Όσο και αν προσπαθούν να εκσυγχρονιστούν μερικές μουσουλμανικές χώρες, παραμένουν στον Μεσαίωνα
Πολλοί, ειδικά αυτοί που αρέσκονται στον δυτικό τρόπο ένδυσης, δεν κρύβουν την αγανάκτησή τους γι’ αυτές τις ειδικές αστυνομικές δυνάμεις, άλλοι όμως τις υποστηρίζουν, ιδιαίτερα εκεί όπου ο θρησκευτικός φανατισμός βρίσκεται σε έξαρση

Όλα τα 'χε η Μαριορή, ο φερετζές της έλειπε, θα μπορούσε να πει κανείς για τη νέα μόδα, που επέβαλαν καθεστώτα σε μουσουλμανικές χώρες. Σε μια εποχή που το ίδιο το Ισλάμ κλυδωνίζεται από εσωτερικές διαμάχες, ιδιαίτερα ανάμεσα σε Σουνίτες και Σιίτες, σε μια εποχή που οι φανατικοί τζιχαντιστές του Ισλαμικού Κράτους δολοφονούν τους αντιφρονούντες και καταστρέφουν θησαυρούς της παγκόσμιας κληρονομιάς, σε μια εποχή που το Ιράν και η Σαουδική Αραβία έχουν εμπλακεί σε επικίνδυνες διενέξεις στη Συρία και την Υεμένη, πολλές μουσουλμανικές χώρες επιβάλλουν αυστηρούς κανόνες για τον τρόπο που θα φορούν τα… ρούχα τους οι γυναίκες, αλλά και οι άνδρες. Και σαν να μην έφτανε αυτό, ίδρυσαν ειδικές αστυνομικές δυνάμεις, τα μέλη των οποίων εισβάλλουν ακόμα και σε σπίτια για να ερευνήσουν αν εφαρμόζονται κατά γράμμα κανόνες καλής θρησκευτικής συμπεριφοράς.

Είναι οι αστυνομίες με το γενικό όνομα των Ισλαμικών Ηθών, που υπάρχουν σε χώρες οι οποίες στα χαρτιά τουλάχιστον επιχειρούν να δείξουν ένα σύγχρονο πρόσωπο. Τέτοιες χώρες είναι η Σαουδική Αραβία, το Ιράν, το Σουδάν και η Μαλαισία. Πολλοί, ειδικά αυτοί που αρέσκονται στον δυτικό τρόπο ένδυσης, δεν κρύβουν την αγανάκτησή τους γι' αυτές τις ειδικές αστυνομικές δυνάμεις, άλλοι όμως τις υποστηρίζουν, ιδιαίτερα εκεί όπου ο θρησκευτικός φανατισμός βρίσκεται σε έξαρση.

Η κατάσταση ανά χώρα
Στο Ιράν, η αστυνομία της ηθικής ονομάζεται Γκαστ-ε-Ερσάντ και υποστηρίζεται από τους παραστρατιωτικούς Μπασίτζ, πάνω στους οποίους βασίστηκε η Ισλαμική Επανάσταση και που ευθύνονται για την κατάληψη της πρεσβείας των Ηνωμένων Πολιτειών και την κράτηση ομήρων για πολλούς μήνες. Είναι καλοβολεμένοι φανατικοί. Το Ιράν είχε διάφορες μορφές «ηθικής αστυνομίας» από την Επανάσταση του 1979, αλλά η Γκαστ-ε-Ερσάντ είναι σήμερα η βασική οργάνωση που έχει την ευθύνη για την επιβολή του Ισλαμικού Ιρανικού κώδικά συμπεριφοράς σε δημόσιους χώρους.

Δουλειά των μελών αυτής της «Αστυνομίας» είναι να εξασφαλίσει πως όλες οι γυναίκες οι οποίες κυκλοφορούν στους δρόμους θα φορούν την τζιχάμπ. Θα καλύπτουν δηλαδή τα μαλλιά και τα σώματά τους και θα αποθαρρύνουν τη χρήση αρωμάτων και άλλων καλλυντικών. Έχουν τη δύναμη να συλλαμβάνουν υπόπτους, να επιβάλλουν πρόστιμα και να διώκουν τους παραβάτες του κώδικα ισλαμικής συμπεριφοράς.

