Λήφθηκε η πολιτική απόφαση και αρχίζει η τεχνοκρατική επεξεργασία από τους αρμοδίους
Η Κυβέρνηση ανέθεσε σε Γάλλους εμπειρογνώμονες την επαναξιολόγηση του δυναμικού της κυπριακής ΑΟΖ και, σύμφωνα με πληροφορίες, τα προκαταρκτικά αποτελέσματα έδειξαν αυξημένες προοπτικές για ανεύρεση μεγάλης ποσότητας υδρογονανθράκων

Τον τρίτο γύρο αδειοδότησης για την κυπριακή ΑΟΖ ανακοίνωσε χθες η Κυβέρνηση. Σύμφωνα με τον Κυβερνητικό Εκπρόσωπο, Νίκο Χριστοδουλίδη, το Υπουργικό Συμβούλιο αποφάσισε χθες να προχωρήσει σε τρίτο γύρο αδειοδότησης έρευνας υδρογονανθράκων εντός της ΑΟΖ της Κυπριακής Δημοκρατίας. Ταυτόχρονα, εξουσιοδότησε τον Υπουργό Ενέργειας να καταθέσει τις απαραίτητες προτάσεις στο Υπουργικό Συμβούλιο προς υλοποίηση της απόφασης το ταχύτερο δυνατόν. «Ζητώ την κατανόησή σας στο γεγονός ότι δεν μπορούν να δοθούν περισσότερες λεπτομέρειες, έως ότου ολοκληρωθούν οι προβλεπόμενες διαδικασίες», πρόσθεσε.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η δήλωση αυτή συνιστά υλοποίηση της απόφασης που έλαβε πριν από μερικούς μήνες η Κυβέρνηση, σύμφωνα με την οποία, στον τομέα του φυσικού αερίου, πρώτα θα υπάρχουν ολοκληρωμένες αποφάσεις και μετά θα γίνονται εξαγγελίες. Γι’ αυτό και η Κυβέρνηση δεν έχει δώσει στη δημοσιότητα τα οικόπεδα που θα περιληφθούν σε αυτόν τον γύρο αδειοδότησης μέχρι στιγμής, αφού εκκρεμεί η προεργασία και τεχνοκρατική επεξεργασία της πρότασης από τους αρμοδίους του Υπουργείου Ενέργειας. Σε αυτήν τη φάση η απόφαση έχει ληφθεί μόνο σε πολιτικό επίπεδο.

Διαθέσιμα οικόπεδα
Πληροφορίες αναφέρουν πως είχε ζητηθεί γνωμάτευση από τη νομική υπηρεσία σε σχέση με τη μορφή της διαδικασίας που μπορεί να ακολουθηθεί. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η Κυβέρνηση έχει αναθέσει σε Γάλλους εμπειρογνώμονες την επαναξιολόγηση του δυναμικού της κυπριακής ΑΟΖ, μετά τα νέα δεδομένα που δημιούργησε η ανακάλυψη του αιγυπτιακού Ζορ. Τα προκαταρκτικά αποτελέσματα της επαναξιολόγησης φαίνεται ότι έδειξαν αυξημένες προοπτικές για ανεύρεση μεγαλύτερης ποσότητας φυσικού αερίου στην κυπριακή ΑΟΖ.

Υπενθυμίζεται ότι, στο πλαίσιο του πρώτου και του δευτέρου γύρου, αδειοδοτήθηκαν τα οικόπεδα 2, 3 και 9 στην ENI, το 12 στη Noble και το 10 και το 11 στην Total. Τα τεμάχια που δεν έχουν ακόμα διατεθεί, σύμφωνα με τον χάρτη που ανήρτησε ο Υπουργός Ενέργειας σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης, είναι το 10, το οποίο επέστρεψε η Total, μέρος του 12 που επέστρεψε η Noble, τα οικόπεδα 4, 5, 6 και 7, το 20% περίπου της έκτασης των οποίων αμφισβητεί η Τουρκία, καθώς επίσης το 1, το 8 και το 13.

Ανησυχίες
Τεχνοκράτες εκφράζουν τις ανησυχίες τους αναφορικά με την απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου. Όπως αναφέρουν, η απόφαση για Γ’ γύρο αδειοδότησης ακολουθεί των σημαντικών ανακοινώσεων για το υπερ-κοίτασμα Ζορ της Αιγύπτου, όμως την ίδια ώρα έρχεται σε μια περίοδο που η τιμή του πετρελαίου και οι επενδύσεις των εταιρειών είναι σε χαμηλά επίπεδα. Μιλώντας στο SigmaLive, το μέλος του Συνδέσμου Εταιρειών Υδρογονανθράκων, Χαράλαμπος Έλληνας, ανέφερε ότι η ανακάλυψη του Ζορ έχει δημιουργήσει νέες προοπτικές για την περιοχή της ανατολικής Μεσογείου και μπορεί υπό προϋποθέσεις να προσελκύσει νέες εταιρείες.

