ΑΣΧΕΤΑ ΑΠ' Ο,ΤΙ ΛΕΓΕΤΑΙ, ΟΛΑ ΤΑ ΚΟΜΜΑΤΑ, ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΤΟ ΕΛΑΜ, ΘΑ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΥΝ

Η «αντιπολίτευση επισημαίνει πως φαινομενικά θα υπάρχει εκπροσώπηση όλων, αλλά στην πράξη λιγοστεύουν πολύ οι φωνές που ασκούσαν κριτική, ενώ η «κυβερνώσα παράταξη» διερωτάται «τι άλλο μπορούσε να κάνει ο Πρόεδρος Αναστασιάδης

Όλοι οι σοβαροί παράγοντες που δεν έχουν πολιτικές σκοπιμότητες διερωτώνται έντονα πού βρίσκεται το Κυπριακό, ενώ αμφισβητείται ότι η όποια πρόοδος υπάρχει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων θα δικαιολογούσε συμφωνία

Η ιδέα, ότι στο πλαίσιο των «μεγάλων στροφών» της εξωτερικής πολιτικής του Ερντογάν με Μόσχα και Τελ Αβίβ χωρά και κάποια αλλαγή πλεύσης στο Κυπριακό, μοιάζει με αυταπάτη


Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας προσπάθησε να βάλει νέους κανόνες και να κάνει μια νέα αρχή με το Εθνικό Συμβούλιο. Αυτή η προσπάθεια αντιμετωπίζεται όμως από μια ομοβροντία αντιδράσεων από την αντιπολίτευση. Στο Προεδρικό ψάχνονται για την ατυχή ιδέα να βαφτίσουν την επιστολή του Προέδρου προς τα κόμματα σαν «άκρως απόρρητο», την ώρα που σε γενικές γραμμές ήταν ήδη γνωστή στα μέσα ενημέρωσης και έτσι δόθηκε η ευκαιρία να γράψουν οι αντίπαλοι πόντους ακριβώς με το δικό του επιχείρημα, εκείνο της «εμπιστευτικότητας». Ούτε λίγο ούτε πολύ, φάνηκε ότι και το ίδιο το Προεδρικό έχει «πρόβλημα εμπιστευτικότητας».

Αλλάζουν οι αριθμητικές ισορροπίες

Όμως, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, όλα δείχνουν ότι σύντομα θα έχουμε ξανά Εθνικό Συμβούλιο. Άσχετα απ' ό,τι λέγεται, όλοι θα συμμετάσχουν. Μέχρι και το ΕΛΑΜ. Από την πλευρά της «αντιπολίτευσης Κυπριακού», σχολίαζαν ότι ακόμα και αυτή η πρόταση για μονομελή εκπροσώπηση, με τον αρχηγό μόνο κάθε κόμματος, έχει στόχο και σκοπό. Θα εξακολουθήσει να συμμετέχει ο τέως Πρόεδρος της Δημοκρατίας, σημειώνουν ανεπίσημα από το ΔΗΚΟ, αλλά θα αφαιρεθεί ένα πρόσωπο από τα έξι κόμματα που τον αντιπολιτεύονται. Ταυτόχρονα θα έχει «εξ οφίκιο» και έναν Πρόεδρο της Βουλής «εξουδετερωμένο», αφού μόλις του έχει δώσει ο ίδιος το αξίωμα.

Επομένως, καταλήγουν, με κάποιο «μαγικό τρόπο» αλλάζει ριζικά τις αριθμητικές ισορροπίες. Φαινομενικά, καταλήγουν, θα υπάρχει εκπροσώπηση όλων, αλλά στην πράξη λιγοστεύουν πολύ οι φωνές που ασκούσαν κριτική. Από την πλευρά της «κυβερνώσας παράταξης» διερωτώνται «τι άλλο μπορούσε να κάνει ο Πρόεδρος μπροστά σε αυτό το χάλι που υπήρχε» και προσθέτουν ότι, «αν δείξουν όλοι καλή θέληση, τότε θα έχουμε ένα νέο Εθνικό Συμβούλιο, πιο λειτουργικό». Στο κάτω-κάτω, πρόσθετε βετεράνος συναγερμικός πολιτικός, «ας έρθουν εκεί να καταθέτουν απόψεις και αντιρρήσεις».

