Το Κυπριακό δεν είναι το κλειδί για την ένταξη της Τουρκίας

Είμαστε ξεκάθαροι με την Τουρκία: Αν δεν αναγνωρίσει την Κύπρο, δεν θα ενταχθεί στην ΕΕ, τονίζει ο Αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Miguel A. Martinez

«ΑΝ ΠΟΥΜΕ στους Τούρκους για την ένταξη take it or leave it, θα λύσουν το Κυπριακό το επόμενο πρωί»

Τη θέση ότι η Τουρκία είναι διατεθειμένη να λύσει το Κυπριακό το «επόμενο πρωί», σχεδόν με όποιο κόστος, αν η Ευρωπαϊκή Ένωση τής υποσχεθεί άμεση ένταξη, διατύπωσε σε συνέντευξή του στο Sigmalive ο Αντιπρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου και μέλος της ομάδας διαπραγμάτευσης με τις υπό ένταξη χώρες, Ισπανός Miguel A. Martinez. Τόνισε, ωστόσο, ότι το Κυπριακό είναι το μικρότερο εμπόδιο στα σχέδια της Τουρκίας για ένταξη «και αυτό η Τουρκία το γνωρίζει καλά, και γι' αυτό κωλυσιεργεί». Κατέστησε, παράλληλα, σαφές, στέλνοντας το μήνυμα στην Άγκυρα, ότι, αν συνεχίσει να μην αναγνωρίζει την Κύπρο, δεν πρόκειται να ενταχθεί ποτέ στην ΕΕ.

Παρομοίασε τις ενταξιακές διαδικασίες της Τουρκίας με ένα ποδήλατο που κινείται χωρίς τροχούς, χαρακτηρίζοντάς τες ως «βαρετές», και σημείωσε ότι η Τουρκία «νιώθει ανεπιθύμητη στη χριστιανική-θεοκρατική Ευρωπαϊκή Ένωση».

Ο Ισπανός Αντιπρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου εξέφρασε την άποψη ότι σήμερα μεγαλώνει η μερίδα των Τούρκων που δεν θεωρούν την ένταξή τους στην ΕΕ ως απαραίτητη προϋπόθεση για την ευημερία της χώρας τους. «Πριν από 20 χρόνια, η ένταξη της Τουρκίας ήταν για τους Τούρκους όραμα. Σήμερα δεν ισχύει κάτι τέτοιο», είπε, και υποστήριξε ότι η ΕΕ χρειάζεται περισσότερο την Τουρκία παρά η Τουρκία την ΕΕ.

Πρώτη προτεραιότητα η κρίση

Ο κ. Martinez εξέφρασε, παράλληλα, τη θέση ότι το Κυπριακό δεν θα λυθεί σύντομα, καθώς, σύμφωνα με τον ίδιο, οι δύο πλευρές δεν είναι έτοιμες για θυσίες και λύση, «παρόλο που θα έπρεπε να βρίσκονται πάντα σε ετοιμότητα».

Πρώτη προτεραιότητα, είπε, φαίνεται να είναι πολύ περισσότερο η οικονομική κρίση παρά το Κυπριακό.

Πρόσθεσε ότι η Κύπρος δεν χρειάζεται οπαδούς, αλλά φίλους. «Είμαι πεπεισμένος ότι η Κύπρος πρέπει να έχει γνήσιους φίλους, που δεν ντρέπονται ταυτόχρονα να είναι φίλοι και με την Τουρκία. Αυτή είναι η πεποίθησή μου. Είναι εύκολο να βγω και να κατηγορώ την Τουρκία», τόνισε.

Νέα ευκαιρία

Είναι σωστό να σταματήσουν οι διαδικασίες για εξεύρεση λύσης του Κυπριακού;

Είμαι φίλος της Κύπρου. Πάντα ήμουν υπέρ των διαπραγματεύσεων. Σε δύο ή τρεις περιπτώσεις τα τελευταία τριάντα χρόνια πίστεψα ότι υπήρξε η ευκαιρία για λύση του Κυπριακού. Η ευκαιρία χάθηκε σε όλες αυτές τις περιπτώσεις. Σήμερα υπάρχει επίσης κάποια ευκαιρία. Εκτιμώ ιδιαίτερα τον Πρόεδρο Αναστασιάδη και νιώθω ότι επιθυμεί λύση του Κυπριακού. Ο λεγόμενος υπουργός εξωτερικών στα κατεχόμενα, ο Οζντίλ Ναμί, εκτιμώ ότι προσπαθεί επίσης και θέλει λύση.

