Ανήκει σε επιφανή Μακεδόνα στρατηγό, σύμφωνα με την αρχαιολόγο
Πιο κοντά στη λύση του μυστηρίου της Αμφίπολης βρίσκονται οι ειδικοί, μετά την ανακάλυψη μεγάλου κιβωτιόσχημου τάφου με ανθρώπινα οστά στον τρίτο θάλαμο

Σε επιφανή Μακεδόνα στρατηγό φαίνεται να ανήκει ο μεγαλοπρεπής τάφος στην Αμφίπολη. Παρά την εκτίμηση ότι ο τύμβος θα μπορούσε να είναι κενοτάφιο, ο τρίτος θάλαμος αποκάλυψε, τελικά, ότι ο τάφος έχει ιδιοκτήτη. Σύμφωνα με την επίσημη ενημέρωση του Υπουργείου Πολιτισμού της Ελλάδας, σε βάθος 1,60μ. από τους σωζόμενους λίθους του δαπέδου, αποκαλύφθηκε μεγάλος κιβωτιόσχημος τάφος με διάσπαρτα, σιδερένια και χάλκινα καρφιά, καθώς και οστέινα και γυάλινα διακοσμητικά στοιχεία φερέτρου, μέσα και έξω από το οποίο εντοπίσθηκαν οστά.

Εντός του τάφου δημιουργήθηκε μια επιμήκης βάθυνση πλάτους 0,54μ. και μήκους 2,35μ. Πρόκειται για τη θέση στην οποία τοποθετήθηκε ξύλινο φέρετρο. Επισημαίνεται ότι το συνολικό ύψος του τρίτου θαλάμου από την κορυφή της θόλου έως τον πυθμένα του τάφου είναι 8,90μ. Ο τάφος είναι κατασκευασμένος από πωρόλιθους και έχει μήκος 3,24 μέτρα, πλάτος 1,56 μέτρα και σωζόμενο ύψος 1 μέτρο, αν και υπολογίζεται ότι αυτό έφτανε στο 1,80.

Αφηρωισμένος νεκρός
Ο σκελετός βρέθηκε τόσο μέσα όσο και έξω από τον τάφο. Το ανθρωπολογικό υλικό που έχει συλλεχθεί θα εξεταστεί τώρα από ειδικούς επιστήμονες, έτσι ώστε να γίνουν όλες οι απαραίτητες έρευνες. Σύμφωνα με την επικεφαλής της ανασκαφής Κατερίνα Περιστέρη, ο τάφος ανήκει σε επιφανή Μακεδόνα στρατηγό, αν και δεν έχουν ακόμη διακριβωθεί περισσότερα στοιχεία για την ταυτότητά του. Πιθανότατα, πρόκειται για μνημείο αφηρωισμένου νεκρού, δηλαδή θνητού, στον οποίον αποδόθηκαν λατρευτικές τιμές από την κοινωνία της εποχής του. Ο νεκρός ήταν εξέχουσα προσωπικότητα, καθώς μόνον έτσι εξηγείται η κατασκευή αυτού του μοναδικού ταφικού συγκροτήματος.

Παγκόσμιο ενδιαφέρον
Τον γύρο του κόσμου κάνει η είδηση της ανακάλυψης του τάφου και του ανθρώπινου σκελετού. «Σκελετός αναδύεται από τον μυστηριώδη ελληνικό τάφο» είναι ο τίτλος του Discovery News. Η ιστοσελίδα αναφέρεται στην ανακοίνωση του ελληνικού Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού, και παρουσιάζει την άποψη ξένης αρχαιολόγου, η οποία εκτιμά ότι ο τάφος ανήκει στον Ηφαιστίωνα. Η Ντόροθι Κινγκ αναπτύσσει την άποψή της στο προσωπικό της μπλογκ, λέγοντας ότι μετά τον θάνατο του Ηφαιστίωνα, ο Μέγας Αλέξανδρος διέταξε να μεταφερθεί η σορός του στη Μακεδονία και να ταφεί σε έναν θαυμαστό τάφο.

