Οι τζιχαντιστές έχουν αποδυναμωθεί σε κάποιο βαθμό, αλλά παραμένουν μεγάλη απειλή
Οι νεκροί από τις μάχες των τζιχαντιστών με τους Κούρδους στη συροτουρκική μεθόριο έχουν φθάσει τουλάχιστον τους 662

Μεγαλώνει ραγδαία ο αριθμός των νεκρών στο Κομπανί. Οι νεκροί από τις μάχες των τζιχαντιστών με τους Κούρδους, που παλεύουν να κρατήσουν το Κομπανί στη συροτουρκική μεθόριο έχουν φτάσει τουλάχιστον τους 662, σύμφωνα με οργανώσεις ακτιβιστών -χωρίς να συνυπολογίζονται τα θύματα των αεροπορικών πληγμάτων. Οι επιδρομές έχουν ενταθεί, με τους Κούρδους να δίνουν στοιχεία για τις θέσεις της ISIS, ώστε τα πλήγματα να είναι ακριβέστερα. Το Πεντάγωνο θεωρεί πως οι τζιχαντιστές έχουν αποδυναμωθεί σε κάποιο βαθμό, αλλά παραμένουν μεγάλη απειλή για την πόλη.

Ανώτατο στέλεχος των κουρδικών δυνάμεων στην πόλη, ο Ιντρίς Νάσεν, επιβεβαίωσε χθες στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων ότι οι τζιχαντιστές έχουν αναγκαστεί να υποχωρήσουν από ορισμένα τμήματα της πόλης στα οποία είχαν προελάσει. Τις τελευταίες δύο ημέρες, οι αεροπορικές δυνάμεις των χωρών που συμμετέχουν στη «συμμαχία προθύμων» υπό τις ΗΠΑ έχουν προχωρήσει σε 40 πλήγματα, ρυθμός που έχει αυξηθεί σημαντικά σε σύγκριση με προηγουμένως.

«Το Κομπανί θα πέσει»
Δυσοίωνες είναι οι προβλέψεις εκπροσώπου του Πενταγώνου, του υποναύαρχου Τζον Κίρμπι, για την έκβαση της μάχης στο Κομπανί. Όπως τόνισε, παρά τους αυξημένους βομβαρδισμούς κατά των τζιχαντιστών, η πόλη είναι πολύ πιθανό να πέσει στα χέρια των μαχητών του Ισλαμικού Κράτους. Ο Κίρμπι ανέφερε πως η κατάσταση επί του εδάφους είναι ακόμη ρευστή: Οι Κούρδοι παραμένουν στον έλεγχο της πόλης, αλλά με θυλάκους υπό τον έλεγχο της ISIS. Οι επιδρομές, υποστήριξε, έχουν μειώσει σημαντικά την ικανότητα των τζιχαντιστών να κινούνται και να ανατροφοδοτούν την ισχύ τους γύρω από την πόλη.

Ο θλιβερός απολογισμός
Από τις 16 Σεπτεμβρίου, 374 τζιχαντιστές σκοτώθηκαν και 258 μέλη των ομάδων της κουρδικής YPG. Η μη κυβερνητική οργάνωση αναφέρει επίσης τον θάνατο 20 πολιτών, ενώ η πόλη έχει εγκαταλειφθεί από την πλειοψηφία των κατοίκων της, οι οποίοι έχουν καταφύγει κυρίως στη γειτονική Τουρκία. Το Πεντάγωνο είχε κάνει την Τετάρτη λόγο για θάνατο «εκατοντάδων» τζιχαντιστών στο Κομπανί και γύρω από αυτό εξαιτίας των επιδρομών.

Τώρα θέλουν συνομιλίες οι Τούρκοι
Σε άλλο πεδίο, η τουρκική κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να συνεχίσει τις ειρηνευτικές συνομιλίες με τους αντάρτες του Εργατικού Κόμματος του Κουρδιστάν (PKK), παρά τις εντάσεις που έχουν ξεσπάσει εξαιτίας της στάσης της στη συριακή κρίση, διαβεβαίωσε χθες το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP). Οι διαπραγματεύσεις που ξεκίνησαν πριν από δύο χρόνια, με στόχο να τερματίσουν την εξέγερση των Κούρδων που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο 40.000 ανθρώπων από το 1984, απειλούνται πλέον σοβαρά. Την περασμένη εβδομάδα χιλιάδες Κούρδοι διαδήλωσαν στους δρόμους της Τουρκίας για να καταγγείλουν την άρνηση της Άγκυρας να παρέμβει στρατιωτικά, προκειμένου να βοηθήσει τους Κούρδους μαχητές που υπερασπίζονται τη συριακή πόλη Κομπανί.

