Ένα παιγνίδι συναλλαγής πίσω από κλειστές και… ανοικτές θύρες

Η πρώτη σοβαρή δοκιμασία εξουσιαστικής νομής για την Κυβέρνηση, παρά τις όποιες… παράπλευρες απώλειες, φαίνεται πως επιτελέστηκε με αξιοσημείωτη επιτυχία

ΤΑ ΣΥΓΚΥΒΕΡΝΩΝΤΑ κόμματα καθημερινά επιβεβαιώνουν τον εαυτό τους, εκτιθέμενα σε μια γελοία παράσταση παταγώδους αυτοδιάψευσης

Ζούμε, εν πλήρει… δόξη, την αποφλοίωση του θεσιθηρικού χαμαιλεοντισμού. Και όταν το πρόσωπο της αξιοπιστίας έχει ανηκέστως αποσαθρωθεί, καμία μάσκα ή εξεζητημένη αμφίεση δεν μπορούν να το στηρίξουν... Πρέπει να είσαι πραγματικά αφελής για να πιστέψεις ότι το εκνευριστικό πηγαινέλα με τις λίστες και τα εξουθενωτικά παζαρέματα, μπορεί να έχει οιαδήποτε σχέση με το χαρίεν και επίπονο άθλημα της αξιοκρατίας. Δυστυχώς, τα (συγκυβερνώντα) κόμματα, καθημερινά επιβεβαιώνουν τον εαυτό τους, εκτιθέμενα σε μια γελοία παράσταση παταγώδους αυτοδιάψευσης…

Αλήθεια, τι σχέση μπορεί να έχει με τη δημοκρατικότερη λειτουργία των θεσμών, τη βελτίωση της άσκησης της κυβερνητικής πολιτικής και την εμπέδωση αξιοκρατικού ήθους το «χρώμα» και οι ιδεολογικο-κομματικές προσηλώσεις εκείνου που θα έχει την προεδρία του ΚΟΤ, της ΑΗΚ ή του ΡΙΚ; Ποια σχέση μπορεί να έχει με την «αξιοθεσία», το… κανονιστικό ιδεώδες των κομματικών λιστών, που αποτελεί, εσαεί, τη λυδία λίθο της θεσιθηρικής μακροημέρευσης των διορισθέντων στις Προεδρίες και τα Δ.Σ. και των ευνοούντων κομματικών μηχανισμών; Και πώς γίνονται πιο ευέλικτοι όλοι αυτοί οι… πολυπλόκαμοι βραχίονες της κυβερνητικής πολιτικής, αν ο πρόεδρος του ενός ημικρατικού προέρχεται από το τάδε κόμμα, ο άλλος από το δείνα και πάει λέγοντας;

«Πολλαπλοί» ρόλοι

Αλλά στη διαμόρφωση αυτής της δυσάρεστης κατάστασης, τεράστιες ευθύνες έχει και ο ίδιος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Ο οποίος θα μπορούσε ν’ αποφύγει να μπει στη λογική τού πάρε - δώσε, απορρίπτοντας τις λίστες -ρητές ή άρρητες- και λαμβάνοντας αποφάσεις ανεξαρτήτως «δεσμεύσεων» και ανταλλαγμάτων.

Φαίνεται, ωστόσο, ότι το σχήμα «τα κόμματα έχουν λόγο, αλλά ο Πρόεδρος αποφασίζει με βάση την αξία και τις ανάγκες υλοποίησης της κυβερνητικής πολιτικής», στην εφαρμογή του, περιλαμβάνει πολλές περιπλοκότητες, που έχουν να κάνουν και με την ίδια τη δομή και λειτουργία του κομματικού-πολιτικού μας συστήματος. Το οποίο ενσταλάζει στα κόμματα μια λειτουργία πολλαπλών και, ενίοτε, αντιφατικών ρόλων, όπου μπορούν ταυτόχρονα να συγκυβερνούν προάγοντας την κομματική εξουσία, και την ίδια ώρα να αποτάσσουν την κομματοκρατία, καθιστώντας την διακύβευμα ενός (δικού τους) ιερού πολιτικού πολέμου κάθαρσης και εξυγίανσης.

