Οι μεγαλύτερες περιφερειακές δυνάμεις «εμπλουτίζουν» τη διαχωριστική γραμμή των κλάδων του Ισλάμ
Ιράν και Σαουδική Αραβία συνεχίζουν να αλληλοεπιρρίπτουν ευθύνες για την κρίση που ξέσπασε, ενώ με αποφάσεις και εμπρηστικές δηλώσεις βαθαίνουν ακόμη περισσότερο το ρήγμα

Η διακοπή των διπλωματικών σχέσεων μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Ιράν στην ταχεία κατάρρευση που ακολούθησε την εκτέλεση του σιίτη ιμάμη από το Ριάντ μπλέκεται στο ήδη εύφλεκτο τοπίο της Μέσης Ανατολής σε καθοριστική καμπή. Οι δύο μεγαλύτερες περιφερειακές δυνάμεις της περιοχής βρίσκονται σε ρητορικά χαρακώματα, που «εμπλουτίζουν» με τη διαχωριστή γραμμή των δύο κλάδων του Ισλάμ, σουνιτών και σιιτών, διάσταση που καθορίζει το σκηνικό από τη συριακή σύγκρουση και την ISIS και φτάνει μέχρι την Υεμένη.

Όλες τις πλευρές
Η εκτέλεση του σιίτη ιμάμη Αλ Νιμρ γίνεται αντιληπτή από το σύνολο του σιιτικού κόσμου σχεδόν ως κήρυξη πολέμου από τον «θεματοφύλακα» του σουνιτικού Ισλάμ, τη Σαουδική Αραβία. Ο 56χρονος ιμάμης ήταν μεταξύ των προβεβλημένων στελεχών στο σύντομο αντικυβερνητικό κύμα μεταξύ 2011 και 2012 στο βασίλειο και εθεωρείτο υπέρμαχος των δικαιωμάτων του σιιτικού πληθυσμού στη Σαουδική Αραβία (περίπου 2 εκατομμύρια σε πληθυσμό 18 εκατομμυρίων). Είχε φτάσει μέχρι το σημείο να πει πως η νομιμοποίηση της κυβέρνησης θα εξέλιπε, εάν το βασίλειο συνέχιζε την «καταπίεση των σιιτών» -αμάρτημα ασυγχώρητο για το Ριάντ, το οποίο γρήγορα είδε στον Αλ Νιμρ «δάκτυλο» του Ιράν.

Η εκτέλεση ήταν λάδι στη φωτιά της κλιμάκωσης στις πάντα δύσκολες σχέσεις με το Ιράν, που από την πλευρά του εμφανίζεται ως «θεματοφύλακας» του σιιτικού Ισλάμ. Η διαμάχη αγγίζει όλες τις πλευρές των συρράξεων στη Μέση Ανατολή, και η επιδείνωση δυσκολεύει αναλόγως ολόκληρο το σκηνικό: Ο ρόλος που θα είχε στο τραπέζι το Ιράν στις επικείμενες ειρηνευτικές διαβουλεύσεις για το Συριακό είχε προκαλέσει πρώτα απ' όλα αντιδράσεις στη Σαουδική Αραβία.

Το θρησκευτικό χάσμα
Η ενίσχυση της σουνιτικής ISIS είχε εξαρχής αντλήσει από το χάσμα μεταξύ σουνιτών και σιιτών: Η αρχική επέκταση της δράσης της στο Ιράκ είχε σημειωθεί με επιθέσεις σε σιιτικούς στόχους, τους οποίους η τρομοκρατική οργάνωση θεωρεί θεμιτούς στόχους ως «αιρετικούς». Αυτό προστίθεται και στο υπόβαθρο της προσέγγισης χαμηλών τόνων μεταξύ της Βαγδάτης με την Τεχεράνη.

