Η επόμενη ημέρα της παραίτησης Νταβούτογλου στην Τουρκία

Για «πραξικόπημα» Ερντογάν κάνει λόγο η αντιπολίτευση στην Άγκυρα, ανησυχία στη Λευκωσία, εκνευρισμός στις Βρυξέλλες

Αβεβαιότητα στην Τουρκία, ανησυχία σε Λευκωσία και Αθήνα, και «εκνευρισμό» στις Βρυξέλλες προκαλεί η επόμενη μέρα της παραίτησης του Τούρκου Πρωθυπουργού, Αχμέτ Νταβούτογλου, με τη χώρα να πορεύεται σ’ έναν συγκεντρωτικού τύπου δεσποτισμό γύρω από την κυρίαρχη φιγούρα του Ρ. Τ. Ερντογάν.

Με τη συμφωνία Τουρκίας-ΕΕ για το μεταναστευτικό να παραμένει ανολοκλήρωτη και να προβάλλονται για το κλείσιμό της αρκετά προσκόμματα, οι Βρυξέλλες βρίσκονται σε στάση ανήσυχης αναμονής, προσδοκώντας πως ανάλογο «πνεύμα συνεργασίας» θα επιδείξει και η νέα τουρκική κυβέρνηση, προκειμένου να εκπληρωθούν όλα τα εναπομείναντα κριτήρια.

Μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο επικεφαλής της αντιπροσωπίας της ΕΕ στην Άγκυρα ανέφερε ότι η ΕΕ αναμένει συνεργασία από κάθε τουρκική κυβέρνηση, για την ολοκλήρωση της συμφωνίας για το μεταναστευτικό και τις βίζες. «Δουλέψαμε μαζί καλά με την κυβέρνηση, η συμφωνία των προσφύγων ήταν μια πρωτοβουλία που πρότεινε η τουρκική κυβέρνηση υπό τον Νταβούτογλου», είπε, ενώ πρόσθεσε πως για να ολοκληρωθεί η συμφωνία, χρειάζεται συνέχεια τόσο σε τεχνικά θέματα όσο και στην προθυμία της Άγκυρας να εκπληρώσει τα κριτήρια. «Αυτό προσδοκούμε από κάθε μεταγενέστερη κυβέρνηση», τόνισε.

Θερμή αποδοχή

Από πλευράς του, ο Αχμέτ Νταβούτογλου, μετά την ανακοίνωση της απόφασής του, μετέβη στη γενέτειρά του, την πόλη Κόνια (Ικόνιο), όπου έτυχε θερμής υποδοχής από πλήθος κόσμου, που κρατώντας σημαίες και πανό και φωνάζοντας συνθήματα όπως «Στάσου όρθιος, μη σκύψεις, τα Κόνια είναι μαζί σου», εξέφραζε την υποστήριξή του προς το πρόσωπό του. Ο ίδιος χαιρέτισε τον κόσμο και αντάλλαξε χειραψίες μαζί του, τόσο στο αεροδρόμιο όσο και στον δρόμο προς το τζαμί για την προσευχή της Παρασκευής, λέγοντας μόνο «Σας ευχαριστώ, καλό προσκύνημα. Ο Αλλάχ να μη βλάψει τη χώρα μας».

Η αντίδραση Ερντογάν

Σε μια πρώτη δημόσια αντίδρασή του στην αποχώρηση Νταβούτογλου, ο Τούρκος Πρόεδρος Ρ. Τ. Ερντογάν ανέφερε πως επρόκειτο για μιαν απόφαση του ιδίου του Πρωθυπουργού, εκφράζοντας την ελπίδα τα πράγματα να πορευθούν προς το καλύτερο για τη χώρα και το κυβερνών κόμμα. «Ας ελπίσουμε για το καλύτερο. Αυτός το πρότεινε αυτό. Αυτός είπε ότι δεν θα διεκδικήσει την ηγεσία», σχολίασε ο Ρ. Τ. Ερντογάν.

