Τι ζητεί το Γιούρογκρουπ για να κλείσει η αξιολόγηση του ελληνικού προγράμματος

Δεν αποκλείεται η σύγκληση έκτακτου Γιούρογκρουπ, πιθανότατα τη Μεγάλη Πέμπτη, και η ψήφιση μέτρων από πλευράς Ελλάδας έως τη Μεγάλη Τετάρτη

ΝΕΟ Γολγοθά καλείται να ανέβει η Ελλάδα

Εβδομάδα των Παθών θα διέλθει η Ελλάδα, αφού κατά το χθεσινό Γιούρογκρουπ δεν κατέστη δυνατόν να ολοκληρωθεί η αξιολόγηση της χώρας, με τον Πρόεδρο του Σώματος Γερούν Ντάισελμπλουμ να αξιώνει προκαταβολική νομοθέτηση προληπτικών μέτρων από πλευράς Αθήνας, με κάτι που, ωστόσο, διαφωνεί, όπως φαίνεται, η ελληνική πλευρά. Μιλώντας μετά το πέρας της συνεδρίας του Γιούρογκρουπ, που συνεδρίασε στο Άμστερνταμ, ο Γερούν Ντάισελμπλουμ ξεκαθάρισε ότι το πακέτο των μέτρων «εν αναμονή» -contingency measures- θα πρέπει να εξειδικευτεί τις επόμενες ημέρες και να νομοθετηθούν προκαταβολικά - legislated upfront.

Ο ίδιος συνέδεσε αυτή τη διαδικασία με τη δυνατότητα ενός έκτακτου Γιούρογκρουπ τη Μεγάλη Πέμπτη, το οποίο θα μπορούσε να εξετάσει ενέργειες για το ελληνικό χρέος. Ύστερα από αυτή την εξέλιξη το ερώτημα που μένει να διευκρινιστεί σε πολιτικό επίπεδο είναι εάν η κυβέρνηση θα επιδιώξει ταχεία νομοθέτηση όλων των μέτρων αλλά και του έκτακτου μηχανισμού ώς το βράδυ της Μεγάλης Τετάρτης, ποντάροντας, πλέον, στο προαναγγελθέν επί της ουσίας έκτακτο Γιούρογκρουπ, που θα μπορούσε να γίνει τη Μεγάλη Πέμπτη και να κλείσει έναν κύκλο αβεβαιότητας που διαρκεί πολλούς μήνες. Νωρίτερα, στην ίδια συνέντευξη, ο κ. Ντάισελμπλουμ αναγνώρισε ότι έχει καταγραφεί σημαντική πρόοδος στις διαπραγματεύσεις σε όλα τα πεδία λέγοντας χαρακτηριστικά τη φράση, είμαστε πολύ κοντά.

Παράθυρο ανάσας από Ντάισελμπλουμ

Ο κ. Ντάισελμπλουμ, ερωτηθείς σχετικά για το αν θα πρέπει να νομοθετηθεί λίστα μέτρων «εν αναμονή», είπε ότι δεν είναι ακόμη ξεκάθαρο αν θα πρόκειται για έναν μηχανισμό ή για μεμονωμένα μέτρα, κάτι που εξαρτάται και από το ελληνικό δικαιακό σύστημα. Τόνισε επίσης ότι πρέπει να είναι αξιόπιστα, αυτόματα, αντικειμενικά και πως αν δεν νομοθετηθεί ο μηχανισμός ή τα μέτρα δεν μπορεί να ολοκληρωθεί η αξιολόγηση. Ιδιαίτερη σημασία ως προς αυτό είναι το σχόλιο που έκανε αργά το βράδυ της Πέμπτης σημαίνον στέλεχος του κουαρτέτου που συμμετείχε στις διαπραγματεύσεις του Χίλτον και τόνιζε χαρακτηριστικά ότι: «Αντιλαμβανόμαστε ότι η ψήφιση συγκεκριμένων περικοπών εν αναμονή -contingent cuts- μπορεί να είναι πολιτικώς μη εφικτή!».

Προϋπόθεση για το χρέος

Από την πλευρά του, ο Κλάους Ρέγκλινγκ του ESM είπε ότι τα προληπτικά μέτρα «είναι προϋπόθεση για να κοιτάξουμε το χρέος». Απολύτως σύμφωνος ήταν και ο Ευρωπαίος Επίτροπος Πιέρ Μοσκοβισί. Αμέσως μετά πήρε τη σκυτάλη η Γενική Διευθύντρια του ΔΝΤ Κριστίν Λαγκάρντ, η οποία είπε τα εξής:

-Δήλωσε την ικανοποίησή της για τη «γενική και πολύ ευρεία υποστήριξη των μελών του Γιούρογκρουπ σχετικά με την ανάγκη για τα έκτακτα μέτρα».

