Πρώην κρατούμενος του Γκουαντάναμο προσπαθεί να αποτρέψει τους νέους από τον τζιχάντ
Αν και αρνείται πως είναι «μετανοημένος», στα 33 του χρόνια ελπίζει ότι η ιστορία του «θα αποτρέψει τους νέους να βρεθούν στην ίδια γαλέρα όπως αυτός... οι οποίοι δεν θα μπορούν να πουν ότι δεν ήξεραν»

Τον θεωρούσαν επί μακρόν "παρία", σήμερα μιλά για την πρόληψη κατά της τζιχαντιστικής ριζοσπαστικοποίησης. Με τη μαρτυρία του ο Γάλλος Μουράντ Μπενσελαλί, πρώην κρατούμενος του Γκουαντάναμο, μεταφέρει τους νέους στο ταξίδι του στην κόλαση. Είναι ένας νέος με μαλλιά χτενισμένα με μπριγιαντίνη και σβησμένο βλέμμα σαν να έχει γεράσει πρόωρα. Στα 33 του χρόνια ελπίζει ότι η ιστορία του "θα αποτρέψει τους νέους να βρεθούν στην ίδια γαλέρα όπως αυτός... οι οποίοι δεν θα μπορούν να πουν ότι δεν ήξεραν".

Περιέργεια και σεβασμός
Την περασμένη Τετάρτη ήταν καλεσμένος στο Ζενεβιλιέ, ένα από τα φτωχά προάστια του Παρισιού που ανακάλυψε τον περασμένο Ιανουάριο ότι ένας από τους κατοίκους του, ο Σερίφ Κουασί, ήταν ένας από τους δράστες της πολύνεκρης επίθεσης στο Charlie Hebdo. Στην έξοδο του λυκείου και έχοντας απέναντί του τους νέους, ο 33χρονος άνδρας περιγράφει τη διαδρομή του: Από το Βενισιέ - πόλη της περιφέρειας της Λιόν με μεγάλη κοινότητα μεταναστών, κυρίως από το Μάγρεμπ, στο στρατόπεδο εκπαίδευσης στο Αφγανιστάν και στα "κλουβιά" του Γκουαντάναμο.

Στους μαθητές, το πέρασμά του από την αμερικανική φυλακή, με τις πορτοκαλί στολές -"όπως στις ταινίες;"- προκαλεί περιέργεια μαζί και σεβασμό. Ένας ενήλικας μπαίνει στην ουσία του θέματος. "Τι θα λέγατε στον γιο σας για να τον εμποδίσετε να φύγει για τη Συρία και να καταστρέψει τη ζωή του;". «Θα του έλεγα "στην πραγματικότητα δεν θα υπερασπιστείς τους Σύρους, θα γίνεις συνεργός σε ωμότητες, θα πρέπει να ενταχθείς σε πολιτικές οργανώσεις, η οικογένειά σου θα ζήσει την απόγνωση. Μήπως αυτό βοηθά τους άλλους;"».

Καλάσνικοφ και αίσθημα παντοδυναμίας
Στα 19 του, λίγους μήνες πριν από την 11η Σεπτεμβρίου 2001, ο Μουράντ είχε μπει στον πειρασμό να δοκιμάσει μια "περιπέτεια" στο Αφγανιστάν, καθώς ενθαρρύνεται από τον μεγαλύτερο αδελφό του, έναν σκληρό τζιχαντιστή που εξέτισε βαριά ποινή για τον σχεδιασμό επιθέσεων στη Γαλλία. "Θα σου κάνει καλό", τον προέτρεπε. "Εκείνη την εποχή, Αλ Κάιντα, Μπιν Λάντεν, δεν σήμαιναν τίποτα για κανέναν. Δεν έφευγα με κακές προθέσεις. Ήμουν ενθουσιασμένος με την ιδέα να πάω σε μια εμπόλεμη χώρα όπου κανένας δεν πηγαίνει. Ήμουν αφελής", αναστενάζει ο Μουράντ. «Στην Κανταχάρ, οι δύο μήνες "διακοπών" γίνονται εφιάλτης. Εκπαίδευση στα όπλα την ημέρα, προπαγανδιστικά βίντεο τη νύχτα. Ζούσα μόνο γι αυτό». Ωστόσο παραδέχεται ότι το να "κρατάς καλάσνικοφ και να φοράς γιλέκο με εκρηκτικά σού δίνει ένα αίσθημα παντοδυναμίας, κάτι που αναζητούν ορισμένοι νέοι".

«Ταξίδι στην κόλαση»
Συνελήφθη από τον αμερικανικό στρατό το 2002, περνά 30 μήνες στο Γκουαντάναμο, ανακαλύπτει την κακοποίηση και το Κοράνι. Επιστρέφοντας στη Γαλλία, καταδικάζεται σε φυλάκιση 18 μηνών για "σύσταση εγκληματικής οργάνωσης σε σχέση με τρομοκρατική δράση". Μετά την απελευθέρωσή του το 2007, ο Μουράντ έγραψε την ιστορία του σε ένα βιβλίο με τίτλο "Ταξίδι στην κόλαση" και δίνει τις μαρτυρίες του για το "ταξίδι" αυτό συχνά στην Ελβετία και το Βέλγιο, κυρίως σε σχολεία. Στη Γαλλία, με τους νέους που φεύγουν για τη Συρία και με τις επιθέσεις του Ιανουαρίου, η στάση απέναντί του έχει αλλάξει. Στο γραμματοκιβώτιο του, η μητέρα ενός τζιχαντιστή στη Συρία τον παρακαλεί να τη βοηθήσει, τοπικοί άρχοντες και οργανώσεις θέλουν να συνεργαστούν μαζί του.

Κλειδιά για κατανόηση
Ο Μουράντ Μπενσελαλί έγινε δεκτός στο πρωθυπουργικό γραφείο και μίλησε ενώπιον επιτροπής έρευνας της Γερουσίας για την καταπολέμηση των δικτύων τζιχαντιστών. Στην έκθεσή της, η επιτροπή προτείνει κυρίως να "δίνεται βάση σε όσα λένε πρώην τζιχαντιστές ή μετανοημένοι εξτρεμιστές", "ο λόγος τους, όταν είναι συγκεκριμένος, είναι πιο δυνατός από όλες τις εκστρατείες της κυβέρνησης", τονίζει ο ισλαμολόγος και καθηγητής πανεπιστημίου Ματιέ Γκιντέρ. "Δεν είναι σινεμά, είναι πραγματικότητα", επισημαίνει ο Φαρίντ Ντιάμπ, υπεύθυνος της υπηρεσίας για τη νεολαία στο Ζενεβιλιέ, με πρωτοβουλία του οποίου έγινε η συνάντηση αυτή η οποία "στέλνει ένα μήνυμα στους νέους, τους δίνει τα κλειδιά για την κατανόηση". Ο Μπενσελαλί αρνείται ότι είναι "μετανοημένος", αυτός "δεν έκανε τίποτε κακό". Ωστόσο αν αποτελούσε "πρόβλημα" για τις Αρχές, σήμερα θέλει πολύ να συμμετέχει στη "λύση" του.