Πλήρης ταύτιση Λευκωσίας-Βρυξελλών στο θέμα των τεσσάρων ελευθεριών

Είναι ξεκάθαρο, ότι κάτι τέτοιο δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό, διαμήνυσε σε δηλώσεις του ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, διευκρινίζοντας ότι ίδια είναι και η θέση των Ευρωπαίων εταίρων

ΕΚΕΙΝΟ που αναμένεται την 1η Φεβρουαρίου, είναι ο καθορισμός πολύ συγκεκριμένης εργασίας, η οποία θα ακολουθηθεί από την 1η Φεβρουαρίου και έπειτα, διευκρινίζει ο Ν. Χριστοδουλίδης

O απόηχος της πρώτης συνάντησης των δύο ηγετών μετά τη «στασιμότητα» της Γενεύης, υπό την σκιάν των νέων μαξιμαλιστικών αξιώσεων της Άγκυρας, όπως εκφράστηκαν από τον Τούρκο Αντιπρόεδρο Τουγρούλ Τουρκές, ήταν στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης μεταξύ των κομμάτων.

Στη συνάντηση Αναστασιάδη-Ακιντζί, καθώς και στα επόμενα βήματα της διαπραγμάτευσης που ακολουθούν, αναφέρθηκε σε δηλώσεις του στο κρατικό ραδιόφωνο ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, Νίκος Χριστοδουλίδης, επισημαίνοντας ότι αυτή ήταν διαδικαστικού χαρακτήρα, μετά τα όσα επισυνέβησαν στη Γενεύη και στο Μον Πελεράν. Διαμήνυσε, παράλληλα, ότι οι «νέες» τουρκικές αξιώσεις στο θέμα των τεσσάρων βασικών ελευθεριών, δεν μπορεί να γίνουν αποδεκτές, και σ’ αυτό το σημείο, διευκρίνισε, υπάρχει πλήρης ταύτιση μεταξύ Λευκωσίας και Βρυξελλών.

Είναι σημαντικό, ανέφερε ο κ. Χριστοδουλίδης, που έγινε αυτή η ενημέρωση από τους δύο διαπραγματευτές σχετικά με τα όσα συζητήθηκαν στο Mont Pelerin, σημειώνοντας πως αυτό που αποφασίστηκε είναι η συνέχιση του διαλόγου. «Για τα πέντε κεφάλαια υπάρχουν πολύ συγκεκριμένα θέματα, στα οποία υπάρχει διαφωνία και διαφορετικές προσεγγίσεις. Την ίδια στιγμή, στο θέμα της ασφάλειας θα συνεχιστεί αυτή η γενικότερη ανταλλαγή απόψεων. Αντιλαμβάνεστε ότι είναι θέμα στο οποίο εμπλέκονται και πολλά άλλα μέρη.

Εκείνο που αναμένεται την 1η Φεβρουαρίου, είναι ο καθορισμός πολύ συγκεκριμένης εργασίας, η οποία θα ακολουθηθεί από την 1η Φεβρουαρίου και έπειτα. Θα προηγηθεί τη Δευτέρα συνάντηση των διαπραγματευτών, για να κάνουν μια πρώτη ανταλλαγή απόψεων για το πώς συνεχίζει ο διάλογος. Επαναλαμβάνω ότι την 1η Φεβρουαρίου θα αναμένουμε συμφωνία και ανακοινώσεις για πολύ συγκεκριμένη συζήτηση των κεφαλαίων στα οποία υπάρχουν διαφωνίες», υπέδειξε ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος.

Συνεχίζεται η διάσκεψη

Σχολιάζοντας εκτιμήσεις ότι η «ανοιχτού τέλους» διάσκεψη για το Κυπριακό αναμενόταν να συνεχιστεί περί τα τέλη Ιανουαρίου ή αρχές Φεβρουαρίου, ο κ. Χριστοδουλίδης υπενθύμισε πως από πλευράς Κυβέρνησης δεν είχαν γίνει ποτέ αναφορές σε ημερομηνίες. «Δεν έγιναν δηλώσεις είτε από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας είτε από οποιονδήποτε άλλον που να λέει "τέλη Ιανουαρίου/αρχές Φεβρουαρίου". Να ξεκαθαρίσουμε την ίδια στιγμή ότι η διάσκεψη για την Κύπρο συνεχίζεται», ανέφερε, προσθέτοντας: «Αντιλαμβάνεστε ότι χθες (σ.σ. 26.1.2017), και είναι πολύ σημαντικό να ξεκαθαρίσει αυτό, δεν ήταν δυνατό να ληφθεί απόφαση από τους δύο ηγέτες για το πώς συνεχίζει η διάσκεψη για την Κύπρο. Όπως είδαμε στη Γενεύη, τα μέρη που συμμετέχουν στη διάσκεψη δεν είναι μόνο τα δύο μέρη που συζητούν στη Λευκωσία.

