ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΑΚΗ «ΔΙΑΔΡΟΜΗ» ΑΠΟ ΜΟΝ ΠΕΛΕΡΑΝ 3 ΜΕΧΡΙ ΤΟΝ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟ
ΧΡΟΝΟΛΟΓΕΙΤΑΙ ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΠΙΘΑΝΗΣ ΕΜΠΛΟΚΗΣ ΤΟΥ ΝΑΤΟ ΣΤΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ, ΜΕ ΑΞΙΩΜΑΤΟΥΧΟΥΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΝΑ ΤΟ ΘΕΤΟΥΝ ΠΡΩΤΟΙ ΚΑΙ ΝΑ ΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΚΥΠΡΙΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΟΙ
Μηνύματα Ρωσίας για βέτο στο Συμβούλιο Ασφαλείας, αν υιοθετηθεί εμπλοκή ΝΑΤΟ
Καθαρά ελληνικής εμπνεύσεως και με όνομα Νίκος Κοτζιάς είναι το υπαρκτό μεν, απομακρυσμένο, δε, από το πουθενά εγερθέν ζήτημα ανάληψης από το ΝΑΤΟ τής ευθύνης για την ασφάλεια έπειτα από πιθανή λύση του Κυπριακού.
Η πολιτική βαβούρα των τελευταίων ημερών έχει μεν λογικοφανή βάση, αλλά, από την ανάλυση των δεδομένων, προκύπτει ξεκάθαρα πως από τις σκέψεις μέχρι και την πραγμάτωση μιας τέτοιας ιδέας ή στρατηγικής υπάρχει τεράστια απόσταση. Ταυτόχρονα, τα επί του εδάφους δεδομένα δεν αφήνουν (ουσιαστικά) περιθώρια προώθησης του ζητήματος, έστω και αν κάποιος αγνοήσει τις πολιτικές ισορροπίες, που από μόνες τους δεν επιτρέπουν αισιοδοξία σε όσους επεξεργάζονται παρόμοια σενάρια.
Αξίζει, πάντως, εξ υπαρχής να διασαφηνιστεί ότι το όλο ζήτημα δεν άπτεται ΝΑΤΟϊκών εγγυήσεων, αλλά ανάπτυξης μιας ΝΑΤΟϊκής δύναμης, που θα αναλάβει -αντί μίας πολυεθνικής δύναμης, όπως την πρότεινε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας- την ασφάλεια του νεοσυσταθέντος ομόσπονδου κράτους για ένα περιορισμένο διάστημα και μέχρι την εφαρμογή και λειτουργία της λύσης. Ο δε ρόλος μετέπειτα θα ήταν αυτό που ισχύει και στην ε/κ πρόταση για προσφυγή σε αυτό, αν και εφ' όσον υπάρξει ανάγκη.
Ελληνικής προελεύσεως…
Η έρευνα της “Σημερινής” κατάφερε να αλιεύσει μερικά πολύ συγκεκριμένα στοιχεία, με βάση τα οποία οικοδομείται η πραγματική εικόνα.
Πρώτον, η ιδέα έχει ελληνικές ρίζες και ακούει στο όνομα Νίκος Κοτζιάς. Όπως πληροφορηθήκαμε, το ζήτημα ηγέρθη για πρώτη φορά στο πλαίσιο ανταλλαγής απόψεων από τον τέως Υπουργό Εξωτερικών, Νίκο Κοτζιά, στο Μον Πελεράν 1.
Δεύτερον, η όποια σκέψη γινόταν από τότε από την ελληνική πλευρά, ελάμβανε πάντοτε υπόψη την σφοδρή αντίδραση του ΑΚΕΛ σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο.
Τρίτον, ο Γενικός Διευθυντής του Υπουργείου Εξωτερικών της Ελλάδας, που συμμετείχε ως τεχνοκράτης στο Μον Πελεράν 3, που ακολούθησε την Διάσκεψη της Γενεύης, βολιδοσκόπησε μέλος του ΑΚΕΛ, που ήταν παρόν, λαμβάνοντας αρνητική τοποθέτηση.
Τέταρτον, ο ίδιος ο Νίκος Κοτζιάς έθεσε ξανά το ζήτημα για αντικατάσταση των εγγυήσεων από μια ΝΑΤΟϊκή δύναμη στην Κύπρο, κατά τη διάρκεια των κρίσιμων ημερών στο Κραν Μοντανά και κυρίως μετά την παρουσίαση του πλαισίου του Γ.Γ., προκαλώντας έκπληξη σε εξ αριστερών συνεργάτες που συνόδευαν τον Πρόεδρο Αναστασιάδη.
Πέμπτον, ο Έλληνας τέως Υπουργός Εξωτερικών επανέφερε το ζήτημα κατά την διάρκεια της άτυπης συνάντησης των Υπουργών Εξωτερικών των Εγγυητριών Δυνάμεων τον περασμένο Σεπτέμβριο, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ. Σημειώνεται, μάλιστα, ότι η αντίδραση Τσαβούσογλου, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ήταν αρνητική, με την υποσημείωση πως, αν η Τουρκία πιεσθεί, τότε ίσως το εξετάσει.