Η Σαουδική Αραβία έχει μεν κηρύξει στο εσωτερικό της «πόλεμο στην τρομοκρατία», όμως αρκετοί στη Δύση θεωρούν προβληματικό το ότι δεν μπορεί να απομακρυνθεί από τον ουαχαμπισμό (ακραίο ρεύμα στο σουνιτικό Ισλάμ), το οποίο είναι «θεμέλιο» του Ριάντ. Στη «μουσουλμανική συμμαχία εναντίον της τρομοκρατίας», την οποία έχει προσπαθήσει να δημιουργήσει η Σαουδική Αραβία, μεγάλος απών είναι το Ιράν. Καθόλου συμπτωματικά επίσης, το Ριάντ είχε κηρύξει κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου «τελειωμένη» την εκεχειρία στην Υεμένη, μετά την αναζωπύρωση των εκεί συγκρούσεων - η σύρραξη στην Υεμένη είχε εξαρχής ξεκάθαρα τη διάσταση «σύγκρουσης δι' αντιπροσώπων» μεταξύ Ριάντ και Τεχεράνης.

Άνευ μοντέλου ερμηνείας
Όπως συμβαίνει ωστόσο με καθετί που έχει να κάνει με τη Μέση Ανατολή, δεν υπάρχει «μοντέλο ερμηνείας» που να περιγράφει εξ ολοκλήρου την κατάσταση. Η αμερικανική συμμαχία με τη Σαουδική Αραβία και η ρωσική προσέγγιση στην Τεχεράνη δεν είναι μονολιθικές και δεν αρκούν για να εξηγήσουν τις δυναμικές της διαμάχης. Ειδικά η σχέση της Σαουδικής Αραβίας με τις ΗΠΑ είναι περίπλοκη: Στην πρώτη της αντίδραση, μετά την απόφαση του Ριάντ για τη διακοπή των διπλωματικών σχέσεων, η Ουάσιγκτον είχε επιμείνει στην ανάγκη για «διπλωματία» -κάτι που μπορεί να αναγνωστεί ως έμμεση έκφραση επιφύλαξης.

Η δε πραγματιστική βάση στην οποία βλέπει η Σαουδική Αραβία τη συνεργασία με τις ΗΠΑ είχε φανεί εσχάτως με την έντονη δυσφορία της απέναντι στη συμφωνία για το ιρανικό ατομικό πρόγραμμα: Το Ριάντ είχε ζητήσει σκληρή γραμμή απέναντι στην Τεχεράνη, σε μία (παράδοξη)... ταύτιση απόψεων στο θέμα με το Ισραήλ. Ενδεικτικά, «πηγή» στο Ριάντ είχε αναφέρει ανεπίσημα την Κυριακή στο Reuters πως η Σαουδική Αραβία πιστεύει ότι «φτάνει πια» με αυτό που θεωρεί ως «επιβολή» θέσεων του Ιράν στη Δύση, με τον ανώνυμο αξιωματούχο να φτάνει στο σημείο να λέει πως το Ριάντ «αδιαφορεί για το εάν θα εκνευριστεί ο Λευκός Οίκος» - αναφορά που στη συνέχεια ο ανώνυμος αξιωματούχος θεώρησε αναγκαία να αποσύρει από το πρακτορείο.

Και οι σύμμαχοι στο παιγνίδι
Χθες ανακοίνωσε και η Μανάμα ότι διακόπτει τις διπλωματικές σχέσεις με το Ιράν, όπως μετέδωσε το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων BNA, μια ημέρα αφού η γείτων και σύμμαχός του Σαουδική Αραβία διέκοψε τις σχέσεις της με την Τεχεράνη. «Το Μπαχρέιν αποφάσισε να διακόψει τις διπλωματικές σχέσεις με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και καλεί όλα τα μέλη της αποστολής του να εγκαταλείψουν το βασίλειο εντός 48 ωρών», μετέδωσε το BNA. Σημειώνεται ότι το Μπαχρέιν έχει σιιτική πλειοψηφία πληθυσμού, ωστόσο οι μονάρχες του είναι σουνίτες. Από την πλευρά του, το σουδανικό Υπουργείο Εξωτερικών δήλωσε: «Εις απάντηση των βάρβαρων επιθέσεων στην πρεσβεία της Σαουδικής Αραβίας στην Τεχεράνη και στο προξενείο της στη Mashhad, το Σουδάν ανακοινώνει άμεση διακοπή σχέσεων με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν».