-Αμέσως μετά σχολίασε μάλιστα ότι πρέπει να νομοθετηθούν, να είναι αξιόπιστα και να ενεργοποιούνται με έναν συγκεκριμένο βαθμό αυτοματισμού.

Ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσε η επιμονή της κ. Λαγκάρντ -όπως πριν, έτσι και μετά το Γιούρογκρουπ- στη γραμμή που λέει ότι το ΔΝΤ θα λάβει υπ' όψιν του τα στοιχεία για το πλεόνασμα που επικύρωσε ή αν αυτά είναι αξιόπιστα. Είπε επίσης ότι δεν χρειάζεται νέο κούρεμα για να μειωθεί η ονομαστική αξία του ελληνικού χρέους και έκανε λόγο για αλλαγή του προφίλ του ελληνικού χρέους. Το Γιούρογκρουπ διαπίστωσε πρόοδο στις διαπραγματεύσεις Αθήνας - δανειστών, ανέφερε σε μήνυμά του ο Β. Ντομπρόβσκις. Συζητάμε πλέον για τα έκτακτα μέτρα που ζητά το ΔΝΤ, πρόσθεσε ο Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής μετά την ολοκλήρωση της συνεδρίασης των Υπουργών Οικονομικών της Ευρωζώνης στο Άμστερνταμ.

Για πιέσεις μιλά ο Τσακαλώτος

Ο Έλληνας Υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος σε ξεχωριστή διάσκεψη Τύπου χαρακτήρισε θετική τη συνεδρίαση του Γιούρογκρουπ, σημειώνοντας πως «συμφωνήσαμε βασικά στο πακέτο του καλοκαιριού. Παραμένουν ορισμένες τεχνικές λεπτομέρειες, οι οποίες θα συζητηθούν τις επόμενες μέρες. Δεν υπήρξε κανείς μέσα στο Γιούρογκρουπ που να αμφισβητήσει, ούτε κατά διάνοια, ότι δεν υλοποιήθηκαν όσα συμφωνήθηκαν. Το πρώτο που θέλω να επισημάνω είναι ότι η ελληνική κυβέρνηση τήρησε κατά γράμμα τις δεσμεύσεις που ανέλαβε πέρσι το καλοκαίρι, και στο ζήτημα των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και σε εκείνο των μέτρων ύψους 3% του ΑΕΠ.

Δηλαδή, στη φορολογία εισοδήματος (1%), στα δημοσιονομικά (1%) και στο ασφαλιστικό (1%). Υλοποιήσαμε, δηλαδή, αυτά για τα οποία είχαμε δεσμευτεί. Το δεύτερο είναι ότι εξακολουθεί να υπάρχει διάσταση απόψεων μεταξύ των Θεσμών για το αποτέλεσμα και την απόδοση αυτών των μέτρων. Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί, όπως και η ελληνική κυβέρνηση, θεωρούν ότι αυτά μέτρα επαρκούν για να επιτύχουμε πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% του ΑΕΠ το 2018.

Από την άλλη το ΔΝΤ θεωρεί ότι το πακέτο μέτρων θα οδηγήσει σε πρωτογενές πλεόνασμα 1,5% του ΑΕΠ το 2018. Το Ταμείο πιέζει για περισσότερα μέτρα. Πάντα, άλλωστε, πίεζε για περισσότερο ‘αξιόπιστο’ πακέτο μεταρρυθμίσεων, όπως και τους δανειστές μας να είναι πιο γενναιόδωροι στο ζήτημα της ελάφρυνσης χρέους. Μένει να διαπιστώσουμε στις επόμενες ημέρες κατά πόσον η πίεσή του είναι όντως ισοβαρής και κατά πόσο θα φέρει αποτέλεσμα ως προς το σκέλος χρέους», πρόσθεσε.

