Η Άγκυρα με τη στάση της δεν αφήνει περιθώρια περαιτέρω ανοχής της από την Ευρωπαϊκή Ένωση
Η Τουρκία, που νιώθει ότι βρίσκεται στην… γωνία, επιστρατεύει τον άσο που κρύβει στο μανίκι της, αυτόν που ακούει στο όνομα μεταναστευτικό, απειλώντας με κατάρρευση της συμφωνίας με τις Βρυξέλλες

Ολοένα και πιο μακριά από την Ευρωπαϊκή Ένωση οδεύει η Άγκυρα, που συνεχίζει το παραλήρημα εναντίον χωρών οι οποίες αρνούνται να φιλοξενήσουν προεκλογικές συγκεντρώσεις στο έδαφός τους, ενόψει του δημοψηφίσματος στην Τουρκία, με το οποίο ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θα καταστεί απόλυτος άρχων. Χθες, η Ε.Ε. διά της ανώτατης ηγεσίας της έδωσε κοινή, σκληρή απάντηση στην Τουρκία, με την Άγκυρα να επιστρατεύει πλέον τον κρυμμένο άσο στο μανίκι της.

Ως απάντηση στα όσα ευρωπαϊκές χώρες και Κομισιόν λένε ή πράττουν εναντίον της, απειλεί εκ νέου με κατάρρευση της συμφωνίας για διαχείριση ενός «καυτού» ζητήματος για την Ενωμένη Ευρώπη, αυτού της μεταναστευτικής κρίσης. Μάλιστα, άφησε να διαρρεύσει πως αυτό θα το πράξει ακόμη και πριν από το δημοψήφισμα της 16ης Απριλίου.

Τα μηνύματα Τουσκ-Γιούνκερ
Όπως αναφέρθηκε και εισαγωγικά, απαντώντας στα ουκ ολίγα που έσυρε τις τελευταίες ημέρες η Άγκυρα σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, ο Πρόεδρος της Κομισιόν Ζαν Κλοντ Γιούνκερ διεμήνυσε πως «ποτέ δεν θα δεχθώ τη σύγκριση μεταξύ των Ναζί και των σημερινών κυβερνήσεων». Μιλώντας ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, τόνισε πως «έχω σκανδαλισθεί με τα όσα ειπώθηκαν από την Τουρκία για την Ολλανδία και τη Γερμανία», κάνοντας στη συνέχεια αναφορά στις δύσκολες στιγμές που πέρασε η οικογένειά του από τους Ναζί όταν κατέλαβαν τον Λουξεμβούργο.

«Είναι απαράδεκτο να συγκρίνεται εκείνη η εποχή με τη σημερινή. Όποιος το επιχειρεί, απομακρύνει εαυτόν από την Ε.Ε. Δεν έχει προσχωρήσει η Ε.Ε. στην Τουρκία. Η Τουρκία θέλει να προσχωρήσει στην Ε.Ε.», υπογράμμισε, δηλώνοντας ταυτόχρονα «σοκαρισμένος» από τα τουρκικά σχόλια, ενώ υπέδειξε ότι αυτά έχουν απομακρύνει ακόμη περισσότερο την Τουρκία από την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Από την πλευρά του, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ διεμήνυσε πως οι κατηγορίες της Αγκυρας περί «φασισμού» στην Ολλανδία είναι «απολύτως αποκομμένες από την πραγματικότητα». «Το Ρότερνταμ, η πόλη του Έρασμου, η πόλη που ισοπεδώθηκε από τους Ναζί, η πόλη που έχει σήμερα δήμαρχο μαροκινής καταγωγής: εάν κάποιος βλέπει φασισμό στο Ρότερνταμ, δεν έχει καμία σχέση με την πραγματικότητα», ανέφερε ενώπιον της Ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Επανέρχεται η Αυστρία
Την ίδια ώρα, «όχι» σε μία ένταξη της Τουρκίας, «αυτής της Τουρκίας», στην Ευρωπαϊκή Ένωση, λέει για μία ακόμη φορά ο Αυστριακός Υπουργός Εξωτερικών και Ενσωμάτωσης Σεμπάστιαν Κουρτς, αντιπροτείνοντας ταυτόχρονα μία «συμφωνία γειτονίας», σε έγγραφο με τις προτάσεις του για την αυστριακή Προεδρία στην Ε.Ε., το δεύτερο εξάμηνο του 2018, που δημοσίευσε χθες το Αυστριακό Πρακτορείο Ειδήσεων (ΑΡΑ).

«Είναι καιρός να αποσαφηνίσει η Ευρώπη τη σχέση με την Τουρκία», τονίζει ο ίδιος, σημειώνοντας πως, σε αντίθεση με τις υποψήφιες προς ένταξη χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, «η Τουρκία απομακρύνεται εδώ και χρόνια από την Ε.Ε.», και η απόπειρα πραξικοπήματος έχει επιταχύνει ακόμη περισσότερο αυτήν τη διαδικασία, έχοντας «δραματικές επιπτώσεις στα ανθρώπινα δικαιώματα, στο κράτος δικαίου και στη δημοκρατία».