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν πως υποβαθμίζουν τις διπλωματικές σχέσεις με το Ιράν. «Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα αποφάσισαν να μειώσουν το επίπεδο της διπλωματικής αντιπροσωπίας στην Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν σ' αυτό των επιτετραμμένων και να μειώσουν τον αριθμό των Ιρανών διπλωματών στη χώρα», μετέδωσε το WAM.

Υπάρχει λόγω εντάσεων;
Η Σαουδική Αραβία επιζητεί να επιδεινώσει «τις εντάσεις και τις συγκρούσεις» στην περιοχή, δήλωσε χθες ο Χοσεΐν Τζαμπέρ Ανσαρί, εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, αντιδρώντας στην απόφαση του Ριάντ να διακόψει τις διπλωματικές του σχέσεις με την Τεχεράνη. «Η Σαουδική Αραβία βλέπει όχι μόνον τα συμφέροντά της, αλλά και την ίδια την ύπαρξή της στη συνέχιση των εντάσεων και των συγκρούσεων και προσπαθεί να ρυθμίσει τα εσωτερικά της προβλήματα εξάγοντάς τα στο εξωτερικό», σημείωσε ο Ανσαρί. Το Ριάντ χρησιμοποίησε την επίθεση στην πρεσβεία του στην Τεχεράνη ως πρόσχημα για να πυροδοτήσει την ένταση, πρόσθεσε ο ίδιος, σημειώνοντας ότι η Τεχεράνη είναι προσηλωμένη στην προστασία των ξένων διπλωματικών αποστολών.

«Το Ιράν (...) δρα σύμφωνα με τις διεθνείς συμβάσεις και σέβεται τις δεσμεύσεις του για την προστασία των διπλωματικών αποστολών, την εγγύηση της ασφάλειάς τους, όπως και αυτής των διπλωματών τους», υπογράμμισε ο Ανσαρί. «Η Σαουδική Αραβία, η οποία βλέπει την ύπαρξή της στη συνέχιση των κρίσεων, χρησιμοποιεί την υπόθεση αυτή ως πρόσχημα για να αυξηθούν οι εντάσεις και οι συγκρούσεις», σημείωσε επίσης ο εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών. «Πιστεύουμε ότι η διεθνής κοινότητα και οι χώρες της περιοχής δεν θα επιτρέψουν στη Σαουδική Αραβία να συνεχίσει την πολιτική της των εντάσεων και των συγκρούσεων, οι οποίες έχουν ήδη οδηγήσει σε έλλειψη ασφάλειας στην περιοχή», κατέληξε.

Έκοψαν και τις πτήσεις
Τον τερματισμό όλων των αεροπορικών συνδέσεων και των εμπορικών δεσμών με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν ανακοίνωσε ο Υπουργός Εξωτερικών της Σαουδικής Αραβίας, ο Άντελ αλ Τζουμπέιρ, σηματοδοτώντας το βάθεμα της ρήξης στις σχέσεις του Ριάντ και της Τεχεράνης, ενώ απαίτησε το Ιράν να «συμπεριφερθεί σαν φυσιολογική χώρα», για να αποκατασταθούν οι διμερείς διπλωματικές σχέσεις. Σε συνέντευξη που παραχώρησε στο πρακτορείο ειδήσεων Ρόιτερς, ο Τζουμπέιρ κατέστησε την Τεχεράνη υπεύθυνη για την κλιμάκωση της έντασης, μετά την εκτέλεση του σιίτη ιερωμένου Σέιχ Νιμρ αλ Νιμρ το Σάββατο, τον οποίο ο επικεφαλής της σαουδαραβικής διπλωματίας χαρακτήρισε τρομοκράτη.