Πώς θα γεφυρωθεί το χάσμα

Σε σχέση με το πώς η διαφορά που χωρίζει τις δύο πλευρές θα γεφυρωθεί, ο κ. Τσακαλώτος είπε πως υπάρχουν διαφορετικές απόψεις στο τραπέζι, συμπεριλαμβανομένης και της λήψης μέτρων υπό αίρεση (contingent measures). «Έχουν πέσει στο τραπέζι κι άλλες ιδέες, όχι μόνο από εμάς αλλά και από άλλα μέλη του Γιούρογκρουπ. Κάθε λύση θα πρέπει να πληροί δύο κριτήρια:

*Το πρώτο είναι ότι, σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία, δεν μπορείς να νομοθετήσεις υπό αίρεση. Αυτό σημαίνει ότι δεν μπορείς να εξαρτήσεις την ισχύ ενός νόμου από ένα μελλοντικό και αβέβαιο γεγονός. Δεν μπορείς, δηλαδή, να νομοθετήσεις το «χ» αν συμβεί το «ψ» το 2018 ή το 2019.

*Το δεύτερο κριτήριο είναι ότι σε όποια λύση και να καταλήξουμε, μέσα στις επόμενες ημέρες, θα πρέπει να είναι αξιόπιστη: προς τους πιστωτές για να ξέρουν ότι θα επιτύχουμε το πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% του ΑΕΠ, προς τους επενδυτές ώστε να νιώθουν ασφάλεια ότι το πρόγραμμα είναι σε τροχιά και, βέβαια, απέναντι στους Έλληνες πολίτες, ώστε οι πολιτικές και οικονομικές πλευρές να είναι ευθυγραμμισμένες με τη συμφωνία του καλοκαιριού.

»Τέλος, θέλω να υπογραμμίσω ότι όποια λύση και αν επιλεγεί, θα συζητηθεί παράλληλα με το θέμα του χρέους. Είναι εξαιρετικά σημαντικό για εμάς το συνολικό πακέτο του χρέους και των μεταρρυθμίσεων να δίνει ένα ξεκάθαρο σήμα στους Έλληνες πολίτες, τους Ευρωπαίους πολίτες και τους Έλληνες και διεθνείς επενδυτές, ότι η Ελλάδα έχει αλλάξει σελίδα, ότι υπάρχει ξεκάθαρος ορίζοντας εξόδου από την κρίση, για να γνωρίζουν όλοι ότι μπορούν να επενδύσουν, να καταναλώσουν, τα επιστρέψουν τα χρήματά τους στις ελληνικές τράπεζες, ώστε ο φαύλος κύκλος να μετατραπεί σε ενάρετο κύκλο. Είμαι αρκετά αισιόδοξος ότι εάν όλα τα παραπάνω ληφθούν υπόψη δεν απέχουμε πολύ από το να γυρίσουμε σελίδα», συνέχισε ο Έλληνας ΥΠΟΙΚ.

Δεν μπορείς να νομοθετείς υποθετικά

Ερωτηθείς από πού προκύπτει το 2% των μέτρων έκτακτης ανάγκης, είπε πως αυτό προκύπτει από την αφαίρεση από το 3,5% του 1,5%. «Το ΔΝΤ υπολογίζει ότι το ίδιο πακέτο θα οδηγήσει σε μικρότερο πλεόνασμα, είτε γιατί έχει χαμηλότερη βάση υπολογισμού -ωστόσο τα αποτελέσματα της Eurostat δεν φαίνεται να επιβεβαιώνουν τις οικονομικές προβλέψεις του ΔΝΤ- είτε γιατί πιστεύουν ότι κάποια συγκεκριμένα μέτρα θα έχουν μικρότερη επίπτωση στο πλεόνασμα από ό,τι υπολογίζουμε εμείς και οι Ευρωπαίοι», πρόσθεσε. Κληθείς να πει ποιος είναι ο ελάχιστος στόχος για την αναδιάρθρωση του χρέους, απέφυγε να τοποθετηθεί, ενώ κληθείς να δώσει περαιτέρω εξηγήσεις για τη θέση του, ότι δεν μπορούν να νομοθετηθούν μέτρα έκτακτης ανάγκης, διεμήνυσε πως «δεν μπορείς να νομοθετήσεις για κάτι το οποίο μπορεί να συμβεί, υποθετικά, στο μέλλον.

Αυτό που μπορώ να πω είναι ότι είμαστε σε συζητήσεις με τους Ευρωπαίους εταίρους για να βρεθεί ο μηχανισμός δέσμευσης, ώστε να βελτιωθεί η αξιοπιστία για τους Ευρωπαίους πιστωτές και τους διεθνείς επενδυτές και τους Έλληνες πολίτες. Βεβαίως, υπάρχουν πολλές ιδέες για το πώς μπορεί να γίνει αυτό», κατέληξε.