Εντούτοις, σύμφωνα με τις μεταρρυθμίσεις που ισχύουν από φέτος, δεν θα μπορούν να κάνουν πλέον τέτοια πράγματα. Αντίθετα, τα 7.000 μέλη αυτής της αστυνομικής δύναμης θα μπορούν μόνο να καταγγέλλουν τους παραβάτες στην Αστυνομία, που θα αποφασίζει αν θα πάρει μέτρα. Η Γκαστ-ε-Ερσάντ, τα περισσότερα μέλη της τα έλκει από τους Μπασίτζ, αρτηριοσκληρωτική παραστρατιωτική μονάδα, η οποία περιλαμβάνει και γυναίκες.

Η «αστυνομία» αυτή είναι μισητή από τα μέλη της λεγόμενης καλής κοινωνίας του Ιράν, από τις γυναίκες πλούσιων οικογενειών, οι οποίες προσπαθούν να απαλλάξουν την κοινωνία από τέτοιες συνήθειες. Αλλά προς το παρόν η «Αστυνομία Ηθικής» του Ιράν έχει το πάνω χέρι, ενώ είναι ιδιαίτερα επικίνδυνη τους θερινούς μήνες, όταν έχει πολλή ζέστη και οι γυναίκες είναι υποχρεωμένες να φορούν μαντήλες. Ο πρόεδρος του Ιράν Χασάν Ρουχανί έχει εκφραστεί εναντίον της Γκαστ-ε-Ερσάντ, αλλά το σύνταγμα της χώρας του δεν του επιτρέπει να έχει το πάνω χέρι με τις δυνάμεις ασφαλείας.

Εξίσου δύσκολα τα πράγματα στη Σ.Α.
Στη Σαουδική Αραβία η κατάσταση είναι εξίσου δύσκολη, καθώς εφαρμόζεται με κάθε λεπτομέρεια η Μουτάουα, δηλαδή η Υπακοή προς τον Θεό. Η Μουτάουα ιδρύθηκε το 1940 με εντολή να εφαρμόζει τον ισλαμικό θρησκευτικό νόμο -τη Σαρία- στους δημόσιους χώρους. Αυτός περιλαμβάνει την απαγόρευση συνεύρεσης ανδρών και γυναικών σε δημόσιες κοινωνικές εκδηλώσεις, καθώς και κώδικα ντυσίματος που ενθαρρύνει τις γυναίκες να καλύπτουν με μαύρη μαντήλα ολόκληρο το σώμα τους, από το κεφάλι ώς τα πόδια, με εξαίρεση τα μάτια τους. Τα μέλη αυτής της αστυνομικής δύναμης δεν φορούν στολές της αστυνομίας, αλλά παραδοσιακές σαουδαραβικές κελεμπίες και στο κεφάλι κεφίγια. Παρόλο που η Μουτάουα δεν είναι αγαπητή στο κοινό, ιδιαίτερα ανάμεσα στους φιλελεύθερους και τους νέους, γενικά σε αυτό το συντηρητικό Σουνιτικό βασίλειο οι περισσότεροι την υποστηρίζουν.

Αλλά ακόμα και οι συντηρητικοί ορισμένες φορές πρόσφατα διαφώνησαν με ακραίες συμπεριφορές της Μουτάουα, όπως ήταν η σύλληψη δημοφιλούς ηθοποιού επειδή αντάλλασσε μηνύματα στο διαδίκτυο με θαυμαστές του ή η φυλάκιση γυναίκας επειδή ο ρουχισμός της κρίθηκε ακατάλληλος. Λόγω της κατακραυγής που προκάλεσαν αυτά τα δύο περιστατικά, η βασιλική οικογένεια που κυβερνά τη Σαουδική Αραβία περιόρισε αρκετές από τις εξουσίες της Μουτάουα, η οποία δεν μπορεί πλέον να συλλαμβάνει ή να διώκει τον κόσμο, απλώς μπορεί να αναφέρει τους παραβάτες στην τακτική αστυνομία.