Διαμηνύοντας ότι το Ριάντ θα αντιδράσει στην «ιρανική επιθετικότητα», ο Σαουδάραβας ΥΠΕΞ κατηγόρησε την Τεχεράνη πως έχει στείλει μαχητές σε αραβικά κράτη και ότι απεργάζεται συνωμοσίες για επιθέσεις στο έδαφος του σουνιτικού βασιλείου και γειτονικών κρατών του Κόλπου. «Δεν υπάρχει καμιά κλιμάκωση από μέρους της Σαουδικής Αραβίας. Οι κινήσεις μας είναι όλες σε αντίδραση» στις ιρανικές κινήσεις, υποστήριξε ο επικεφαλής της διπλωματίας του Ριάντ. «Είναι οι Ιρανοί που πήγαν στον Λίβανο. Είναι οι Ιρανοί αυτοί οι οποίοι έστειλαν τη Δύναμη Κουντς και τους Φρουρούς της Επανάστασης μέσα στη Συρία», συνέχισε ο Άντελ αλ Τζουμπέιρ, αναφερόμενος σε μονάδες των Ειδικών Δυνάμεων της Ισλαμικής Δημοκρατίας.

Πάντως, όπως διευκρίνισε ο ΥΠΕΞ της Σαουδικής Αραβίας, οι Ιρανοί προσκυνητές θα εξακολουθήσουν να είναι ευπρόσδεκτοι στη Μέκκα και τη Μεδίνα για προσκύνημα. Κατά τον Τζουμπέιρ, το Ριάντ είχε δίκιο που εκτέλεσε τον Νιμρ διότι ο σιίτης ιερωμένος «υποκινούσε ταραχές, οργάνωνε πυρήνες, τους προμήθευε όπλα και χρήματα». «Θα έπρεπε να μας επικροτούν, όχι να μας επικρίνουν» για τις εκτελέσεις των 47, υποστήριξε ακόμη ο επικεφαλής της διπλωματίας της Σαουδικής Αραβίας.

Νέα διαδήλωση
Tουλάχιστον 3.000 άνθρωποι διαδήλωσαν και χθες στην Τεχεράνη κατά της Σαουδικής Αραβίας. Το πλήθος συγκεντρώθηκε στην πλατεία του ιμάμη Χουσέιν και οι συμμετέχοντες άρχισαν να αποδοκιμάζουν τη βασιλική οικογένεια της Σαουδικής Αραβίας. Οι διαδηλωτές έκαψαν επίσης τις σημαίες των ΗΠΑ και του Ισραήλ, δύο χωρών που θεωρούνται οι μεγαλύτεροι εχθροί του Ιράν. Οι ΗΠΑ είναι σύμμαχος της Σαουδικής Αραβίας. Η σημαία της Σαουδικής Αραβίας δεν μπορεί να πυρποληθεί στο Ιράν, καθώς αναγράφεται σ' αυτή μια αραβική επιγραφή από το Κοράνι, το ιερό βιβλίο των μουσουλμάνων.

Ορισμένοι από το πλήθος αποδοκίμασαν τον Υπουργό Εξωτερικών του Ιράν ο οποίος, σύμφωνα με εκείνους, έπρεπε να πάρει την πρωτοβουλία να διαρρήξει τις σχέσεις με το Ριάντ. Στην ιρανική πρωτεύουσα πραγματοποίησαν επίσης διαδήλωση οι έμποροι στην αγορά της Τεχεράνης, για να διατυπώσουν την οργή τους εναντίον της Σαουδικής Αραβίας.

