Γιατί η Επικοινωνιακή Πολιτική της Κύπρου πρέπει να αλλάξει, και πώς
Μελέτη του Συμβούλου Πολιτικού Μάρκετινγκ & Επικοινωνίας και μέλους του Αμερικανικού Συνδέσμου Πολιτικών Συμβούλων (AAPC), για τις πολιτικές οι οποίες θα πρέπει να ακολουθηθούν, ώστε να φτάσουμε στην πολυπόθητη δικαίωση


Η παρούσα μελέτη-πλάνο έχει ως στόχο να παρουσιάσει την κατάσταση που επικρατεί σε σχέση με τη διαχρονική και παρούσα Πολιτική «Στρατηγική» Μάρκετινγκ της χώρας μας και να κάνει μια προσπάθεια αξιοποίησης των ευκαιριών που υπάρχουν ή μπορούν να υπάρξουν.

Η μελέτη έγινε αφιλοκερδώς, αποκλειστικά και μόνο για το καλό της πατρίδας μας και σε καμιά περίπτωση δεν εκφράζει συγκεκριμένες πολιτικές ή κομματικές θέσεις. Τα στοιχεία, η δομή και το περιεχόμενό της είναι βασισμένα σε επιστημονικές δομές του Διεθνούς Πολιτικού Μάρκετινγκ και έχουν ως μοναδικό στόχο την παρουσίαση μιας (ίσως) διαφορετικής στρατηγικής προσέγγισης, προς όφελος της Κύπρου μας. Εύχομαι και ελπίζω, οι βασικοί άξονες της παρούσας μελέτης να ληφθούν σοβαρά υπόψη από τα κέντρα λήψεως αποφάσεων χάραξης στρατηγικής της πατρίδας μας.

Ποια τα δεδομένα γύρω μας
- Η Τουρκία ήταν, είναι και θα είναι πάντα μια χώρα που θα θέλει να επεκτείνεται (μέχρι κάποιος να την σταματήσει).

- Η Μεγάλη Βρετανία κατάφερε να έχει Βάσεις στο νησί μας, βάζοντας (ουσιαστικά) τους Τούρκους από την πίσω πόρτα, με την αποικιοκρατική της συμπεριφορά να μη φαίνεται ότι μπορεί να αλλάξει.

- Οι ΗΠΑ, πέρα από τις κατά καιρούς (θεωρητικές) «διακηρύξεις» τους περί «στρατηγικού» εταίρου, δεν θα πάψουν ποτέ να ακολουθούν τη σκληρή, για εμάς, γραμμή του Υπουργείου Εξωτερικών τους, μια γραμμή που θα «χαϊδεύει» με διάφορους τρόπους την Τουρκία (αλλά παράλληλα θα έχει ανάγκη το Ισραήλ, του οποίου τα lobby είναι και τα πιο δυνατά ανά τον κόσμο)!

- Η Ευρωπαϊκή Ένωση κρατά το μαχαίρι που «γδέρνει» πόρους, χωρίς παράλληλα να έχει στρατιωτική ισχύ για να προασπίσει τα σύνορά της (όπως οι ΗΠΑ).

- Η τ/κ πλευρά θα ακολουθεί πάντα τις εντολές της Τουρκίας και ειδικότερα του Σουλτάνου Ερντογάν.

- Η Ρωσία είναι «απ' έξω» από την Κύπρο, ενώ ανέκαθεν η «επιθυμία» της ήταν να είναι «μέσα» στον γεωγραφικό «παράδεισο» της, ελέγχουσας τριών ηπείρων, Κύπρου, μια προοπτική που θα μπορούσε να δράσει ως «αντισταθμιστικός» παράγοντας.

- Η Ελλάδα ίσως θέλει ένα πρόβλημα λιγότερο απ' όσα ήδη έχει, με την όποια στήριξή της να είναι μάλλον συμβολική.

Η δική μας - διαχρονική «Στρατηγική»
Θεωρώ πως μέσα από τα χρόνια δεν καταφέραμε να έχουμε στρατηγική με την ουσιαστική και ωφέλιμη έννοιά της. Μια αδυναμία που πηγάζει από τα συνεχή κτυπήματα που δεχτήκαμε, γεγονός που μας ανάγκαζε να είμαστε σε μια διαρκή άμυνα (λόγω Αγγλίας και μετά Τουρκίας).

Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να μην έχουμε την πολυτέλεια να πατήσουμε στα πόδια μας και να κτίσουμε «Πολιτική Παιδεία», και κατ' επέκτασιν να αναπτύξουμε στρατηγική «κουλτούρα». Και παράλληλα με το πολιτικό μας θέμα, το οικοδόμημα που λέγεται Κύπρος άρχισε να μπάζει νερά, μόλις «εξαφανίστηκαν» τα χρήματα της τραπεζικής «ευμάρειας», ακριβώς επειδή απουσίαζε η στρατηγική και το όραμα από την πλευρά μας.

Λαμβάνοντας υπόψη τα πιο πάνω, μπορούμε να δώσουμε ελαφρυντικό στις μέχρι τώρα κυβερνήσεις μας, οι οποίες λειτούργησαν στη βάση μιας αμυντικής «τακτικής», και όχι στη βάση μιας ωφέλιμης στρατηγικής που θα είχε ουσιαστικό αποτέλεσμα.

Πώς κινείται ο μικρός και αδύναμος παίκτης
Στο μάρκετινγκ, και πιο συγκεκριμένα στο branding (τόσο στο εταιρικό, όσο και στο πολιτικό), ο αδύναμος και μικρός παίκτης ακολουθεί τη στρατηγική των ξαφνικών αντεπιθέσεων. Δεν ενδείκνυται, ούτε να μπει στην αρένα την ώρα που το θηρίο, δηλαδή ο δυνατός παίκτης, αφηνιάζει (βλέπε Τουρκία), αλλά ούτε και πρόκειται ποτέ να κερδίσει ισχύ, ή έστω μερίδιο στην «πολιτική αγορά», αν συνεχώς αμύνεται, χωρίς να έχει πλάνο για να κερδίσει.

Γι' αυτόν τον λόγο, ο σωστός μικρός παίκτης πρέπει να περιμένει στη γωνιά μεν αλλά ΚΑΙ να κάνει αντεπίθεση την ώρα που ο μεγάλος παίκτης βάλλεται ή «αιμορραγεί». Και ο μικρός επιστρέφει στη γωνιά του για να προετοιμαστεί για την επόμενη αντεπίθεση! Κάτι παρόμοιο ακολούθησε ποδοσφαιρικά και ο Γερμανός Ότο Ρεχάγκελ, ο οποίος, ακολουθώντας αυτήν τη στρατηγική, έστεψε την Ελλάδα Πρωταθλήτρια Ευρώπης, το 2004!

Τα αποτελέσματα της στρατηγικής Ντενκτάς
Ο Ντενκτάς είχε αναφέρει πως το Κυπριακό θα λυθεί μέσα από τα χρόνια. Είχε στο μυαλό του ό,τι και γνωστή, ανά τον κόσμο, βιομηχανία αναψυκτικών. Χρόνια πριν, όταν η συγκεκριμένη βιομηχανία αποφάσισε πως δεν την αρκεί η δεύτερη θέση, έκτισε τη στρατηγική της στη νέα γενιά, με το σκεπτικό πως μετά από χρόνια, οι γενιές που έπιναν το νούμερο ένα αναψυκτικό, θα έφευγαν από τη ζωή, θα «γερνούσε» ως πρώτο όνομα και θα έχανε τους καταναλωτές της. Κι έτσι, οι νέες γενιές θα μεγάλωναν με τη δεύτερη (τότε) βιομηχανία αναψυκτικών, και μακροπρόθεσμα θα της έδιναν την πρωτιά!

Το ίδιο και ο Ντενκτάς! Πόνταρε στη «διαιώνιση» με απώτερο στόχο τη μεταφορά του προβλήματος από «κατοχή-εισβολή» σε «ισότιμες» κοινότητες, έτσι ώστε οι νέες γενιές (ειδικά οι Ε/κ) να «εξασθενίσουν» στα «θέλω» τους. Λυπηρό για εμάς μεν, αλλά στρατηγικά έξυπνο και «λογικό».