Στο έγγραφο γίνεται αναφορά και στις «απαράδεκτες προκλήσεις σε σχέση με τις προεκλογικές εμφανίσεις σε χώρες-μέλη της Ε.Ε.», ενόψει του δημοψηφίσματος της 16ης Απριλίου. Ταυτόχρονα στο έγγραφο σημειώνεται πως, ωστόσο, η Τουρκία παραμένει ένας σημαντικός περιφερειακός και οικονομικός παράγοντας και πως τόσο η ίδια όσο και η Ε.Ε. έχουν «συμφέρον για το κατά δυνατόν στενές και εποικοδομητικές σχέσεις, ισότιμα και σε όλα τα επίπεδα».

Σημειώνεται πως ο Αυστριακός Υπουργός Εξωτερικών και Ενσωμάτωσης Σεμπάστιαν Κουρτς, του συγκυβερνώντος με τους Σοσιαλδημοκράτες συντηρητικού Λαϊκού Κόμματος, είχε χαρακτηρίσει ήδη εδώ και πάνω από δύο εβδομάδες ως «ανεπιθύμητη» μία ενδεχόμενη προπαγανδιστική εμφάνιση στην Αυστρία, του Τούρκου Προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ενόψει του τουρκικού δημοψηφίσματος της 16ης Απριλίου.

«Η κατάσταση είναι για να κλαίει κανείς»
Από πλευράς Γερμανίας, ο Υπουργός Οικονομικών της χώρας Βόλφγκανγκ Σόιμπλε δήλωσε ότι η Τουρκία οφείλει να διασφαλίσει ότι υπάρχουν οι προϋποθέσεις που της δίνουν τη δυνατότητα να συζητήσει για να λάβει οικονομική βοήθεια, αλλά πρόσθεσε ότι η σημερινή κατάσταση είναι αξιοθρήνητη.

Σε ερώτηση σχετικά με το αν η Γερμανία θα επιμείνει στην αρχική της προσφορά να εξετάσει το τουρκικό αίτημα για οικονομική βοήθεια, ο Σόιμπλε απάντησε: «Η απάντηση είναι ναι. Αλλά φυσικά η Τουρκία πρέπει να διατηρήσει ή να ξαναδημιουργήσει τις (αναγκαίες) προϋποθέσεις, αφού αυτήν τη στιγμή η κατάσταση είναι για να κλαίει κανείς».

Από την πλευρά του ο προσωπάρχης της Γερμανίδας Καγκελαρίου Άγκελα Μέρκελ τόνισε πως η γερμανική κυβέρνηση διατηρεί το δικαίωμα να απαγορεύσει την προεκλογική εκστρατεία Τούρκων πολιτικών στη Γερμανία, διευκρινίζοντας όμως ότι αυτό θα είναι «η έσχατη λύση».

«Θα εξετάσουμε προσεκτικά τι είναι υπεύθυνο να κάνουμε και τι όχι. Μια απαγόρευση εισόδου (στη Γερμανία) θα ήταν η έσχατη λύση. Αλλά διατηρούμε το δικαίωμα να το κάνουμε», είπε ο Πέτερ Αλτμάιερ σε συνέντευξη που παραχώρησε στα μέσα ενημέρωσης του ομίλου Funke Mediengruppe.

Ίσως και πριν από το δημοψήφισμα
Με βάση τα ως άνω και θέλοντας να ασκήσει τη δική του πίεση για να πετύχει και να περάσει το δικό του, ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ενδέχεται να ακυρώσει τη συμφωνία για το μεταναστευτικό εντός του μήνα, πριν ακόμα κι από τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος στα μέσα Απριλίου. Το ενδεχόμενο αυτό, άλλωστε, είχε αφήσει ανοιχτό την περασμένη εβδομάδα ο Υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, ενώ ο Τούρκος Υπουργός αρμόδιος για τις σχέσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση, Εμέρ Τσελίκ, σε προχθεσινή του συνέντευξη, είχε εκφράσει την πεποίθηση ότι ήρθε η στιγμή να αναθεωρήσει η Τουρκία τη συμφωνία με την Ε.Ε. για το μεταναστευτικό.

Με γνώμονα τούτα, ο Αναπληρωτής Διευθυντής του ρωσικού Ινστιτούτου Ευρώπης -που υπάγεται στην Ρωσική Ακαδημία Επιστημών- Βλαντισλάβ Μπελόφ, εκτίμησε κι αυτός πως ο Ερντογάν θα ακυρώσει τη μεταναστευτική συμφωνία, καθώς η Άγκυρα δεν θα υποστεί μεγάλες απώλειες, ενώ οι πολιτικές συνέπειες μιας τέτοιας κίνησης θα τον ενίσχυαν. Ο Μπελόφ υπενθύμισε, ταυτόχρονα, ότι η Τουρκία ήταν έτοιμη να αθετήσει τη συμφωνία τον Ιούνιο-Ιούλιο του 2016, με αφορμή την απόφαση που είχε πάρει η γερμανική Βουλή στις αρχές Ιουνίου να καταδικάσει τη γενοκτονία των Αρμενίων.