Νέο Εθνικό Συμβούλιο, αλλά για ποιο Κυπριακό;

Μπορεί ο Νίκος Αναστασιάδης, έστω και με μεγάλες δυσκολίες, να δώσει την εντύπωση ενός «ανακαινισμένου» Εθνικού Συμβουλίου. Αλλά τι γίνεται με το ίδιο το Κυπριακό; Εκεί συνεχίζεται μια διαδικασία που μοιάζει με «σκοτσέζικο ντους». Τη μια μας λέει ότι «υπάρχει πρόοδος» στις εντατικές με τον Ακιντζί. Προσθέτει ότι «είναι εφικτό να υπάρξει λύση εντός του έτους» ή ότι «εύχεται» να υπάρξει συμφωνία και λύση μέσα στο 2016. Την άλλη όμως υπογραμμίζει ότι «υπάρχουν ακόμα πολλές μεγάλες δυσκολίες». Τη μια προκύπτει η πληροφορία ότι κάποια κεφάλαια έχουν «σχεδόν κλείσει».

Την ίδια περίπου ώρα πέφτουν όμως ηγετικές δηλώσεις απόλυτης αμφισβήτησης από την Άγκυρα. Κάποτε, μάλιστα, αξιωματούχοι του τουρκικού κράτους μιλούν στα κατεχόμενα. Λένε πάντα μονότονα ότι η συμφωνία για λύση είναι εύκολη, θα είναι άμεση και είναι... συνομοσπονδία. Στη γλώσσα που χρησιμοποιούν, μιλούν για «συνεταιρισμό δυο ίσων κρατών»...

Επιπλέον, είναι πια φανερό ότι η ίδια η Τουρκία προωθεί με διάφορους τρόπους και σε διάφορα επίπεδα πολιτικές «εμπέδωσης του ψευδοκράτους». Είτε είναι το περίφημο «γραφείο συντονισμού», είτε είναι οι πιέσεις για «πολιτογραφήσεις» Τούρκων στην Κύπρο. Μπορεί ορισμένες φορές κάποιες τουρκοκυπριακές πολιτικές δυνάμεις και κάποτε και ο ίδιος ο Μουσταφά Ακιντζί να δοκιμάζουν να δώσουν διαφορετικό στίγμα, αλλά είναι ολοφάνερο ότι γενικά δεν μπορούν να αντισταθούν σε ό,τι προωθεί η «μητέρα πατρίδα». Όλοι οι σοβαροί παράγοντες που δεν έχουν πολιτικές σκοπιμότητες διερωτώνται έντονα πού βρίσκεται το Κυπριακό μέσα σε όλα αυτά.

Αμφισβητείται ότι όποια πρόοδος υπάρχει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων θα δικαιολογούσε συμφωνία, διότι στα μεγάλα θέματα που εξαρτώνται από την Άγκυρα δεν έχει αλλάξει απολύτως τίποτα. Υπογραμμίζουν ότι αν πράγματι υπήρχε τουρκική πρόθεση για να προωθηθεί λύση, αυτό θα είχε ήδη φανεί.

Η «στροφή» στην εξωτερική πολιτική της Τουρκίας

Η ιδέα, ότι στο πλαίσιο των «μεγάλων στροφών» της εξωτερικής πολιτικής του Ερντογάν με Μόσχα και Τελ Αβίβ χωρά και κάποια αλλαγή πλεύσης στο Κυπριακό, μοιάζει με αυταπάτη. Ορισμένοι ονειρεύονται, με τον ισχυρισμό ότι «η Τουρκία λογικεύεται και αρχίζει να κάνει επιλογές κατά το συμφέρον της, αφήνοντας στην άκρη εθνικιστικά πείσματα».