Εν έτει 2016, και σε συνδυασμό με τη μαεστρική οικονομική εξαθλίωση του τόπου μας, οι επόμενες γενιές του πολέμου δεν φαίνεται να νοιάζονται ιδιαίτερα αλλά ούτε και έχουν το ίδιο πάθος για επιστροφή, όπως οι γενιές του '50, '60, '70, ακόμη και του '80. Όσο κι αν οι παλαιότεροι το επιθυμούμε, δυστυχώς, η τρίτη γενιά ('90, 2000, 2010 και πάμε 2020) δεν σκέφτεται το ίδιο και, κυρίως, δεν τη διδάξαμε «πώς» να σκέφτεται το ίδιο!

Σε συνάρτηση με την πάγια πολιτική στρατηγική της Τουρκίας, ο Ντενκτάς τα έχει καταφέρει σε μεγάλο βαθμό, ακόμη και μετά θάνατον. Γιατί ήδη πέρασαν 42 χρόνια, και αν θεωρήσουμε το «80» ως μέσο όρο ηλικίας διαβίωσης ήδη μετράμε αντίστροφα, και σε 38 χρόνια θα υπάρχουν πρόσφυγες μόνο στα χαρτιά! Αν ακόμη αφαιρέσουμε και τα μικρά παιδιά του πολέμου που δεν θυμούνται τα γεγονότα, τότε η στρατηγική Ντενκτάς και Τουρκίας κινείται με μαθηματική ακρίβεια προς την ολοκλήρωσή της!

Απλά και με υπομονή να χτίσουμε τη νέα πορεία
Η στρατηγική μας θα πρέπει να χτιστεί απλά και με υπομονή:
- Χάσαμε απίστευτο χρόνο λόγω της «άμυνάς» μας. Όμως, αυτήν τη στιγμή, πρέπει να «ξεχάσουμε» την άμεση λύση, αν θέλουμε δίκαιη λύση, όσο σκληρό κι αν ακούγεται αυτό. Να κερδίσουμε πίσω αυτόν τον χρόνο, χάνοντας ακόμη λίγο! Η Τουρκία πιέζεται από παντού. Η σύναψη στρατηγικών συμφωνιών με Ισραήλ, Ρωσία, Αίγυπτο, κ.λπ γειτόνων που έχουν τη δύναμη να βλάψουν την Τουρκία πρέπει να συνεχίσει και να δυναμώσει σε όλα τα επίπεδα.

Έστω κι αν τα διεθνή «παιχνίδια» δίνουν και παίρνουν, όπου «χτες» υπήρχε τριβή στις σχέσεις Ρωσίας-Τουρκίας και Ισραήλ-Τουρκίας, και «σήμερα» υπάρχει διπλωματική εξομάλυνση των σχέσεων τους, η Τουρκία, και ειδικά ο Ερντογάν θα ξανακάνει το λάθος να προκαλέσει, θα ξαναδεχτεί επιθέσεις εσωτερικά (και εξωτερικά), θα ξαναβρεί τρόπο να συγκρουστεί με τη Ρωσία και το Ισραήλ, θα συνεχίσει να έχει προβλήματα με τους Κούρδους, και μαζί με τα πιο πάνω, κάποια στιγμή θα «σκάσει» η βόμβα μέσα στην Τουρκία, λόγω του διπλού παιχνιδιού που παίζει με το ΙΚ.

- Οφείλουμε να ξεκινήσουμε να «κτυπάμε» συνεχώς την Τουρκία σε Ευρωπαϊκά και Διεθνή Δικαστήρια διεκδικώντας αποζημιώσεις. Π.χ., το ένα εκατομμύριο δολάρια αποζημίωση που ορίστηκε για την Τιτίνα Λοϊζίδου, σε σχέση με τη στέρηση του «δικαιώματός της να επισκέπτεται την περιουσία της και να ζει ελεύθερα», μπορεί να μετατραπεί σε πολλά δισεκατομμύρια αποζημιώσεις από μέρους της Τουρκίας και πηγή μεγάλων εσόδων για τη χώρα μας, αν υπάρξει συντονισμένη δράση από το κράτος, σε συνεργασία με τους δικαιούχους πρόσφυγες. Παράλληλα, οι συνεχείς αγωγές αποζημιώσεων προς την Τουρκία θα δράσουν ως μοχλός πίεσης προς τις ΗΠΑ, την Ευρώπη, ακόμη και τα Ηνωμένα Έθνη, σπρώχνοντάς τους να διαφοροποιήσουν τη στάση τους.