Τι γίνεται στο Σουδάν
Στο Σουδάν η Αστυνομία Δημόσιας Τάξης ιδρύθηκε το 1993, για να επιβλέψει την αυστηρή εφαρμογή της Σαρία για τους Μουσουλμάνους στο τότε βόρειο Σουδάν του Προέδρου Ομάρ αλ Μπασίρ. Τα μέλη της έχουν τη δύναμη να συλλαμβάνουν και οι παραβάτες δικάζονται, συχνά με σύντομες διαδικασίες, σε Δικαστήρια Δημόσιας Τάξης. Στις τιμωρίες περιλαμβάνονται δημόσιες μαστιγώσεις και φυλάκιση. Πολλοί Σουδανοί αντιδρούν και θεωρούν τη δράση αυτής της αστυνομικής δύναμης καταπιεστική, που παραβιάζει την προσωπική τους ζωή.

Παρόλα αυτά, ορισμένοι συντηρητικοί, ιδιαίτερα οι Σαλαφιστές υποστηρίζουν τη δράση της Αστυνομίας Δημόσιας Τάξης. Αυτή σε πολλές περιπτώσεις έχει ματαιώσει εκδηλώσεις στις οποίες παρευρίσκονταν άνδρες και γυναίκες, έχει συλλάβει γυναίκες που δεν ήταν σωστά ντυμένες και εισέβαλε σε επιχειρήσεις όπου κατά την αντίληψή της παραβιάζονταν οι απαιτήσεις της Σαρία. Προκλήθηκε παγκόσμιος σάλος όταν η δημοσιογράφος Λούμπνα αλ Χουσέν συνελήφθη και φυλακίστηκε γιατί φορούσε χαλαρά ρούχα σε δημόσιο χώρο το 2008.

Οι «θρησκευτικοί αξιωματούχοι» της Μαλαισίας
Στη Μαλαισία, τέλος, τέτοιου είδους αστυνομικές δυνάμεις έχουν διάφορα ονόματα αλλά είναι γνωστές ως «θρησκευτικοί αξιωματικοί». Αυτές οι δυνάμεις ανήκουν στη δικαιοδοσία των ομόσπονδων κρατών ή την ίδια την ομόσπονδη κυβέρνηση. Είναι υποχρέωσή τους να εφαρμόζουν τη Σαρία στα δύο τρίτα του πληθυσμού που είναι μουσουλμάνοι. Η Μαλαισία είναι η πιο μεγάλη σε μουσουλμανικό πληθυσμό χώρα στον κόσμο. Οι αστυνομικές δυνάμεις θρησκευτικής ηθικής έχουν τη δύναμη να συλλαμβάνουν, ενώ τα πιο σημαντικά παραπτώματα είναι αν κάποιος παραβιάζει τη νηστεία στη διάρκεια του Ραμαζανιού, ή αν άντρες και γυναίκες συνευρίσκονται σε… κοντινή απόσταση σε δημόσιους χώρους.

Οι υποθέσεις αυτές εκδικάζονται σε δικαστήρια της Σαρία ξεχωριστά από τα κοινά δικαστήρια του ποινικού δικαίου. Αξιωματούχοι αυτών των αστυνομικών δυνάμεων συχνά έχουν κατηγορηθεί ότι ξεπερνούν τα όρια αυτών που προβλέπονται από τη Σαρία. Τον Απρίλιο συνέλαβαν αρκετούς ανθρώπους γνωστούς για τη διαφορετικότητά τους, επειδή μετείχαν σε εκδήλωση ομορφιάς. Αυτή, όμως, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς τους, είχε απαγορευθεί από το 1996 για τους μουσουλμάνους με Φάτουα ή Ισλαμική Θρησκευτική εντολή. Οι συλληφθέντες δεν αποδέχονται την κατηγορία.
Γ.Σ.