Υπάρχουν πολλά άλλα μέρη, επομένως αυτό που χρειάζεται δεν είναι μόνον η σύμφωνη γνώμη. Το θέμα είναι να υπάρχει εκείνο το έδαφος για να επιτευχθούν συγκλίσεις σε πολιτικό επίπεδο. Για παράδειγμα, μπορεί να δούμε μέσα από τις διαβουλεύσεις όλων των ενδιαφερόμενων μερών να συνεχιστεί ο διάλογος σε τεχνοκρατικό επίπεδο. Να δούμε ποιος διάλογος θα είχε προστιθέμενη αξία στην όλη διαδικασία. Άρα, δεν υπάρχει κάποια αναβολή ή κάποιο στοιχείο ότι η διαδικασία δεν προχωρεί όπως είχε συμφωνηθεί».

Υπάρχει διαφορά ανάμεσα στο «επόμενες εβδομάδες» και στο «επόμενες μέρες», συνέχισε ο κ. Χριστοδουλίδης, κληθείς να σχολιάσει δηλώσεις του ειδικού συμβούλου του Γ.Γ. του ΟΗΕ για την Κύπρο κ. Έσπεν Μπαρθ Έιντε, ο οποίος μίλησε για συνέχιση της διαδικασίας τις επόμενες εβδομάδες.

Ο τρόπος διεξαγωγής του διαλόγου

Σχολιάζοντας στη συνέχεια την κριτική που ασκείται από πλευράς ΑΚΕΛ ως προς τον τρόπο διεξαγωγής του διαλόγου, ο κ. Χριστοδουλίδης δήλωσε πως «η κριτική του ΑΚΕΛ δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Μετά από 20 μήνες συζητήσεων, αντιλαμβάνεστε ότι τα θέματα που έχουν απομείνει δεν είναι "μικρά θέματα" ή θέματα που δεν έχουν σημασία. Είναι πολύ σημαντικά, καθοριστικά και ευαίσθητα θέματα και είναι γι’ αυτόν τον λόγο που χρειάζεται περισσότερος χρόνος συζήτησης. Γι’ αυτόν τον λόγο δεν προκύπτουν πιο εύκολα είτε συγκλίσεις είτε συναντιλήψεις. Οι ηγέτες δεν ασχολούνται με θέματα που δεν έχουν σημασία. Απ' εκεί και πέρα, να σας αναφέρω ότι από τη δική μας πλευρά δεν υπάρχουν θέματα που μπορούν να κλείσουν και δεν τα κλείνουμε. Δεν τίθεται κάτι τέτοιο».

Αναφορά στις… αναφορές Τουρκές

Κληθείς να σχολιάσει δηλώσεις που θέλουν τη συμφωνία για το εδαφικό να μην προχωρεί, επειδή δεν προχωρεί η συμφωνία για τη διακυβέρνηση, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος άφησε στην κρίση του καθενός την απόφαση κατά πόσον θα ακούσει ή θα κωφεύσει στις δηλώσεις της Τουρκίας επί αυτών των θεμάτων. «Το θέμα που ανέφερε ο αντιπρόεδρος της τουρκικής κυβέρνησης συζητήθηκε», είπε. «Έγινε αναφορά από τουρκικής πλευράς και θεωρώ ότι η κριτική που γίνεται δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Δηλαδή, δεν ισχύει το ότι δεν κλείνουν θέματα, λόγω δικής μας προσέγγισης στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων».

Πρόσθεσε ότι κατά τη συνάντηση του Προέδρου της Δημοκρατίας με τον κ. Ακιντζί έγινε αναφορά στην απαίτηση της Τουρκίας όπως δοθούν σε Τούρκους πολίτες οι τέσσερεις βασικές ελευθερίες της Ε.Ε., αλλά το θέμα δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι συζητήθηκε, είπε ο κ. Χριστοδουλίδης. «Είναι θέμα που δεν μπορεί να προωθηθεί στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων».