Χιλιάδες διαδηλωτές πραγματοποίησαν πορείες χθες και στη Βαγδάτη και σε πόλεις με σιιτικό πληθυσμό στο νότιο Ιράκ, καταδικάζοντας την εκτέλεση του αλ Νιμρ από τη Σαουδική Αραβία. Στην ιρακινή πρωτεύουσα, οι διαδηλωτές κρατούσαν φωτογραφίες του Νιμρ και συγκεντρώθηκαν έξω από την Πράσινη Ζώνη, μια πολύ καλά φυλασσόμενη συνοικία, όπου βρίσκονται κυβερνητικές υπηρεσίες και διπλωματικές αποστολές, μεταξύ αυτών η πρεσβεία της Σαουδικής Αραβίας που ξεκίνησε εκ νέου τη λειτουργία της πριν από λίγες ημέρες. Η αστυνομία απώθησε με τη βία μια ομάδα που προσπάθησε να παραβιάσει τα συρματοπλέγματα, ενώ φώναζε το σύνθημα «καταραμένοι, καταραμένοι να είστε αλ Σαούντ!».

Συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας έγιναν και στη Βασόρα, τη μεγαλύτερη πόλη του νοτίου Ιράκ, και στις σιιτικές πόλεις Νατζάφ και Κερμπάλα. «Η δολοφονία του σεΐχη Νιμρ είναι η αρχή της πτώσης σας», φώναζαν οι διαδηλωτές στην Κερμπάλα, ενώ μετέφεραν ένα φέρετρο αναπαριστώντας την κηδεία του ιερωμένου. Στη Βασόρα οι διαδηλωτές κρατούσαν πλακάτ, με τα οποία καλούσαν τους κατοίκους της πόλης, τους εμπόρους και την κυβέρνηση να μποϊκοτάρουν τα προϊόντα της Σαουδικής Αραβίας.

Και στο βάθος… Συρία
Η συριακή σουνιτική ανταρτική οργάνωση Στρατός του Ισλάμ (Jaysh al-Islam) χαιρέτισε χθες τη διακοπή των διπλωματικών σχέσεων ανάμεσα στη Σαουδική Αραβία και το Ιράν, επισημαίνοντας ότι η υποστήριξη της Τεχεράνης προς τις σιιτικές ένοπλες οργανώσεις αποσταθεροποιεί τη Μέση Ανατολή και ενισχύει τις θρησκευτικές εντάσεις στη Συρία. Η σουνιτική οργάνωση συμμετέχει σε έναν συνασπισμό της αντιπολίτευσης, που έχει την υποστήριξη της Σαουδικής Αραβίας, και επρόκειτο να συμμετάσχει στις ειρηνευτικές συνομιλίες ανάμεσα στους αντικαθεστωτικούς αντάρτες και τη σιιτική συριακή κυβέρνηση υπό τον Μπασάρ αλ Άσαντ, που έχει την υποστήριξη του Ιράν.

Ο ηγέτης της οργάνωσης Τζάις αλ-Ισλάμ, ο περιώνυμος Ζάχραν Αλούς, σκοτώθηκε στις 26 Δεκεμβρίου κατά τη διάρκεια βομβαρδισμού προαστίου της Δαμασκού, ο οποίος αρχικά αποδόθηκε στις ρωσικές αεροπορικές δυνάμεις. Το Συριακό Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων ανακοίνωσε ότι ο Ζάχραν Αλούς σκοτώθηκε μαζί με άλλους αρχηγούς συριακών, σουνιτικών, αντικαθεστωτικών ένοπλων οργανώσεων κατά τη διάρκεια συνάντησής τους στο προάστιο της Δαμασκού Οτάγια, κατά την οποία προετοίμαζαν επίθεση κατά των δυνάμεων του συριακού καθεστώτος και της λιβανικής Χεζμπολάχ στα περίχωρα της συριακής πρωτεύουσας. Ο συριακός στρατός ανακοίνωσε, εντέλει, ότι ο Αλούς σκοτώθηκε μαζί με άλλους οπλαρχηγούς σε βομβαρδισμό που πραγματοποιήθηκε από τις συριακές στρατιωτικές δυνάμεις.