Ωστόσο, σημείωσε, οι εταιρείες τη δεδομένη στιγμή δεν αποφασίζουν εύκολα την πραγματοποίηση ερευνών, λόγω της προσπάθειας που γίνεται για μείωση του ρίσκου συνεπεία της μειωμένης τιμής πετρελαίου. Δεν μπορούν να παραγνωρίζονται επίσης οι αποσταθεροποιητικοί παράγοντες, όπως η κρίση στη Συρία. Υπάρχουν, όμως, είπε εταιρείες που ενδιαφέρονται για την κυπριακή ΑΟΖ, όπως επίσης και η Total, η οποία ενδιαφέρεται να επαναδιεκδικήσει το οικόπεδο 10. Ο Χαράλαμπος Έλληνας τόνισε τη σημασία της λήψης απόφασης στο σωστό χρονικά σημείο, τη σωστή προετοιμασία αλλά και την αξιοπιστία που πρέπει να διέπει τη διαδικασία. Κατάλληλο χρονικά σημείο, εκτίμησε, είναι αρχές του 2017, όταν και οι τιμές του πετρελαίου θα ανακάμψουν και ενδεχομένως οι συνομιλίες στο Κυπριακό θα έχουν πάρει συγκεκριμένη πορεία.

Χαιρετίζει η αντιπολίτευση
Θετικά υποδέχθηκαν την πρόθεση της Κυβέρνησης τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Ο βουλευτής του ΔΗΚΟ και Επίτροπος Ενέργειας του κόμματος Άγγελος Βότσης δήλωσε πως ως ΔΗΚΟ θα θέλαμε να χαιρετίσουμε την απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου. «Είναι μια κίνηση προς τη σωστή κατεύθυνση, γι’ αυτό θέλουμε να τη χαιρετίσουμε και να σημειώσουμε ότι ακριβώς στην ημερίδα που διοργάνωσε το ΔΗΚΟ και η Επιτροπή Ενέργειας του κόμματος, το Σάββατο, στη Λεμεσό, ήταν από τα κύρια θέματα τα οποία ζητήσαμε ότι θα πρέπει να προχωρήσει η Κυβέρνηση τάχιστα».

Η ΕΔΕΚ σε ανακοίνωσή της, αφού χαιρετίζει την απόφαση, αναφέρει ότι αναμένεται να συνοδευτεί με διαφανείς διαδικασίες. Όπως εξηγεί, έρχεται στην κατάλληλη στιγμή τόσο τεχνοοικονομικά όσο και πολιτικά, λόγω της ανακάλυψης του Ζορ και λόγω της ανάδειξης των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας. Συστήνει, επίσης, λόγω των χαμηλών τρεχουσών τιμών των υδρογονανθράκων, να συνεκτιμηθούν και πολιτικά κριτήρια στην αξιολόγηση των προσφορών, όπως η προέλευση των προσφοροδοτών και να ληφθεί υπόψη ότι η Μέση Ανατολή φλέγεται. Επαναφέρει, τέλος, την πρότασή της για σύσταση Εθνικής Συμβουλευτικής Επιτροπής Υδρογονανθράκων, από εκπροσώπους κομμάτων.

«Πρόκειται για μια θετική κίνηση, για την οποία ως Οικολόγοι είχαμε προ πολλού επιχειρηματολογήσει, προτρέποντας την Κυβέρνηση να προχωρήσει άμεσα μετά την ανακάλυψη του κοιτάσματος Ζορ στην αιγυπτιακή ΑΟΖ», αναφέρει ανακοίνωση του Κινήματος Οικολόγων, χαιρετίζοντας την απόφαση. Όπως επισημαίνουν, από αυτήν θα προκύψουν μόνο θετικά οφέλη και θα δρομολογηθούν θετικές εξελίξεις. Διατυπώνουν, ωστόσο, ανησυχία, ότι η καθυστέρηση που παρουσιάστηκε ίσως έχει ήδη εξανεμίσει ένα μέρος της δυναμικής.