Έκτον, ο Υπουργός Εξωτερικών, στο πλαίσιο συζητήσεων που έχει με διάφορα κομματικά στελέχη, όταν το επιτρέπει η κουβέντα, προσπαθεί, ισχυρίζονται κάποιοι, να κατανοήσει, αν υπάρχει πρόσφορο έδαφος για την ανάπτυξη πρώτα (και μετά υλοποίηση) μιας τέτοιας σκέψης. Ο ίδιος, πάντως, απορρίπτει κατηγορηματικά ότι έχει βολιδοσκοπήσει τον οποιονδήποτε.
Υψηλά εμπόδια…
Ο παρουσιασθείς από συγκεκριμένες πηγές ως διακαής πόθος του κυρίου Κοτζιά έρχεται, ωστόσο, αντιμέτωπος με πολύ συγκεκριμένα και ίσως ανυπέρβλητα εμπόδια, που ξεπερνούν τις όποιες ιδεολογικές διαφορές καταγράφονται ήδη στην πολιτική κονίστρα στην Λευκωσία.
Πέραν της αρνητικής στάσης της Τουρκίας, που έχει στρατηγικό στόχο εδώ και χρόνια την μη ένταξη της Κύπρου (Κυπριακής Δημοκρατίας ή Ομόσπονδης Κυπριακής Δημοκρατίας) στο ΝΑΤΟ, το κυριότερο πρόβλημα είναι η ίδια η Ρωσία.
Ασφαλείς, διασταυρωμένες και μη επιδεχόμενες αμφισβήτηση πληροφορίες ανέφεραν στη “Σ” ότι σε δύο τουλάχιστον περιπτώσεις -η πρώτη προ διετίας, και η δεύτερη προ εβδομάδων-, ο επικεφαλής της διπλωματίας της Μόσχας, Σεργκέι Λαβρόφ, ξεκαθάρισε ότι σε καμία περίπτωση η Ρωσία δεν θα σταματήσει μια συμφωνηθείσα λύση, παρά μόνον αν είναι ΝΑΤΟϊκού περιεχομένου.
Η ρωσική επίσημη τοποθέτηση έχει μεγάλη βαρύτητα, όχι ως προς τη διατήρηση των πολιτικών ισορροπιών -άλλωστε η παρούσα κυβέρνηση έχει διαμηνύσει σε όλους τους τόνους πως είναι δυτικού προσανατολισμού- αλλά γιατί η όποια λύση, θέλοντας και μη, πρέπει να εγκριθεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Εκεί όπου είχε, έχει και θα έχει εσαεί δικαίωμα βέτο η Ρωσική Ομοσπονδία.
Φουρτούνες ενόψει… φουρτούνας
Η ΝΑΤΟϊκή φουρτούνα των τελευταίων ημερών έρχεται να προστεθεί στο τσουνάμι αποκέντρωσης, που είχε κτυπήσει τις κυπριακές πολιτικές ακτές νωρίτερα τον περασμένο μήνα, αλλά και να προηγηθεί της αναμενόμενης φουρτούνας που θα φέρει η πολυαναμενόμενη επιστροφή στην Κύπρο της Ειδικής Απεσταλμένης του Γ.Γ., Τζέιν Χολ Λουτ, για συμφωνία επί των όρων αναφοράς.
Οι όροι, όσο προχωρούν οι μέρες καθίσταται σαφές ότι αποτελούν ένα πολύ δύσκολο εγχείρημα, το οποίο μπορεί να λειτουργήσει και ως βραδυφλεγές φιτίλι στις προσπάθειες λύσης του Κυπριακού.
Μάλιστα, όλο και περισσότερες συγκλίνουσες πληροφορίες αναφέρουν ότι στο Προεδρικό δεν επικρατεί μεγάλη αισιοδοξία για το εγχείρημα και κρατάνε μικρό καλάθι.
Καταγράφοντας καθημερινά τα όσα τεκταίνονται σε κατεχόμενα και Τουρκία, αναγνωρίζουν ήδη ότι η προσπάθεια για καθορισμό ενός δεσμευτικού πλαισίου αναφοράς θα κινηθεί σε πολύ λεπτές ισορροπίες, που ενδεχομένως να φέρουν την πλευρά μας στα όρια. Το ζήτημα είναι πόσο παίρνει την κάθε πλευρά στην Κύπρο να αναλάβει το βάρος της ευθύνης για μια τέτοια αποτυχία.
Στο μεταξύ, η Τζέιν Χολ Λουτ, που δεν παρουσιάστηκε πουθενά από την ημέρα που αναχώρησε από την Κύπρο, αναμένει ακόμη (έστω και αν δεν το επιβεβαίωσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας) να της δώσουν ημερομηνία από την Τουρκία για συνάντηση με τον Τούρκο Υπουργό Εξωτερικών, Μεβλούτ Τσαβούσογλου.
Την ίδια ώρα, ωστόσο, αυτό που πληροφορηθήκαμε είναι πως βρίσκεται σε ανοικτή επικοινωνία με την Ε.Ε., την οποία θεωρεί σημαντικό παίκτη στις όποιες προσπάθειες θα καταβληθούν το επόμενο διάστημα. Ανοικτό δίαυλο επικοινωνίας έχει και με την ελληνική κυπριακή πλευρά, χωρίς όμως να ξεπερνά τα όρια διπλωματίας και αντικειμενικότητας και χωρίς να προδίδει τις όποιες προθέσεις ή σκέψεις κάνει για το πλαίσιο αναφοράς.