Πέραν, όμως, των βαρύγδουπων λόγων και πολιτικών δηλώσεων για λύση του Κυπριακού, όταν μιλώ με Κύπριους πολίτες και ειδικότερα νέους που δεν έζησαν καταστάσεις, αυτό που καταλαβαίνω είναι ότι δεν είναι έτοιμοι για θυσίες. Η λύση απαιτεί κάποιου είδους θυσία με τον έναν τρόπο ή τον άλλον. Δεν είναι έτοιμες οι δύο πλευρές, αλλά κανένας δεν το δέχεται αυτό. Όλοι πρέπει να είναι συνεχώς έτοιμοι. Όταν μιλώ με απλό κόσμο, πέραν των κοινότυπων δηλώσεων του τύπου «θέλουμε λύση», δεν βλέπω ιδιαίτερο ενδιαφέρον για λύση. Πολλοί έχουν συμβιβαστεί με την τρέχουσα κατάσταση. Πολύ λίγους νέους Ε/κ, παιδιά προσφύγων, άκουσα να λένε ότι είναι πρόσφυγες από τα κατεχόμενα. Βεβαίως, υπάρχει προϊστορία, υπάρχουν γεγονότα, αλλά ο κόσμος κινείται στη φιλοσοφία ότι «επιβιώνουμε».

Πρώτη προτεραιότητα για τους πολίτες φαίνεται να είναι πολύ περισσότερο η οικονομική κρίση, παρά το Κυπριακό.

Μετατρέπεται σε υπερδύναμη η Τουρκία

Εκτιμάτε ότι η Τουρκία επιθυμεί πραγματικά να ενταχθεί στην ΕΕ;

Μια από τις ευθύνες μου ως Αντιπρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου είναι οι διαπραγματεύσεις και διαβουλεύσεις με τις υποψήφιες προς ένταξη χώρες και, υπό αυτήν την ιδιότητα, έχω την ευκαιρία να συζητώ με την Τουρκία. Είμαι σε καθημερινή επαφή με την Τουρκία για το θέμα της ένταξής της.

Πριν από 20 χρόνια, όταν συζητούσα με Τούρκους πολιτικούς, επιχειρηματίες κ.ά, όλοι επιζητούσαν την ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ. Και η ένταξη ήταν κάτι το αδιαπραγμάτευτο. Δεν υπήρχε εναλλακτική. Όλοι το ήθελαν. Σήμερα, μεγαλώνει το ποσοστό των Τούρκων πολιτικών, πολιτών, επιχειρηματιών και άλλων, που δεν θεωρούν την ένταξή τους ως απαραίτητη προϋπόθεση για την ανάπτυξη και ευημερία τους, και που δεν θεωρούν ότι η μη ένταξή τους θα σταθεί εμπόδιο για τα μελλοντικά τους σχέδια. Και αυτό το ξέρω πολύ καλά, εκ της θέσεώς μου. Η Τουρκία μετατρέπεται σε μια υπερδύναμη.

«Βαρετή» η διαδικασία ένταξης

Η διαδικασία των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Τουρκία προχωρεί πολύ αργά, είναι «βαρετή» και το τοπίο δεν είναι ξεκάθαρο. Θέλουν πραγματικά να ενταχθούν ή δεν θέλουν; Στην Ισπανία συνηθίζουμε να λέμε ότι πριν παντρευτούμε, πρέπει να αρραβωνιαστούμε και να είμαστε αρραβωνιασμένοι για 2-3 χρόνια. Στα 2-3 χρόνια καταλαβαίνεις αν θέλεις να ζήσεις με τον άλλον για όλη σου τη ζωή και αν θέλεις να παντρευτείς. Δεν ξέρω κανέναν που να είναι αρραβωνιασμένος για 20 χρόνια. Υπάρχει εξέλιξη, αλλά σε κάποια στιγμή αντιλαμβάνεσαι ότι κινείσαι πάνω σε ένα ποδήλατο χωρίς τροχούς.

Υπάρχουν δύο αντίθετες σχολές σκέψης στην Ευρώπη. Αυτοί που θέλουν μια δημοκρατική ένωση και εκείνοι που θέλουν μια χριστιανική ένωση. Εγώ είμαι περισσότερο δημοκράτης παρά χριστιανός. Είμαι πολίτης και η θρησκεία μου ή η μη θρησκεία μου δεν μπορεί να είναι εμπόδιο. Υπάρχουν άνθρωποι που πιστεύουν ότι η Τουρκία δεν έχει θέση στην ΕΕ, επειδή είναι μουσουλμανική χώρα, επειδή δεν είναι χριστιανοί. Υπάρχουν άνθρωποι που πιστεύουν ότι το να είσαι μουσουλμάνος σε εμποδίζει από το να είσαι δημοκράτης, και αυτό είναι πολύ παράξενο για εκείνους που θέλουν να αποκαλούν τους εαυτούς τους χριστιανοδημοκράτες και που διοικούν την ΕΕ για 40 χρόνια, και έχουν θεοκρατική ιδεολογία.

Η Τουρκία νιώθει ανεπιθύμητη

Η ουσία είναι ότι διαπραγματευόμαστε με κάποια χώρα η οποία νιώθει ανεπιθύμητη στην ΕΕ. Η Τουρκία νιώθει ότι η ΕΕ δεν τη θέλει.