Αλλά οι πιο έμπειροι και τεκμηριωμένοι αναλυτές διαπιστώνουν ότι ο Ερντογάν κάνει μιαν «αναδίπλωση» για να αποκαταστήσει την ισχύ του απέναντι στο «μπλοκ της Δύσης», από το οποίο είναι απογοητευμένος. Είναι ακριβώς τώρα, συμπεραίνουν, που αποκλείεται να κάνει «κίνηση» στο Κυπριακό, Διότι μια τέτοια κίνηση πάντα εθεωρείτο ότι ήταν κάτι που του ζητούσαν οι «δυτικοί φίλοι του».

Ενώ τώρα θέλει ο ίδιος ο Ερντογάν να δείξει στους «δυτικούς φίλους του» ότι δεν πάει με τα νερά τους και ότι η Τουρκία, σαν μεγάλη περιφερειακή δύναμη, μπορεί και να σταθεί μόνη της. Οι κινήσεις με Ρωσία και Ισραήλ, σημείωνε διπλωματικός αναλυτής, δείχνουν καθαρά ότι προσπαθεί να σταθεί καλύτερα στα πόδια του και «απέναντι σε Ευρώπη και ΗΠΑ», και όχι ότι θα κάνει κινήσεις για να ικανοποιήσει τους δυτικούς συμμάχους. Επομένως, μάλλον απομακρύνεται το ενδεχόμενο να δούμε μια «πιο μαλακή» τουρκική αντιμετώπιση στην Κύπρο.

Αν έρθει σε κάποια στιγμή «προσπάθεια επανασυγκόλλησης» με τα δυτικά κέντρα, αυτό θα πάρει τουλάχιστον ένα εξάμηνο και ένα χρόνο. Και θα γίνει σίγουρα μετά τις εκλογές στις ΗΠΑ. Επομένως, καταλήγει ο αναλυτής, «θα είναι έξω από τον χρήσιμο χρόνο για το Κυπριακό». Το λογικό συμπέρασμα είναι, επομένως, ότι «Κυπριακό όβερ, τουλάχιστον μέσα σε αυτή την προεδρική θητεία της Κύπρου».

Η «ευχάριστη έκπληξη» και το «λόμπι της Λύσης»

Υπάρχει όμως και η «σχολή της ευχάριστης έκπληξης». Είναι κάποιοι, κυρίως μέσα στον Συναγερμό, που χωρίς να δίνουν λογικές εξηγήσεις, εξακολουθούν να πιστεύουν ότι «την κατάλληλη στιγμή θα φανεί ότι η Τουρκία έχει αποφασίσει να λύσει το Κυπριακό». Μέχρι τώρα, λέγοντας αυτό, άφηναν να εννοηθεί ότι έχουν πληροφορίες από «σημαντικά ξένα κέντρα αποφάσεων». Δηλαδή, σε απλά νέα ελληνικά, κυρίως από πρεσβείες. Όμως αυτό το στόρι έχει ξεφτίσει πάρα πολύ. Τέτοιου είδους προσεγγίσεις όχι μόνο είναι αστείοι «ευσεβείς πόθοι», αλλά φαίνεται ότι προορίζονται περισσότερο για εσωτερική κατανάλωση.

Πράγματι, απευθύνονται στο «λόμπι των φανατικών της Λύσης». Υπάρχει πράγματι ένας τέτοιος άμορφος πολιτικός πυρήνας. Δεν είναι ακριβώς ούτε ο ΔΗΣΥ ούτε το ΑΚΕΛ. Αλλά είναι κάτι «ανάμεσα στα δυο». Σε αυτό το λόμπι μετέχουν άτυπα και στελέχη από τα δυο μεγάλα κόμματα. Όπως π.χ. ο ευρωβουλευτής ΑΚΕΛ-Νέων Δυνάμεων ή ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος και μερικά έμμισθα στελέχη του ΔΗΣΥ. Κυρίως όμως αρκετά πρόσωπα «εκτός της κομματικής πολιτικής», με προσβάσεις σε μέσα ενημέρωσης. Ανάμεσά τους περισσότερο δραστήρια πρόσωπα και στελέχη που άλλοτε ανήκαν στο κόμμα Βασιλείου.

