Επί θύραις η είσοδός μας στη Μεγάλη Εβδομάδα. Θα ηχολογήσουν και φέτος τα σήμαντρα και θα σημάνουν οι ώρες της σύναξής μας στους καθεδρικούς ναούς και τις ενοριακές εκκλησίες της απανταχού Ορθόδοξης Χριστιανοσύνης. Από τις μεγαλουπόλεις ώς την ελάχιστη πολίχνη και το πιο απομακρυσμένο χωριό του χριστιανικού κόσμου. Κι ανασκιρτώντας οι καρδιές θ’ αναφτερώσουν τα βήματα των συνοδοιπόρων πιστών, για να οδεύσουν την οδό της ανάβασης επί τα ύψη της θείας μυσταγωγίας.
Θ’ αναρριγήσουν και πάλιν οι ψυχές «εις οσμήν ευωδίας πνευματικής» και με το δέος των ιερών ακολουθιών και των αχράντων μυστηρίων θα δεχθούν την άνωθεν δωρεά της χάριτος και την ευλογία της λυτρωτικής μέθεξης. Ημέρες βαθιάς θρησκευτικής κατάνυξης και ταπεινής ικετήριας προσευχής, ευχαριστηριακής λατρείας και νοερής ανάτασης. Γιατί το φετινό Πάσχα σηματοδοτεί με πιο έκδηλους συμβολισμούς και ορατούς συνειρμούς τα δικά μας πάθη μέσα από τα Πάθη του θείου δράματος.
Έτσι, που να γίνεται άμεσα επιτακτική η συμπόρευσή μας προς τον Μυστικό Δείπνο και τον Γολγοθά, τη Σταύρωση και τον Επιτάφιο θρήνο, που όχι μόνο θεολογικά αλλά και νομοτελειακά επιμένει να προμηνύει την Ανάσταση, μαζί με το «γλυκύ έαρ» της εναγώνιας προσμονής μας. Καθότι «ενός έστι χρεία», συναισθανόμαστε έντονα την ανάγκη να ζήσουμε μία προς μία τις άγιες αυτές ημέρες, βιώνοντας την ξεχωριστή εμπειρία των τελετουργιών και των θείων δρώμενων.
Από τους άμβωνες, τις Ωραίες Πύλες και τα αναλόγια των ιεροψαλτών, να ενωτιστούμε τους εκκλησιαστικούς παλμούς των ευαγγελικών ρήσεων, των θεόπνευστων υπομνήσεων και των αιώνιων διδαχών, καθώς και τους εύλαλους φθόγγους της βυζαντινής μας υμνολογίας. Για να συμβαδίσουμε ως κοινωνία συλλογικού εκκλησιαστικού βίου επί τα ίχνη του Θεανθρώπου στους καθαγιασμένους τόπους της επίγειας ζωής και της παντοτινής Του παρουσίας. Πέρα, λοιπόν, από τα παροδικά και τα πρόσκαιρα της καθημερινής τύρβης και της ψυχοφθόρας ενασχόλησης με τα προβλήματα της επιβίωσης στις σημερινές αντίξοες συνθήκες του βίου μας, πρέπει να εγκύψουμε στο αγιαστικό πνεύμα των ημερών με μιαν άλλη διάθεση αναστοχασμού και πνευματικής προσήλωσης.
Με εγρήγορση και αφύπνιση θρησκευτικής συνείδησης, ν’ αφουγκραστούμε αυτήν την ένδον και την εξ ύψους επέκεινα φωνή, που μας καλεί τούτες τις κατανυκτικές μέρες της Μεγάλης Εβδομάδας. Για να μπορέσουμε με καθαρή καρδιά και ορθόδοξο χριστιανοπρεπές ήθος να προσλάβουμε τα πραγματικά τους νοήματα και αποκωδικοποιώντας τά αλληγορικά τους μηνύματα, να τα αναπροσαρμόσουμε στην εποχή και στον τόπο μας. Σάββατο του Λαζάρου χθες και ο Χριστός, προοιωνίζοντας τη δική Του Ανάσταση, επιτελεί το θαύμα της ανάστασης του πεθαμένου Του φίλου.
Αυτήν την αναστάσιμη κατάφαση της ζωής θέλει να μας εμπνεύσει εξ αρχής ο νικητής του θανάτου. Για τη σημερινή, ωστόσο, Κυριακή των Βαΐων είναι εύγλωττα όσα μας αναφέρει ο Κόντογλου: «Εκείνος που έχει θρόνο τον ουρανό και υποπόδιο τη γη, […] ταπεινώθηκε και ήρθε απάνω σ’ ένα πουλάρι». Και ο λαός που τον υποδέχθηκε στη θριαμβική Του είσοδο στην Ιερουσαλήμ, σε λίγες μέρες θα μεταβληθεί σε όχλο, για να Τον προδώσει και να Τον προπηλακίσει.
Την πορεία του Ιησού προς το πάθος τη Μεγάλη Δευτέρα διανθίζουν δύο συμβολισμοί: όχι μόνο της ερμηνείας των επτά χρόνων ακαρπίας και πείνας, αλλά και της σωστής διαχείρισής τους από τον Ιωσήφ. Επιπλέον, της τιμωρίας από τον Κύριο όσων στερούνται πνευματικών καρπών και αρετών μέσα από την παραβολή της άκαρπης συκής. Εκτός από τη συνθλιβή της έσχατης μετάνοιας με το ωραίο τροπάριο της Κασσιανής τη Μεγάλη Τρίτη, γινόμαστε κοινωνοί άλλων δύο διδακτικών παραβολών: των πέντε απρονόητων Μωρών Παρθένων, που μας θυμίζουν παλαιότερα και πρόσφατα οικεία κακά, καθώς και της παραβολής των Ταλάντων. Το χάρισμα που μας δόθηκε από τον Θεό δεν πρέπει να το καλλιεργούμε μόνο για τον εαυτό μας, αλλά και για το κοινό καλό.
Μετά τη Μεγάλη Τετάρτη, «της αλειψάσης τον Κύριον μύρω», και τη δικαίωση των καλών πράξεων και του ενάρετου έργου, από τη Μεγάλη Πέμπτη συναποκομίζουμε το δίδαγμα της ύψιστης ταπείνωσης και της ανάνηψης με την Τελετή του Νιπτήρος. Ο Μυστικός Δείπνος, η Υπερφυής Προσευχή κατά τον Ευαγγελιστή και η προδοσία του Ιούδα προδιαγράφουν την κορύφωση του Θείου Δράματος με τη Σταύρωση, την Ταφή και την Ανάσταση. Αυτήν προσδοκούμε να έλθει στις καρδιές και στον τόπο μας, μέσα από την κατάνυξη της Μεγάλης Εβδομάδας.
