Η Τερέζα Μέι ενεργοποίησε χθες το Άρθρο 50 της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Με εξασέλιδη επιστολή της, η Βρετανίδα Πρωθυπουργός περιγράφει σε γενικές γραμμές τις προσδοκίες και τους στόχους της χώρας της από τις διαπραγματεύσεις για τους όρους της εξόδου της Βρετανίας από την Ε.Ε.

Μεσάνυκτα 28ης Μαρτίου, ξημερώματα 29ης Μαρτίου. Η Βρετανίδα Πρωθυπουργός Τερέζα Μέι, όπως φαίνεται και σε φωτογραφικό στιγμιότυπο που έδωσε στη δημοσιότητα η Ντάουνινγκ Στριτ, παραμένει στο γραφείο της, προκειμένου να υπογράψει την επιστολή για την ενεργοποίηση του Άρθρου 50 της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Επιστολή με την οποία ο χρόνος αρχίζει να μετρά αντίστροφα για έξοδο της Μεγάλης Βρετανίας από την Ε.Ε. και η οποία επιδίδεται, λίγο μετά τη 1.30 μ.μ., στον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ. Μερικές ώρες αργότερα ο Ντόναλντ Τουσκ, αφού επιβεβαιώνει την παραλαβή της επιστολής, λέει αντίο στο Ηνωμένο Βασίλειο, ενώ η Κομισιόν δίνει στη δημοσιότητα τον οδικό χάρτη που θα οδηγήσει στη νέα Ευρώπη, την Ευρώπη των «27».

Η επιστολή
«Γράφω για να υλοποιήσω τη δημοκρατική απόφαση του λαού του Ηνωμένου Βασιλείου. Με την παρούσα, ειδοποιώ το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, σύμφωνα προς το Άρθρο 50 (2) της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για την πρόθεση του Ηνωμένου Βασιλείου να αποχωρήσει από την ΕΕ».

Με τα λόγια αυτά η Βρετανίδα Πρωθυπουργός αρχίζει την επιστολή της προς τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, μέσω της οποίας περιγράφει σε γενικές γραμμές τις προσδοκίες και τους στόχους της Βρετανίας από τις διαπραγματεύσεις για τους όρους του Brexit. Αφού κάνει αναφορά στην επιθυμία της για μία «βαθιά και ειδική συνεργασία» με την ΕΕ στο μέλλον, προτείνει επτά «αρχές» για τις συνομιλίες.

Αρχικά, ζητεί εποικοδομητικό διάλογο με αμοιβαίο σεβασμό, στο πνεύμα ειλικρινούς συνεργασίας. Εν συνεχεία, αναφέρει πως πρέπει πάντοτε προτεραιότητα να αποτελούν οι πολίτες, σημειώνοντας την ανάγκη γρήγορης συμφωνίας για την εξασφάλιση των δικαιωμάτων των Ευρωπαίων πολιτών στη Βρετανία και των Βρετανών στα άλλα κράτη-μέλη.

Ταυτόχρονα, ζητεί μία «συνολική συμφωνία», δηλαδή την παράλληλη διαπραγμάτευση της μελλοντικής συνεργασίας Βρετανίας-ΕΕ με τη διαπραγμάτευση των όρων του διαζυγίου, απευθύνοντας κάλεσμα για «ελαχιστοποίηση της αναταραχής και την παροχή της μεγαλύτερης δυνατής βεβαιότητας». Εξηγεί ότι θα πρέπει να συμφωνηθεί μία μεταβατική περίοδος για την εφαρμογή των αλλαγών που θα επιφέρει το Brexit.

Θέλει ειδική σχέση
Μέσω της επιστολής της, η Βρετανίδα Πρωθυπουργός αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στη διατήρηση της ειδικής σχέσης του Ηνωμένου Βασιλείου με την Ιρλανδία και τη διαφύλαξη της ειρήνης στη Βόρειο Ιρλανδία. «Θέλουμε να αποφύγουμε επιστροφή στα σκληρά σύνορα μεταξύ των δύο χωρών μας», δηλώνει η κ. Μέι.