Πλαισιώνονται από τις γνωστές ολιγομελείς ΜΚΟ, που είναι στημένες εδώ και χρόνια. Κεντρικό μέσο έκφρασης μπορεί να θεωρηθεί συγκεκριμένο έντυπο. Το πρόβλημα της ηγεσίας του ΔΗΣΥ είναι ότι ο πυρήνας του λόμπι στα ΜΜΕ θεωρείται ταυτόχρονα και ως το «μέσο έκφρασης» που είναι πιο κοντά στο κόμμα τους.

Ο Νίκος Αναστασιάδης και η σκιά του ΔΗΣΑΚΕΛ

Το γενικότερο ζήτημα όμως είναι ότι αυτό το «λόμπι» επηρεάζει το πολιτικό κλίμα στο Κυπριακό σαν να επρόκειτο για ένα «τρίτο κόμμα», ανάμεσα στο ΑΚΕΛ και στον ΔΗΣΥ, που ασκεί πολύ έντονες πιέσεις και προσπαθεί να κάνει τη σύνθεση που κάποιοι καταγγέλλουν ως «ΔΗΣΑΚΕΛ». Πράγματι, το «ΔΗΣΑΚΕΛ» δεν υπάρχει ούτε για την Εζεκία Παπαϊωάννου ούτε για την Πινδάρου. Αντιδρούν μάλιστα έντονα όταν το ακούσουν, περισσότερο από την πλευρά του ΑΚΕΛ. Αλλά υπάρχει για κάποιους που έχουν τη δυνατότητα να πιέζουν ακόμα και από το εσωτερικό των δυο μεγάλων κομμάτων προς αυτή την κατεύθυνση.

Εξάλλου, ο ίδιος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θεωρείται από κάποιους ως η προεδρία που αντιπροσωπεύει αυτή την τάση, ιδιαίτερα από τότε που έγινε το «διαζύγιο» με το ΔΗΚΟ.

Αλλά και ο ίδιος ο Νίκος Αναστασιάδης, όσο γίνεται και πιο χλομό το Κυπριακό και όσο προχωρεί προς τις Προεδρικές, θα πρέπει να ζυγίσει τα πράγματα. Αν φανεί ως ο εκλεκτός αυτής της τάσης, τότε θα είναι «σαν να βάζει βούτυρο στο ψωμί του Νικόλα», όπως μας έλεγε συνεργάτης του. Πηγές από το προεδρικό περιβάλλον έλεγαν ότι κάποια δείγματα των προθέσεών του θα φανούν στις επιλογές που θα κάνει αυτές τις μέρες, για την ανανέωση των συμβουλίων των Ημικρατικών.

Στον πολύ κόσμο δεν θα φανεί κάτι. Όμως, για όσους γνωρίζουν πρόσωπα και πράγματα, το ερώτημα είναι αν θα διατηρήσει εκπροσώπηση του «ευρύτερου κεντρώου χώρου», δηλαδή, αν, όπως την προηγούμενη φορά, θα διορίσει και πρόσωπα που προέρχονται από εκείνο το ΔΗΚΟ που δεν είναι ευτυχές με την ηγεσία Νικόλα, ή ακόμα και από τον «ευρύτερο χώρο του Κέντρου».

Διάθεση και προθέσεις γενικής αντιπολίτευσης

Ο Νικόλας Παπαδόπουλος κατηγορεί τον Πρόεδρο Αναστασιάδη ότι διαπραγματεύεται ξανά το Σχέδιο Ανάν. Η ΕΔΕΚ καταγγέλλει καθημερινά τον Πρόεδρο ότι έχει κάνει συμφωνίες που φοβάται να τις ομολογήσει και γι’ αυτό τις κρατάει κρυφές. Συμπληρώνει ακόμα η ΕΔΕΚ ότι, ακολουθώντας τη λανθασμένη στρατηγική όλων αυτών των χρόνων, χαντακώνουμε την εθνική υπόθεση. Με παρόμοιο τρόπο βέβαια τον κατηγορούν και Συμμαχία και Αλληλεγγύη, ότι δεν έχει σωστή στρατηγική κλπ. Ενώ οι Οικολόγοι λίγο έτσι και λίγο αλλιώς συμπληρώνουν το παζλ της «ενδιάμεσης αντιπολίτευσης».

