Οι τουρκικές δημοτικές εκλογές άνοιξαν τον δρόμο στον Πρωθυπουργό για την Προεδρία
Ε/κ και Τ/κ ακαδημαϊκοί σχολιάζουν στο ΚΥΠΕ ένα γεγονός που αφορά την Κύπρο άμεσα και δίνουν τις δικές τους διαστάσεις και αναλύσεις για την επιρροή του στην Τουρκία, αλλά και στην Κύπρο

Οι δημοτικές εκλογές στην Τουρκία, κατά γενική ομολογία, ανέδειξαν την κυριαρχία του Ταγίπ Ερντογάν στο πολιτικό σκηνικό. Σχεδόν σαν να μην τον άγγιξε η πολύμηνη επίθεση που δέχθηκε. Ο δρόμος πλέον να διεκδικήσει την Προεδρία της Τουρκίας είναι ανοικτός με τις προοπτικές ευοίωνα υπέρ του. Άλλωστε οι προεδρικές εκλογές του Αυγούστου δεν είναι μακριά. Η επικράτηση του Τούρκου Πρωθυπουργού αναμένεται να παίξει ρόλο τόσο στην εσωτερική πολιτική σκηνή όσο και σε θέματα εξωτερικής πολιτικής, όπως το Κυπριακό. Για πρώτη φορά Ε/κ και Τ/κ ακαδημαϊκοί σχολιάζουν στο ΚΥΠΕ ένα γεγονός που αφορά την Κύπρο άμεσα και δίνουν τις δικές τους διαστάσεις και αναλύσεις για την επιρροή του στην Τουρκία, αλλά και στην Κύπρο.

Κιζίλγιουρεκ: «Δίχασε τη χώρα»
Αν θέλει ο Ταγίπ Ερντογάν, είναι σίγουρα ο νέος Πρόεδρος της νέας Τουρκίας -όπως την ονομάζει ο ίδιος- τον Αύγουστο, είναι ο απόλυτος νικητής των δημοτικών εκλογών, δηλώνει ο καθηγητής στο τμήμα τουρκικών και μεσανατολικών σπουδών του Πανεπιστημίου Κύπρου, Νιαζί Κιζίλγιουρεκ, εκτιμώντας πως ο Τούρκος Πρωθυπουργός «πάει προς τα εκεί» και θα αφήσει το ΑΚΡ στους στενούς του συνεργάτες. Θεωρεί, επίσης, ότι το Ρεπουμπλικανικό Τουρκικό Κόμμα (CHP) μπαίνει σε βαθειά κρίση εσωκομματικής διαμάχης για αρκετό καιρό.

Τρίτον, σημειώνει, ο Ταγίπ Ερντογάν θα κυβερνήσει για πρώτη φορά χωρίς τον Φετουλάχ Γκιουλέν, δίδοντας τέλος στον αόρατο συνασπισμό και θα προβεί σε μια εκστρατεία εναντίον του Γκιουλέν, όπως φάνηκε και από την πρώτη ομιλία του το βράδυ της Κυριακής.

Ερωτηθείς πώς επικράτησε μετά από αυτήν την πολύμηνη εκστρατεία εναντίον του, ο καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου επεσήμανε ότι επί Ταγίπ Ερντογάν το κατά κεφαλήν εισόδημα στην Τουρκία διπλασιάστηκε, φθάνοντας τα 11.000 δολάρια, η τουρκική οικονομία το 2013 σημείωσε ρυθμό ανάπτυξης 4%, ο πολίτης έχει παραπάνω χρήματα στην τσέπη και μεγαλύτερη καταναλωτική δύναμη. Ο Ερντογάν, συνέχισε, έδωσε υπόσταση, κύρος και ταυτότητα στην τεράστια συντηρητική μουσουλμανική πλειοψηφία της Τουρκίας που επί κεμαλισμού ήταν πάντοτε στην περιφέρεια, αλλά τώρα απέκτησε βαρύτητα.

