Πιο σκοτεινές από ποτέ οι προοπτικές για λύση, σε μία από τις παλαιότερες συγκρούσεις στον πλανήτη
Χιλιάδες Ισραηλινοί διαδήλωσαν στο Τελ-Αβίβ με αφορμή την επέτειο της δολοφονίας του Ιτζχάκ Ραμπίν

Υπέρ της επανάληψης των διαπραγματεύσεων με τους Παλαιστινίους διαδήλωσαν στο Τελ-Αβίβ χιλιάδες Ισραηλινοί, με την ευκαιρία της 20ής επετείου της δολοφονίας του πρώην πρωθυπουργού Ιτζχάκ Ραμπίν, μιας μεγάλης προσωπικότητας της προσπάθειας για την ειρήνη. Η συγκέντρωση πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία της οργάνωσης «Ειρήνη Τώρα» και άλλων οργανώσεων που υποστηρίζουν μια λύση «με δύο κράτη», σε μια περίοδο που οι προοπτικές για τη διευθέτηση μιας από τις παλαιότερες συγκρούσεις στον πλανήτη σπάνια έμοιαζαν πιο σκοτεινές. Ένα πρόσφατο κύμα βίας δημιουργεί φόβους για μια νέα ιντιφάντα.

Οι διαδηλωτές ξεκίνησαν από την πλατεία που φέρει το όνομα του Ιτζχάκ Ραμπίν, ο οποίος έγινε πρωθυπουργός το 1992 και έπεσε νεκρός στις 4 Νοεμβρίου 1995 από τις σφαίρες ενός φανατικού ορθόδοξου Εβραίου, του Γιγκάλ Αμίρ. Ο δολοφόνος ήταν αντίθετος στις συμφωνίες που είχαν συναφθεί το 1993 στο Όσλο και με τις οποίες δημιουργήθηκε η Παλαιστινιακή Αρχή, ως προμήνυμα της δημιουργίας ενός κράτους. Το 1994 οι συμφωνίες αυτές χάρισαν το Νόμπελ Ειρήνης στον Ραμπίν, στον Ισραηλινό πρόεδρο Σιμόν Πέρες και στον Παλαιστίνιο ηγέτη Γιάσερ Αραφάτ.

Η 20ή επέτειος της δολοφονίας του Εργατικού πρωθυπουργού, η οποία προκάλεσε τεράστιο σοκ στο Ισραήλ, άρχισε το Σάββατο, σύμφωνα με το εβραϊκό ημερολόγιο. «Ο δρόμος που σταμάτησε το 1995 (με τη δολοφονία του Ραμπίν) εξακολουθεί να είναι σήμερα, περισσότερο παρά ποτέ, αυτός που πρέπει να ακολουθήσουμε», δήλωσε μια εκπρόσωπος της οργάνωσης «Ειρήνη Τώρα», η Ανάτ Μπεν Νουν. Οι βιαιότητες «που βλέπουμε σήμερα συνδέονται πλήρως με το γεγονός ότι ο δρόμος αυτός δεν ακολουθήθηκε μετά το 1995».

Η Τόβα Κ., 62 ετών, λέει πως ήρθε να διαδηλώσει «κατά της κυβέρνησης, της βίας, της υποκίνησης του μίσους, του εποικισμού και υπέρ της επιστροφής στις διαπραγματεύσεις μεταξύ Αράβων και Ισραηλινών». Γι’ αυτήν, «η κατάσταση δεν ήταν ποτέ τόσο κακή και το κύριο πρόβλημα είναι ο Νετανιάχου». «Παίζει με τον φόβο των ανθρώπων», προσθέτει η 47χρονη Σάρον. «Είναι πολύ πιο εύκολο για τους ανθρώπους να ανταποκρίνονται στο κάλεσμα του φόβου και του μίσους. Δεν μισούμε ούτε φοβόμαστε κανέναν», εκτιμά από την πλευρά του ο 60χρονος Ντοβ Κρέντο, ενώ το πλήθος φωνάζει «οι Εβραίοι και οι Άραβες δεν θέλουν να αλληλομισούνται».

Η υπογραφή των συμφωνιών του Όσλο, η συμφωνία για την αποχώρηση των ισραηλινών στρατιωτών από ένα μέρος των παλαιστινιακών εδαφών και η ιστορική χειραψία ανάμεσα στον Ραμπίν και τον Γιάσερ Αραφάτ, κάτω από το βλέμμα του Αμερικανού προέδρου Μπιλ Κλίντον στις 13 Σεπτεμβρίου 1993, είχαν διαιρέσει βαθιά τους Ισραηλινούς.