- Η έναρξη διαπραγματεύσεων για στρατηγική συμφωνία με τη Ρωσία, σίγουρα θα αποφέρει πίεση στη Μεγάλη Βρετανία, την Ευρώπη, και τις ΗΠΑ, «σπρώχνοντάς» μας να διαπραγματευτούμε μαζί τους ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ στήριξη για αποχώρηση των τουρκικών στρατευμάτων.

- Άμεσα, και ως ο μικρός και αδύναμος παίκτης, μόνο οικονομικά μπορούμε να τα βάλουμε με την Τουρκία, επαναθέτοντας όμως παράλληλα το πρόβλημα σε «Πρόβλημα Κατοχής και Εισβολής». Γιατί είναι εντελώς διαφορετικό να «διαπραγματεύεσαι» και να υπερασπίζεσαι τον εαυτό σου ως «βιασμένος και ληστεμένος» και διαφορετικό να διαπραγματεύεσαι (με τον βιαστή-ληστή) ως «αντιμαχόμενος», με φόντο την «ισότητα».

- Ο Ερντογάν, και κατ' επέκτασιν η Τουρκία έχουν «καταπνίξει» τα ΜΜΕ και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αφαιρώντας το δικαίωμα της ελευθερίας του λόγου. Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μπορεί να μετατραπούν σε ένα μεγάλο όπλο για εμάς, αρκεί να δούμε αυτό το ανέξοδο εργαλείο προπαγάνδας. Μπορούμε να παγιδεύσουμε τον Ερντογάν, γιατί σε τέτοια περίπτωση, είτε θα πρέπει να αφήσει ελεύθερα τα τουρκικά social media για να μας απαντούν (κάτι που αν κάνει θα ανοίξει άλλον έναν τεράστιο ασκό για τον ίδιο, γιατί θα ελευθερώσει τον «λόγο» εναντίον του από χίλιες πλευρές), είτε θα αναγκαστεί να σιωπήσει και θα κινούμαστε μόνοι μας, χωρίς διαδικτυακό αντίπαλο.

Η οργάνωση εξειδικευμένης ομάδας, ειδικά γι' αυτόν τον σκοπό, και ο καθορισμός των σωστών, απλών, επαναληπτικών, και συνεχών μηνυμάτων μπορούν να ξεσηκώσουν τη διεθνή κοινότητα, η οποία έχει τη δύναμη να ασκήσει πίεση στις κυβερνήσεις της, κάτι που αποτύχαμε αποδεδειγμένα, ως τώρα.

Επίσης, η δημιουργία παράλληλων, «συνεταιρικών» lobby κοινωνικών δικτύων (βλέπε Ισραήλ και Ρωσία), η οργάνωση «δικτύων» που να έχουν ως πυρήνες τις διπλωματικές μας αντιπροσωπίες, αλλά και ο καθορισμός εξειδικευμένων ατόμων σε κάθε μας πρεσβεία, όλα αυτά μπορούν να καθοδηγούνται με μηνύματα και χρονικά-συντονισμένα πλαίσια διάδοσης (posts) από εξειδικευμένη ομάδα από το κέντρο του ΥΠΕΞ της χώρας μας.

- Τέλος, και για να μην ξεχνάμε και την Αγγλία, νομικά, «το Brexit επιβάλλει Διαπραγμάτευση» (Έμιλυ Γιολίτη, 2016) http://www.sigmalive.com/news/politics/349397/to-brexit-epivallei-epanadiapragmatefsi-gia-tis-vaseis. Σύμφωνα με την μελέτη, «η αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ε.Ε. διαφοροποιεί τα γεωστρατηγικά δεδομένα και γεφυρώνει τα συμφέροντα της Κύπρου και Ένωσης και την ίδια στιγμή καταδεικνύει ότι τα χωρικά μας ύδατα, τα οποία αποτελούν ταυτόχρονα και εξωτερικό σύνορο της Ε.Ε., παραμένουν ορφανά από έλεγχο».

