ΛΕΖΑΝΤΕΣ
Φ1: Από την ισοπαλία Αλβανίας-Δυτικής Γερμανίας στα προκριματικά του Γιούρο 1968, που απέφερε τον αποκλεισμό των «Πάντσερ».
Φ2 Η Ελλάδα κερδίζει, προκρίνεται και αποκλείει την ΕΣΣΔ από το Γιούρο 1980.
Φ3: Η Ιταλία χάνει και στο Βουκουρέστι, μένοντας εκτός από το Γιούρο 1984.
Φ4: Το μεγαλύτερο κάζο για την Αγγλία, η ήττα από την Κροατία και ο αποκλεισμός από το Γιούρο 2008.
Φ5: Η Ολλανδία απέτυχε παταγωδώς στα προκριματικά του Γιούρο 2016.

Τελευταία, αλλά όχι έσχατη η Ολλανδία

Στα 56 χρόνια ζωής του Γιούρο, ήταν πολλές οι ομάδες που έπαθαν στραπάτσο στη διαδικασία των προκριματικών και έμειναν έξω από την τελική φάση.
Ο αποκλεισμός της Ολλανδίας από τα τελικά του Γιούρο 2016 ήταν η πιο μεγάλη έκπληξη στα προκριματικά. Σαν ανατροπή θεωρείται βέβαια με βάση τη δυναμικότητα, αλλά και τις θέσεις στα τελικά (24 φιναλίστ) και ο αποκλεισμός της Ελλάδας. Η ιστορία του Γιούρο είναι γεμάτη με εκπλήξεις. Ποιες ήταν λοιπόν οι Εθνικές ομάδες που βάσει προγνωστικών, ισχύος και ονόματος περιμέναμε να δούμε στην τελική φάση (ή έστω στους 8 από το 1968 μέχρι το 1976) και τελικά δεν τις είδαμε;

Θα αρχίσουμε από το 1968, όταν η ΟΥΕΦΑ για πρώτη φορά θέσπισε τη διαδικασία με τους προκριματικούς ομίλους. Προηγουμένως η τελική φάση γινόταν με 4 ομάδες. Στη διοργάνωση του 1960 και του 1964, όλη η προκριματική φάση έγινε με νοκ άουτ αγώνες. Σε καμίαν από τις δύο διοργανώσεις δεν έγινε η πολύ μεγάλη έκπληξη. Ίσως να ξενίζει η παρουσία της Δανίας στην 4άδα του 1964, αλλά πρέπει να πούμε ότι είχε τύχη βουνό στις κληρώσεις. Πέρασε στην πορεία από Μάλτα, Αλβανία και Λουξεμβούργο.

Δυτική Γερμανία το 1Ο θύμα
Η πιο ισχυρή ομάδα της Ευρώπης στο Γιούρο και όχι μόνο ήταν το 1ο μεγάλο θύμα έκπληξης. Στα προκριματικά του Γιούρο 1968 στους ομίλους, στην τελευταία αγωνιστική χρειαζόταν νίκη μέσα στην Αλβανία, για να προκριθεί με διαφορά τερμάτων από τη Γιουγκοσλαβία. Έπαιξε σε χωμάτινο γήπεδο και κόλλησε στο 0-0 στα Τίρανα. Έτσι η Δυτική Γερμανία αποκλείστηκε, οι «Πλάβι» πέρασαν και μάλιστα έφτασαν μέχρι τον τελικό.

Τέσσερα χρόνια μετά στο Γιούρο 1972, όλα κύλησαν ομαλά στους ομίλους, αλλά στα προημιτελικά, το Βέλγιο έκανε την ανατροπή, αφήνοντας εκτός τελικής φάσης την Ιταλία.

Αγγλία, θύμα νο2
Η Αγγλία είχε αποκλειστεί από τα τελικά του Μουντιάλ 1974 και έψαχνε εξιλέωση στο Γιούρο του 1976. Στον προκριματικό όμιλο ήταν φαβορί με αντιπάλους την Τσεχοσλοβακία, την Πορτογαλία και την Κύπρο. Η ήττα στην Πράγα και η αδυναμία να επιβληθούν στη Λισαβόνα σήμανε τον αποκλεισμό των Άγγλων. Η Τσεχοσλοβακία πέρασε. Στην επόμενη φάση, τα προγνωστικά της έδιναν μειονέκτημα απέναντι στην ΕΣΣΔ. Προκρίθηκε και εκεί, αλλά δεν σταμάτησε αφού στο τέλος στέφθηκε πρωταθλήτρια Ευρώπης.

ΕΣΣΔ και Ουγγαρία έξω
Η Ελλάδα ήταν η χώρα που έκανε την επόμενη ανατροπή. Στα προκριματικά του 1980 κατάφερε να προκριθεί, υποσκελίζοντας στον όμιλο τη Σοβιετική Ένωση και την Ουγγαρία. Για τα δεδομένα της εποχής, ακόμη και αν έχουμε υπ' όψιν ότι με τους ίδιους αντιπάλους είχε καλά αποτελέσματα στα προκριματικά του προηγούμενου Μουντιάλ, ήταν «βόμβα». Μικροέκπληξη ο αποκλεισμός της ισχυρής Αυστρίας από το Βέλγιο, που όμως αποδείχτηκε πανίσχυρο και έφτασε στον τελικό του Γιούρο.