Ο σημερινός δεξιός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου κατηγορείται από την Αριστερά ότι ενθάρρυνε έμμεσα το μίσος, δείχνοντας στο πλήθος εικόνες του Ραμπίν με τη στολή των ναζί στη διάρκεια ομιλιών του. Οι φόβοι για νέες ενέργειες εξτρεμιστών της Δεξιάς επέστρεψαν τους τελευταίους μήνες με μια σειρά επιθέσεων, που κορυφώθηκαν το καλοκαίρι με τον θάνατο ενός μωρού και των Παλαιστίνιων γονιών του σε εμπρησμό του σπιτιού τους στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη.
Πηγή: ΚΥΠΕ

Τα βρήκαν για την Πλατεία Τζαμιών
ΙΣΡΑΗΛ ΚΑΙ ΙΟΡΔΑΝΙΑ ΣΥΜΦΩΝΗΣΑΝ ΓΙΑ ΝΑ ΤΕΡΜΑΤΙΣΤΕΙ Η ΕΚΡΗΞΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΔΥΟ ΛΑΩΝ
ΣΥΜΦΩΝΗΣΑΝ σε νέα μέτρα που θα διέπουν το καθεστώς στην Πλατεία των Τζαμιών, προκειμένου να τερματιστεί η έκρηξη της βίας μεταξύ Ισραηλινών και Παλαιστινίων, Ισραήλ και Ιορδανία, με την ιδιότητα που έχει η δεύτερη ως φύλακας των Άγιων Τόπων στην Ιερουσαλήμ.

Μπαίνουν κάμερες
Ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Τζον Κέρι, ανακοίνωσε στο Αμάν τη συμφωνία αυτή, που προβλέπει κυρίως μόνιμη παρακολούθηση από κάμερες ασφαλείας της πλατείας, στο τέλος χωριστών συνομιλιών που είχε με τον Βασιλιά Αμπντάλα της Ιορδανίας και τον Παλαιστίνιο Πρόεδρο Μαχμούντ Αμπάς. Λίγες ώρες αργότερα, χωρίς να αναφερθεί στα μέτρα που ανακοίνωσε ο κ. Κέρι, ο Πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου επανέλαβε τη βούλησή του να «διατηρήσει το στάτους κβο» στην Πλατεία των Τζαμιών, το οποίο δεν επιτρέπει σε μη-μουσουλμάνους να προσεύχονται εκεί.

«Το Ισραήλ επαναλαμβάνει τη δέσμευσή του να διατηρήσει το status quo (...) στα χαρτιά και στην πράξη» και «θα συνεχίσει να εφαρμόζει την πολιτική του, την οποία ακολουθεί επί μακρόν: οι μουσουλμάνοι προσεύχονται στο Όρος του Ναού, οι μη-μουσουλμάνοι επισκέπτονται το Όρος του Ναού», δήλωσε ο Νετανιάχου, χρησιμοποιώντας την ονομασία με την οποία αποκαλούν οι Εβραίοι τον τόπο αυτό.

Δεν διχοτομείται η πλατεία
Το θέμα του ελέγχου και της πρόσβασης στην Πλατεία των Τζαμιών, τρίτο ιερό τόπο του Ισλάμ μετά τη Μέκκα και τη Μεδίνα στη Σαουδική Αραβία, όπως και τόπο λατρείας για τους Εβραίους που θεωρούν ότι είναι η θέση του αρχαίου ναού τους, δρουν καταλυτικά στις ισραηλινο-παλαιστινιακές εντάσεις που διαρκούν εβδομάδες τώρα. Οι Παλαιστίνιοι και η Ιορδανία κατηγορούν το Ισραήλ ότι θέλει να αλλάξει τους κανόνες (το καθεστώς) που διέπουν την Πλατεία των Τζαμιών από το 1967, και πέρα από αυτό, να χωρίσει την πλατεία σε δύο μέρη, στους Εβραίους και τους μουσουλμάνους. Το Ισραήλ αρνείται ότι έχει τέτοια πρόθεση.

Ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ διαβεβαίωσε ότι το Ισραήλ συμφωνεί στον «πλήρη σεβασμό του ιδιαίτερου ρόλου» της Ιορδανίας, του φύλακα των ιερών τόπων, και δεν προτίθεται να χωρίσει την πλατεία. Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά μετά από συναντήσεις που είχε στο Αμάν, «το Ισραήλ θα συνεχίσει να επιβάλλει την πολιτική του ως προς τη θρησκευτική λατρεία στο όρος του Ναού/ Χαράμ αλ-Σαρίφ (στα αραβικά), περιλαμβανομένου του γεγονότος ότι οι μουσουλμάνοι είναι εκείνοι που προσεύχονται στο όρος του Ναού/Χαράμ αλ-Σαρίφ και οι μη-μουσουλμάνοι εκείνοι που το επισκέπτονται».

Ο κ. Κέρι πρόσθεσε ότι Ισραηλινοί αξιωματούχοι και η Waqf (η μουσουλμανική Αρχή προστασίας του όρους) θα συναντηθούν για να συζητήσουν για τους πιθανούς τρόπους αποκλιμάκωσης της έντασης και ότι αμφότεροι θα παρέχουν παρακολούθηση του χώρου με κάμερες σε 24ωρη βάση. Η Waqf είναι υπεύθυνη για το όρος του Ναού, όπου βρίσκεται και το Τέμενος του αλ-Ακσά, ο τρίτος πιο ιερός τόπος του Ισλάμ.