ΤΟ ΣΥΝΟΛΟ ΤΩΝ ΜΕΤΡΩΝ ΞΕΠΕΡΝΑ ΤΑ 4,5 ΔΙΣ ΕΥΡΩ

Όπως μετέδιδαν τα ελληνικά μέσα ενημέρωσης, το πολυνομοσχέδιο περιλαμβάνει σαρωτικές διατάξεις για φόρους, εισφορές, συντάξεις, επιδόματα, μισθούς και αγορές

Η ελληνική Κυβέρνηση μελετά μια δοκιμαστική έξοδο στις αγορές με πενταετή ομόλογα ακόμη και στο τέλος Ιουλίου

Ψες το βράδυ ή το αργότερο σήμερα θα παρουσιαζόταν από τον Υπουργό Οικονομικών της ελληνικής Κυβέρνησης το νέο πολυνομοσχέδιο μέτρων, για να κλείσει η β’ αξιολόγηση. Όπως μετέδιδαν τα ελληνικά μέσα ενημέρωσης, το πολυνομοσχέδιο περιλαμβάνει σαρωτικές διατάξεις για φόρους, εισφορές, συντάξεις, επιδόματα, μισθούς και αγορές. Επισημαίνεται ότι το σύνολο των μέτρων αυτών ξεπερνά τα 4,5 δισεκατομμυρίων ευρώ που θα ληφθούν διαδοχικά: 660-700 εκατομμύρια το 2017-2018, 1% του ΑΕΠ ή 2 δις από περικοπές έως 18% στις συντάξεις το 2019 και άλλο 1% του ΑΕΠ ή 2 δις ευρώ από τη μείωση στο αφορολόγητο.

Μαζί με αυτά τα μέτρα, υπάρχουν και τα «αντίμετρα-φάντασμα», καθώς θα ψηφιστούν υπό αίρεση των δανειστών και κανείς δεν ξέρει αν, πόσα και ποια από αυτά θα ισχύσουν ποτέ ή όχι. Ήδη, αλλά ακόμα και μετά την ψήφισή τους, η Κυβέρνηση επιζητεί να παραμένει η ασάφεια για το εύρος και την ένταση των μέτρων που θα ληφθούν. Το πολυνομοσχέδιο, αν κατατίθετο χθες, θα ψηφιστεί την ερχόμενη Πέμπτη, αν κατατεθεί σήμερα, θα ψηφιστεί την ερχόμενη Παρασκευή.

Πρωτοτυπία, για να περάσει…

Για να περάσει χωρίς τριγμούς από τις κοινοβουλευτικές ομάδες της κυβερνητικής πλειοψηφίας, το πολυνομοσχέδιο έχει μια πρωτοτυπία: σύμφωνα με πληροφορίες, θα προβλέπει ένα «βασικό» πακέτο μέτρων, αλλά και άλλα πολλά εναλλακτικά σενάρια, με ανοιχτό τον χρόνο και τον τρόπο ενεργοποίησης για επιπλέον μέτρα, είτε θετικά είτε και αρνητικά.

Η «βασική» δέσμη μέτρων λιτότητας που θα ψηφιστούν και θα ισχύσουν σε κάθε περίπτωση, είναι ο κορμός του πολυνομοσχεδίου. Εκτός από περικοπές επιδομάτων, ΕΚΑΣ και φοροαπαλλαγών από φέτος έως το 2018 που λήγει το Μνημόνιο, το πολυνομοσχέδιο θα προβλέπει επιπλέον κατάργηση προσωπικής διαφοράς (έως 18% της σύνταξης) και δραστική μείωση αφορολογήτου στα επόμενα χρόνια.

Τις τελευταίες ημέρες, μετά τη διαπραγμάτευση στο Χίλτον που έκλεισε την Πρωτομαγιά, προστέθηκαν και αλλαγές στον Νόμο Κατρούγκαλου για αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών το 2018 -και ακόμα μεγαλύτερη από το 2019 και μετά. Μόνο κάποια «αντίμετρα» που προστίθενται σαν «γλυκαντικά» μπορεί να απαλύνουν λίγο τον αρνητικό αντίκτυπο των νέων μέτρων λιτότητος, εφόσον ενεργοποιηθούν και ισχύσουν, υπό προϋποθέσεις και στον βαθμό που θα το επιτρέψουν οι δανειστές, από το 2019 και μετά.

Τα αντίμετρα

Η ασάφεια αυτή έχει τροφοδοτήσει μια άνευ προηγουμένου πολιτική αντιπαράθεση, επί βέβαιων ή πιθανών μέτρων καθώς, ενώ θα ψηφιστούν όλα μαζί, δεν γίνεται να ισχύσουν και όλα ταυτόχρονα. Αυτό δίνει τροφή για... μελλοντολογικές αναλύσεις, ως προς το ποια θα είναι η κατάσταση μετά από δύο ή τρία χρόνια από σήμερα. Στην κυβερνητική πλειοψηφία κάνουν ασκήσεις θάρρους και αισιοδοξίας, υιοθετώντας μόνο «το καλό σενάριο» για υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα 3,5% και άνω το 2019-2021 (δηλαδή και μετά τη λήξη της θητείας της κυβέρνησης).

