Ο ΝΕΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΕΠΙΘΥΜΕΙ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΑΓΟΡΑΣ

Αν ο Macri επιτύχει να οικοδομήσει την εμπιστοσύνη τόσο εντός όσο και διεθνώς η χώρα θα προσελκύσει μεγάλες επενδύσεις

Ο Πρόεδρος της Αργεντινής εκτός από την ελευθεροποίηση του συναλλάγματος και την κατάργηση των φόρων στις εξαγωγές γεωργικών προϊόντων σκοπεύει να μειώσει τις δημόσιες δαπάνες, με τον περιορισμό των πολυέξοδων επιδοτήσεων

Όταν η χώρα χρεοκόπησε το 2001, ο τότε πρόεδρος De La Rua εγκατέλειψε το προεδρικό Μέγαρο με ελικόπτερο, για να αποφύγει το μένος των οργισμένων Αργεντινών


Στις 22 Νοεμβρίου 2015 ο κ. Mauricio Macri, πρώην δήμαρχος της πόλης Buenos Aires, εξελέγη πρόεδρος της Αργεντινής και αναμένεται να εισαγάγει μια φιλελεύθερη οικονομική πολιτική, που είναι δυνατόν να επηρεάσει όλη τη Νότιο Αμερική. Ο κ. Macri ηγείται ενός συνασπισμού κυρίως μη Περονιστικών κομμάτων του Κέντρου. Eίναι δε ο πρώτος εκλελεγμένος πρόεδρος για σχεδόν έναν αιώνα που δεν ανήκει στο Περονιστικό Κόμμα ή Συνεργαζόμενο Κόμμα. Κατά την ορκωμοσία του, στις 10 Δεκεμβρίου 2015, ο κ. Macri υποσχέθηκε να θέσει τέρμα στη φτώχια, να καταπολεμήσει τη χρήση ναρκωτικών και να ενώσει τους Αργεντινούς.

Παράλληλα, υποσχέθηκε να προχωρήσει γρήγορα, να πάρει τα αναγκαία μέτρα για να αντιμετωπίσει το αυξανόμενο δημοσιονομικό έλλειμμα, που χρηματοδοτείτο από την έκδοση νέου χρήματος από την Κεντρική Τράπεζα, τα μειωμένα συναλλαγματικά αποθέματα και έναν από τους πιο υψηλούς ρυθμούς πληθωρισμού στον κόσμο. Στην τελετή ορκωμοσίας παρέστησαν οι περισσότεροι πρόεδροι των χωρών της Νότιας Αμερικής, περιλαμβανομένων εκείνων της Βραζιλίας, της Χιλής και της Παραγουάης.

Ο κ. Macri αναλαμβάνει την προεδρία της χώρας από την κα Cristina Fernandez de Kirchner, η οποία μαζί με τον αποβιώσαντα σύζυγό της Nestor Kirchner κυβέρνησαν τη χώρα για 12 χρόνια με πολιτική κρατισμού, επιδείνωσαν την οικονομία και δημιούργησαν εχθρούς στο εξωτερικό. Το βάρος της οικονομικής κληρονομιάς που παραλαμβάνει ο κ. Macri από την κα Fernandez είναι δυσβάστακτο: ο πληθωρισμός σε ετήσια βάση ξεπερνά το 20%, το δημόσιο χρέος αυξάνεται με αλματώδεις ρυθμούς, ενώ η οικονομία έχει περιέλθει σε φάση μόνιμης στασιμότητας.

Η εκλογική επιτυχία του κ. Macri έχει αυξήσει τις ελπίδες και την εμπιστοσύνη των Αργεντινών, αφού η χώρα εγκαταλείπει τον κρατισμό της περονιστικής περιόδου, που διήρκεσε σχεδόν εκατό χρόνια και συνέπεσε με την υποβάθμιση της Αργεντινής -η οποία ήταν μια από τις πιο πλούσιες χώρες του κόσμου- σε μια χώρα της Λατινικής Αμερικής με σοβαρά οικονομικά προβλήματα. Ο κ. Macri ανέθεσε την προώθηση της οικονομικής πολιτικής της χώρας σε έξι υπουργεία: τα Υπουργεία Οικονομικών, Ενέργειας, Εκσυγχρονισμού, Αγροτικής Οικονομίας και Συγκοινωνιών και Παραγωγικότητας.