Ο Πρόεδρος της Συμμαχίας Πολιτών, Γιώργος Λιλλήκας, αφού χαιρέτισε την απόφαση, τη χαρακτήρισε θετική κίνηση, από την οποία μπορούν να προκύψουν μόνο οφέλη. «Το ζήτημα των υδρογονανθράκων είναι καθαρά κυριαρχικό δικαίωμα της Κυπριακής Δημοκρατίας, δεν είναι δικοινοτικό ζήτημα και, ως εκ τούτου, ορθά πράττει η Κυβέρνηση, τώρα που είναι ευνοϊκές οι συνθήκες, μετά και την ανακάλυψη του κοιτάσματος Ζορ, έτσι ώστε η Κυπριακή Δημοκρατία να μπορέσει να αποκομίσει τα μεγαλύτερα δυνατά οφέλη αλλά και να κατοχυρώσει έμπρακτα τα κυριαρχικά της δικαιώματα εντός της ΑΟΖ», τόνισε.

«Στον πολίτη ο λογαριασμός»
Στο μεταξύ, σε παρέμβασή του για το ζήτημα των υποστηρικτικών υποδομών των τριών εταιρειών που ήδη δραστηριοποιούνται στην κυπριακή ΑΟΖ, ο Πρόεδρος του ΔΗΣΥ Αβέρωφ Νεοφύτου έκανε λόγο για «τοπικούς λαϊκισμούς», με τον λογαριασμό να πηγαίνει στον ανυποψίαστο πολίτη. Εξήγησε πως στη βάση του συμβολαίου για τον διαμερισμό των εσόδων από την παραγωγή φυσικού αερίου που υπάρχει με την Κυβέρνηση, τα έξοδα των εταιρειών αφαιρούνται από τα κέρδη.

«Αν τελικά κλείσουν οι υποδομές στη Λάρνακα και γίνουν νέες υποδομές στη Λεμεσό, τα λεφτά δεν θα τα πληρώσουν ούτε οι Λαρνακείς, ούτε οι Λεμεσιανοί, ούτε οι εταιρείες. Θα τα πληρώσει ο Κύπριος πολίτης στο σύνολό του», είπε. Πρόσθεσε πως αν χρειαστεί να γίνουν νέες επενδύσεις, ύψους 5-6 εκ. ευρώ στη Λεμεσό, αυτά θα αφαιρεθούν από τα έσοδα που θα έπαιρνε το κράτος από την εκμετάλλευση του φυσικού αερίου, όταν και εφόσον καταστεί εμπορεύσιμο. «Ακόμη μια φορά ο λαϊκισμός κοστίζει», πέραν της δυσμενούς εικόνας που δημιουργείται στη χώρα, τόνισε ο κ. Νεοφύτου.

Διερωτήθηκε, παράλληλα, πώς μπορεί να είναι δήθεν καρκινογόνες οι δραστηριότητες των υποδομών των εταιρειών για τους Λαρνακείς και να μην είναι για τους Λεμεσιανούς, ενώ αναφέρθηκε στην επιχειρηματολογία ότι οι υποδομές για την ενέργεια είναι καταστροφικές για τους σχεδιασμούς, που περιλαμβάνουν μετατροπή του λιμανιού της Λάρνακας σε επιβατικό και τη δημιουργία μαρίνας. «Ο νέος διαγωνισμός για να βρεθεί στρατηγικός επενδυτής δεν ξεκίνησε καν», είπε ο κ. Νεοφύτου, προσθέτοντας ότι οι διαδικασίες μπορεί να πάρουν 3-4 χρόνια.

Επί του θέματος τοποθετήθηκε και ο εκπρόσωπος Τύπου των Οικολόγων, Πάρις Μαυρομμάτης, εκφράζοντας ικανοποίηση για την απόφαση για μόνιμη χωροθέτηση των εγκαταστάσεων. «Χαιρόμαστε που ο Υπουργός με τις δηλώσεις του έθεσε τέρμα στην προπαγάνδα και στον φτηνό λαϊκισμό όσων απειλούσαν με κοστοβόρες συνέπειες λόγω της άρνησης των Λαρνακέων να αποδεχτούν την επέκταση της προσωρινής παραμονής των εγκαταστάσεων στο λιμάνι της πόλης. Τα εκατομμύρια της υποτιθέμενης ζημιάς ξαφνικά έγιναν "διαχειρίσιμα" και η καθυστέρηση "ανεπαίσθητη"», είπε.

Εμείς ως Οικολόγοι δεν θα βιαστούμε να υποδείξουμε ποια είναι η καλύτερη τοποθεσία για τη χωροθέτηση του μόνιμου επίγειου σταθμού των εταιρειών υδρογονανθράκων. Πάγια θέση μας ήταν και παραμένει ότι επιβάλλεται η εκπόνηση μιας πλήρους μελέτης εκτίμησης των περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιπτώσεων, κατέληξε.