Αυτό, θα μπορούσε, στη «χειρότερη» περίπτωση, να δράσει ως μοχλός πίεσης, τόσο προς την Μ.Β., όσο και προς την Ε.Ε., με εμάς να αποκτούμε ακόμη ένα διαπραγματευτικό εργαλείο. Παράλληλα, θα αναγκάσει τις δυο προαναφερθείσες δυνάμεις να «αμυνθούν» και όχι να μας στριμώχνουν στη γωνιά.

Σύμφωνα με την προαναφερθείσα μελέτη, αυτό μπορεί να γίνει, πρώτον, «διευκρινίζοντας το νομικό καθεστώς των Βάσεων», και δεύτερον, «τροποποιώντας τα πεπαλαιωμένα κείμενα, που διέπουν τη σχέση Βάσεων-Κυβέρνησης, ώστε να διασαφηνιστούν τα δικαιώματα και υποχρεώσεις εκάστου μέρους».

Η προοπτική αυτή, σε συνδυασμό με την «αντισταθμιστική» Ρωσία, θα μπορούσαν να «αποσύρουν», ή έστω να αποδυναμώσουν την ισχύ της Βρετανίας έναντί μας, ως εγγυήτριας δύναμης και ως «Βάσεων». Ξεκινώντας διαπραγματεύσεις με τη Ρωσία, για αξιοποίηση από μέρους της των χωρικών μας υδάτων, αυτόματα, η «διαπραγμάτευση» αυτή θα δρούσε ως μοχλός πίεσης διαφοροποίησης της στάσης ΗΠΑ, ΗΒ, και Ε.Ε. έναντί μας, μεταφέροντας την πίεσή τους προς την Τουρκία, σε μια προσπάθεια να εμποδίσουν τη Ρωσία να «μπει» στα πόδια τους.

Αποτέλεσμα Στρατηγικής
Με τις πιο πάνω κινήσεις μας, χρονικά, η λύση θα έρθει «μόνη» της, μιας και η «προετοιμασία» της Σωστής Πολιτικής Στρατηγικής Μάρκετινγκ θα ΜΑΣ δημιουργήσει τη δυναμική και τις συνθήκες εκείνες που θα αυξήσουν την προοπτική ΔΙΚΑΙΩΣΗΣ ΜΑΣ, και όχι απλώς μιας «δίκαιης» λύσης, εκμεταλλευόμενοι «στραβοπατήματα» του αντιπάλου. Τονίζεται η λέξη ΔΙΚΑΙΩΣΗ, ως ένα από τα μηνύματα που πρέπει να προωθηθούν στη Διεθνή Κοινότητα, γιατί η «δίκαιη» λύση, επικοινωνιακά (στα αφτιά των ξένων), περιλαμβάνει την εξ αδιαιρέτου «λύση», κάτι που οτιδήποτε άλλο από δίκαιο είναι για την πατρίδα μας.

ΟΛΑ τα περιφερειακά μηνύματα προς τη Διεθνή Κοινότητα πρέπει να στηριχτούν στη βάση του κεντρικού μηνύματος που τα τελευταία χρόνια το ακούμε ΜΟΝΟ από τις μάνες των αγνοουμένων και από την Ομογένεια, διά στόματος του Προέδρου της ΠΣΕΚΑ, Φίλιπ Κρίστοφερ:
«Ζητάμε το δίκιο μας. Από το 1974, η Κύπρος είναι μοιρασμένη και υπό κατοχήν από τα τουρκικά στρατεύματα».

Η εσωτερική επικοινωνία και η ειλικρίνεια έναντι του λαού
Φυσικά, θα πρέπει να υπάρξει ειλικρίνεια προς τον λαό. Να του παρουσιαστούν τα μακροπρόθεσμα οφέλη για τις νέες γενιές, με εντιμότητα, και απλά. Άλλωστε, οι μεγάλοι ηγέτες δεν αναλώνονται σε μακροσκελείς αναλύσεις προς τον λαό αλλά φροντίζουν να στέλλουν εκείνα τα μηνύματα «ασφάλειας και σιγουριάς». Είναι προτιμότερο για την πλειοψηφία του λαού να ξέρει πως η ηγεσία γνωρίζει τι κάνει.