Το Υπουργείο Οικονομικών ανέλαβε ο κ. Alfonso Prat-Gay, πρώην Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας, ενώ ο κ. Federico Sturzenegger, γερουσιαστής και οικονομολόγος, αναλαμβάνει τη διεύθυνση της Κεντρικής Τράπεζας. Ένα από τα προβλήματα που πρέπει έγκαιρα να αντιμετωπιστεί από τη νέα κυβέρνηση είναι τα συναλλαγματικά αποθέματα της χώρας που έχουν μειωθεί σε επικίνδυνα επίπεδα, ως αποτέλεσμα των προσπαθειών της κας Fernandez να στηρίξει το υπερτιμημένο peso.

Κατά συνέπεια, μια υποτίμηση του peso αναμένεται να οδηγήσει σε εισροή ξένου συναλλάγματος όταν οι γεωργοί αρχίσουν να εξάγουν μεταξύ των $3 δις και $11 δις προϊόντων, τα οποία πιστεύεται ότι έχουν αποθηκεύσει με την ελπίδα μιας καλύτερης συναλλαγματικής ισοτιμίας για να πουλήσουν. Οι εξαγωγές θα αυξηθούν επίσης και από την κατάργηση ή τη μείωση των υψηλών εξαγωγικών δασμών στα σιτηρά και αλλά γεωργικά προϊόντα, που είναι μια από τις πιο σημαντικές προεκλογικές υποσχέσεις του νέου προέδρου.

Έτσι ο κ. Macri στις 14 Δεκεμβρίου τήρησε την προεκλογική του υπόσχεση και κατάργησε τις φορολογίες στις εξαγωγές για τα σιτηρά και το βοδινό κρέας, ενώ η φορολογία 35% στη σόγια θα καταργηθεί σταδιακά κατά πέντε ποσοστιαίες μονάδες τον χρόνο. Η απόφαση αυτή, που είναι η πρώτη που παίρνει ο κ. Macri, στόχο έχει να δώσει ώθηση στην οικονομία της Αργεντινής που βρίσκεται σε στασιμότητα και να επαναφέρει την κερδοφορία στους γεωργούς της χώρας, οι οποίοι αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα.

Αναφέρεται ότι ενώ οι φορολογικές Αρχές της Αργεντινής υπολογίζουν ότι οι γεωργοί έχουν αποθηκεύσει ποσότητες σόγιας, καλαμποκιού και σιταριού αξίας γύρω στα $11,4 δις, οι αξιωματούχοι της χώρας ελπίζουν να προσελκύσουν τουλάχιστον $6 δις, έτσι που να αυξηθούν τα συναλλαγματικά αποθέματα που έχουν μειωθεί πιο κάτω από τα $25 δις, αν και ορισμένοι οικονομολόγοι πιστεύουν ότι τα ρευστοποιήσιμα αποθέματα είναι γύρω στα $2,5 δις. Μια άλλη απόφαση που έχει ληφθεί με στόχο την αύξηση των συναλλαγματικών αποθεμάτων της χώρας είναι και η επαναδιαπραγμάτευση της συμφωνίας ανταλλαγής νομισμάτων με την Κίνα.

Ελεύθερη διακίνηση κεφαλαίων

Στη συνέχεια ο κ. Macri έθεσε σε εφαρμογή πολιτική ελεύθερης διακίνησης κεφαλαίων και κατάργησε τους συναλλαγματικούς ελέγχους. Έτσι το peso υποτιμήθηκε κατά 30% γύρω στα 13 peso στο δολάριο, πράγμα που αναμένεται να δώσει ώθηση στις εξαγωγές. Αλλά η υποτίμηση του peso δεν οδήγησε σε αναταραχή στις αγορές όπως συνέβη με την υποτίμηση του peso τον Ιανουάριο 2015, όταν η κα Fernandez υποτίμησε το νόμισμα κατά 13%. Και τούτο γιατί, σε αντίθεση με την προηγουμένη υποτίμηση, έγινε κατανοητό ότι η κατάργηση των ελέγχων διακίνησης κεφαλαίων και κατά συνέπεια η υποτίμηση του peso είναι μέρος της πολιτικής ελευθεροποίησης της αγοράς με στόχο τη διάνοιξη και μεταρρύθμιση της οικονομίας της Αργεντινής.

