Τι συμπεραίνεται από τις θέσεις ειδικών για την τραγωδία «Norman Atlantic»
Οι ειδικοί επισημαίνουν πως τα λάθη στη διαδικασία αντιμετώπισης της πυρκαγιάς και οργάνωσης της εκκένωσης του πλοίου και διάσωσης των επιβατών είναι οφθαλμοφανή

Ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποία τα μέλη του πληρώματος του «Norman Atlantic» χειρίστηκαν την κατάσταση έκτακτης ανάγκης εγείρουν οι μαρτυρίες και οι καταγγελίες των διασωθέντων. Ειδικοί και εμπειρογνώμονες σε θέματα ναυτικών ατυχημάτων υποστηρίζουν στα «Νέα» πως αν όσα καταγγέλλονται ευσταθούν, τότε έγιναν σημαντικές παραλείψεις και παραβιάσεις κανόνων ασφαλείας που οδήγησαν τελικά στη ναυτική τραγωδία.

Όλα τα στοιχεία και οι μαρτυρίες των διασωθέντων, οι οποίοι έχουν δώσει καταθέσεις στις ιταλικές δικαστικές Αρχές που διερευνούν την υπόθεση, θα αποτελέσουν κλειδιά για την απόδοση των ευθυνών. Έρευνα διεξάγει και η ελληνική Δικαιοσύνη. Την Τρίτη η εισαγγελέας του Αρείου Πάγου Ευτέρπη Κουτζαμάνη ζήτησε τη διενέργεια κατεπείγουσας έρευνας από την Εισαγγελία Πρωτοδικών Πειραιά προκειμένου να διακριβωθούν οι συνθήκες και τα αιτία της ναυτικής τραγωδίας. Ωστόσο, οι ειδικοί επισημαίνουν πως τα λάθη στη διαδικασία αντιμετώπισης της πυρκαγιάς και οργάνωσης της εκκένωσης του πλοίου και διάσωσης των επιβατών είναι οφθαλμοφανή.

Τι λένε οι ειδικοί
Σύμφωνα με τον επίκουρο καθηγητή Ναυτικής Ασφάλειας και Περιβαλλοντικής Διαχείρισης στο World Maritime University, που ιδρύθηκε από τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (IMO), Δημήτρη Δαλακλή, σε έκτακτες περιπτώσεις, όπως ήταν η πυρκαγιά στο «Norman Atlantic», θα πρέπει να γίνουν συγκεκριμένες ενέργειες με βάση διεθνείς συμβάσεις και κώδικες, που προβλέπουν ακριβώς ποια βήματα θα πρέπει να ακολουθηθούν. «Προφανώς, όμως, βάσει του τελικού αποτελέσματος, οι προβλέψεις αυτές δεν ακολουθήθηκαν είτε εξαιτίας της χαμηλής εκπαίδευσης του πληρώματος είτε λόγω πανικού ή μπορεί να είναι ένας συνδυασμός και των δύο», εξηγεί στα «Νέα».

Απαντήσεις σε οκτώ κρίσιμα ερωτήματα
Επιστήμονες που ειδικεύονται σε θέματα ναυτικής ασφάλειας δίνουν απαντήσεις σε οκτώ κρίσιμα ερωτήματα, που ενδεχομένως να έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην έκβαση της ναυτικής τραγωδίας.

1. Ξεσπάει πυρκαγιά στο γκαράζ. Ποιες είναι οι πρώτες ενέργειες του πληρώματος;
Ο τρόπος που αντιμετώπισε το πλήρωμα τη φωτιά, σύμφωνα με όσα αναφέρουν και καταγγέλλουν οι διασωθέντες, οδηγεί στο συμπέρασμα ότι υπήρξαν σημαντικές παραλείψεις. Οι ειδικοί συμφωνούν ότι σε περίπτωση πυρκαγιάς στο πλοίο θα πρέπει να ενεργοποιηθούν οι αισθητήρες καπνού και φωτιάς, που είναι υποχρεωτικός εξοπλισμός για όλα τα πλοία αυτού του μεγέθους. Με προειδοποίηση στο πάνελ της γέφυρας ενημερώνεται το μέλος του πληρώματος που έχει υπηρεσία, καθώς και ο πρώτος μηχανικός. Δίνεται εντολή να ενεργοποιηθεί το άγημα πυρκαγιάς για να πάει επιτόπου να εκτιμήσει την κατάσταση.

2. Πώς έπρεπε να ενημερωθούν οι επιβάτες;
Εάν η φωτιά είναι μεγάλη και κινδυνεύουν οι επιβάτες, σύμφωνα με τον κ. Δαλακλή, ένα προηχογραφημένο ηχητικό μήνυμα από τα μεγάφωνα θα πρέπει να ακούγεται σε όλο το πλοίο, που θα ενημερώνει το επιβατικό κοινό για το τι πρέπει να κάνει. Μάλιστα, το πλήρωμα θα πρέπει βάσει προϋπάρχοντος σχεδίου να φροντίσει για τη συγκέντρωση των επιβατών στους αντίστοιχους σταθμούς.

