λουλουδιών με γλυκολάλημα πουλιών και κατευόδια συγγενών, φίλων και εκτιμητών του έργου σου, ας σε συνοδεύουν, αγαπητέ μας Μιχάλη, στο μακρινό ταξίδι σου.

Δεόμαστε στον Ύψιστο να δίνει παρηγοριά στην αγαπημένη σου Ελένη, στα δύο παιδιά σου, Δήμο και Μαρία και στα τέσσερα εγγόνια σου. Αιωνία σου η μνήμη, αξέχαστε Μιχάλη. Στο καλό να πας.

ΠΑΥΛΟΣ Φ. ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ
Εκπαιδευτικός