«Ο Ταγίπ Ερντογάν δίχασε την Τουρκία στα δύο και πήρε το μισό μαζί του». Οι εκλογές στην Τουρκία συνδέονται και με το Κυπριακό και αυτήν την πραγματικότητα συμβολίζει το γεγονός ότι η συνάντηση των δύο ηγετών έγινε μια μέρα μετά τις δημοτικές εκλογές της Κυριακής και όχι πιο πριν, ανέφερε ο Νιαζί Κιζίλγιουρεκ, σχολιάζοντας τον αντίκτυπο στην Κύπρο. Αλλιώς, είπε, θα ήταν ο Ντερβίς Έρογλου με έναν αδύναμο -λόγω του εκλογικού αποτελέσματος- Ερντογάν, και αλλιώς όταν έχεις ένα νικητή. Με τη δυνατή του πλέον παρουσία, σημείωσε, τίποτε δεν εμποδίζει τον Ταγίπ Ερντογάν, εάν θέλει να προχωρήσει στη λύση του Κυπριακού, να μην το κάνει.

Μούδουρος: Οι Κούρδοι αποκτούν ρόλο
Νικητής των δημοτικών εκλογών στην Τουρκία είναι ο Ερντογάν και χαμένος ο Γκιουλέν διότι η προεκλογική εκστρατεία καθορίστηκε κυρίως από την κρίση της ενδοϊσλαμικής αντιπαράθεσης που κορυφώθηκε τον Δεκέμβρη με το σκάνδαλο περί διαφθοράς που προέκυψε, ανέφερε ο τουρκολόγος Νίκος Μούδουρος. Οι επιπτώσεις στο κίνημα Γκιουλέν στην Τουρκία υπάρχουν ήδη, πρόσθεσε, όπου σημειώνονται ρήγματα. Η πρωτοφανής πόλωση φαίνεται και στους αριθμούς αφού η κυβέρνηση ΑΚΡ συγκέντρωσε 19 εκ. ψηφοφόρους και τα τουρκικά κόμματα της αντιπολίτευσης (πλην του φιλοκουρδικού BDP) 18 εκ., όπως είπε, σημειώνοντας ότι ναι μεν η κυβέρνηση νίκησε, αλλά αντιμετωπίζεται εχθρικά από το υπόλοιπο 50% της κοινωνίας.

Ο κ. Μούδουρος εκτίμησε ότι η πόλωση θα συνεχιστεί και ο πόλεμος Γκιουλέν - Ερντογάν δεν τέλειωσε. «Μάλλον θα κορυφωθεί τώρα μέχρι τον Αύγουστο γιατί το κίνημα Γκιουλέν δεν έπαψε να θεωρεί ότι η πολιτική πραγματικότητα της Τουρκίας πρέπει να συνεχίσει χωρίς την προσωπικότητα του Ερντογάν, ο οποίος θα προσπαθήσει να ξηλώσει από το κράτος ό,τι απέμεινε από αυτήν την κοινότητα». Τρίτο βασικό συμπέρασμα για τον Νίκο Μούδουρο είναι η έλλειψη αντιπολίτευσης που, όπως φάνηκε, όσο αντιπαρατίθεται με τον Ερντογάν στο πολιτισμικό επίπεδο των αξιών, βοηθά τον ισλαμικό χώρο, πέραν της κοινότητας Γκιουλέν, να συσπειρώνεται γύρω από το ΑΚΡ. Όσο η αντιπολίτευση δεν αναπτύσσει ένα εναλλακτικό πρόγραμμα που να λύνει τα προβλήματα του κόσμου, κατά τον κ. Μούδουρο, θα συνεχιστεί το ίδιο σκηνικό.

