«Η αληθινή ζωή είναι απούσα», έγραψε κάποτε σε μια στιγμή απαισιοδοξίας ο περίφημος Γάλλος ποιητής Arthur Rimbaud. Εκκινώντας από αυτόν τον στίχο ο φιλόσοφος Alain Badiou υποστηρίζει ότι το ουσιαστικό αντικείμενο της φιλοσοφίας είναι η «αληθινή ζωή» και στο βιβλίο του «La vraie vie» («Η αληθινή ζωή») επιχειρεί, ως άλλος Σωκράτης, τη σταδιακή «διαφθορά» της σύγχρονης νεολαίας. Όπως ο Σωκράτης έτσι και ο Badiou αναζητεί τη «διαφθορά της νεολαίας» στην επανάσταση και καλεί τους νέους να μην αποδεχθούν τη δεδομένη κατάσταση, να μην οδεύσουν σε γνώριμα μονοπάτια, να μην υποκύψουν στις κυρίαρχες αξίες της κοινωνίας, να αναζητήσουν νέα πράγματα, να αναπτύξουν καινούριες προοπτικές, κοντολογίς να στραφούν προς την «αληθινή ζωή». Ο Badiou, ωστόσο, γνωρίζει ότι κάτι τέτοιο μόνο εύκολο δεν είναι, μια και ο δρόμος προς την αληθινή ζωή είναι στρωμένος με σημαντικά εμπόδια. Τα κυριότερα εξ αυτών είναι το «Πάθος για την εφήμερη ζωή» και το «Πάθος γα επιτυχία».
Το «Πάθος για εφήμερη ζωή» εγκλωβίζει τους νέους στο παιχνίδι και την αναζήτηση εφήμερων απολαύσεων και περιπετειών. Αυτά φυσικά αποτελούν ιδιάζοντα χαρακτηριστικά της νεότητας, όταν όμως βιώνονται σε υπερβολή, και κυριαρχούν στην καθημερινή ζωή, αναπόφευκτα οδηγούν στην απώλεια κάθε νοήματος και προοδευτικά στον μηδενισμό. Η καθημερινή ζωή, όταν επαναλαμβάνεται στην απουσία κωδικών που της δίνουν νόημα, λαμβάνει σταδιακά μια μορφή αντι-ζωής. Η εφήμερη ζωή απέχει από την «αληθινή ζωή». Μια τέτοια ζωή καταργεί εν τέλει την ίδια τη ζωή.
Σε αυτό το σημείο ο Badiou δικαιώνει τον Πλάτωνα και τον Freud. Ο Πλάτωνας, πολύ πριν τον Freud, παρατήρησε την εφήμερη ζωή να καταστρέφει τη ζωή κατακερματίζοντάς την, δίνοντάς της μιαν αγνώριστη μορφή και στερώντας της το νόημα. Για τον Freud αυτό ισοδυναμεί με την παράδοση του ενστίκτου του Έρωτα στο ένστικτο του Θανάτου. Μια ζωή αποκομμένη από το νόημα είναι μια ζωή υποταγμένη στον θάνατο! Ο Badiou θεωρεί αυτήν την πραγματικότητα ως έναν από τους μεγαλύτερους εχθρούς της νεολαίας, καθότι η εφήμερη ζωή είναι αναπόσπαστο χαρακτηριστικό της νεότητας. Γι’ αυτό, υπογραμμίζει, κύριος στόχος της φιλοσοφίας δεν είναι η απάρνηση αυτού του «εσωτερικού θανάτου» αλλά το ξεπέρασμά του.
Ερχόμενοι στο «Πάθος για επιτυχία», αυτό αποτελεί μια σημαντική απειλή για τη νεολαία, αφού τη δεσμεύει στην αναζήτηση επιτυχιών, δύναμης, ζήλου για πλουτισμό και «μιας καλής θέσης» εντός της υφιστάμενης κοινωνικής δομής. Οι νέοι αναζητούν τρόπους για μιαν άνετη ζωή. Υπολογίζουν τα πάντα για να φτάσουν σε μιαν άνετη ζωή, και μπορούν να στερηθούν ακόμα και την εφήμερη ζωή. Αυτό αναπόφευκτα οδηγεί στην υποταγή στο κατεστημένο. Εργαλειοποιώντας τον κόσμο, και κυρίως την εκπαίδευση, και κτυπώντας κάθε πόρτα, επιχειρούν να φτάσουν στην επιτυχία. Η προσήλωση σε αυτό το πάθος απομακρύνει τους νέους από την «αληθινή ζωή».
Καθώς η εφήμερη ζωή τούς οδηγεί στην ανάλωση της ζωής και στον μηδενισμό, το «Πάθος για επιτυχία» προκαλεί απληστία και μανία για να αποκτήσουν. Ωστόσο, αυτή είναι μια συντηρητική στάση, ασύμβατη με τη νεανική φύση, που καθυποτάσσει τους νέους στο κατεστημένο και τις κυρίαρχες σχέσεις ισχύος. Σύμφωνα με τον Alain Badiou, η νεότητα βιώνει μια τρομερή αντίφαση. Από τη μια, λαχταρά να γευτεί τις χαρές της εφήμερης ζωής, και από την άλλη, επιθυμεί να αποκτήσει και να «χτίσει ένα σπιτικό», πέτρα την πέτρα, για την ίδια. Τίποτα από αυτά, όμως, δεν ισοδυναμεί με την «αληθινή ζωή». Η αυτοπραγμάτωση των νέων δεν εξασφαλίζεται ούτε με το ένα ούτε με το άλλο. Είναι αδύνατο να μη χαθεί η «αληθινή ζωή» ακολουθώντας μια τέτοια πορεία. Μπορούν όμως να πατήσουν φρένο, να αλλάξουν πορεία και να ξαναρχίσουν με αυτογνωσία, και διάθεση για αναδημιουργία. Αρκεί να συνειδητοποιηθεί ότι ο δρόμος που ακολουθήθηκε μέχρι τώρα ήταν μια πορεία γεμάτη διαψεύσεις.
Στο βιβλίο του ο Badiou, όπως ακριβώς και ο Σωκράτης, επιχειρεί τη «διαφθορά» της νεολαίας, δηλαδή την απελευθέρωσή της, προσκαλώντας τη στη φιλοσοφία. Όπως αναφέρει και στο έργο του «Φιλοσοφία για μια νέα πολιτική», «οι θεωρητικοί και πρακτικοί πειραματισμοί που στρέφονται κατά της κατεστημένης σκέψης, δημιουργώντας νέες αξίες στους αντίποδες των κυρίαρχων αξιών, συνιστούν μια πράξη αναδιοργάνωσης». Μια τέτοια ανατροπή απευθύνεται πρωτίστως στους νέους. Ο Badiou, ως φιλόσοφος, γνωρίζει καλά ότι «όταν οι νέοι λαμβάνουν αποφάσεις για την ίδια τους τη ζωή, είναι έτοιμοι περισσότερο από τον καθένα να αποδεχθούν τα ρίσκα μιας πνευματικής επανάστασης». Ναι, η «αληθινή ζωή» δεν είναι ποτέ ολοκληρωτικά απούσα! Αρκεί να ξέρουμε να ξαναρχίζουμε…