Το… ανάθεμα της κομματοκρατίας

Αυτή η τελευταία αντίφαση ήταν ένα από τα κυρίαρχα μοτίβα στο σκηνικό των διορισμών που στήθηκε από πλευράς συγκυβερνώντων, καθώς, το… ανάθεμα της κομματικοποίησης και της ημετεροκρατίας, ενοφθαλμιζόταν παράφωνα στην τεχνοκρατική ρητορική της προδηλότητας, ότι τα ΔΣ των ημικρατικών οργανισμών δεν μπορεί να μην απαρτίζονται από ικανούς «εμπίστους» των κυβερνώντων κομμάτων, τα οποία χαράσσουν και ασκούν την πολιτική της Κυβέρνησης.

Πόσω μάλλον τώρα, που, μνημονιακώ τω μόχθω, οι οργανισμοί κοινής ωφελείας εισέρχονται στο μεταβατικό… ξεκλήρισμα του… εκσυγχρονιστικού μετασχηματισμού τους, γι’ αυτό επιβάλλεται οι ηγήτορές τους να υπακούν, «δημιουργικώς» πειθήνια, στις κυβερνητικές ντιρεκτίβες. Ως προς αυτό, οι συγκυβερνώντες δικαιολογημένα σαρώνουν όλα τα έπαθλα της… λογικοφάνειας, αφού, χωρίς ιδεολογική συναντίληψη και διαχειριστική ταύτιση απόψεων, το λαοπρόβλητο άθλημα της ημικρατικής προσφοράς προς τους πολίτες δεν θα μπορούσε να ευοδωθεί πλήρως και με επάρκεια.

Ταχυδακτυλουργικός πολιτικαντισμός

Πάντως, παρά την αντιπολιτευόμενη μεμψιμοιρία και κακομοιριά από την άλλη πλευρά του πολιτικο-κομματικού τόξου, δεν μπορεί να αρνηθεί κανείς πως οι συγκυβερνώντες μετήλθαν επαξίως τις τεχνουργίες του πατροπαράδοτου κυπριακού ταχυδακτυλουργικού πολιτικαντισμού, επιχειρούντες να διαγράψουν τα οφθαλμοφανέστατα ίχνη τους απ’ εκεί όπου πέρασαν, ωσάν ελεφάντινοι ολετήρες σε λασπώδες έδαφος.
Δυστυχώς, όλοι, και τα κόμματα και ο Πρόεδρος, έχασαν μια καλή ευκαιρία να κόψουν τον ομφάλιο λώρο της συναλλαγής, δίνοντας έμπρακτο περιεχόμενο στις, όχι και τόσο πειστικές, αν και, εσχάτως, τον νομοθετικό μανδύα περιβαλλόμενες, διακηρύξεις τους: Τα μεν κόμματα να εισηγηθούν χωρίς να απαιτήσουν, ο δε Πρόεδρος ν’ ακούσει και να πράξει, χωρίς να παζαρέψει…

Ωστόσο, όπως διαφαίνεται, το συναγόμενο αυτού του πρωτόφαντου «εξυγιαντικού» πειραματισμού, άφησε, κατά το μάλλον ή ήττον, ικανοποιημένους όλους τους παροικούντες την κυβερνητική Ιερουσαλήμ. Ήταν, κατά κάποιον τρόπο, η πρώτη σοβαρή δοκιμασία εξουσιαστικής νομής για την Κυβέρνηση, που επιτελέστηκε με αξιοσημείωτη επιτυχία , παρά την όποια εκφρασθείσα δυσφορία από συγκεκριμένες (ενδοκομματικές) μερίδες του κυβερνητικού συνασπισμού.