Παράλληλα ζητεί την έναρξη των τεχνικών συνομιλιών επί λεπτομερών πολιτικών το συντομότερο δυνατό, με προτεραιότητα στις μεγαλύτερες προκλήσεις και, τέλος, σημειώνει ότι οι δύο πλευρές θα πρέπει να συνεχίσουν να εργάζονται για την προώθηση και την προστασία των κοινών ευρωπαϊκών αξιών.

Η Τερέζα Μέι τονίζει, εξάλλου, ότι η κατάληξη των διαπραγματεύσεων χωρίς συμφωνία θα σημάνει υπαγωγή των σχέσεων των δύο χωρών στους κανόνες του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου. «Με όρους ασφάλειας, μία αποτυχία επίτευξης συμφωνίας θα σήμαινε ότι η συνεργασία μας στη μάχη κατά του εγκλήματος και της τρομοκρατίας θα αποδυναμωνόταν (…) Δεν είναι το αποτέλεσμα που οποιαδήποτε από τις δύο πλευρές θα πρέπει να επιδιώκει. Πρέπει, επομένως, να εργαστούμε σκληρά για να αποφύγουμε αυτή την κατάληξη», προειδοποιεί η Βρετανίδα Πρωθυπουργός.

Καμπή στην Ιστορία
Μερικές ώρες μετά την υπογραφή της εξασέλιδης επιστολής, η Τερέζα Μέι -σε δήλωσή της στη Βουλή των Κοινοτήτων που την περασμένη βδομάδα έζησε τον τρόμο- αναφέρθηκε σε «μια ιστορική στιγμή, από την οποία δεν υπάρχει επιστροφή. Η Βρετανία βγαίνει από την ΕΕ», ανέφερε η κ. Μέι, κάνοντας λόγο για «καμπή» στην Ιστορία της χώρας, που θα αποδείξει τον χαρακτήρα της. Δήλωσε αισιόδοξη για το μέλλον και για μία πιο δυνατή, πιο δίκαιη και πιο εξωστρεφή χώρα - «μία πραγματικά παγκόσμια Βρετανία», η οποία θα παραμείνει σύμμαχος της Ευρώπης.

«Βγαίνουμε από την ΕΕ, αλλά δεν φεύγουμε από την Ευρώπη», πρόσθεσε η Βρετανίδα Πρωθυπουργός, επαναλαμβάνοντας την πρόθεση εξόδου από την ενιαία αγορά και από τη δικαιοδοσία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου. Ταυτόχρονα, έστειλε με τη δήλωσή της στη Βουλή μήνυμα εσωτερικής ενότητας και δεσμεύθηκε ότι στις διαπραγματεύσεις με την Ε.Ε. θα αντιπροσωπεύσει και τους Ευρωπαίους πολίτες που ζουν στο Ηνωμένο Βασίλειο. Την ίδια ώρα, η Τερέζα Μέι απηύθυνε μήνυμα ενότητας. «Έπειτα από τη μνημειώδη απόφαση για Brexit και την ενεργοποίηση της διαδικασίας, είναι ώρα να ενωθούμε».

Σφιχτό το χρονοδιάγραμμα
Η Μέι δήλωσε ότι αντιμετωπίζει ένα «σφιχτό» χρονοδιάγραμμα για να διαπραγματευθεί τους όρους με τους οποίους η Βρετανία θα αποχωρήσει σε δύο χρόνια από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Ερωτηθείσα στο Κοινοβούλιο για το πώς μπορεί να εγγυηθεί σταθερότητα για τις επιχειρήσεις μετά το Brexit, η Μέι επιβεβαίωσε πως σχεδιάζει να μετατρέψει την υφιστάμενη ευρωπαϊκή νομοθεσία σε βρετανική νομοθεσία, για να εξασφαλίσει τη συνέχεια στην περίοδο αμέσως μετά το Brexit.

