ΣΤΗ ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ ΑΝΑΖΗΤΕΙΤΑΙ ΑΞΙΟΠΙΣΤΙΑ ΚΑΙ ΟΧΙ «ΝΕΟΣ ΕΓΚΛΩΒΙΣΜΟΣ»

ΟΙ ΕΠΑΦΕΣ ΣΤΗ ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΧΟΥΝ ΣΤΟΧΟ ΤΟΝ ΣΥΝΕΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ ΚΑΙ ΟΧΙ ΜΙΑ ΝΕΑ ΔΙΑΣΚΕΨΗ

Απαισιοδοξία και συναφώς ανάγκη αναδιάταξης στόχων εκπέμπει το σκηνικό στη Νέα Υόρκη, όπου αύριο αρχίζει ο μαραθώνιος επαφών με φόντο τις προοπτικές στο Κυπριακό

Αλλαγή των ισορροπιών και γεωπολιτική αναβάθμιση της Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω της ενέργειας και των περιφερειακών -κυρίως των ευρωπαϊκών- συμμαχιών, πρέπει να είναι -βάσει των δοσμένων συνθηκών- ο στόχος των επικείμενων, από αύριο, σημαντικών επαφών του Προέδρου Αναστασιάδη και του Υπουργού Εξωτερικών Νίκου Χριστοδουλίδη στη Νέα Υόρκη.

Οι αρχικές προσδοκίες, ελέω της αποστολής της Ειδικής Απεσταλμένης του Γ.Γ. του ΟΗΕ Τζέιν Χολ Λουτ, για επανέναρξη ενός πραγματικού και κυρίως ουσιαστικού διαλόγου, δίνουν τις τελευταίες ώρες τη θέση τους στην απαισιοδοξία. Και, κυρίως, στην κάποτε έμμεση, ενίοτε και άμεση, παραδοχή ότι τα πράγματα είναι δύσκολα και η δυστοκία λήψης προς τούτο (διαπραγματεύσεις) αποφάσεων, εμφανής.

Η αναδιαμόρφωση των επιδιωκόμενων στόχων, αλλά και η έπειτα από μελέτη αναδιάταξη δυνάμεων με κεντρικό πυλώνα την ενίσχυση του κύρους της Δημοκρατίας, της περιφερειακής της δύναμης και του συνασπισμού δυνάμεων, ώστε να αποτελέσουν τη μαγιά για μια σωστή λύση του Κυπριακού, αποτελούν, πλέον, εκ των ων ουκ άνευ προτεραιότητα.

Παγωμάρα με ερωτηματικά

Ή, στο τέλος της εβδομάδας, έμμεση, μα συνάμα σαφέστατη παραδοχή του Προέδρου Αναστασιάδη (στο πλαίσιο συνέντευξής του στο ΚΥΠΕ) ότι ο Γενικός Γραμματέας Αντόνιο Γκουτέρες παρουσιάζεται, κατ’ αρχήν, απρόθυμος για ανάληψη επί της ουσίας πρωτοβουλίας (τριμερής συνάντηση ή επανέναρξη συνομιλιών ή επανασύγκληση διάσκεψης) δεν ήταν και δεν πρέπει να θεωρηθεί ως δήλωση-εκτίμηση, αλλά πολιτική τοποθέτηση, που βασίζεται, όπως μαθαίνουμε, στην ανάλυση που έγινε και γίνεται ακόμη πιο έντονα, τις τελευταίες ώρες, για τον τρόπο θεώρησης των πραγμάτων από τον διεθνή παράγοντα.

Η συνάντηση του Προέδρου της Δημοκρατίας με τον Πρωθυπουργό της Ελλάδας και η ενημέρωση που είχαν από τους Υπουργούς τους των Εξωτερικών -κυρίως τον Ν. Κοτζιά που μόλις τα είχε πει με την κυρία Λουτ- υπήρξε καταλυτική για την προσγείωση των προσδοκιών με τις οποίες από σήμερα κατοικοεδρεύει στη Νέα Υόρκη η Κυπριακή Αντιπροσωπία.