Όπως δε επισημαίνει, αυτήν τη φορά οι Κούρδοι αποκτούν στρατηγικό χαρακτήρα ενόψει των προεδρικών εκλογών, αφού κράτησαν τα ποσοστά τους με ελαφρά άνοδο στις κουρδικές περιοχές, όπου παρουσία πλέον έχουν μόνο το κουρδικό κίνημα και το ΑΚΡ. Εάν ο Ταγίπ Ερντογάν αποφασίσει να είναι υποψήφιος για τις προεδρικές εκλογές, είπε, πρώτα θα διεκδικήσει συμμαχίες στη βάση επίλυσης του Κουρδικού, δηλαδή με τον Οτσαλάν και το BDP, δίδοντας αντάλλαγμα, ίσως και μια μεγαλύτερη αυτονομία στις περιοχές αυτές της ΝΑ Τουρκίας.

Βουράλ: Η σταθερότητα κρίνει το Κυπριακό
Οι δημοτικές εκλογές στην Τουρκία έδειξαν ότι οι ψηφοφόροι συνεχίζουν να στηρίζουν τον Πρωθυπουργό Ταγίπ Ερντογάν και την κυβέρνηση του ΑΚΡ, αλλά και ότι τα θέματα που έθεσε η αντιπολίτευση και ιδιαίτερα οι ισχυρισμοί περί διαφθοράς δεν ενδιαφέρουν και πολύ τους υποστηρικτές του ΑΚΡ, δήλωσε ο αναπληρωτής πρόεδρος του «τμήματος» διεθνών σχέσεων και πολιτικών επιστημών του «πανεπιστημίου» ανατολικής Μεσογείου, Γιουτζέλ Βουράλ. Την ίδια ώρα, όμως, συμπλήρωσε, δεν σημαίνει πως λόγω της συνέχισης της στήριξης προς το ΑΚΡ, στην Τουρκία τίποτε δεν άλλαξε, παρατηρώντας ότι το γεγονός πως παρά τις κατηγορίες για σκάνδαλα διαφθοράς, το κυβερνών κόμμα απέσπασε τις μισές ψήφους, δεν αρκεί για να εξαλείψει την ένταση μεταξύ ΑΚΡ και αντιπολίτευσης και το χάος που προκλήθηκε στην πολιτική σταθερότητα της Τουρκίας. Με μια τέτοια σχέση κυβέρνησης - αντιπολίτευσης δεν φαίνεται δυνατή η δημιουργία μια πολιτικής σταθερότητας στη χώρα και η συνέχισή της, σημείωσε.

Ο κ. Βουράλ, εκτιμώντας ότι η βαθιά αβεβαιότητα μπορεί να συνεχιστεί στην Τουρκία, ανέφερε ότι μια αντιπολίτευση που μπορεί να αμφισβητήσει τη νομιμότητα της κυβέρνησης, σε σημαντικά ζητήματα εξωτερικής πολιτικής θα αναλάβει πρωτοβουλίες και ιδιαίτερα στο Κυπριακό μπορεί να δυσκολέψει τα βήματα με κατεύθυνση προς μια λύση. Σε μια τέτοια περίπτωση, είπε, η τ/κ πλευρά δεν φαίνεται ότι θα έχει μια ενεργό στάση στη διαδικασία των διαπραγματεύσεων.

Επιπλέον, συνέχισε, το ΑΚΡ και ο Πρωθυπουργός Ερντογάν για να μπορέσουν να ξεπεράσουν την κρίση θα έρθουν αντιμέτωποι με νέες πρωτοβουλίες σε δύο σημαντικά θέματα, το Κυπριακό και το Κουρδικό. Πριν από τις εκλογές η κυβέρνηση του ΑΚΡ δημιούργησε την εντύπωση ότι μπορεί να συμπεριφερθεί ενεργά στο Κυπριακό, είπε ο Τ/κ καθηγητής, και σε αυτό το πλαίσιο θα πρέπει να αξιολογείται η στήριξη της Άγκυρας στο κοινό ανακοινωθέν. Επιπλέον, πρόσθεσε, εάν η Τουρκία θέλει να σημειώσει πρόοδο στον δρόμο προς την Ε.Ε., πρέπει να συνεχίσει να προσπαθεί να άρει ένα από τα σημαντικότερα εμπόδια μπροστά της, που είναι το Κυπριακό.