Στις αποκαλύψεις αναφέρεται και το BBC, το οποίο μεταδίδει τη δήλωση της επικεφαλής της ανασκαφής Κατερίνας Περιστέρη. Το βρετανικό δίκτυο παρουσιάζει, επίσης, εκτενές φωτορεπορτάζ στα ευρήματα στην Αμφίπολη. Για τη «σημαντικότερη ανακάλυψη μέχρι στιγμής» στον τύμβο Καστά κάνει λόγο το ειδησεογραφικό πρακτορείο Reuters, τονίζοντας ότι θεωρείται πως ο αρχαίος τάφος είναι ο μεγαλύτερος που έχει ανακαλυφθεί στην Ελλάδα. Το Reuters αναφέρεται και στις θεωρίες σχετικά με το ποιος μπορεί να είναι ο ένοικος του τάφου.

Θα λύσει το αίνιγμα
«Ο σκελετός θα μπορούσε να λύσει το αίνιγμα του αρχαίου ελληνικού τάφου», αναφέρει η «Washington Post», προβάλλοντας ανταπόκριση του ειδησεογραφικού πρακτορείου Associated Press. Την ίδια ανταπόκριση προβάλλουν αρκετές ιστοσελίδες αμερικανικών ΜΜΕ, ανάμεσά τους και του ABC. Σχετικές αναφορές γίνονται και σε ραδιοφωνικές εκπομπές. Όπως σημειώνεται, μεταξύ άλλων, ο σκελετός θα μπορούσε να βοηθήσει τους αρχαιολόγους να λύσουν το αίνιγμα για το ποιος θάφτηκε στον μεγαλειώδη τάφο. Στην Κίνα, το πρακτορείο ειδήσεων Xinhua αναφέρεται στην ανακάλυψη, τονίζοντας ότι «θα χρειαστεί περισσότερος χρόνος και ανάλυση των ευρημάτων για να προσδιοριστεί ο νεκρός που έχει ταφεί». Το πρακτορείο προσθέτει ότι η ανάλυση των οστών αναμένεται να αποκαλύψει πολύτιμες πληροφορίες, όπως το ύψος, το φύλο και την ηλικία του νεκρού, γεγονός που μπορεί να βοηθήσει στον προσδιορισμό της ταυτότητάς του.

Συνεχίζονται οι εργασίες
Η ανακάλυψη του τάφου, πάντως, δεν σημαίνει και τερματισμό της ανασκαφής, καθώς υπολείπονται ακόμη πολλές έρευνες και εργασίες στον τύμβο Καστά. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, προκειμένου να δρομολογηθούν οι εργασίες αποκατάστασης του μνημείου, μελετώνται συστηματικά τα διάσπαρτα αρχιτεκτονικά μέλη, τα οποία έχουν ταυτιστεί και αποδοθεί στον περίβολο. Πρόκειται για 500 περίπου μαρμάρινα μέλη, που βρίσκονται στη γύρω περιοχή, εκεί όπου σήμερα είναι τοποθετημένο το λιοντάρι, ενώ καθώς αποσύρθηκαν, προ ολίγων ημερών, τα νερά της λίμνης Κερκίνης, αποκαλύφθηκαν περισσότερα από εκατό μέλη του περιβόλου, όπως γείσα, ορθοστάτες και στέψεις. Είχαν μεταφερθεί, το 1936 από την Ούλεν (υπηρεσία υδατοπρομήθειας), η οποία είχε αναλάβει την κατασκευή του φράγματος της Κερκίνης.

