ΟΙ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΕΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΣΤΟ ΚΟΣΟΒΟ, Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΠΩΣ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΚΥΠΡΟΣ ΚΑΙ ΕΛΛΑΔΑ

Κανένας δεν εγγυάται τα σημερινά σύνορα της Ελλάδας με τις τουρκικές διεκδικήσεις στη Δυτική Θράκη, στα νησιά του Αιγαίου, και των Αλβανών στη Βόρεια Ήπειρο αν αλλάξουν ξανά τα συμφέροντα των ΗΠΑ και της Ε.Ε. στην περιοχή, ενώ το Κυπριακό κινδυνεύει όσο ποτέ άλλοτε στη διεθνή σκακιέρα των αλλαγών

Μια σημαντική είδηση, η οποία πέρασε στα ψηλά ή αγνοήθηκε παντελώς στην Κύπρο, είναι οι διαβουλεύσεις Σερβίας-Κοσόβου για ανταλλαγή ή αναπροσαρμογή εδαφών υπό την αιγίδα της Ε.Ε. Μια χώρα όπως η Κύπρος με το 37% των εδαφών της υπό κατοχήν και την Τουρκία να έχει αναδειχθεί -με τις ευλογίες των Αμερικανοβρετανών και του ΝΑΤΟ- από παράνομος εισβολέας σε ισότιμο εταίρο στην επίλυση του Κυπριακού, θα έπρεπε να ανησυχήσουν ή να θέσουν σε εγρήγορση τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και τα κόμματα, τα οποία εσχάτως μας έχουν συνηθίσει να έχουν για όλα άποψη, ακόμα και για… τον περονόσπορο.

Η αλλαγή συνόρων στην παγκόσμια ιστορία ουδέποτε έγινε με αναίμακτο τρόπο. Όπως και η βίαιη ανταλλαγή πληθυσμών, ο εποικισμός και άλλα εγκλήματα πολέμου, τα οποία κατηγοριοποιούνται ή διαβαθμίζονται ανάλογα με τα συμφέροντα της ΝΑΤΟϊκής λυκοσυμμαχίας ή άλλων περιφερειακών δυνάμεων.

Σύμφωνα με πρόσφατο αποκαλυπτικό δημοσίευμα της Deutsche Welle, «οι διαπραγματεύσεις για αλλαγή συνόρων διήρκεσαν περισσότερο από επτά χρόνια. Όχι στο Βελιγράδι ή στην Πρίστινα, αλλά στις Βρυξέλλες. Η επικεφαλής της Εξωτερικής Πολιτικής της Ε.Ε. Φεντερίκα Μογκερίνι ανέλαβε προσπάθειες για να κάνει τα αδύνατα δυνατά. Το τίμημα της συμφωνίας είναι, ούτε λίγο ούτε πολύ, η ανταλλαγή εδαφών. Θα είναι ακριβώς το αντίθετο από αυτό που εδώ και καιρό διακηρύττει η Ε.Ε. Δηλαδή τη σταθεροποίηση των πολυεθνικών κοινωνιών και όχι τη σαλαμοποίησή τους».

Η μεταβατική κατάσταση

Ως οιονεί διεθνές προτεκτοράτο το Κοσσυφοπέδιο πέρασε μια μεταβατική κατάσταση, που στις 17 Φεβρουαρίου του 2008 το οδήγησε με τη διακήρυξη «ανεξαρτησίας» του σε μια νέα εποχή, αυτήν του πιο νεότευκτου κράτους της Ευρώπης. Μόνο λίγες χώρες της Ε.Ε., που γνωρίζουν ποιοι το δημιούργησαν και ποιους κινδύνους ελλοχεύει και στα δικά τους κυριαρχικά εδάφη πιθανή εφαρμογή κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσίν του, δεν το έχουν αναγνωρίσει. Η δύναμη των τετελεσμένων ισχυροποίησε τη διαπραγματευτική θέση του, που ούτε στα πιο τρελά του όνειρα μπορούσε να φανταστεί πριν από 10-15 χρόνια. Είναι γνωστό, άλλωστε, ποιοι μίσθωναν τους ΟΥΤΣΕΚΑ - δες ενόπλους για να διαπράττουν εγκλήματα και να ζητούν απόσχιση από την πρώην Γιουγκοσλαβία.