Η εντύπωση που έχει προκαλέσει ο Τούρκος Πρωθυπουργός στο παρελθόν, σημείωσε, είναι ότι μπορεί να πάρει ριζοσπαστικές αποφάσεις στο Κυπριακό, και εκτίμησε ότι οι απευθείας επαφές του Ε/κ διαπραγματευτή με την Άγκυρα έχουν δημιουργήσει πολύ διαφορετικές ευκαιρίες για το Κυπριακό. «Ξεκάθαρα, ο Τούρκος Πρωθυπουργός την πολιτική που ακολούθησε με την πρωτοβουλία στο Κουρδικό, είναι πιθανό να την ακολουθήσει και στη διαδικασία λύσης του Κυπριακού». Όμως, κατέληξε, για να μπορέσει η Τουρκία να παίξει έναν εποικοδομητικό και σταθερό ρόλο στο Κυπριακό, σε μεγάλο βαθμό εξαρτάται από την εξάλειψη της χαοτικής κατάστασης στο εσωτερικό πολιτικό σκηνικό της χώρας.

Τουζιουκάν: Σημαντικό το Κυπριακό
Θα ήθελα να ξεκαθαρίσω αρχικά ότι οι δημοτικές εκλογές ήταν μια μεγάλη νίκη για το ΑΚΡ, δήλωσε ο «αναπληρωτής πρόεδρος» της εφορίας του «πανεπιστημίου» εγγύς Ανατολής, καθηγητής Μουράτ Τουζιουκάν, προσθέτοντας ότι το ποσοστό 46% μεταξύ αντιπαραθέσεων για διαφθορά, παράλληλο κράτος, ρουσφέτι και τον διαχωρισμό κοσμικών - συντηρητικών, πρέπει να τύχει σοβαρής μελέτης, ειδικά από την αντιπολίτευση στην Τουρκία.

Όσον αφορά την επιρροή στο Κυπριακό, ο κ. Τουζιουκάν δεν θεώρησε ότι θα υπάρξει άμεση συνέπεια, επισημαίνοντας ότι τουλάχιστον μέχρι το 2015 το ΑΚΡ θα κυβερνά, όπως φαίνεται, στην Τουρκία. Γι΄ αυτό, εκτίμησε ότι η πολιτική του ΑΚΡ στο Κυπριακό, όπως την έχει θέσει, θα συνεχισθεί και θα συνεχίσει να συμβάλλει θετικά για μια μόνιμη και βιώσιμη λύση.

Με τη στήριξη που είχε δώσει το ΑΚΡ στο σχέδιο Ανάν είχε καταφέρει τότε να επιτύχει τη νομιμοποίησή του αλλά και να έχει στήριξη και από το εξωτερικό, είπε, υποστηρίζοντας ότι από την ημέρα δημιουργίας του περισσότερο σήμερα το κυβερνών κόμμα στην Τουρκία έχει ανάγκη αυτής της εξωτερικής στήριξης για να επιτύχει τη νομιμοποίησή του. «Ορίστε, το Κυπριακό και οι προσπάθειες λύσης στην Κύπρο είναι ένα σημαντικό κλειδί για να μπορέσει να έχει και πάλι αυτήν την εξωτερική στήριξη». Γι’ αυτό και πιστεύει, κατέληξε, ότι το όραμα του ΑΚΡ στην Κύπρο θα εντατικοποιηθεί ακόμη περισσότερο.

ΡΑΛΛΗ ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ
ΠΗΓΗ: ΚΥΠΕ