Αλλού κοιτά η Τουρκία

Σημειώνεται περαιτέρω πως, παρά το ότι στην Κύπρο ενίοτε ομφαλοσκοπούμε, διεθνώς καταγράφεται μεγάλη ανησυχία για τα όσα λαμβάνουν χώραν στην Ανατολική Μεσόγειο με την εμπλοκή Ρωσίας - Τουρκίας και Ηνωμένων Πολιτειών.

Οι μεγάλοι παίκτες της διεθνούς πολιτικής αρένας αναγνωρίζουν πως η Άγκυρα, ούσα μεγάλη και ουσιαστική παίκτρια στο γήπεδο των εξελίξεων, παρά τα προβλήματα που αντιμετωπίζει με τις ΗΠΑ, δεν μπορεί ή/και δεν θέλει αυτήν τη στιγμή να μπει σε μια λογική να ασχοληθεί με ένα μέτωπο, το οποίο, ούτως ή άλλως, θεωρεί (απαραδέκτως) λυμένο επί του εδάφους, όπως είναι το Κυπριακό.

Πολλώ, δε, μάλλον καθίσταται σαφές -κάτι που συμμερίζεται και η Λευκωσία- πως η ανοικτή αντιπαράθεση με την άλλη πλευρά του Ατλαντικού δεν είναι στατική και δεν δημιουργεί, ακόμη, δεδομένα. Και ουδείς, συμπληρώνουν στις κατ’ ιδίαν συζητήσεις, μπορεί αυτήν τη στιγμή να εκτιμήσει πώς θα εξελιχθεί και τι τελικά θα αποφέρει ως αποτέλεσμα για τη διεθνή θέση της δοκιμαζόμενης και οικονομικά Τουρκίας.

Δεδομένου, λοιπόν, τούτου, φαίνεται η Τουρκία να αναμένει τις εξελίξεις, μέσω των οποίων θα γνωρίζει πού στέκεται και πού βαδίζει, ώστε να πάρει και αποφάσεις (αν θα πάρει) για άλλα, πιο μικρά μέτωπα, όπως το Κυπριακό. Στο κάτω - κάτω, σημείωναν στην εφημερίδα μας γνωστοί διπλωμάτες, η Τουρκία δίνει ήδη δείγματα γραφής και η αναφορά του Προέδρου της νεοσουλτάνου Ερντογάν περί αύξησης του αριθμού των κατοχικών στρατευμάτων στα βόρεια της Κύπρου δείχνει ότι δεν έχει, μέχρι στιγμής, ωριμάσει η όποια σκέψη ότι τα στρατεύματα κατοχής πρέπει να αποχωρήσουν μέχρι και τον τελευταίο στρατιώτη. Και ας το λέει ο Γενικός Γραμματέας στο γνωστό πλαίσιο έξι παραμέτρων που κατέθεσε στο Κραν Μοντανά, βάσει του οποίου ζητούμε διακαώς ως ε/κ πλευρά να επαναρχίσουν οι όποιες συζητήσεις.

Η επόμενη μέρα…

Το ερώτημα με το οποίο τόσο η δημοσιογραφική αποστολή, όσο κυρίως η αντιπροσωπία της Κυπριακής Δημοκρατίας έφτασαν στη Νέα Υόρκη είναι πολύ συγκεκριμένο και διατυπώνεται πολύ πιο εύκολα από τους ίδιους τους πολίτες.

Εν αγνοία των όσων τεκταίνονται στα ανώτατα δώματα της διεθνούς κοινότητας, μη γνωρίζοντας τι η κυρία Λουτ μετέφερε στον Αντόνιο Γκουτέρες και πώς ο τελευταίος προσεγγίζει τις εξελίξεις, άπαντες διερωτώνται: «Ποια θα είναι η επόμενη μέρα;».