Στο πλαίσιο των αρχαιολογικών ερευνών στον τύμβο έγινε έλεγχος και δειγματοληψία των ιζημάτων, εσωτερικά και εξωτερικά του τάφου, όπως και γεωτρητικός έλεγχος του υπεδάφους του, ώστε να διαπιστωθεί το γεωλογικό υπόβαθρο. Τα ιζήματα αποτελούνται από εναλλαγές άμμου και μάργας, λιμναίας προέλευσης. Για τις επόμενες ημέρες προβλέπεται η ολοκλήρωση του κοσκινίσματος των χωμάτων, η ολοκλήρωση των υποστυλωτικών εργασιών και η συνέχιση των εργασιών συντήρησης στο μνημείο, αλλά και των ευρημάτων στο εργαστήριο του Μουσείου της Αμφίπολης. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη συντήρηση των τμημάτων του ελλείποντος μέρους του ψηφιδωτού.

Γεωφυσικές διασκοπίσεις
Η γεωφυσική διασκόπιση θα γίνει από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονικής, ειδικότερα από το εργαστήριο Εφαρμοσμένης Γεωφυσικής, το οποίο διευθύνεται από τον καθηγητή Γρηγόρη Τσόκα. Για τη διερεύνηση του Τύμβου Καστά θα χρησιμοποιηθεί, κυρίως, η μέθοδος της ηλεκτρικής τομογραφίας, στην ανάπτυξη της οποίας έχει συμβάλει καθοριστικά το συγκεκριμένο εργαστήριο. Η μέθοδος συνίσταται στην ηλεκτρονική απεικόνιση του υπεδάφους, παρόμοια με την ιατρική τομογραφία. Έχει, δε, αποδώσει σε εξερεύνηση άλλων τύμβων - πχ. Απολλωνία, Κιλκίς, Βεργίνα, Αργολιδα κ.α.). Ο πρύτανης του ΑΠΘ δήλωσε χθες πως το πανεπιστήμιο θα καλύψει τα έξοδα της έρευνας στο ύψος των 12.000 ευρώ και εξέφρασε την ελπίδα ότι θα ανακοινώσει και άλλα χρήσιμα ευρήματα στον λόφο Καστά.

«Ένα μεγάλο ευχαριστώ σε όλους τους συνεργάτες που έδωσαν την ψυχή τους γι' αυτήν την ανασκαφή, από το Υπουργείο Πολιτισμού μέχρι και τον τελευταίο εργαζόμενο και πέρα από αυτό θέλω να ευχαριστήσω τον πρύτανη του ΑΠΘ, που ήρθε στην ομάδα μας και τον Γρηγόρη Τσόκα για να συνεχίσουμε τον αγώνα και τη δουλειά μας στον Τύμβο. Η ανασκαφή δεν έχει σταματήσει, θα συνεχίσουμε, γιατί ακόμη η περίβολος μάς διαφυλάσσει πολλά μυστικά», τόνισε η Κατερίνα Περιστέρη.

Μεγαλοπρεπές μνημείο
Υπενθυμίζεται ότι το ταφικό συγκρότημα στον λόφο Καστά είναι ένα δημόσιο έργο, που για την κατασκευή του χρησιμοποιήθηκε η μεγαλύτερη ποσότητα μαρμάρου, που έχει ποτέ χρησιμοποιηθεί στη Μακεδονία. Τα πιο κάτω στοιχεία το καθιστούν μοναδικό:

· Τύμβος ύψους 33μ, και επ΄ αυτού το βάθρο με το υπερμέγεθες λιοντάρι, συνολικού ύψους 15,84.
· Οι σφίγγες, οι καρυάτιδες και το υπέροχο ψηφιδωτό με την αρπαγή της Περσεφόνης, αλλά και τα μαρμάρινα ζωγραφισμένα επιστύλια, τα οποία, αυτήν τη στιγμή, συντηρούνται στο εργαστήριο του Μουσείου Αμφίπολης.
· Το πρωτοφανές ύψος του συνόλου της κατασκευής.
· Το μνημείο αποτελεί μοναδική και πρωτότυπη σύνθεση ποικίλων χαρακτηριστικών.
· Είναι μια εξαιρετικά ακριβή κατασκευή, το κόστος της οποίας είναι προφανώς απίθανο να είχε αναληφθεί από ιδιώτη.

Πηγές: ΑΠΕ, Τα Νέα, in.gr