Εν κατακλείδι, ο κ. Χριστοδουλίδης απαντώντας σε ερώτηση, εάν στον διάλογο των δύο ηγετών είναι ξεκάθαρες οι εισηγήσεις γι’ αυτό το ζήτημα, ανέφερε πως το συγκεκριμένο θέμα ηγέρθη για πρώτη φορά στη Γενεύη, από παρέμβαση του κ. Τσαβούσογλου όταν ξεκίνησε η διάσκεψη για την Κύπρο. «Ήταν η πρώτη φορά που τέθηκε τέτοιο θέμα. Απ' εκεί και πέρα, το βλέπουμε τον τελευταίο καιρό να προβάλλεται σχεδόν καθημερινά από πλευράς Τουρκίας. Εκείνο που μπορώ να πω είναι ότι από τη δική μας στάση, στις συζητήσεις που έχουμε και με τους Ευρωπαίους - καθώς είναι θέμα που αφορά και την ίδια την Ε.Ε. - είναι ξεκάθαρο ότι κάτι τέτοιο δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό».

Λογική ασυνέπεια

Έντονη στο εσωτερικό μέτωπο συνεχίστηκε η πολιτική αντιπαράθεση, με αλληλοκατηγορίες ανάμεσα στο κυβερνών κόμμα και τα αντιπολιτευόμενα κόμματα του ενδιάμεσου χώρου. Σε δήλωσή του ο Εκπρόσωπος Τύπου του ΔΗΣΥ, Πρόδρομος Προδρόμου, επέκρινε το ΔΗΚΟ για την αντιπολιτευτική στάση του, κάνοντας λόγο για πολιτική αυθαιρεσία και λογική ασυνέπεια.

Όλη η Κύπρος είδε στη Γενεύη την Τουρκία σε συζήτηση για κατάργηση των εγγυήσεων. Πού ήταν η διασύνδεση εσωτερικών θεμάτων και ασφάλειας και το «παζάρεμα»; διερωτήθηκε ο κ. Προδρόμου, προσθέτοντας: «Με μιαν ακόμα ανακοίνωσή του το ΔΗΚΟ επιδιώκει να εμπλουτίσει το ανθολόγιο πολιτικής αυθαιρεσίας και λογικής ασυνέπειας. Ανακαλύπτουν τώρα “νέα υποχώρηση” και καταλογίζουν στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας αποδοχή κάποιας “διασύνδεσης” εσωτερικών πτυχών με τη διεθνή πτυχή και τα θέματα ασφάλειας.

»Ρωτούμε το ΔΗΚΟ: Από πού συμπεραίνει κάτι τέτοιο; Μήπως επειδή ο Πρόεδρος δήλωσε ότι θα πρέπει τώρα να συνεχιστεί η συζήτηση για όλες τις πτυχές του Κυπριακού;».

Νέα υποχώρηση

Σε σχόλιό του, εκ μέρους του ΔΗΚΟ, ο Χρύσης Παντελίδης επέκρινε τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας για νέα υποχώρηση στις διαπραγματεύσεις: «Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης δήλωνε κατηγορηματικά στις 23 Νοεμβρίου 2016 ότι "η μη λύση του εδαφικού θα οδηγήσει σε διασύνδεσή του με το θέμα της ασφάλειας και των εγγυήσεων και είναι αυτό που επιδιώκει η τουρκική πλευρά". Χτες, 63 μέρες μετά από αυτήν τη δήλωση, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης ανακοίνωσε ότι συμφώνησε σε συζήτηση ΟΛΩΝ των κεφαλαίων. Με άλλα λόγια, την τουρκική επιδίωξη την οποία ορθώς δεν δεχόταν πριν από 63 μέρες, τη δέχτηκε και την ανακοίνωσε επίσημα χτες».

Αβάσιμες ελπίδες

Οι χθεσινές δηλώσεις Τούρκων αξιωματούχων, του κ. Έιντε, και του Προέδρου της Δημοκρατίας ουσιαστικά επιβεβαιώνουν ότι οι ελπίδες που κάποιοι τρέφουν για την πιθανότητα επίδειξης δήθεν «καλής θέλησης» από την Τουρκία αποδεικνύονται αβάσιμες, δήλωσε ο Πρόεδρος της ΕΔΕΚ, Μαρίνος Σιζόπουλος.