Το δέλεαρ

Η αμφισβητούμενη νομικά και πολιτικά ανταλλαγή περιοχών μεταξύ Σερβίας και Κοσόβου έφερε τις δύο πλευρές πιο κοντά με το δέλεαρ ένταξής τους στην Ε.Ε. Και οι δύο ανήκουν στις έξι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, που θέλουν ως μια οικογένεια να γίνουν δεκτές στην Ε.Ε. και στο ΝΑΤΟ (εκτός της Σερβιας), έχοντας την αυταπάτη ή και πλάνη πως θα βρέχει ο ουρανός ευρώ.

Ωστόσο, ο κατάλογος των υποστηρικτών και πολέμιων αυτής της ανταλλαγής είναι μακρύς. Ο σύμβουλος ασφάλειας του Ντόναλντ Τραμπ έχει επιδοκιμάσει τα σχέδια. Η γερμανική κυβέρνηση, και κυρίως η Άγκελα Μέρκελ, αντιδρά θετικά. Το ίδιο κι άλλοι αξιωματούχοι που ενεπλάκησαν με τον έναν ή τον άλλον τρόπο στον πολυτεμαχισμό της πρώην Γιουγκοσλαβίας. Το δεξί χέρι του Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ, Τζέιμς Πάρντιου, δηλώνει κάθετα αντίθετος με την ανταλλαγή εδαφών.

Η Τουρκία καραδοκεί

Ο Ταγίπ Ερντογάν σε μια περιοδεία του παλαιότερα στη Βαλκανική είχε δηλώσει ότι, σε περίπτωση αλλαγής των συνόρων στο Κόσοβο, η Τουρκία δεν θα μείνει αδιάφορη. Και δεν θα είναι η μόνη. Οπωσδήποτε οι ισχυροί γεωπολιτικοί παίκτες θα έχουν τον τελευταίο λόγο. Οι δηλώσεις Μπόλτον προϊδεάζουν για επερχόμενες εξελίξεις και αλλαγές, που μπορεί να είναι καταλυτικές όχι μόνο στην περιοχή των Βαλκανίων. Οποιαδήποτε αλλαγή συνόρων θα ανοίξει την «όρεξη» σε πολλούς.

Ο Έλληνας Πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας μπορεί να παίζει σήμερα τον ρόλο της ορτινάντζας των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ και προσώρας να τον παραχαϊδεύουν. Κανένας όμως δεν εγγυάται τα σημερινά σύνορα της Ελλάδας με τις τουρκικές διεκδικήσεις στη Δυτική Θράκη, στα νησιά του Αιγαίου, και των Αλβανών στη Βόρεια Ήπειρο, αν αλλάξουν ξανά τα συμφέροντα των ΗΠΑ και Ε.Ε. στην περιοχή. Και το Κυπριακό κινδυνεύει όσο ποτέ άλλοτε στη διεθνή σκακιέρα των αλλαγών.

Ξέχασαν το αιματοκύλισμα των λαών τους

Δεν προκαλεί έκπληξη ο ρόλος των Βρυξελλών και των ΗΠΑ στη «διευθέτηση» αλλαγής συνόρων Κοσόβου -Σερβίας, με την κα Μογκερίνι να αναλαμβάνει ρόλο «μαίας» προκειμένου ο τοκετός για την αναπροσαρμογή συνόρων και ανταλλαγής εδαφών στη Βαλκανική να πετύχει για τους σκοπούς που οι ίδιοι γνωρίζουν περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο.

Την έκπληξη προκαλούν οι ηγέτες των νεοσύστατων κρατών που προήλθαν από τον κατατεμαχισμό της πρώην Γιουγκοσλαβίας, οι οποίοι φαίνεται να έχουν διαγράψει από τη μνήμη τους την αγριότητα των βομβαρδισμών των λαών τους από την «άγρια Δύση» τη δεκαετία του 1989-1999, την οποία και εμάς εδώ στην Κύπρο θεοποιεί ο ηγέτης της δεξιάς Αβέρωφ Νεοφύτου απαξιώνοντας τις διαχρονικές θέσεις αρχών της Ρωσίας υπέρ μιας δίκαιης λύσης του Κυπριακού.