3. Τι θα έπρεπε να κάνει ο καπετάνιος στην περίπτωση της φωτιάς;
Όπως αναφέρει ο ναυπηγός-τεχνικός σύμβουλος Γιώργος Μαργέτης, ο καπετάνιος είναι πάντα υπεύθυνος σε καταστάσεις εκτάκτου ανάγκης. «Σε μία φωτιά όμως έχει μεγαλύτερη ευθύνη διότι είναι αυτός που συντονίζει τις διαδικασίες». Ο κυβερνήτης, σημειώνει ο κ. Δαλακλής, είναι υπεύθυνος για την τήρηση των προβλεπόμενων διαδικασιών και την εξασφάλιση ότι όλα θα γίνουν βάσει αυτών. Γι' αυτό, άλλωστε, όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, τη νομική ευθύνη για ναυτικά ατυχήματα έχει ο πλοίαρχος και κατ' επέκτασιν η εταιρεία, της οποίας εκπρόσωπος στη θάλασσα είναι ο καπετάνιος.

4. Πότε έπρεπε να γίνει καταμέτρηση των επιβαινόντων;
Το πλήρωμα, σύμφωνα με τον επίκουρο καθηγητή στο Πανεπιστήμιο WMU κ. Δαλακλή, θα πρέπει να καθοδηγήσει τους επιβάτες, να τους δώσει σωσίβια και να κάνει την πρώτη καταμέτρηση. Εάν λείπουν επιβάτες, θα πρέπει να αναζητηθούν από το πλήρωμα σε άλλους χώρους, καθώς πολλές φορές οι επιβάτες δεν γνωρίζουν να κυκλοφορήσουν σωστά στο πλοίο. Για το ίδιο θέμα ο κ. Μαργέτης εκφράζει την απορία του πώς μπορεί μία ημέρα μετά το συμβάν να ανακοινώνεται από τις Αρχές ότι υπάρχουν αγνοούμενοι. «Πρέπει να γίνει πρώτα καταγραφή των επιβατών και μετά η εκκένωση του πλοίου. Συνεπώς ή έγινε λάθος, ή δεν έγινε καθόλου, ή κάποιοι επιβάτες είχαν ήδη εγκαταλείψει το πλοίο».

5. Επιτρέπεται να κοιμούνται οι οδηγοί στα φορτηγά τους μέσα στο γκαράζ;
Η παραμονή οδηγών μέσα στα αυτοκίνητά τους, στο γκαράζ του πλοίου, απαγορεύεται ρητώς από τους διεθνείς κανονισμούς, λέει ο Γιώργος Μαργέτης. Και όπως προκύπτει από τις μαρτυρίες πολλών διασωθέντων, αρκετοί οδηγοί φορτηγών κοιμούνταν στο γκαράζ του «Norman Atlantic».

6. Γιατί υπάρχει σύγχυση με τις λίστες;
Το πλοίο πρέπει να γνωρίζει πάντα τον ακριβή αριθμό των ανθρώπων που επιβιβάστηκαν σε αυτό. Μάλιστα, τον ίδιο αριθμό πρέπει να τον γνωρίζει και η διαχειρίστρια εταιρεία του πλοίου, αναφέρει ο κ. Μαργέτης. Από την πλευρά του ο κ. Δαλακλής λέει πως το γεγονός ότι υπάρχει σύγχυση για το πόσοι άνθρωποι επέβαιναν τελικά στο πλοίο «ενδεχομένως να οφείλεται στο ότι κάποια εισιτήρια δεν κόπηκαν από το αυτοματοποιημένο ηλεκτρονικό σύστημα της εταιρείας, αλλά χειροκίνητα στο λογιστήριο εντός του πλοίου». Επιπλέον, ο κ. Μαργέτης προσθέτει ότι ο κατάλογος με τα ονόματα μπορεί να μην είναι αξιόπιστος και για έναν ακόμη λόγο.

7. Ποιες είναι οι ευθύνες των Λιμεναρχείων;
Το Λιμεναρχείο έχει την ευθύνη από πλευράς ασφαλείας για το ποιος ακριβώς μπαίνει στο λιμάνι. Τα πλοία πρέπει να υποβάλλουν στην εταιρεία και στο Λιμεναρχείο λίστα επιβαινόντων. Ειδικότερα, αν για παράδειγμα ένα πλοίο χωρητικότητας 400 ατόμων δηλώσει ότι οι επιβάτες του φτάνουν τους 410, αυτόματα το Λιμεναρχείο απαγορεύει τον απόπλου.

8. Υπήρχε καθυστέρηση στην ειδοποίηση παραπλεόντων πλοίων και ρυμουλκών για βοήθεια;
Τόσο η εταιρεία του πλοίου (πλοιοκτήτρια ή/και διαχειρίστρια) όσο και οι ελληνικές ή οι ιταλικές Αρχές θα έπρεπε να ειδοποιήσουν αμέσως παραπλέοντα πλοία αλλά και ρυμουλκά να σπεύσουν στο σημείο, τονίζει ο κ. Κακαράντζας. «Γιατί να μην πάνε αμέσως 10 ρυμουλκά; Είδαμε για παράδειγμα πως όταν έγινε η ρυμούλκηση λυνόταν ο κάβος». Οι καιρικές συνθήκες που επικρατούσαν την ώρα της τραγωδίας όμως ήταν καθοριστικός παράγοντας για τον χρόνο προσέγγισης των σωστικών μέσων στο φλεγόμενο πλοίο.

(ΠΗΓΗ: in.gr).