Το βέβαιο είναι ότι επανέναρξη των συνομιλιών, πολλώ, δε, μάλλον επανασύγκληση της διάσκεψης για την Κύπρο, θα θεωρηθούν εκπλήξεις μεγατόνων. Αντίθετα, σε συζητήσεις που είχαμε με μέλη της Κυπριακής Αντιπροσωπίας, το απόφθεγμα είναι πως θα μπορούσε να θεωρηθεί ως μια καλή εξέλιξη, η παραχώρηση χρόνου για καλή προετοιμασία (βλέπε συναντήσεις Κοτζιά - Τσαβούσογλου) και η ενεργοποίηση αυτού που ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είχε ζητήσει σε μίαν από τις επιστολές του προς τον Γ.Γ. κατά το νεκρό διάστημα των 16 και πλέον μηνών.

Τη διαδικασία της διπλωματίας τού πήγαινε - έλα (shuttle diplomacy). Κάποιοι, μάλιστα, εκτιμούν ότι η κυρία Λουτ δεν ήλθε για να φύγει και ίσως έχει κεντρικό ρόλο σε έναν τέτοιο σχεδιασμό, ο οποίος, όμως, θα έχει φυσικό και καταληκτικό χρονοδιάγραμμα την 15η Οκτωβρίου, οπόταν ο κύριος Γκουτέρες είναι δεσμευμένος να καταθέσει στο Συμβούλιο Ασφαλείας ολοκληρωμένη έκθεση για το Κυπριακό.

Αν όχι;

Και αν αυτά τα ελάχιστα δεν επιτευχθούν, ρωτούν, από την άλλη, κάποιοι άλλοι; Αν ο Γενικός Γραμματέας, ουσιαστικά, βάσει Λουτ και δικών του επαφών, αποφασίσει να βάλει το Κυπριακό και πάλι στο συρτάρι;

«Είναι, όντως, ένα ενδεχόμενο που δεν θα φέρει τη δική μας σφραγίδα και σίγουρα δεν θα μας ικανοποιήσει», απάντησε στο σχετικό ερώτημα, αρμόδια κυβερνητική πηγή. Την ίδια ώρα, ωστόσο, υπέμνησε ότι δεν πρέπει κάτι τέτοιο να φοβίζει, αλλά να αυξάνει την ετοιμότητά μας να αναλύσουμε σε βάθος τις εξελίξεις και να προσαρμοστούμε στα όποια δεδομένα δημιουργηθούν.

Και αυτό, γιατί, όπως σημείωσε, μια τέτοια εξέλιξη θα είναι αποτέλεσμα των τουρκικών θέσεων και όχι των δικών μας, γεγονός που θα δώσει τη δυνατότητα εκμετάλλευσης του γεγονότος για να συνετιστεί η Τουρκία, κυρίως μέσω των Βρυξελλών, με τις οποίες βρίσκεται σε διαδικασία επαναπροσέγγισης.

Κάθε εξέλιξη ανοίγει πόρτες και δεν πρέπει να είμαστε στατικοί, παρά το ότι φορτικά επιμένουμε πως θέλουμε λύση χθες, υπέδειξε η εν λόγω πηγή, αφήνοντας σαφώς να εννοηθεί πως οι εξελίξεις στο ενεργειακό πεδίο και οι συνέργειες που αναπτύσσονται στην περιοχή, με τη συμμετοχή τώρα και ευρωπαϊκών χωρών, ίσως αποτελέσουν εκείνο το βαρίδι που έψαχνε πάντα η Κυπριακή Δημοκρατία για να γείρει την πλάστιγγα των ισορροπιών στο δικό της στρατόπεδο. Μόνο που τα λόγια από τις πράξεις απέχουν. Σε κάθε περίπτωση, από αύριο «τα πάντα ρει» και τα φώτα θα είναι αποκλειστικά στραμμένα στη Νέα Υόρκη.