«Είναι ένα σφιχτό χρονοδιάγραμμα για να επιτύχουμε τη συμφωνία για τη μελλοντική μας σχέση», δήλωσε. «Θα πρέπει να υπάρξουν περίοδοι εφαρμογής, ώστε να μπορούμε να εξασφαλίσουμε πως αυτό στη συνέχεια θα εφαρμοστεί με τρόπο που να έχει νόημα για τις επιχειρήσεις και για τις κυβερνήσεις».

Η Μέι κάλεσε, επίσης, τα αντίπαλα πολιτικά κόμματα στη Βόρειο Ιρλανδία να συνεννοηθούν και να σχηματίσουν μια περιφερειακή κυβέρνηση, ώστε να μπορέσει να ακουστεί η φωνή τους κατά τις διαπραγματεύσεις για το Brexit. Σημειώνεται πως η Βόρειος Ιρλανδία αντιμετωπίζει πολιτική κρίση από τον Ιανουάριο που το ιρλανδικό εθνικιστικό κόμμα Σιν Φέιν αποσύρθηκε από την κυβέρνηση, προκαλώντας εκλογές στις 2 Μαρτίου που έβαλαν τέλος στην πλειοψηφία που είχαν οι ενωτικοί φιλοβρετανοί στην επαρχία εδώ και σχεδόν έναν αιώνα.

«Μας λείπετε ήδη…»
Το απόγευμα της Τετάρτης, μερικές ώρες αφότου του επιδόθηκε η επιστολή, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου κήρυξε την επίσημη έναρξη των διαπραγματεύσεων με τη Βρετανία, παρουσιάζοντας στον Τύπο στις Βρυξέλλες την κοινή θέση των «27» για την ενεργοποίηση του Άρθρου 50.

«Αυτό είναι. Έξι σελίδες, η ειδοποίηση από την Τερέζα Μέι που ενεργοποιεί το Άρθρο 50 και αρχίζει επίσημα τις διαπραγματεύσεις για την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ. Δεν υπάρχει λόγος να προσποιούμαστε ότι σήμερα (χθες) είναι μια χαρούμενη μέρα, ούτε στις Βρυξέλλες, ούτε στο Λονδίνο. Σε τελική ανάλυση οι περισσότεροι Ευρωπαίοι, περιλαμβανομένων των μισών σχεδόν Βρετανών ψηφοφόρων, ήθελαν να μείνουμε μαζί και να μη χωρίσουμε.

Όσο για μένα, δεν θα προσποιηθώ ότι είμαι χαρούμενος σήμερα, όμως, παραδόξως, υπάρχει και κάτι θετικό στο Brexit. To Brexit μάς έκανε, εμάς, την κοινότητα των '27', πιο αποφασισμένους και πιο ενωμένους από πριν. Είμαι απόλυτα βέβαιος γι' αυτό, ειδικά μετά τη Διακήρυξη της Ρώμης και μπορώ να σας πω σήμερα ότι θα παραμείνουμε ενωμένοι και αποφασισμένοι και στο μέλλον και κατά τη διάρκεια των δύσκολων διαπραγματεύσεων που έχουμε μπροστά μας», τόνισε, λέγοντας ότι «αυτό σημαίνει πως, τόσο εγώ όσο και η Κομισιόν, έχουμε μια ισχυρή πολιτική εντολή - να διασφαλίσουμε τα συμφέροντα των '27'.

Δεν υπάρχει τίποτα να κερδίσουμε σε αυτήν τη διαδικασία και μιλάω και για τις δύο πλευρές. Επί της ουσίας, όλο αυτό είναι για τη διαχείριση των ζημιών». Αφού υπέδειξε στη συνέχεια πως σκοπός της Ε.Ε. είναι η ελαχιστοποίηση του κόστους από το Brexit, κατέληξε λέγοντας τα εξής: «Τι να προσθέσω σε αυτά... Μας λείπετε ήδη. Ευχαριστώ και γεια σας».