Ευκαιρίες θα έχουμε πολλές. Αρκεί να καλλιεργήσουμε το έδαφος για αξιοποίηση του πλαισίου της πιο πάνω στρατηγικής, που θα μας απελευθερώσει και χρόνο από συζητήσεις και άσκοπες κινήσεις που δρουν σε βάρος των υπόλοιπων θεμάτων που χρήζουν τεράστιας προσοχής στη χώρα μας, όπως η οικονομία, η υγεία, η τρίτη ηλικία, η παιδεία, κ.λπ.

Και με αφορμή την λέξη «παιδεία», να αναφέρω ξανά την επιτακτική ανάγκη χάραξης Στρατηγικής Πολιτικής Παιδείας, βασισμένης στα Διεθνή Πρότυπα, και όχι σε αναχρονιστικά για τον τόπο μας δεδομένα. Ως τροφή για σκέψη, αναφέρω το Κ-12, σύστημα παιδείας, το οποίο οι ΗΠΑ χρησιμοποιούν με τεράστια επιτυχία και αντλούν πληροφορίες από τη νηπιακή ηλικία (Κ-Kindergarten-Νηπιαγωγείο) μέχρι την αποφοίτηση από το σχολείο (12-τάξεις).

Γενικό Συμπέρασμα
Κλείνοντας, θα ήθελα να τονίσω την ανάγκη να πιστέψουμε πόσα μπορούμε να κάνουμε και κυρίως ΠΩΣ μπορούμε να τα κάνουμε. Άλλωστε, και η κάθε στρατηγική έχει αυτές τις πέντε παραμέτρους, ως κεντρικό άξονα:

- 1. ΤΙ να κάνουμε.
- 2. ΠΩΣ να τα κάνουμε.
- 3. ΜΕ ΠΟΙΟΥΣ ΝΑ ΤΑ ΚΑΝΟΥΜΕ.
- 4. ΠΟΤΕ να τα κάνουμε.
- 5. ΠΟΣΑ θα στοιχίσουν όσα θα κάνουμε.

Το κόστος στα πιο πάνω είναι μηδενικό για εμάς, με τα οφέλη, οικονομικά και πολιτικά, να είναι τεράστια. Και πέραν των πιο πάνω ευκαιριών που μπορούν να διανοιχτούν μέσα από το πλαίσιο της πιο πάνω στρατηγικής, κάποια στιγμή, το οικονομικό και πολιτικό κόστος για την Τουρκία μπορεί να γίνει δυσβάκτακτο, αυξάνοντας τις πιθανότητες παντελούς αποχώρησης των στρατευμάτων της και της απόσυρσής της από εγγυήτρια δύναμη, με «αντάλλαγμα» τη διαγραφή των χρεών της και την απόσυρση των αγωγών και αιτημάτων αποζημίωσης από μέρους μας. Τότε και μόνο θα στριμωχτεί, τότε και μόνο θα έχουμε ελπίδα σε όσα μας ανήκουν, και όχι σε όσα ο «χρόνος» του Ντενκτάς και της Τουρκίας «ξέβαψαν» και «έθαψαν».

Στοχεύοντας στα πιο πάνω, κρατάμε τον ύμνο μας, τη σημαία μας, τα ελληνικά μας χαρακτηριστικά, και δικαιωματικά γι’ αυτούς, αφήνουμε την πόρτα ανοικτή στους Τουρκοκύπριους βουλευτές (και συμπατριώτες μας) που θα αποφασίσουν μόνοι τους αν θα συνυπάρξουν μαζί μας, ως Ευρωπαίοι πολίτες πλέον, ή αν θα πάρουν άλλες αποφάσεις.

ΝΙΚΟΣ ΑΝΤΩΝΙΑΔΗΣ
Σύμβουλος Πολιτικού Μάρκετινγκ & Επικοινωνίας. Μέλος του Αμερικανικού Συνδέσμου Πολιτικών Συμβούλων (AAPC). Υποψήφιος Διδάκτορας στο Πολιτικό Μάρκετινγκ. Προταθείς για τα Αμερικανικά Βραβεία Μάρκετινγκ 2016 (ΑΜΑ) για τη δημιουργία του Μοντέλου Μέτρησης της Πολιτικής Ανταγωνιστικότητας & Απόδοσης.