«Πραξικόπημα»

Την ίδια ώρα τα δύο αντιπολιτευόμενα κόμματα, το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα και το Κόμμα της Δημοκρατίας των Λαών, μιλούσαν για πραξικόπημα του Ταγίπ Ερντογάν, λέγοντας πως η παραίτηση Νταβούτογλου δεν είναι εσωτερικό ζήτημα του ΑΚΡ, αλλά «όλοι οι υποστηρικτές της Δημοκρατίας θα πρέπει να αντισταθούν σε αυτό το προεδρικό πραξικόπημα».

Ο αρθρογράφος της «Χουριέτ» και γνώστης του ΑΚΡ Αμπντουλκαντίρ Σελβί σχολίασε, χθες, ότι η ομιλία Νταβούτογλου την προηγούμενη μέρα κρίθηκε θετική από το Λευκό Παλάτι και ο κύκλος του Προέδρου Ερντογάν εκτιμά πως θα υπάρξει μια ομαλή διαδοχή. Σημειώνει ότι προχθές ο Ερντογάν είχε πρόγευμα με κάποιους βουλευτές του ΑΚΡ, προς αξιολόγηση της κατάστασης.

Ο Σελβί σημειώνει, επίσης, ότι όσοι συναντήθηκαν με τον Ερντογάν, του μετέφεραν πως ο Πρόεδρος είναι πολύ ήρεμος, και στην αξιολόγηση της κατάστασης που έκανε με τον Πρωθυπουργό χρησιμοποίησε πολύ προσεκτικό λεκτικό.

Οι υποψήφιοι

Ο Σελβί, επικαλούμενος πληροφορίες, γράφει ότι υποψήφιοι είναι τα τρία Β: Μπιναλί Γιλντιρίμ (Υπουργός Μεταφορών), Μπεκίρ Μποζντάγ (Υπουργός Δικαιοσύνης), Μπεράτ Αλμπαϊράκ (Υπουργός Ενέργειας). Επικαλούμενος δε αναφορά που φέρεται να έκανε ο Ερντογάν στους συνομιλητές, για τη δική του συνεργασία με τους Σεζέρ και Γκιουλ, ο γνωστός αρθρογράφος υπογραμμίζει τη φόρμουλα «δυνατός Πρόεδρος, ταιριαστός, αρμονικός Πρωθυπουργός».

Ντόμινο πολιτικών εξελίξεων

Την ίδια ώρα, όλος ο τουρκικός Τύπος αναφέρεται στην προχθεσινή συνέντευξη του Α. Νταβούτογλου, ο οποίος παραμένει Πρωθυπουργός έως ότου εκλεγεί νέος αρχηγός του ΑΚΡ στις 22 Μαΐου, οπότε και θα υποβάλει στον Πρόεδρο Ερντογάν την παραίτησή του από την πρωθυπουργία, ενώ αμέσως μετά στον νέο αρχηγό του ΑΚΡ θα δοθεί εντολή σχηματισμού κυβέρνησης.

Η «Χουριέτ» αναφέρει ότι η συνάντηση Ερντογάν-Νταβούτογλου σηματοδότησε ένα ντόμινο πολιτικών εξελίξεων: Διενέργεια έκτακτου συνεδρίου ΑΚΡ, διορισμός νέου πρωθυπουργού, ανασχηματισμός υπουργικού συμβουλίου, συζήτηση των προγραμματικών δηλώσεων της νέας κυβέρνησης, παροχή ψήφου εμπιστοσύνης στη νέα κυβέρνηση, αλλαγές προσώπων σε σημαντικούς τομείς της διοίκησης.

Η εφημερίδα επισημαίνει ότι κατά το έκτακτο συνέδριο του ΑΚΡ θα υπάρξει ένας και μοναδικός υποψήφιος εγκεκριμένος από τον Πρόεδρο Ερντογάν. Επίσης, αναφέρει ότι θα υπάρξουν αλλαγές στη διοίκηση του κόμματος, όπου θα επανέλθουν πρόσωπα για τα οποία ο Νταβούτογλου είχε εκφράσει την αντίθεσή του.

«Του ζήτησε να παραιτηθεί»

Η «Χουριέτ» αναφέρει επίσης ότι στη συνάντηση που είχαν Ερντογάν και Νταβούτογλου την Τετάρτη το βράδυ, ο Τούρκος Πρωθυπουργός παρουσίασε πρόταση στον Ερντογάν, για το πώς θα πρέπει να οδεύσει η κυβέρνηση στην πορεία, αλλά ο Ερντογάν τού ζήτησε να παραιτηθεί, μη λαμβάνοντας υπ' όψιν του καμία πρόταση.