Ο κ. Macri όμως τώρα αντιμετωπίζει την πρόκληση να εξασφαλίσει ότι η υποτίμηση του peso δεν θα οδηγήσει σε αύξηση του ήδη υψηλού ρυθμού πληθωρισμού του 25%. Ο Υπουργός Οικονομικών, κ. Alfonso Prat-Gay, έχει τονίσει όμως ότι αναμένεται η Κεντρική Τράπεζα να επεμβαίνει, σε περιπτώσεις που το peso μειώνεται περισσότερο από ό,τι το δικαιολογούν οι οικονομικές συνθήκες. Παράλληλα, ο νέος πρόεδρος της Αργεντινής υποσχέθηκε να ανανεώσει τους δεσμούς της χώρας με την Αμερική και την Ε.Ε.

Ήδη ο Υπουργός Οικονομικών έχει πάρει τα πρώτα βήματα για να επαναρχίσουν οι διαπραγματεύσεις, προκειμένου να δοθεί τέλος στη νομική διαμάχη με ορισμένα αμερικανικά επενδυτικά ταμεία. Αναφέρεται ότι η διαμάχη αυτή έχει απομονώσει τη χώρα από τις παγκόσμιες κεφαλαιαγορές από το 2001, όταν η χώρα χρεοκόπησε σε ένα δημόσιο χρέος ύψους $100 δις, που θεωρήθηκε η μεγαλύτερη χρεοκοπία για δημόσιο χρέος στην ιστορία, και ο τότε πρόεδρος κ. De la Rua εγκατέλειψε το προεδρικό μέγαρο με ελικόπτερο για να αποφύγει το μένος των οργισμένων Αργεντινών.

Μπελάς τα αλλοιωμένα στατιστικά στοιχεία

Αλλά ο νέος πρόεδρος της Αργεντινής και το οικονομικό του επιτελείο θα πρέπει να εκτιμήσουν τα πραγματικά οικονομικά προβλήματα που κληρονομούν. Ειδικά τα αλλοιωμένα επίσημα στατιστικά στοιχεία που απέκρυπταν το πραγματικό μέγεθος του δημοσιονομικού ελλείμματος, το ύψος των συναλλαγματικών αποθεμάτων και το ύψος του πληθωρισμού. Αν ο κ. Macri επιτύχει να οικοδομήσει την εμπιστοσύνη τόσο εντός της χώρας όσο και διεθνώς, η Αργεντινή αναμένεται να προσελκύσει μεγάλες επενδύσεις σε διάφορους τομείς. Τώρα όμως οι επενδυτές είναι αισιόδοξοι ότι η Αργεντινή σύντομα θα κατορθώσει να ενταχθεί και πάλι στις διεθνείς κεφαλαιαγορές. Όπως οι αναλυτές εκτιμούν, η εκλογή του κ. Macri στην προεδρία της Αργεντινής έχει δημιουργήσει αισιοδοξία τόσο εντός της χώρας όσο και διεθνώς, ότι ο αποκλεισμός της από τις διεθνείς κεφαλαιαγορές είναι δυνατόν να τερματιστεί κατά το 2016.

ΜΑΡΙΑ Α. ΠΑΠΑΚΩΣΤΑ
Διοικητικός Σύμβουλος, KPMG Λογιστικές, Ελεγκτικές,
Φορολογικές και Συμβουλευτικές Υπηρεσίες
(Οι απόψεις και γνώμες που διατυπώνονται στο παρόν είναι αυτές του συγγραφέα και δεν εκπροσωπούν κατ’ ανάγκη τις απόψεις και γνώμες της KPMG International ή Οίκων Μελών της KPMG)