Αυτό προκύπτει τουλάχιστον από τις πρώτες αντιδράσεις των κυβερνητικών βουλευτών μετά την ενημέρωση της κοινοβουλευτικής ομάδος του ΣΥΡΙΖΑ από τον υπουργό Οικονομικών, κύριο Ευκλείδη Τσακαλώτο. Ωστόσο, σύμφωνα με άλλες πληροφορίες, ο κύριος Τσακαλώτος δεν έκρυψε ότι τα αντίμετρα μπορεί να μην ισχύσουν ή, ακόμα χειρότερα, αν δεν πάνε καλά τα πράγματα να ληφθούν και επιπλέον επαχθή μέτρα, όπως πχ ο «κόφτης» μισθών και συντάξεων ή η εφαρμογή έναν χρόνο νωρίτερα των μειώσεων στο αφορολόγητο (από το 2019 αντί το 2020).

Τα μέτρα

Με βάση την ενημέρωση Τσακαλώτου προς τους βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ:

- Η Βουλή θα ψηφίσει μείωση της έκπτωσης φόρου για το 2020 κατά 650 ευρώ. Σε κάθε περίπτωση από 1.1.2020 (ή ενδεχομένως και από 1.1.2019 αν η τότε κατάσταση το απαιτεί) η έκπτωση φόρου μειώνεται στα 1250 ευρώ, αντί 1.900 ευρώ που ισχύει σήμερα για άγαμους μισθωτούς συνταξιούχους και αγρότες. Για όσους έχουν τουλάχιστον 3 προστατευόμενα τέκνα και άνω, θα φτάνει στα 1.450 ευρώ κατ’ ανώτατο όριο, αντί 2.100 που ισχύει εφέτος.

- Με έκπτωση φόρου στα 1.250 ευρώ αντί 1.900 ευρώ για όσους δεν έχουν παιδιά, προκύπτει πως θα πληρώνουν φόρο και όσοι βγάζουν από 5.686 ευρώ και άνω, αντί για 8.636 που ίσχυε και έμεναν αφορολόγητοι. Δηλαδή το έμμεσο αφορολόγητο μειώνεται σχεδόν 3.000 ευρώ!

- Στο ακραία «ιδανικό» σενάριο όμως -στο οποίο επιμένουν να στέκονται οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ- εάν η πρόβλεψη των θεσμών για το πρωτογενές πλεόνασμα του 2019 ξεπερνά το 3,5% του ΑΕΠ, τότε θα ενεργοποιηθούν και τα αντίμετρα, οπότε ο χαμηλός συντελεστής φόρου 22% ενδεχομένως να μειωθεί σε 20%.

Επειδή η έκπτωση φόρου θα έχει μειωθεί ήδη κατά 650 ευρώ, φόρος θα προκύπτει στα εισοδήματα από 6.250 ευρώ και άνω, για φορολογούμενους χωρίς παιδιά. Αν πάντως η υπέρβαση του στόχου κριθεί οριακή (πχ κάτω από 0,5% του ΑΕΠ) το συγκεκριμένο μέτρο μπορεί να μείνει στο συρτάρι, αφού «κοστίζει» στον προϋπολογισμό 0,8% του ΑΕΠ ή 1,6 δισ. ευρώ και επομένως απειλεί την επίτευξη του στόχου για πλεόνασμα 3,5%. Τότε, θα μπορούσαν να ενεργοποιηθούν ίσως κάποια άλλα από τα αντίμετρα, όπως πχ η μείωση στον φόρο των επιχειρήσεων από 29% σε 26% ή και μια μικρή μείωση στον ΕΝΦΙΑ, συνολικού ύψους έως 0,2% του ΑΕΠ (ή 400 εκατ. ευρώ το πολύ) για κάθε μέτρο από αυτά.

- Στο πολυνομοσχέδιο που θα ψηφιστεί, θα προβλέπεται και τρίτο σενάριο, ακραία αρνητικό, για την περίπτωση που παρά τη μείωση στο αφορολόγητο δεν επιτυγχάνεται 3,5% πλεόνασμα. Τότε όχι μόνον δεν ισχύουν τα αντίμετρα και το αφορολόγητο μειώνεται στα 5.686 ευρώ, αλλά λαμβάνονται και άλλα μέτρα («κόφτης» κλπ).

Η θέση Σόιμπλε και Λαγκάρντ

Στις διεθνείς συζητήσεις του προβλήματος πολύ ακριβή με όρους λιτότητας για την Ελλάδα θα είναι, σύμφωνα με πληροφορίες του protothema.gr, η δέσμευση των Ευρωπαίων -ουσιαστικά του κ. Σόιμπλε για το χρέος καθώς στη βάση των συζητήσεων βρίσκεται η παράταση των πρωτογενών πλεονασμάτων στο ύψος του 3,5% του ΑΕΠ έως και το 2023, δηλαδή για τα επόμενα έξι χρόνια.