Τότε όμως μεσολάβησε, σημειώνει ο Ρώσος εμπειρογνώμονας, το πραξικόπημα στην Τουρκία, εξαιτίας του οποίου όλες οι εντάσεις πέρασαν σε δεύτερο πλάνο. Όμως στην παρούσα φάση -καθώς παρατηρείται όξυνση στις σχέσεις με τις μεγάλες χώρες της Ε.Ε., ενώ την ίδια στιγμή αρκετοί ευρωπαίοι πολιτικοί επιζητούν να υπάρξει ενιαία στάση έναντι του Ερντογάν- το ενδεχόμενο να υλοποιήσει την απειλή αυτή είναι πιθανό, κρίνει ο Μπελόφ στις δηλώσεις που έκανε στο Ria Novosti.

Νέες απειλές
Επανερχόμενος, πάντως, χθες επί του θέματος ο Τούρκος Υπουργός Ε.Ε. ισχυρίστηκε πως «η Ε. Ένωση δεν τήρησε καμία υπόσχεσή της, δεν υπάρχει κανένας λόγος να συνεχιστεί η συμφωνία επανεισδοχής για τους πρόσφυγες». «Η Τουρκία όποτε θέλει και με τον τρόπο που θέλει μπορεί να αναθεωρήσει τη συμφωνία για τους πρόσφυγες και όταν φτάσει η ώρα για την αναθεώρησή της πιστεύω ότι δεν υπάρχει κανένας λόγος να συνεχιστεί. Το θέμα αυτό δεν είναι καινούριο και δεν αποτελεί αντίποινα στην κρίση με την Ολλανδία. Η Τουρκία δεν είναι στρατόπεδο συγκεντρώσεως», πρόσθεσε, ενώ σε ό,τι αφορά το θέμα άρσης της βίζας για τους Τούρκους πολίτες, ο κ. Τσελίκ δήλωσε ότι αυτό που είχε οριστικοποιηθεί είναι ότι η Ε.Ε. δεν θα πάρει μιαν αντικειμενική και δίκαιη στάση.

Ανέφερε ότι η Τουρκία εξακολουθεί να βαδίζει προς τον στόχο της Ε.Ε., αλλά το 2017 είναι σημαντική χρονιά. «Πιστεύουμε ότι τους πρώτους έξι μήνες αυτής της χρονιάς πρέπει να πραγματοποιηθεί μια σύνοδος ηγετών με την Ε.Ε. Πρέπει από τη σύνοδο ηγετών να προκύψουν συγκεκριμένες αποφάσεις, ημερολόγιο και σχέδιο δράσης. Έχει μετατραπεί σε πρακτική της Ε.Ε. να δίνει υπόσχεση και να μην την τηρεί, αυτή η αντίφαση πρέπει να ξεπεραστεί, διαφορετικά οι σχέσεις δεν μπορούν να συνεχιστούν έτσι», ανέφερε. Για την κρίση με την Ολλανδία είπε ότι συζήτησαν σε έκταση αυτό το θέμα στο Υπουργικό Συμβούλιο και τώρα εργάζονται πάνω σε νέα μέτρα.

Επικρίσεις ευρωβουλευτών
ΕΠΙΚΡΙΣΕΙΣ για τις πρόνοιες της συμφωνίας Ε.Ε.-Τουρκίας στο μεταναστευτικό εξέφρασαν χθες Τετάρτη ευρωβουλευτές διαφορετικών πολιτικών ομάδων, με αφορμή τη συμπλήρωση ενός έτους από τη συνομολόγησή της, εκφράζοντας παράλληλα ανησυχίες για την ανθρωπιστική κατάσταση στα ελληνικά νησιά. Μιλώντας κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου, στο ΕΚ, στο Στρασβούργο, η Συμπρόεδρος των Πρασίνων Σκα Κέλλερ ανέφερε ότι ο Τούρκος Πρόεδρος Ερντογάν εκμεταλλεύεται τη συμφωνία με την Ε.Ε. για να κατευνάσει τις αντιδράσεις των κρατών μελών σε σχέση με τις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα του.

Από την πλευρά της, η ευρωβουλευτής των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών Μπίργκιτ Ζίππελ διερωτήθηκε γιατί δεν δόθηκε ρόλος στο Ευρωκοινοβούλιο αναφορικά με τη συμφωνία Ε.Ε.-Τουρκίας στο μεταναστευτικό και για ποιο λόγο τα κράτη μέλη δεν επιθυμούν την εμπλοκή του Σώματος. Η Ευρωβουλευτής Σοφία Φελντ των Φιλελευθέρων ανέφερε με τη σειρά της ότι για αρχή θα μπορούσε να δοθεί ένα τέλος στις πρόνοιες της συμφωνίας «ένας μέσα, ένας έξω, λες και πρόκειται για ουρά σε νυχτερινό κέντρο. Τα κράτη μέλη και η Τουρκία χρειάζεται να δεσμευτούν περαιτέρω για να αποφευχθεί περισσότερο χάος, ιδιαίτερα στο ανθρωπιστικό κομμάτι», είπε.