Ποιος ο ρόλος της Ελλάδας

Οι πληροφορίες ότι ο Σέρβος Πρόεδρος Αλεξάνταρ Βούτσιτς και ο ομόλογός του στο Κοσσυφοπέδιο Χασίμ Θάτσι συζητούν μεταξύ τους το ενδεχόμενο ανταλλαγής εδαφών, κυκλοφορούσαν τουλάχιστον τα δύο τελευταία χρόνια. Οι αλβανοκοσοβαρικές εφημερίδες, μάλιστα, επέμεναν ότι το σενάριο αυτό έχει τις ευλογίες του Έντι Ράμα, ενώ μία εξ αυτών, η Bota Sot, έβαλε στο κάδρο και την Αθήνα, υποστηρίζοντας πως «η ιδέα παρουσιάστηκε για πρώτη φορά από την Ελλάδα, προωθήθηκε από τη Σερβία και άρεσε σε ένα μέρος των Αλβανών πολιτικών του Κοσόβου»!

Βαμμένος με αίμα ο μεταπολεμικός χάρτης

Έως τώρα κάθε συζήτηση περί συνοριακών αλλαγών στον διαμορφωμένο με αίμα μεταπολεμικό βαλκανικό χάρτη ήταν «απαγορευμένη», καθώς οι πάντες προέβλεπαν σε μια τέτοια περίπτωση εφιαλτικό βαλκανικό ντόμινο. Νέους πολέμους δηλαδή.

Ο πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Πρίστινα, Γκρεγκ Ντελαουί, πρόσφατα άφησε πολλούς άφωνους για την κυνικότητα των θέσεών του αφήνοντας να εννοηθεί πως τα σημερινά σύνορα του Κοσόβου δεν αποτελούν κόκκινη γραμμή για την Ουάσιγκτον. Όταν ρωτήθηκε για το εάν η ανταλλαγή εδαφών Σερβίας - Κοσόβου θα μπορούσε να αποτελέσει αντικείμενο διαπραγμάτευσης στον διάλογο Πρίστινας - Βελιγραδίου, που βρίσκεται σε εξέλιξη υπό την αιγίδα των Bρυξελλών, είπε: «Οι άνθρωποι αντιδρούν καθώς αλλάζουν τα πράγματα, επετεύχθη μια εξαιρετική συμφωνία μεταξύ Ελλάδας και ΠΓΔΜ, έτσι και η δική μας θέση αλλάζει όταν αλλάζουν τα δεδομένα».

Δηλαδή οι θέσεις αλλάζουν όταν αλλάζουν και τα συμφέροντα.

Φαίνεται πως σχεδόν αμέσως μετά την υπογραφή της συμφωνίας Ελλάδας και FYROM στις Πρέσπες θα προωθηθεί και η συμφωνία που βρίσκεται στα σκαριά μεταξύ Βούσιτς και Θάτσι.

Πολλοί υποστηρίζουν ότι, μετά τη διευθέτηση της εκκρεμότητας της ονομασίας μεταξύ Αθήνας - Σκοπίων, ο διεθνής παράγων πάει να κλείσει και την άλλη πηγή αποσταθεροποίησης της Βαλκανικής, τη διένεξη μεταξύ Κοσόβου και Σερβίας. Το ερώτημα πώς θα επιτευχθεί μια λύση, η οποία δεν θα επηρεάσει τις εύθραυστες συνοριακές ισορροπίες που διαμορφώθηκαν μετά το αιματοκύλισμα των λαών της πρώην Γιουγκοσλαβίας, αιωρείται ήδη στην πολιτική ατμόσφαιρα της περιοχής και η αγωνία κορυφώνεται, γιατί «γιορτή δικής τους, παραμονή δική μας».