Ο κ. Σιζόπουλος ανέφερε ότι «η διάσκεψη της Γενεύης ήταν πενταμερής, όσο και αν ο ΠτΔ προσπαθεί να την παρουσιάσει ως μη πενταμερή, σε αντίθεση με τη δήλωσή του στις 4.1.2017», προσθέτοντας ότι «τα προβλεπόμενα αδιέξοδα στη διαδικασία προκύπτουν, λόγω των προκλητικών και απαράδεκτων τουρκικών διεκδικήσεων.

Από τη στιγμή που ο ΠτΔ δεν τήρησε την υπόσχεσή του, η διασταυρούμενη συζήτηση κεφαλαίων και του πάρε-δώσε να υλοποιείται από την αρχή της διαδικασίας, η εφαρμογή της σήμερα θα αποδειχθεί ιδιαίτερα επικίνδυνη, δεδομένων των πολλαπλών υποχωρήσεων της πλευράς μας, χωρίς προηγούμενα να εξασφαλίσει και τις αντίστοιχες τουρκικές ή τουρκοκυπριακές», υπέδειξε.

Ροκανίζουν τον χρόνο

Σε δηλώσεις του ο Κυριάκος Τσιμίλλης, μέλος της Κεντρικής Επιτροπής των Οικολόγων, επισήμανε ότι αυτό που επιχειρείται, πλέον, στη διαπραγμάτευση είναι το ροκάνισμα του χρόνου και μαζί των δικαιωμάτων των προσφύγων στο Κυπριακό.

Οι κύριοι Αναστασιάδης και Ακιντζί αντιλήφθηκαν ότι δεν θα είχε νόημα μια νέα διάσκεψη για την Κύπρο, από τη στιγμή που οι συνομιλίες σε Μον Πελεράν και Γενεύη απέτυχαν, ανέφερε, προσθέτοντας ότι απέτυχαν, λόγω της τουρκικής αδιαλλαξίας που συνεχίζεται προκλητικά σε καθημερινή βάση.

«Η συμφωνία, όμως, για συζήτηση - που μπορεί να καταλήξει και σε διασύνδεση όλων των κεφαλαίων - αποτελεί μία ακόμη υποχώρηση του Προέδρου Αναστασιάδη», τόνισε ο κ. Τσιμίλλης, προσθέτοντας πως «δεν μπορούμε να αποδεχτούμε να συνεχίζεται το ροκάνισμα του χρόνου και να καθυστερεί η συζήτηση του κεφαλαίου του περιουσιακού κατά απαίτηση των Τούρκων».

Economist: Στον Ερντογάν επαφίεται η λύση

Εν τω μεταξύ, με το Κυπριακό ασχολείται στο νέο του τεύχος ο Economist, επισημαίνοντας τον καθοριστικό ρόλο του Προέδρου Ερντογάν.

Όπως μεταδίδει το ΚΥΠΕ, στη διαδικτυακή έκδοση του βρετανικού περιοδικού ο τίτλος του δημοσιεύματος είναι «Η Κύπρος μπορεί να επανενωθεί, εάν ο Πρόεδρος της Τουρκίας το επιτρέψει», ενώ στην έντυπη έκδοση το άρθρο τιτλοφορείται «Σας παρακαλούμε, κ. Ερντογάν».

Κατά την εκτίμηση του Economist η λύση είναι εφικτή κατόπιν των προσπαθειών των δύο ηγετών στην Κύπρο και οι ελπίδες υψηλές, παρά την «αποτυχία» της πρόσφατης διάσκεψης στην Ελβετία. Ωστόσο, σημειώνεται, η διαδικασία θα πάρει χρόνο και χρόνος πολύς δεν υπάρχει, καθώς ο Πρόεδρος Αναστασιάδης αντιμετωπίζει εκλογές στις αρχές του 2018, τις οποίες ίσως να μην κερδίσει.

Σχολιάζεται ότι εάν οι δύο ηγέτες αφήνονταν μόνοι, ίσως να είχαμε μέχρι τώρα συμφωνία, ωστόσο η Κύπρος εδώ και καιρό είναι πιόνι στα παιχνίδια άλλων. «Σήμερα, δυστυχώς, η τύχη του νησιού βρίσκεται σε μεγάλο βαθμό στα χέρια του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, του αυταρχικού Προέδρου της Τουρκίας», αναφέρεται χαρακτηριστικά.