Στο περιθώριο της Συνόδου των G7 στο Μπάρι της Ιταλίας, με τη συμμετοχή του Γερμανού υπουργού Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε και της γενικής διευθύντριας του ΔΝΤ Κριστίν Λαγκάρντ, αναζητείται συμβιβασμός πάνω στη διατύπωση για τη μελλοντική δράση αναφορικά με το ελληνικό χρέος και το πόσο θα διαρκούν τα υψηλά πλεονάσματα. Στη συνέχεια, η κυρία Λαγκάρντ αναμένεται να συζητήσει το θέμα με τον Έλληνα Πρωθυπουργό κ. Αλέξη Τσίπρα στην Κίνα.

Παζάρια

Το παρασκήνιο είναι έντονο. Αρχικά, ο κ. Σόιμπλε επέμενε στη διατήρηση του πλεονάσματος στο 3,5% ως το 2028 και το ΔΝΤ σε υποχώρηση του πλεονάσματος στο 1,5% μετά το 2021. Στη συνέχεια, οι δύο πλευρές άρχισαν να δουλεύουν πάνω στη συμβιβαστική πλατφόρμα που κατατέθηκε από την Κομισιόν στο Eurogroup της Μάλτας (7 Απριλίου), η οποία προβλέπει πλεόνασμα 3,5% ως το 2023.

Οι τελευταίες πληροφορίες αναφέρουν ότι το ΔΝΤ θα μπορούσε να δεχτεί το 3,5% ως το 2023 αλλά ζητάει το πλεόνασμα να «πέφτει απότομα» μετά το 2023, δηλαδή από το 3,5% στο 2% από το 2024. Αυτή η απαίτηση δεν γίνεται για την ώρα αποδεκτή από τη γερμανική πλευρά, η οποία επιμένει σε υψηλότερο πλεόνασμα το 2024, στην περιοχή του 3%, το οποίο θα «σβήνει» σταδιακά.

Οι δυσκολίες των διαπραγματεύσεων δείχνουν ότι πέρα από τα μέτρα του πολυνομοσχεδίου το «μερίδιο» της Ελλάδας στη λύση που θα διατυπωθεί τώρα, αλλά θα εφαρμοστεί σταδιακά από τον Αύγουστο του 2018, θα είναι μια δέσμευση της κυβέρνησης στο Eurogroup για τη συνέχιση του 3,5% για έξι ακόμη χρόνια. Το υπουργείο Οικονομικών ελπίζει πάντως ότι τα πράγματα θα αλλάξουν μετά τις γερμανικές εκλογές του Σεπτεμβρίου. Την Πέμπτη, ο αναπληρωτής εκπρόσωπος του ΔΝΤ Μπιλ Μέρι δήλωσε ότι στο Μπάρι θα γίνουν συζητήσεις για την Ελλάδα.

Την είδηση επιβεβαίωσε ανώτερο στέλεχος του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών. Το πλαίσιο της συζήτησης είναι κατά τις πληροφορίες το λεγόμενο Washington Group, στο οποίο αναμένεται να συζητήσουν για την Ελλάδα οι κορυφαίοι «παίκτες» από ΕΕ, ΔΝΤ και ΕΚΤ. «Φυσικά και θα συζητηθεί το ελληνικό ζήτημα, όλοι οι παίκτες-κλειδιά θα είναι εδώ», δήλωσε αξιωματούχος στο Reuters λίγες ώρες πριν από την έναρξη της πρώτης συζήτησης για την Ελλάδα στις 8 το πρωί της Παρασκευής.

Πρώτα αγορές, μετά QE

Αν όλα κυλήσουν ομαλά και επέλθει συνολική συμφωνία με ανακοινωθέν του Eurogroup για χρέος και πλεονάσματα στις 22 Μαΐου και τότε η σειρά θα είναι η εξής: Εκταμίευση 7 δις ευρώ από την ευρωπαϊκή πλευρά (ESM) ως τις αρχές Ιουλίου το αργότερο και έγκριση την ίδια περίοδο της εισόδου του ΔΝΤ στο ελληνικό πρόγραμμα από το Εκτελεστικό του Συμβούλιο. Στις 20 Ιουλίου, την ημέρα που η Ελλάδα θα αποπληρώνει ομόλογα 3,9 δις ευρώ στην ΕΚΤ θα συνεδριάζει το Συμβούλιο της Ευρωτράπεζας στην Φρανκφούρτη με θέμα τη νομισματική πολιτική.

Εκεί είναι πιθανό να υπάρξει μια ανακοίνωση του επικεφαλής της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι που θα λέει ότι η Ελλάδα θα συμπεριληφθεί στην ποσοτική χαλάρωση (QE), π.χ. σε ένα ή δύο μήνες από την 20η Ιουλίου. Σε αυτήν την περίπτωση, η κυβέρνηση μελετά μια δοκιμαστική έξοδο στις αγορές με πενταετή ομόλογα ακόμη και στο τέλος Ιουλίου, στην οποία θα μπορούσε να αποτυπωθεί το ευνοϊκό κλίμα αναμονής για την ένταξη στο QE.

Πηγές: ΑΠΕ, Πρώτο Θέμα, in.gr, To Bήμα