Πρόκειται για μία σοβαρή αιτία καρδιοεγκεφαλικών προβλημάτων
Επηρεάζει το 20-25% του ολικού πληθυσμού σε χώρες όπως η Αμερική, η Κύπρος και οι πλείστες ευρωπαϊκές χώρες, ενώ η συχνότητα αυξάνεται με την ηλικία

Όλοι οι ιατροί και ο κόσμος γενικά πρέπει να γνωρίζουμε, ότι η συνεχής υπέρταση (=υψηλή αρτηριακή πίεση, άνω από 140/90 mmHg) είναι συχνά το αποτέλεσμα ενός λανθασμένου τρόπου ζωής, καθώς και μία πολύ συχνή κατάσταση που επηρεάζει το 20-25% του ολικού πληθυσμού σε χώρες όπως η Αμερική, η Κύπρος και οι πλείστες ευρωπαϊκές χώρες.

Η συχνότητα αυξάνεται με την ηλικία και φθάνει στο 30% στην ηλικία των 50 ετών και στο 70% σε ηλικίες άνω των 65-70 ετών. Όλα αυτά τα άτομα με υψηλή πίεση χρειάζονται προσεκτική ιατρική φροντίδα με ορθή ανάλατη δίαιτα και ειδικά αντιυπερτασικά φάρμακα.

Γιατί πρέπει να μην εφησυχαζόμαστε
Ενδιαφερόμαστε και ανησυχούμε για την πίεσή μας γιατί, όπως πρέπει να είναι σε όλους γνωστό, η υψηλή πίεση έχει σημαντική αιτιολογική σχέση με τα καρδιο-εγκεφαλικά επεισόδια που οδηγούν σε πρόωρο θάνατο ή επηρεάζουν σημαντικά την ποιότητα της ζωής μας.

Παράλληλα η υψηλή πίεση μαζί με την υψηλή χοληστερόλη, παχυσαρκία, διαβήτη, κάπνισμα και υψηλή ομοκυστεΐνη στο αίμα είναι οι έξι κλασικές αιτίες που οδηγούν σε γρήγορη αθηρωμάτωση (=κλείσιμο) των αγγείων με εμφράγματα της καρδιάς, του εγκεφάλου, των ποδιών και των νεφρών, που οδηγούν σε προοδευτική νεφρική ανεπάρκεια.

Δεν υπάρχει απλή αιτία
Η μεγάλη πλειονότητα των ανθρώπων με υψηλή πίεση, σχεδόν το 85-90%, ΔΕΝ έχουν μια απλή αιτία για αυτήν! Έχουν αυτό που ονομάζουμε πρωτοπαθή ή ιδιοπαθή υπέρταση, συχνά οικογενή, που δεν μπορεί να θεραπευθεί άμεσα και μια για πάντα.

Τα άτομα αυτά με ιδιοπαθή υπέρταση χρειάζονται ιατρική φροντίδα για το υπόλοιπο της ζωής τους, με μεγάλη προσοχή στην ελάχιστη κατανάλωση άλατος (νατρίου), μαζί με τα ορθά φάρμακα υπέρτασης. Η ορθή, ελάχιστη κατανάλωση νατρίου είναι το κλειδί στην επιβίωση αυτών των ανθρώπων με ιδιοπαθή υπέρταση και η ορθή ανάλατη διατροφή πρέπει να αρχίζει από τα παιδικά και εφηβικά χρόνια.

Οι γονείς έχουμε μεγάλη ευθύνη στην ορθή διατροφή των παιδιών μας με την ορθή ποσότητα φαγητού και λίγου άλατος. Πρέπει να αποφεύγονται τα έτοιμα «φαστφουντάδικα» γεύματα, που είναι συνήθως αλμυρά για να είναι εύγεστα, και τα παιδιά και όλη η οικογένεια πρέπει να καταλάβουμε πολύ γρήγορα την κακή επίδραση των αλμυρών φαγητών. Παράλληλα το πάχος, που είναι συχνό στα παιδιά μας, πρέπει να αποφεύγεται. Η τακτική φυσική άσκηση είναι απαραίτητη.

Σε όλες τις ηλικίες, αλλά ιδιαίτερα σε νεαρά άτομα, η υψηλή πίεση μπορεί όμως να οφείλεται σε μια απλή, χειροπιαστή αιτία και είναι μεγάλη ευθύνη του θεράποντος ιατρού να αποκλείει πάντοτε μια τέτοια θεραπεύσιμη αιτία. Οι αιτίες αυτές ονομάζονται δευτεροπαθείς, είναι μόνο εννέα και εξηγούν το 10-15% των ανθρώπων με υπέρταση.

Τι πρέπει να κάνετε
Κάθε άτομο με υψηλή πίεση πρέπει να ελέγχεται γρήγορα για πιθανή βλάβη των νεφρών του με προσεκτική εξέταση για φύσημα των νεφρικών αρτηριών, εξέταση των ούρων για λεύκωμα(=πρωτεΐνη), μέτρηση της κρεατινίνης του αίματος και με ένα υπερηχογράφημα των νεφρών. Είναι απίστευτο σήμερα στο 2016 να συναντάς υπερτασικά άτομα που δεν έχουν υποβληθεί σε αυτές τις τόσο απλές και απαραίτητες εξετάσεις.

Πιο απίστευτο είναι ακόμη να υπάρχουν τέτοια παθολογικά ευρήματα και να αγνοούνται. Άλλες αιτίες υπέρτασης είναι οι τρεις κλασικοί όγκοι των επινεφριδίων, όπως η νόσος του Conn με υψηλή αλδοστερόνη, το φαιοχρωμοκύτωμα με υψηλή αδρεναλίνη και η νόσος του Cushing με υψηλή κορτιζόνη. Στα παιδιά, στένωση του ισθμού της αορτής προκαλεί υπέρταση. Ειδικά φάρμακα επίσης όπως η κυκλοσπορίνη και άλλες ουσίες μπορεί να οδηγήσουν μακροχρόνια σε υψηλή πίεση.

Δεν πρέπει ποτέ να παραμελούμε την τακτική μέτρηση της πίεσής μας. Από τα μαθητικά μας χρόνια πρέπει να προσέχουμε το βάρος μας και να αποφεύγουμε τα αλμυρά φαγητά. Η υψηλή πίεση είναι ένα ηφαίστειο που όταν εκραγεί οδηγεί σε σοβαρά ιατρικά προβλήματα

ΑΛΚΗΣ ΠΙΕΡΙΔΗΣ
FRCP, FACP, Παθολόγος-Νεφρολόγος Ιπποκράτειο Νοσοκομείο, Ιδρυτής και τ/διευθυντής Νεφρολογίας, ΓΝ Λευκωσίας, Τ/Associate Professor Νεφρολογίας & Παθολογίας, MAYO CLINIC, ΗΠΑ