Σκηνικό τραγέλαφου

Διαφορετικές ήταν, ωστόσο, οι μεθοδολογικές προσεγγίσεις εκάστου των κυβερνητικών εταίρων, γεγονός που κατέστησε περισσότερο τραγελαφική την όλη διαδικασία. Ενώ ο κύριος πυλώνας του κυβερνητικού σχηματισμού (ΔΗΣΥ) επέλεξε να οχυρωθεί, θεατρινιστικά, πίσω από το «συμβάν» της… άμωμης σύλληψης των εξ αυτού διορισθέντων, αποτασσόμενος τις επάρατες λίστες, ο έτερος σημαίνων κυβερνητικός του σύμμαχος (ΔΗΚΟ), ενστερνιζόμενος πλήρως το σύμπλεγμα του αρχετυπικού εξουσιοθηρικού κυνισμού του, προσήλθε στην ενδοκυβερνητική διαβούλευση όχι μόνον με… μία, αλλά με δύο λίστες, διπλασιασμό που επέβαλε η επιβολή της νέας τάξης πραγμάτων στο κόμμα, μετά τις πρόσφατες ενδοκομματικές εκλογές.

Επιβεβαιώνοντας, έτσι, πως το υποστηλωτικό κάθε πολιτικής διακυβέρνησης κόμμα του κέντρου, είναι αδύνατο να απογαλακτιστεί την εξουσιαστική του αναφορά ή να αποκηρύξει τον περιλάλητο «ρυθμιστικό του ρόλο», ανεξαρτήτως κομματικής ηγεσίας, όπερ, να παραμένει, διαχρονικώς -εις πείσμα περιστάσεων, διακηρύξεων και θέσεων- ένα από τα «πρώτα κινούντα» του στασίμως κλυδωνιζόμενου κυπριακού εξουσιαστικού οικοδομήματος.

Αντίστροφος διχασμός

ΠΡΟΦΑΝΩΣ, στο μέτρο που η νέα ηγεσία, προσώρας, δομικώς αλλά και συναισθηματικά, δεν μπορεί να εκφράσει το «όλον ΔΗΚΟ», αλλά μόνον την επιβληθείσα μερίδα του στις εκλογές της 1ης Δεκεμβρίου, στροβίλισε στην ατμόσφαιρα τα ψιμύθια ενός αγάρπως τεχνουργημένου τραγέλαφου, καθώς έπρεπε να αποκλειστούν, από την τελική συναλλαγή, οι προτεινόμενες επιλογές της προηγούμενης ηγεσίας - δηλονότι του… απερχόμενου ΔΗΚΟ.

Γεγονός που προκάλεσε στον Πρόεδρο, ως τον τελικό διανομέα των εξουσιαστικών αγαθών, έναν διπλό πονοκέφαλο αλλά και μια περίπλοκη σπαζοκεφαλιά, καθώς θα έπρεπε να βρει τον τρόπο να… μην ικανοποιήσει τους «πρώην», πλέον, εταίρους του στη συγκυβέρνηση, τις δυνάμεις, δηλαδή, του Δημοκρατικού Κόμματος που στήριξαν την υποψηφιότητά του στις προεδρικές εκλογές και του άνοιξαν την πόρτα του Προεδρικού Μεγάρου.

Σκηνικό που επιβεβαιώνει, πλέον, με τον πιο κραυγαλέο τρόπο, τις μετατοπίσεις ισχύος στο εσωτερικό του Δημοκρατικού Κόμματος, αλλά και το γεγονός ότι, εφεξής, ο Νίκος Αναστασιάδης και ο ΔΗΣΥ δεν μπορούν -ευθύμως ή με δυσθυμία, δεν έχει καμιά σημασία- παρά να επενδύσουν στη φιλία και τη συνεργασία του «ΔΗΚΟ του Νικόλα Παπαδόπουλου», βάζοντας στην άκρη… χρέη και οφειλές του πρόσφατου παρελθόντος.