Η «Σταρ» αναφέρει ότι μόλις ο Νταβούτογλου παραδώσει στο συνέδριο του ΑΚΡ της 22ας Μαΐου τη σκυτάλη της αρχηγίας του ΑΚΡ και της πρωθυπουργίας στον νέο αρχηγό που θα εκλεγεί, θα σχηματιστεί νέα κυβέρνηση, της οποίας προτεραιότητα θα είναι η επιτάχυνση των συνταγματικών μεταρρυθμίσεων, ενώ η «Χαμπέρ Τουρκ» αναφέρει ότι η απομάκρυνση Νταβούτογλου ουσιαστικά σηματοδοτεί την έναρξη εφαρμογής de facto προεδρικού συστήματος στην Τουρκία και πλέον το ζήτημα είναι η δημιουργία συνταγματικού υπόβαθρου για τη στήριξη του de facto προεδρικού συστήματος.

Προβληματισμός στη Λευκωσία

Οι εξελίξεις στην Άγκυρα, όπως ήταν αναμενόμενο, προκαλούν παρατεταμένη ανησυχία στη Λευκωσία, αλλά και αντιπαραθέσεις στο εσωτερικό σκηνικό, όσον αφορά τις προσδοκίες για την πορεία των διαπραγματεύσεων για λύση του Κυπριακού.

Σε δηλώσεις του ο Πρόεδρος του ΔΗΣΥ Α. Νεοφύτου, σχολιάζοντας την απομάκρυνση Νταβούτογλου, επισήμανε ότι «ο Ερντογάν επαναβεβαιώνει ακόμα μια φορά ότι συμπεριφέρεται ως Σουλτάνος. Αυτό είναι σοβαρό πρόβλημα και πρέπει η Ευρώπη να το δει με κάθε σοβαρότητα με ποιον έχει να κάνει. «Δεν μπορούμε», συνέχισε, «να λειτουργούμε και να ανεχόμαστε σε ευρωπαϊκό και σε παγκόσμιο επίπεδο τέτοιες αυταρχικές συμπεριφορές».

Ο Εκπρόσωπος Τύπου του ΑΚΕΛ Γιώργος Λουκαΐδης εξέφρασε την ανησυχία του κόμματος, για τις πιθανές επιπτώσεις στο Κυπριακό, με δεδομένη την απόλυτη κυριαρχία, πλέον, του Ερντογάν στα πολιτικά πράγματα στην Τουρκία.

«Οι συνθήκες δεν ευνοούν τις συνομιλίες»

Σε ανακοίνωσή του το Κίνημα Οικολόγων - Συνεργασία Πολιτών εξέφρασε ιδιαίτερη ανησυχία για τις εξελίξεις στο Κυπριακό, επισημαίνοντας ότι οι νέες συνθήκες που διαμορφώνονται στην Τουρκία δεν ευνοούν τις συνομιλίες.

Αυτοί που πανηγύριζαν με την εκλογή Ερντογάν, σήμερα εκφράζουν ανησυχία, γιατί η παραίτηση Νταβούτογλου θα μας αφήσει στα χέρια ενός επιθετικού Ερντογάν. Ο Ερντογάν ήταν επιθετικός και ενόσω υπήρχε στην Κυβέρνηση και ο κ. Νταβούτογλου, ανέφερε ο Πρόεδρος της Συμμαχίας Πολιτών Γ. Λιλλήκας.

Σε ανακοίνωσή της η «Αλληλεγγύη» υπέδειξε ότι η «η συμμαχία Κυβέρνησης - ΑΚΕΛ» πρέπει να ζητήσει συγγνώμη από τον λαό, καταγγέλλοντας πως, αντ’ αυτού, «επενδύουν ακόμη στον Σουλτάνο Ερντογάν». «Το ‘φάγωμα’ του Αχμέτ Νταβούτογλου δεν αφήνει περιθώρια για ευσεβοποθισμούς, ότι ο Ταγίπ Ερντογάν μπορεί να σεβαστεί οποιαδήποτε συμφωνία», προσθέτει η «Αλληλεγγύη».