Ο οδικός χάρτης
Μετά το πέρας των δηλώσεων του Ντόναλντ Τουσκ, η Κομισιόν εξέδωσε οδικό χάρτη για τη διαπραγματευτική διαδικασία του Brexit, ενώ εξηγεί τι είναι το Άρθρο 50, το οποίο θεσπίστηκε για πρώτη φορά με τη Συνθήκη της Λισαβόνας το 2007. Σε ό,τι αφορά τον οδικό χάρτη, αναφέρει πως αρχικά θα συγκληθεί έκτακτη σύνοδος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου από τον Πρόεδρο του Συμβουλίου, σημειώνοντας πως αυτή η Σύνοδος θα πραγματοποιηθεί στις 29 Απριλίου.

Κατά τη διάρκεια του ΕΣ, προσθέτει, θα εγκριθεί μία σειρά κατευθυντήριων γραμμών για την ομαλή αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ε.Ε. Στις εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές θα προσδιορίζονται οι γενικές αρχές που θα επιδιώξει η Ε.Ε. κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων, με γνώμονα το κοινό συμφέρον της Ε.Ε. και των κρατών-μελών της.

Μετά την έγκριση των κατευθυντήριων γραμμών, τονίζεται, η Επιτροπή θα υποβάλει σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα σύσταση στο Συμβούλιο για την έναρξη των διαπραγματεύσεων. Αυτή θα συμφωνηθεί από το Σώμα των Επιτρόπων τέσσερεις ημέρες μετά τη συνεδρίαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Τα επόμενα βήματα
Στη συνέχεια, το Συμβούλιο θα πρέπει να εγκρίνει την έναρξη των διαπραγματεύσεων με την έκδοση σειράς οδηγιών διαπραγμάτευσης. Αυτές πρέπει να εγκριθούν από ενισχυμένη ειδική πλειοψηφία (72% των 27 κρατών-μελών, ήτοι 20 κράτη-μέλη που εκπροσωπούν το 65% του πληθυσμού της Ε.Ε. των 27). Μετά την έγκριση των οδηγιών, ο διαπραγματευτής της Ένωσης, που έχει οριστεί από το Συμβούλιο, θα λάβει την εντολή να ξεκινήσει τις διαπραγματεύσεις με το αποχωρούν κράτος-μέλος.

«Οι διαπραγματεύσεις σχετικά με την ομαλή αποχώρηση πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί εντός δύο ετών από την ενεργοποίηση του Άρθρου 50. Εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία εντός αυτής της προθεσμίας, οι Συνθήκες θα παύσουν να ισχύουν στο αποχωρούν-κράτος μέλος.

Στο τέλος της περιόδου διαπραγμάτευσης, ο διαπραγματευτής της Ένωσης θα παρουσιάσει πρόταση συμφωνίας στο Συμβούλιο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, λαμβάνοντας υπόψη το πλαίσιο της μελλοντικής σχέσης του Ηνωμένου Βασιλείου με την ΕΕ», εξηγεί η Κομισιόν, λέγοντας πως το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πρέπει να παράσχει την έγκρισή του κατόπιν ψηφοφορίας με απλή πλειοψηφία, στην οποία θα συμμετάσχουν τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου από το Ηνωμένο Βασίλειο.

Το Συμβούλιο θα συνάψει τη συμφωνία κατόπιν ψηφοφορίας με ενισχυμένη ειδική πλειοψηφία. Το Ηνωμένο Βασίλειο πρέπει, επίσης, να κυρώσει τη συμφωνία σύμφωνα με τις δικές του συνταγματικές ρυθμίσεις.

Πόσο θα κρατήσουν οι διαπραγματεύσεις
Σύμφωνα με τα όσα αναφέρει η Κομισιόν, οι διαπραγματεύσεις θα διαρκέσουν περίπου 18 μήνες (από τις αρχές Ιουνίου του 2017 έως Οκτώβριο/Νοέμβριο του 2018) κι εντός αυτού του διαστήματος η Επιτροπή -ως διαπραγματευτής της Ένωσης- και ο κ. Μισέλ Μπαρνιέ -ως επικεφαλής διαπραγματευτής της Κομισιόν- θα υποβάλλουν συστηματικά εκθέσεις στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, το Συμβούλιο και τα προπαρασκευαστικά Όργανα του Συμβουλίου.