Στις διαδηλώσεις έχασαν τη ζωή τους τουλάχιστον 34 άνθρωποι. Την ίδια ώρα, ο τουρκικός στρατός βομβάρδισε τη Δευτέρα θέσεις του PKK στις νοτιοανατολικές περιοχές της χώρας για πρώτη φορά μετά την κατάπαυση του πυρός που είχαν κηρύξει οι αντάρτες τον Μάρτιο του 2013. Πάντως, οι τουρκικές Αρχές θέλουν να απελάσουν, παρά τη θέλησή τους, περίπου 150 μέλη του μεγαλύτερου κουρδικού κόμματος της Συρίας που έχουν καταφύγει στο έδαφός της και βαρύνουν υποψίες ότι συνδέονται με τους Κούρδους αντάρτες της Τουρκίας, ανέφερε χθες στο Γαλλικό Πρακτορείο ένας Τούρκος Κούρδος βουλευτής.

36 νεκροί στο Ιράκ
Τουλάχιστον 36 άνθρωποι σκοτώθηκαν και άλλοι 98 τραυματίστηκαν μέσα σε διάστημα δύο ωρών χθες το απόγευμα στο άλλο πεδίο του πολέμου, στη Βαγδάτη, σε τέσσερις βομβιστικές επιθέσεις με παγιδευμένα αυτοκίνητα και σε μια επίθεση με όλμους σε σιιτικές συνοικίες της ιρακινής πρωτεύουσας. Σύμφωνα με στοιχεία του ΟΗΕ, περισσότεροι από 1.100 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί σε επιθέσεις στο Ιράκ τον Σεπτέμβριο. Από τις αρχές Οκτωβρίου μέχρι σήμερα οι νεκροί ξεπερνούν τους 400, σύμφωνα με μια καταμέτρηση του Γαλλικού Πρακτορείου.

Από το Λονδίνο, η βρετανική κυβέρνηση ανακοίνωσε χθες ότι θα στείλει στο Ιράκ πολλά από τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη που έως τώρα εκτελούσαν αποστολές στο Αφγανιστάν, εντείνοντας τις προσπάθειές της για την αντιμετώπιση των τζιχαντιστών του Ισλαμικού Κράτους. Τα μη επανδρωμένα, τηλεκατευθυνόμενα Reaper θα χρησιμοποιηθούν σε αποστολές αναγνώρισης και συλλογής πληροφοριών, διευκρίνισε ο Υπουργός Εξωτερικών Φίλιπ Χάμοντ, μιλώντας στο βρετανικό κοινοβούλιο.

Τα κατάλληλα «εντομοκτόνα» για να καταπολεμηθεί η ISIS
ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ υπάρχει καλύτερος τρόπος να καταλάβεις την ISIS. Πρόκειται για συνασπισμό. Το ένα μέρος του αποτελείται από σουνίτες μουσουλμάνους τζιχαντιστές μαχητές από όλον τον κόσμο: Τσετσενία, Λιβύη, Βρετανία, Γαλλία, Αυστραλία και ιδίως Σαουδική Αραβία. Εξαπλώθηκαν τόσο πολύ και γρήγορα, παρά τους σχετικά μικρούς αριθμούς τους, επειδή οι διαταραγμένες κοινωνίες σε Συρία και Ιράκ επέτρεψαν στους ξένους τζιχαντιστές να φτιάξουν συμμαχίες με κοσμικούς, γηγενείς Ιρακινούς και Σύρους σουνίτες φυλάρχους και μπααθιστές αξιωματικούς του στρατού, τα παράπονα των οποίων αφορούσαν περισσότερο την εξουσία στο Ιράκ και στη Συρία, και λιγότερο θρησκευτικά ζητήματα.