Επικίνδυνος ο Ερντογάν

Ανησυχητικές για το κυπριακό χαρακτήρισε, σε δηλώσεις της στο SigmaLive, τις εξελίξεις στην Τουρκία η τέως Υπουργός Εξωτερικών Ερατώ Κοζάκου - Μαρκουλλή.

Στη μετά Νταβούτογλου εποχή, σύμφωνα με την κ. Μαρκουλλή, φαίνεται να κλιμακώνεται μια κατάσταση, όπου τον πλήρη έλεγχο, τόσο της εσωτερικής κατάστασης όσο και των εξωτερικών σχέσεων, συγκεντρώνει στα χέρια του Ερντογάν.

«Ο κ. Ερντογάν θέλει να είναι ο απόλυτος άρχοντας, ο ισχυρός άνδρας της Τουρκίας, ενώ η προσωπικότητά του είναι επικίνδυνη και απρόβλεπτη», σημείωσε η κ. Μαρκουλλή,

«Θα πρέπει να είμαστε έτοιμοι να αντιμετωπίσουμε το σκληρό πρόσωπο του Ερντογάν», υπέδειξε.

Σε ό,τι αφορά στις εξελίξεις στο Κυπριακό, η κ. Μαρκουλλή εξέφρασε ιδιαίτερη ανησυχία, καθώς, όπως είπε, την οποιαδήποτε ευχέρεια είχε ο Μ. Ακιντζί, για ελιγμούς στις διαπραγματεύσεις, με τις εξελίξεις στην Τουρκία και την προβλεπτή επέκταση των εξουσιών του Ερντογάν στα κατεχόμενα, αναμένονται, πλέον, δυσάρεστες εξελίξεις στην πορεία των διαπραγματεύσεων.

Προς δικτατορία οδεύει η Τουρκία

Η Γερμανίδα βουλευτής, τουρκικής καταγωγής, του κόμματος «Η Αριστερά» Σεβίμ Νταγκντελέν είπε ότι δεν πρέπει να υλοποιηθεί η απελευθέρωση της βίζας για Τούρκους πολίτες, κάνοντας λόγο για προεδρευόμενη δικτατορία στην Τουρκία.

Μιλώντας στη Γερμανική Ραδιοφωνία, διερωτήθηκε αν η ΕΕ είναι αφελής, πιστεύοντας ότι υπάρχει πραγματική ανεξάρτητη δικαιοσύνη στην Τουρκία.

«Θα έλεγα ότι κάτω από αυτές τις εξελίξεις δεν πρέπει να υλοποιηθεί η απελευθέρωση της βίζας, γιατί ο Ερντογάν θα το εκμεταλλευτεί για την προεκλογική του εκστρατεία, με άλλα λόγια, θα μετατραπεί σε προεκλογικό όχημα προς την 'προεδρευόμενη δικτατορία' του Ερντογάν», σημείωσε.

Πρόσθεσε ότι η απομάκρυνση του Αχμέτ Νταβούτογλου από το πρωθυπουργικό αξίωμα δεν προοιωνίζει θετικές εξελίξεις στην Τουρκία.

Απόπειρα δολοφονίας του αρχισυντάκτη της «Τζουμχουριέτ»

Απόπειρα δολοφονίας σημειώθηκε χθες στην Κωνσταντινούπολη, όταν άγνωστος άνοιξε πυρ κατά του Τούρκου δημοσιογράφου Τζαν Ντουντάρ, το απόγευμα της Παρασκευής, έξω από δικαστήριο στην Κωνσταντινούπολη, χωρίς να τον τραυματίσει. Από τους τρεις πυροβολισμούς τραυματίστηκε δημοσιογράφος που κάλυπτε τη δίκη.

Ο Ντουντάρ είναι αρχισυντάκτης της εφημερίδας «Τζουμχουριέτ». Μαζί με τον συνάδελφό του Ερντέμ Γκιουλ είχαν δημοσιοποιήσει βίντεο, που έδειχνε την προμήθεια όπλων από τις τουρκικές μυστικές υπηρεσίες στους τζιχαντιστές του ισλαμικού κράτους, με αποτέλεσμα να κατηγορηθούν για προδοσία.