Ο κ. Μπαρνιέ θα ενημερώνει στενά και τακτικά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καθ’ όλη τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων. «Είναι σαφές ότι τα κράτη-μέλη θα συμμετάσχουν ενεργά στην προετοιμασία των διαπραγματεύσεων, στην καθοδήγηση του διαπραγματευτή της Ένωσης και στην αξιολόγηση της προόδου. Για τον σκοπό αυτόν θα δημιουργηθεί ειδική ομάδα εργασίας στο πλαίσιο του Συμβουλίου, με μόνιμο πρόεδρο, για να διασφαλιστεί ότι οι διαπραγματεύσεις θα διεξαχθούν σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και με τις οδηγίες διαπραγμάτευσης του Συμβουλίου», διευκρινίζεται και επισημαίνεται, ταυτόχρονα, ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο θα ενημερώνεται διαρκώς σχετικά με το ζήτημα και θα επικαιροποιεί τις κατευθυντήριες γραμμές του κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων στις περιπτώσεις που κρίνεται απαραίτητο.

Το τέλος
Σημειώνεται, πάντως, πως οι Συνθήκες της Ε.Ε. παύουν να εφαρμόζονται στο Ηνωμένο Βασίλειο από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της συμφωνίας ή εντός δύο ετών από τη γνωστοποίηση της αποχώρησης, σε περίπτωση που δεν επιτευχθεί συμφωνία. Το Συμβούλιο μπορεί να αποφασίσει ομόφωνα να παρατείνει την εν λόγω προθεσμία.

Μέχρι την αποχώρησή του, το κράτος-μέλος εξακολουθεί να αποτελεί μέλος της Ε.Ε., με όλα τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που απορρέουν από την ιδιότητα του μέλους, συμπεριλαμβανομένης της αρχής της καλόπιστης συνεργασίας, που ορίζει ότι η Ένωση και όλα τα κράτη-μέλη της εκπληρώνουν τα εκ της Συνθήκης καθήκοντα βάσει αμοιβαίας συνεργασίας. Οι Συνθήκες της Ε.Ε. θα παύσουν απλώς να ισχύουν στο Ηνωμένο Βασίλειο δύο έτη μετά τη γνωστοποίηση του Άρθρου 50, στην περίπτωση που οι διαπραγματεύσεις δεν καταλήξουν σε συμφωνία.

Στη συνέχεια, οποιαδήποτε χώρα που έχει αποχωρήσει από την Ε.Ε. μπορεί να υποβάλει εκ νέου αίτηση προσχώρησης. Σε αυτή την περίπτωση, θα υποχρεωθεί να ακολουθήσει τη διαδικασία προσχώρησης. Αξίζει δε να τονιστεί πως, από τη στιγμή που το Ηνωμένο Βασίλειο ενεργοποίησε το Άρθρο 50 δεν μπορεί να το αναιρέσει αυτό μονομερώς, αφού η γνωστοποίηση δεν είναι αναστρέψιμη.

Τι προβλέπει το Άρθρο 50
Βάσει των όσων ανακοίνωσε η Κομισιόν, το Άρθρο 50 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ) προνοεί τα εξής:
1. Κάθε κράτος-μέλος μπορεί να αποφασίσει να αποχωρήσει από την Ένωση, σύμφωνα με τους εσωτερικούς συνταγματικούς του κανόνες.