Τριπλή ανατροπή
Το 1984 μας έφερε τις περισσότερες εκπλήξεις στα προκριματικά. Η πρωταθλήτρια Κόσμου Ιταλία σκόνταψε στη Λεμεσό και τελικά έμεινε 4η και καταϊδρωμένη στον όμιλο πίσω από Ρουμανία (πέρασε), Τσεχοσλοβακία, Σουηδία. Η Αγγλία ήταν σούπερ φαβορί με Ουγγαρία, Ελλάδα, Δανία, αλλά ήταν οι «Βίκινγκ» που ξεκινούσαν τότε τη δική τους ποδοσφαιρική επανάσταση, κέρδισαν 3-2 μέσα στο Ουέμπλεϊ και τελικά προκρίθηκαν. Πολωνία (3η στο Μουντιάλ) και ΕΣΣΔ αποκλείστηκαν από την Πορτογαλία. Η Δυτική Γερμανία παραλίγο να βιώσει τον εφιάλτη του 1968. Αυτήν τη φορά κέρδισε στην Αλβανία με γκολ στο 85’.

Οι Βέλγοι και οι Βούλγαροι
Από την ώρα που πέρασε η Ιρλανδία από τον όμιλο (ήταν και η Σκοτία μέσα), μιλάμε για έκπληξη. Το Βέλγιο, που είχε έρθει 3ο στο Μουντιάλ, ξεκίνησε σαν φαβορί, η Βουλγαρία ξεχώρισε στην πορεία, αλλά στο φινάλε έκανε δώρο την πρόκριση στην Ιρλανδία. Ήθελε ισοπαλία στη Σόφια με τη Σκοτία, αλλά έχασε 1-0.

Έξω πάλι οι «Αντζούρι»
Το 1988, η πρωταθλήτρια Ευρώπης και 3η στον κόσμο Γαλλία αποκλείστηκε στα προκριματικά, αλλά ο…. θύτης της, η τότε Σοβιετική Ένωση, ήταν πολύ δυνατή, άρα δεν είχαμε έκπληξη. Όμως στα προκριματικά του Γιούρο 1992 έκανε εντύπωση ο αποκλεισμός της Ιταλίας (φιναλίστ στο Μουντιάλ). Όταν έγινε η κλήρωση, όλοι περίμεναν κόντρα με τη Σοβιετική Ένωση, αλλά όταν άρχισαν τα παιχνίδια, η πάλε ποτέ ΕΣΣΔ ήταν σε κατάσταση αποσύνθεσης. Μάλιστα, στην τελική φάση, συμμετείχε ως Κοινοπολιτεία Ανεξαρτήτων Κρατών. Φυσικά, το 1992 έμεινε ως η διοργάνωση με τη νικήτρια που δεν προκρίθηκε ποτέ, η γνωστή ιστορία με τη Δανία.
Από το 1996 οι ομάδες της τελικής φάσης έγιναν δεκάξι, οπότε οι ομάδες είχαν το μαξιλαράκι της 2ης θέσης και των μπαράζ (έπαιξαν οι δύο χειρότερες δεύτερες). Υπήρχε πάντως ένα θύμα έκπληξης, η Σουηδία, που έμεινε εκτός από την Τουρκία.

Το 2000, η πρόκριση στον όμιλο της Ουκρανίας επί της Ρωσίας (τραγικό λάθος στον τελευταίο αγώνα του πρώην τερματοφύλακα της Σαλαμίνας Φιλιμόνοφ) ήταν μία μίνι-ανατροπή. Όπως όμως και η πρόκριση της Σλοβενίας επί της Ουκρανίας στα μπαράζ.

Για το 2004, το όνειρο της Ελλάδας ξεκίνησε από τα προκριματικά. Σε όλες τις προηγούμενες απόπειρες να περάσει σε μεγάλη διοργάνωση μετά το 1994, απέτυχε. Το ότι απέκλεισε στον όμιλο την Ουκρανία του Σεφτσένκο (βγήκε μάλιστα και πρώτη μπροστά από την Ισπανία) ήταν ανατροπή για την τότε εποχή. Πολύ ισχυρή ήταν τότε και η Σερβία, αλλά την άφησε έξω στον όμιλο και εκτός μπαράζ η αδύναμη τότε Ουαλία.

Το δράμα του Ουέμπλεϊ
Η Αγγλία αποδεικνύεται τελικά πρωταθλήτρια στα κάζα. Μία το 1976, άλλη μία το 1984, 3η και χειρότερη το 2008. Στα δύο τελευταία παιχνίδια ήθελε ένα βαθμό για να περάσει. Χάνει με 2-1 στη Μόσχα, μετά από τραγικό λάθος του τερματοφύλακα της Ρόμπινσον (είχε κάνει άλλο ένα στο εκτός έδρας παιχνίδι με την Κροατία). Οπότε η Αγγλία ήθελε ισοπαλία στο Ουέμπλεϊ απέναντι στους αδιάφορους βαθμολογικά (ήταν ήδη 1οι) Κροάτες. Η Αγγλία παθαίνει ένα πρώτο σοκ, αφού στο 14' βρέθηκε να χάνει με 2-0. Ξύπνησε στις αρχές της επανάληψης και απάντησε, ισοφαρίζοντας με 3-2. Αλλά… στο 77' δέχτηκε και 3ο γκολ, οπότε έμεινε εκτός. Τέλος δύο ομάδες έκαναν ανατροπές στους προκριματικούς ομίλους του 2012. Η Σερβία έμεινε 3η πίσω από την Εσθονία και η Ελβετία από το Μαυροβούνιο.