Σήμερα το Ισλαμικό Κράτος -ντόπιοι και ξένοι μαζί- ασκεί πιέσεις σε όλους τους ντόπιους σε Ιράκ και Συρία με στόχο την καταπολέμηση της διαφορετικότητας στις άλλοτε πολυπολιτισμικές κοινωνίες, και τη μετατροπή τους σε αδύναμες, σκοτεινές, τζιχαντικές φονταμενταλιστικές σουνιτικές κρατικές οντότητες. Είναι εύκολο να καταλάβεις πόσο εύκολα εξαπλώνεται το Ισλαμικό Κράτος. Ας φανταστούμε τη ζωή ενός πενηντάχρονου Ιρακινού σουνίτη από τη Μοσούλη. Πρώτα έλαβε μέρος στον οκταετή πόλεμο ανάμεσα στο Ιράν και στο Ιράκ που έληξε το 1988.

Στη συνέχεια συμμετείχε στον πρώτο περσικό πόλεμο του Κόλπου, όταν ο Σαντάμ Χουσεΐν εισέβαλε στο Κουβέιτ. Μετά πέρασε μία δεκαετία υπό τις κυρώσεις των Ηνωμένων Εθνών που έβλαψαν τη μεσαία τάξη του Ιράκ. Στη συνέχεια έπρεπε να υποστεί το χάος στο οποίο οδήγησαν οι κυρώσεις, που κατέληξε σε ένα διεφθαρμένο, βάναυσο, φιλοϊρανικό σιιτικό καθεστώς στη Βαγδάτη, καθοδηγούμενο από τον Νούρι αλ Μαλίκι, που έκανε ό,τι μπορούσε για να κρατήσει τους σουνίτες φτωχούς και αδύναμους. Αυτό ήταν το κατάλληλο «οικοσύστημα» στο οποίο μπόρεσαν να επέμβουν οι «αλλόχθονες» τζιχαντιστές του Ισλαμικού Κράτους.

Πώς αντιμετωπίζεται όμως ένα «αλλόχθον είδος»; Οι επιστήμονες τονίζουν ότι «πρέπει να χρησιμοποιηθούν συχνά εντομοκτόνα αλλά με προσοχή» (οι αεροπορικές επιδρομές του Προέδρου Μπαράκ Ομπάμα), με ταυτόχρονη «συνεχή προσπάθεια για την ενδυνάμωση και την προστασία των υγιών τοπικών ειδών» (η προσπάθεια του Ομπάμα να προωθήσει μια κυβέρνηση συνεργασίας στη Βαγδάτη με τη συμμετοχή σιιτών, σουνιτών και Κούρδων).

Γενικά μιλώντας, εμείς οι Αμερικανοί το παρακάναμε στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν με τα «εντομοκτόνα» (όπλα και εκπαίδευση), ενώ επενδύσαμε πολύ λίγο στην αναχαίτιση των «αλλόχθονων ειδών» (στην καταπολέμηση της διαφθοράς, στη χρηστή διακυβέρνηση). Θα έπρεπε να πιέσουμε την ιρακινή κυβέρνηση, που διαθέτει πόρους, να παρέχει σε κάθε Ιρακινό ηλεκτρισμό, εργασία, καλύτερη εκπαίδευση, προσωπική ασφάλεια και την αίσθηση ότι δεν έχει σημασία από ποια κοινότητα προέρχονται οι φορείς της εξουσίας. Έτσι ενδυναμώνεις ένα οικοσύστημα από τον κίνδυνο των «αλλόχθονων ειδών».

Συνήθως υπερεκτιμούμε τη στρατιωτική εκπαίδευση και ισχύ, ενώ υποτιμούμε αυτό που οι Άραβες και οι Αφγανοί ζητούν περισσότερο: μιαν αξιοπρεπή και δίκαιη διακυβέρνηση. Χωρίς αυτήν, δεν μπορούν να υπάρξουν πολίτες αποφασισμένοι να αγωνιστούν και κάθε στρατιωτική εκπαίδευση χάνει την αξία της. Ρωτήστε οποιονδήποτε στρατηγό. Ή ακόμη και έναν οποιονδήποτε κηπουρό.

THOMAS L. FRIEDMAN
Νew York Times