2. Το κράτος-μέλος που αποφασίζει να αποχωρήσει γνωστοποιεί την πρόθεσή του στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. Υπό το πρίσμα των προσανατολισμών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, η Ένωση προβαίνει σε διαπραγματεύσεις και συνάπτει με το εν λόγω κράτος συμφωνία που καθορίζει τις λεπτομερείς ρυθμίσεις για την αποχώρησή του, λαμβάνοντας υπόψη το πλαίσιο των μελλοντικών του σχέσεων με την Ένωση. Η διαπραγμάτευση της συμφωνίας αυτής γίνεται σύμφωνα με το Άρθρο 218, παράγραφος 3, της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η συμφωνία συνάπτεται εξ ονόματος της Ένωσης από το Συμβούλιο, το οποίο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία, έπειτα από την έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

3. Οι Συνθήκες παύουν να ισχύουν στο εν λόγω κράτος από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της συμφωνίας αποχώρησης ή, ελλείψει τέτοιας συμφωνίας, δύο έτη μετά τη γνωστοποίηση που μνημονεύεται στην παράγραφο 2, εκτός εάν το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, σε συμφωνία με το εν λόγω κράτος-μέλος, αποφασίσει ομόφωνα την παράταση της προθεσμίας αυτής.

4. Για τους σκοπούς των παραγράφων 2 και 3, το μέλος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και του Συμβουλίου που αντιπροσωπεύει το αποχωρούν κράτος-μέλος δεν συμμετέχει ούτε στις συζητήσεις ούτε στις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου ή του Συμβουλίου που το αφορούν. Η ειδική πλειοψηφία ορίζεται βάσει του Άρθρου 238, παράγραφος 3, στοιχείο β), της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

5. Εάν το κράτος που αποχώρησε από την Ένωση ζητήσει την εκ νέου προσχώρησή του, η αίτηση αυτή υπόκειται στη διαδικασία του Άρθρου 49.

Αυστηρή γραμμή από την Ευρωβουλή
ΠΡΟΣΧΕΔΙΟ απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου βάζει όριο σε μεταβατική συμφωνία ΕΕ - Βρετανίας τα τρία χρόνια και τονίζει ότι, μέσα στα επόμενα δύο χρόνια, δεν θα υπάρξει συμφωνία για το ελεύθερο εμπόριο. Μια συμφωνία-μαξιλάρι για το Brexit δεν θα μπορεί να διαρκέσει μετά το 2019, υποσχέθηκε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο την Τετάρτη, στην πρώτη επίσημη απάντηση από πλευράς ΕΕ για την ενεργοποίηση του Άρθρου 50 από την Τερέζα Μέι.

Η επιστολή της Μέι προς την Ε.Ε. παραδόθηκε στον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ. Στο προσχέδιο, το οποίο διέρρευσε στα μέσα ενημέρωσης, αναπτύσσεται ο δύσκολος δρόμος που έχει μπροστά της η Βρετανία. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προειδοποιεί τη Μέι ότι η Ε.Ε. θα προστατεύσει τα πολιτικά, οικονομικά και κοινωνικά συμφέροντά της και ότι η θέση για τη Βρετανία στη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου δεν θα είναι τόσο θετική όσο είναι σήμερα. Την ίδια ώρα, όμως, πιο διαλλακτική στάση φαίνεται να τηρούν οι «27».

Ειδικότερα, η Ε.Ε. «θα δράσει με ενιαίο τρόπο και θα διαφυλάξει τα συμφέροντά της» στη διαδικασία των διαπραγματεύσεων που άρχισε με το Λονδίνο για την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου, αναφέρει το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο σε ανακοίνωση που εξέδωσε. «Εκφράζουμε τη λύπη μας για το γεγονός ότι το Ηνωμένο Βασίλειο εγκαταλείπει την ΕΕ, αλλά είμαστε έτοιμοι για τη διαδικασία που οφείλουμε πλέον να ακολουθήσουμε», διευκρινίζεται στην ανακοίνωση αυτήν, που συντάχθηκε εξ ονόματος των 27 ηγετών των κρατών-μελών.

Οι ηγέτες των 27 κρατών-μελών δεν αναφέρθηκαν στο ενδεχόμενο αποτυχίας να επιτευχθεί συμφωνία. Σε προηγούμενη εκδοχή της, η ανακοίνωση ανέφερε ότι η ΕΕ θα ήταν έτοιμη για το ενδεχόμενο μη συμφωνίας, παρ' όλο που δεν θα το επιθυμούσε.