Νίκος Αναστασιάδης και Αλέξης Τσίπρας σε αναζήτηση κοινής γραμμής με φόντο τη διάσκεψη της Γενεύης
«Η Ελλάδα θέλει να βοηθήσει στον ευρωπαϊκό δρόμο της Τουρκίας. Θα είναι όμως δική της η επιλογή», το μήνυμα του Έλληνα ΥΠΕΞ στην Άγκυρα

Τα πρακτικά προβλήματα που υπάρχουν μπροστά μας και τον τρόπο που θα μεθοδευτεί η λύση τους θα συζητήσουν αύριο Νίκος Αναστασιάδης και Αλέξης Τσίπρας, με φόντο τα τουρκικά «τελεσίγραφα», όπως καθημερινά διατυπώνονται είτε από το κατοχικό καθεστώς είτε από την Άγκυρα.

Η απόσταση, ανάμεσα στη «λύση του Κυπριακού που σημαίνει μια Κύπρο χωρίς ξένα στρατεύματα κατοχής, σημαίνει μια Κύπρο χωρίς εγγυήσεις» και στη «λύση με τουρκικές εγγυήσεις 15 ετών και βλέπουμε, και με μόνιμη παραμονή τουρκικού στρατού», είναι μεγάλη και αναζητείται πλέον η μαγική φόρμουλα που δεν θα έχει νικητές και ηττημένους.

Η εξέλιξη αυτή με τα σημερινά δεδομένα φαντάζει δύσκολη, αν αναλογιστεί κανείς τη ρητορική της τουρκικής πλευράς σε καθημερινή σχεδόν βάση, αλλά και με φόντο τα όσα έχουμε ζήσει στα Μον Πελεράν 1 και 2, με τις ακραίες προτάσεις επί του εδαφικού και της επιστροφής προσφύγων.

Την ίδια ώρα, για την Αθήνα αυτή τη στιγμή το Κυπριακό αποτελεί το κορυφαίο Εθνικό Θέμα, αν αναλογιστεί κανείς ότι τρεις φορές τον τελευταίο μήνα ενημέρωσε ο Υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς τα κόμματα της ελληνικής Βουλής, την τελευταία μάλιστα φορά σε ειδική συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου Εξωτερικής Πολιτικής, που ήταν η δεύτερη συνεδρίαση που έγινε για την Κύπρο.

Τα τρία ερωτήματα
Στην ελληνική κυβέρνηση υπάρχει έντονος προβληματισμός για τον δρόμο που ακολουθεί η κυβέρνηση Ερντογάν, που σε πολλές περιπτώσεις απέχει πολύ από τα δημοκρατικά ιδεώδη. Το πρώτο ερώτημα, λοιπόν, που καλείται να βρει απαντήσεις η πλευρά μας είναι: Πόσο εύκολο λοιπόν είναι να δουν απέναντί τους ο κ. Τσίπρας και ο κ. Αναστασιάδης έναν Ταγίπ Ερντογάν περισσότερο δημοκρατικό και περισσότερο εξευρωπαϊσμένο;

Το παραπάνω ερώτημα, μάλιστα, αποκτάει μεγαλύτερη αξία, αν αναλογιστεί κανείς και τη ρητορική νευρικότητα του Ερντογάν σε ό,τι αφορά διεθνείς συμφωνίες, η οποία κινείται στα όρια της προκλητικότητας. Έτσι διαμορφώνεται το δεύτερο ερώτημα: Η Τουρκία, η οποία ανατρέπει συνεχώς το Διεθνές Δίκαιο, κάτω από ποιες προϋποθέσεις θα φορέσει τη μάσκα του «έντιμου» συνομιλητή;

Παράλληλα, όμως, υπάρχει και ένα τρίτο ερώτημα που προβληματίζει και έχει σχέση με την τακτική Ερντογάν. Πώς θα κινηθεί η Ελλάδα και η ε/κ πλευρά, αν η Τουρκία αξιώσει να μπουν όλα τα ζητήματα που αφορούν τα ελληνοτουρκικά στο ίδιο καζάνι; Οι δηλώσεις τόσο του κ. Αναστασιάδη όσο και της ελληνικής κυβέρνησης είναι ότι στη διάσκεψη της Γενεύης θα συζητήσουμε μόνο εγγυήσεις και ασφάλεια.