Στο γενικό παζλ αντιπολίτευσης μπαίνει όμως σιγά-σιγά ακόμα και το ΑΚΕΛ. Δεν έχει βέβαια τις κατηγορηματικές θέσεις του «ενδιάμεσου», αλλά δεν σκοπεύουν να χαριστούν στον Νίκο Αναστασιάδη. Όσο θα πλησιάζουν οι προεδρικές εκλογές, δηλαδή μετά τις δημοτικές του Δεκεμβρίου, θα θυμηθούν ότι «αν δεν είχε εγκαταλείψει τις συγκλίσεις Χριστόφια-Ταλάτ, θα είχε φτάσει σύντομα σε συμφωνία». Και θα τον κατηγορήσουν ότι «για να κάνει το χατίρι του ΔΗΚΟ, έχασε την ευκαιρία και το μομέντουμ με τον Ακιντζί».

Τα «θα» με φόντο την επέτειο της εισβολής-κατοχής

Το θέμα όμως είναι ότι το ίδιο το μομέντουμ είτε χάθηκε ήδη είτε όχι δεν έχει δώσει τα αναμενόμενα. Προχθές μόλις, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας διαβεβαίωνε ενθαρρυντικά ότι έχουν κατοχυρωθεί στις συνομιλίες οι τέσσερεις ελευθερίες. Πρόσθεσε ακόμα ότι, αν στο ζήτημα των περιουσιών υπήρχε ο ίδιος βαθμός σύγκλισης με τα ζητήματα οργάνωσης του κράτους, τότε θα ήμασταν πραγματικά κοντά.

Για τα ζητήματα του δικαιώματος περιουσίας μίλησε με ένα «αν», όμως για το φλέγον ζήτημα της ασφάλειας ακόμα είμαστε στο «θα». Ευελπιστούν ότι όπως προχωρούν «θα» συζητηθεί στο μέλλον. Ίσως γύρω στην «επέτειο» της τουρκικής εισβολής; Μπορεί ακόμα και την άλλη μαύρη επέτειο του δεύτερου γύρου, όταν ο Αττίλας παραβίασε την ανακωχή και κατέλαβε εδάφη που ήταν και έξω από τα σχέδιά του.

Εδάφη της Κύπρου τα οποία είτε με συνομιλίες είτε χωρίς η Τουρκία εξακολουθεί όχι μόνο να κατέχει, αλλά να τα προετοιμάζει διαρκώς για μόνιμη τουρκοποίηση και να μην έχει κάνει εδώ και 42 χρόνια την παραμικρή κίνηση. Μένει να δούμε πόσο θα συμβάλει η Άγκυρα σε αυτό το «θα», με επισκέψεις στη διάρκεια των «εορτασμών» για την κατάκτηση της Κύπρου από τον τουρκικό στρατό...

Σίγουρα τα φετινά «επετειακά» θα είναι άλλο ένα δύσκολο τεστ για τον Μουσταφά Ακιντζί. Αντίθετα, τίποτα δεν προμηνύει ότι θα είναι μια καλή ευκαιρία για την Άγκυρα να δείξει ότι υπάρχει «στροφή» και στο Κυπριακό. Απλώς αιωρείται το «θα συζητηθούν» και τα φλέγοντα ζητήματα της ασφάλειας και θα μετρήσουμε και εκεί συγκλίσεις και αποκλίσεις.

Ενόψει αυτού του «θα» και όλων των άλλων μεγάλων ερωτηματικών, το... ανακαινισμένο Εθνικό Συμβούλιο θα σταθεί απέναντι στο ερώτημα: πού είναι το Κυπριακό; Αλλά την απάντηση για το ποιος είναι ο επόμενος σταθμός, την ξέρουν όλοι. Είναι ο Φλεβάρης 2018.