Ανήκω στην ομάδα ανθρώπων που πιστεύουν ότι η Τουρκία πρέπει να ενταχθεί στην ΕΕ. Πιστεύω ότι η ΕΕ χρειάζεται περισσότερο την Τουρκία, παρά η Τουρκία την ΕΕ. Είμαι πολύ καλός φίλος της Κύπρου και είμαι πεπεισμένος ότι η Κύπρος δεν χρειάζεται οπαδούς, αλλά φίλους. Είμαι πεπεισμένος ότι η Κύπρος πρέπει να έχει γνήσιους φίλους, που δεν ντρέπονται ταυτόχρονα να είναι φίλοι και με την Τουρκία. Αυτή είναι η πεποίθησή μου. Είναι εύκολο να βγω και να κατηγορώ την Τουρκία.

Αυτά που λέω όταν απευθύνομαι στη Λευκωσία, είναι τα ίδια που λέω όταν απευθύνομαι στην Άγκυρα.

Η επανένωση της Κύπρου σαν μια δημοκρατική χώρα, όπου οι πολίτες θα ζουν πολιτισμένα, είναι μια πίεση προς την Τουρκία για να ενταχθεί στην Ευρώπη.

Είμαστε ξεκάθαροι έναντι της Άγκυρας

Πώς δέχεστε να ακούτε δηλώσεις από τουρκικής πλευράς, του τύπου «δεν υπάρχει χώρα με το όνομα Κύπρος»; Δεν προσβάλλεστε ως ΕΕ, όταν μια υπό ένταξη χώρα δεν αναγνωρίζει ένα κομμάτι της Ένωσης;

Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο είμαστε ξεκάθαροι με την Τουρκία. Αν δεν αναγνωρίσει την Κύπρο, δεν θα ενταχθεί στην ΕΕ.

Τότε γιατί προβαίνουν σε τέτοιες δηλώσεις;

Επειδή αυτό πιστεύουν. Αλλά είμαστε ξεκάθαροι. Αν συνεχίσετε με αυτόν τον τρόπο, δεν θα ενταχθείτε στην ΕΕ.

Και αυτό είναι take it or leave it;

Το πρόβλημα είναι ότι δεν τους λέμε ότι είναι take it or leave it. Αν τους πούμε ότι είναι take it or leave it, θα λύσουν το Κυπριακό το επόμενο πρωί.

Τότε, γιατί δεν το κάνει αυτό η Ευρώπη;

Διότι η πλειοψηφία των Ευρωπαίων δεν επιθυμούν ένταξη της Τουρκίας.

Το Κυπριακό είναι μέρος του προβλήματος της Τουρκίας για να ενταχθεί. Είναι ένα μικρό εμπόδιο για την ένταξή της. Πεποίθησή μου είναι ότι, αν τους πούμε ότι αν λύσουν το Κυπριακό θα ενταχθούν, θα το λύσουν αμέσως.

Με όποιο κόστος;

Φυσικά με όποιο κόστος. Βεβαίως, αυτό που δεν μπορείς να τους πεις είναι ότι πρέπει να στείλουν πίσω στην Τουρκία 50.000 άτομα. Οι Τούρκοι ξέρουν ότι η λύση του Κυπριακού δεν θα τους ανοίξει την πόρτα για να ενταχθούν στην Ένωση και έχουν δίκαιο να το πιστεύουν αυτό, διότι η Τουρκία έχει μεγαλύτερα εμπόδια από το Κυπριακό.

Δεν είναι προτεραιότητα το Κυπριακό

Βλέπετε σύντομα λύση του Κυπριακού;

Είμαι πολύ μεγάλος για να ξεγελάσω τον εαυτό μου. Δεν βλέπω λύση του κυπριακού προβλήματος σύντομα. Όταν συζητώ με απλό κόσμο, καταλαβαίνω ότι συμβιβάστηκαν με τη σημερινή πραγματικότητα.
Ρητορικά ομιλούντες, φυσικά όλοι θέλουν λύση, αλλά πρακτικά δεν είναι προτεραιότητα. Είμαι επίσης γνώστης του θέματος της Αμμοχώστου. Όταν μιλώ με Τούρκους ή Τ/κ, πάντα συζητούμε για την Αμμόχωστο. Λένε ότι θέλουν συνολική λύση. Γιατί όμως να μην εξετάσουμε το πρόβλημα κομμάτι-κομμάτι;

Όποτε μιλώ με απλούς ανθρώπους, όχι με πολιτικούς αλλά με απλούς ανθρώπους, μου δημιουργείται η εντύπωση ότι έχουν συμβιβαστεί με τα σημερινά δεδομένα. Μπορεί να έχω λάθος εντύπωση, αλλά νομίζω ότι ο κόσμος ασχολείται περισσότερο με την Τρόικα παρά με τη διαίρεση του νησιού.

Το μόνο σίγουρο είναι ότι πρέπει να συμπεριφερθούμε στο Κυπριακό με καλύτερο τρόπο απ' ό,τι συμπεριφερθήκαμε στην Κύπρο στο θέμα της οικονομίας.