Ο Ζάχραν Αλούς, για τον οποίο ήταν ευρέως γνωστό ότι είχε την υποστήριξη της Σαουδικής Αραβίας και της Τουρκίας, ήταν ένας από τους ισχυρότερους αρχηγούς των σουνιτών ανταρτών και είχε υπό τις εντολές του χιλιάδες μαχητές που ελέγχουν τα ανατολικά προάστια της Δαμασκού, Ανατολική Γούτα και Ντούμα. Ο θάνατός του αποτελεί ισχυρό πλήγμα κατά των αντικαθεστωτικών συριακών δυνάμεων και νίκη των καθεστωτικών δυνάμεων, που έχουν ήδη ενισχυθεί από τη ρωσική στρατιωτική επέμβαση των τελευταίων μηνών. Μετά τον θάνατο του Ζάχραν Αλούς, πολιτικοί παρατηρητές των μεσανατολικών πραγμάτων εξέφραζαν ανησυχία για τις προοπτικές των ειρηνευτικών συνομιλιών για τη Συρία, με τα μάτια στραμμένα προς το Ριάντ, το οποίο είχε ανακοινώσει ότι αυτός ο θάνατος δεν υπηρετεί την ειρηνευτική διαδικασία στη συριακή κρίση.

Ζητούν βήματα οι Γερμανοί
Έκκληση για άμβλυνση των εντάσεων μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας και του Ιράν απηύθυναν χθες η Γερμανία και η Γαλλία. Η γερμανική κυβέρνηση κάλεσε το Ριάντ και την Τεχεράνη να κάνουν τα πάντα για την αποκατάσταση των σχέσεών τους και προέβλεψε ότι οι εξελίξεις στη Σαουδική Αραβία θα ληφθούν υπ' όψιν στις αποφάσεις για τις εξαγωγές όπλων προς τη χώρα αυτή. «Δεν υπάρχει ουδεμία αμφιβολία ότι η επίλυση των κρίσεων στη Συρία και στην Υεμένη και άλλων κρίσεων μπορεί να επιτευχθεί μόνον αν η σουνιτική δύναμη, που είναι η Σαουδική Αραβία, και το σιιτικό Ιράν προτίθενται να κάνουν ο ένας ένα βήμα προς τον άλλο», δήλωσε ο εκπρόσωπος του γερμανικού Υπουργείου Εξωτερικών Μάρτιν Σέφερ. «Η δική μας η άποψη είναι ότι η Μέση Ανατολή έχει ένα χρέος προς τον υπόλοιπο κόσμο», συνέχισε ο Σέφερ και υπογράμμισε: «Εδώ και χρόνια η διεθνής κοινότητα, μεταξύ της οποίας η Γερμανία, εργάζεται για να συμβάλει στον τερματισμό των συγκρούσεων (...) Η Σαουδική Αραβία και το Ιράν οφείλουν επίσης να συμβάλουν στην επίλυση των κρίσεων».

Η Γερμανία δεν σχεδιάζει να επιβάλει κυρώσεις στη Σαουδική Αραβία μετά την εκτέλεση αυτών των ανθρώπων το Σάββατο, σημείωσε εξάλλου ο Σέφερ. Η χώρα αντιτίθεται στη θανατική ποινή, αλλά όπως υπογράμμισε: «Δεν γνωρίζω για σχέδια της κυβέρνησης μέχρι στιγμής για την επιβολή κυρώσεων γι' αυτόν τον λόγο». Την ίδια ώρα, ο Σέφερ σημείωσε ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι το Ιράν σχεδιάζει να αποσυρθεί από την εφαρμογή της συμφωνίας που επετεύχθη με τις παγκόσμιες δυνάμεις πέρυσι, για τον περιορισμό του πυρηνικού του προγράμματος μετά τις πρόσφατες εξελίξεις. «Διαβλέπω ότι δεν υπάρχει κανένα συμφέρον από την πλευρά των σημαντικών παραγόντων του Ιράν -την ιρανική κυβέρνηση, τον Ιρανό Πρόεδρο και άλλους- να απόσχουν από τις συμφωνίες που συνήφθησαν στη Βιένη το περασμένο καλοκαίρι», υπογράμμισε ο εκπρόσωπος του γερμανικού Υπουργείου Εξωτερικών.