Όσον αφορά τη συνάντηση Τσίπρα-Ερντογάν, που όλο λένε ότι θα γίνει αλλά ακόμη είναι στον αέρα, δεν υπάρχει αισιοδοξία για ουσιαστικές συζητήσεις στο προπαρασκευαστικό επίπεδο των Γ.Γ. Υπουργείων Εξωτερικών των δύο χωρών. Στόχος της Αθήνας είναι η συνάντηση υψηλού επιπέδου να γίνει πριν από την πενταμερή διάσκεψη της Γενεύης, ενώ η Άγκυρα την οδηγεί να γίνει στη Γενεύη, την περίοδο όπου Αναστασιάδης και Ακιντζί θα συζητάνε τα υπόλοιπα κεφάλαια.

Η συμμετοχή της ΚΔ
Κομβικό πλέον κρίνεται το ζήτημα της συμμετοχής της Κυπριακής Δημοκρατίας, θέμα που θα συζητήσουν αύριο οι δύο ηγέτες στην Αθήνα. Οι (2+4) γνωματεύσεις που αφορούν τη διασφάλιση της παρουσίας της Κυπριακής Δημοκρατίας στη Διάσκεψη της Γενεύης.

Πάντως όλο περισσότερες είναι οι πιθανότητες τελικώς η εκπροσώπηση της Κυπριακής Δημοκρατίας να γίνει μέσω του Προέδρου της Δημοκρατίας. Πάντως η πλευρά μας δείχνει να «τρέχει» για να προλάβει πιθανή αρνητική εξέλιξη στο ζήτημα, μιας και στο δείπνο της 1ης Δεκεμβρίου η Κυπριακή Δημοκρατία ήταν «απούσα» από το ανακοινωθέν.

Το ζήτημα της συμμετοχής της Κυπριακής Δημοκρατίας, δυστυχώς, εξαρτάται και από τον κατοχικό ηγέτη, καθώς η σύνθεση της Διάσκεψης, όπως έχει τονίσει η Κυβέρνηση, θα συζητηθεί στο πλαίσιο των συνομιλιών των ηγετών πριν από την έναρξη των συνομιλιών στη Γενεύη. Ωστόσο, οι συναντήσεις αυτές δείχνουν ότι δεν έχουν κάτι ουσιαστικό να προσφέρουν, καθώς η τ/κ πλευρά πάει για να τα συζητήσει όλα μετά τις 9 Ιανουαρίου.

Μήνυμα Κοτζιά στην Τουρκία
«Η Ελλάδα είναι υπέρ μίας ευρωπαϊκής και πιο δημοκρατικής Τουρκίας», ανέφερε ο κ. Κοτζιάς, σχολιάζοντας τα συμπεράσματα της Σλοβακικής Προεδρίας του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων της ΕΕ και την αυστριακή πρόταση περί «παγώματος» των σχέσεων ΕΕ-Τουρκίας.

«Στηρίξαμε τις δυνάμεις που αντιτάχθηκαν στα πραξικοπήματα που αποπειράθηκε μερίδα του στρατού. Είμαστε αντίθετοι στα πραξικοπήματα αυτά, αλλά από τη σκοπιά της δημοκρατίας και της ορθής, αποτελεσματικής και δημοκρατικής λειτουργίας των θεσμών. Όχι από κάποια άλλη σκοπιά. Εμείς θεωρούμε ότι δεν πρέπει να κλείσει ο δρόμος της ένταξης της Τουρκίας στην ΕΕ», δήλωσε ο Υπουργός.

Εντούτοις, πρόσθεσε ότι «το αν η Τουρκία θα έχει ευρωπαϊκή πορεία και προοπτική ή όχι δεν εξαρτάται από εμάς και την ΕΕ, αλλά εξαρτάται από τις δικές της επιλογές και τη δική της θέληση. Με σεβασμό στο ευρωπαϊκό και το διεθνές δίκαιο, αν δηλαδή αφομοιώσει τα ευρωπαϊκά πρότυπα, τότε θα είναι πάντα καλοδεχούμενη», τόνισε, διευκρινίζοντας ότι «επισημαίνω πάντα ότι η Ελλάδα θέλει να βοηθήσει στον ευρωπαϊκό δρόμο της Τουρκίας. Θα είναι όμως δική της η επιλογή».

Ο Νίκος Κοτζιάς θα είναι και από τα πρώτα πρόσωπα που θα συναντήσει ο νέος Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών Αντόνιο Γκουτέρες στις 6 Ιανουαρίου, στη Νέα Υόρκη. Η στιγμή θεωρείται σημαντική, καθώς θα είναι παραμονές της Διάσκεψης της Γενεύης.