Αντιδρώντας στη διακοπή από το Ριάντ των διπλωματικών του σχέσεων με την Τεχεράνη, η Γαλλία κάλεσε και αυτή τη Σαουδική Αραβία και το Ιράν να περιορίσουν την ένταση. «Χρειάζεται να επαγρυπνούμε γι' αυτό που συμβαίνει μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας και του Ιράν», δήλωσε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Στεφάν Λε Φολ σε δημοσιογράφους. «Η Γαλλία καλεί και τις δύο πλευρές να περιορίσουν την ένταση», πρόσθεσε.

Σαν έτοιμη από καιρό…
Η Ρωσία, από την πλευρά της, δηλώνει έτοιμη να υποστηρίξει έναν διάλογο ανάμεσα στο Ριάντ και την Τεχεράνη, καθώς είναι «βαθιά ανήσυχη» για την κρίση, ανακοίνωσε το ρωσικό Υπουργείο Εξωτερικών. «Καλούμε επιμόνως την Τεχεράνη και το Ριάντ και τις άλλες χώρες του Κόλπου να επιδείξουν αυτοσυγκράτηση και να αποφύγουν βήματα που θα περιέπλεκαν την κατάσταση και θα αύξαναν ακόμη περισσότερο την ένταση», σημείωσε σε ανακοίνωσή του το ΥΠΕΞ της Ρωσικής Ομοσπονδίας, καλώντας Σαουδάραβες και Ιρανούς να ακολουθήσουν τον «δρόμο του διαλόγου». «Η Ρωσία είναι έτοιμη να υποστηρίξει τις προσπάθειες σε μια τέτοια κατεύθυνση», προστίθεται και σημειώνεται ότι «η Μόσχα είναι βαθύτατα ανήσυχη για τη νέα κλιμάκωση της κατάστασης στη Μέση Ανατολή».

Εξάλλου ένας αξιωματούχος του ρωσικού ΥΠΕΞ είπε στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι η Μόσχα είναι «έτοιμη να ενεργήσει ως ενδιάμεσος» για τη διευθέτηση αυτής της κρίσης, χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες. Άλλη ρωσική διπλωματική πηγή, την οποία επικαλέστηκε το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Tass, διευκρίνισε ότι η ρωσική διπλωματία είναι έτοιμη να φιλοξενήσει ενδεχόμενες συνομιλίες ανάμεσα στους Υπουργούς Εξωτερικών του Ιράν Τζαβάντ Ζαρίφ και της Σαουδικής Αραβίας Άντελ αλ Τζουμπέιρ. «Εάν οι εταίροι μας (...) δείξουν ότι είναι διατεθειμένοι, έχουν τη βούληση (...), η πρωτοβουλία μας θα παραμείνει στο τραπέζι», πρόσθεσε αυτή η πηγή.

Ο επικεφαλής της ρωσικής διπλωματίας Σεργκέι Λαβρόφ είχε υποδεχθεί χωριστά τους Τζουμπέιρ και Ζαρίφ το 2015 για συνομιλίες σχετικά με τη Συρία, ενώ η Μόσχα προσπαθούσε να προωθήσει τη δημιουργία μιας ευρείας συμμαχίας, με στόχο την αντιμετώπιση των τζιχαντιστών της οργάνωσης Ισλαμικό Κράτος.
Πηγές: ΑΠΕ, in.gr, BBC