ΚΥΠΡΟΣ, ΕΛΛΑΔΑ, ΙΣΡΑΗΛ ΚΑΙ ΑΙΓΥΠΤΟΣ ΠΡΟΧΩΡΟΥΝ ΣΕ «ΕΝΩΣΗ» ΤΩΝ ΑΟΖ ΚΑΙ ΚΟΙΝΗ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΣΕ ΟΛΑ ΤΑ ΕΠΙΠΕΔΑ

Σημαντικές ανακοινώσεις το ερχόμενο τρίμηνο αλλάζουν το ενεργειακό παιχνίδι της περιοχής - Ποιος ο ρόλος της Τουρκίας

Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι παραμονή της Τριμερούς, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης συνομίλησε με τον Αιγύπτιο Πρόεδρο κ. Σίσι, «δένοντας» τον κρίκο των ενεργειακών συμμαχιών. Η εξόρυξη των υδρογονανθράκων καθώς και η κοινή μεταφορά τους στην Ε.Ε. θα αναβαθμίσει σημαντικά τα κράτη, και θα τα καταστήσει σημαντικούς ενεργειακούς κόμβους

Αν και οι Αναστασιάδης, Τσίπρας και Νετανιάρχου συμφώνησαν ότι η Τουρκία είναι εκτός παιχνιδιού όσο δεν λύνει το Κυπριακό, οι Ισραηλινοί αναλυτές εκτιμούν ότι για το Ισραήλ οι καλές σχέσεις με την Τουρκία είναι επίσης στρατηγικής σημασίας λόγω της θέσης της, αν και οι δεσμοί είναι ίσως πιο αδύναμοι σε σύγκριση με το παρελθόν

Η Ελλάδα και η Κύπρος θα εργαστούν και ως μέλη της ΕΕ, για τη διασφάλιση χρηματοδοτικών πόρων στον τομέα της ενέργειας. Η φιλοσοφία που προσπαθεί να δημιουργηθεί είναι ότι η ενεργειακή συμμαχία δημιουργεί ταυτόχρονα ένα κολοσσιαίο κοίτασμα, γεγονός που φέρνει πολλά έσοδα αλλά και αρκετούς υποψήφιους χρηματοδότες

«Έπρεπε αυτή η συμφωνία να γίνει εδώ και πολύ καιρό», ανέφερε ο Πρωθυπουργός του Ισραήλ Βενιαμίν Νετανιάχου, δίνοντας μέσα σε μια πρόταση την αξία που έχουν οι αποφάσεις που λήφθηκαν για την ενέργεια, στο πλαίσιο της Τριμερούς Συνόδου Κύπρου, Ελλάδας και Ισραήλ, καθώς διανοίγουν τον ενεργειακό δρόμο για σωστή και ασφαλή αξιοποίηση του φυσικού αερίου ολόκληρης της περιοχής που «αγκαλιάζεται» μαζί με την Αίγυπτο.

Ο μεγάλος στόχος φαίνεται πλέον πως είναι πιο ορατός από ποτέ: Περιφερειακή ενεργειακή συνεργασία των τεσσάρων χωρών, με στόχο να δημιουργήσουν μια κυρίαρχη δομή και παράλληλα όλοι μαζί να αποτελούν την εναλλακτική ενεργειακή πρόταση για την Ευρώπη. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι παραμονή της Τριμερούς, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης συνομίλησε με τον Αιγύπτιο Πρόεδρο κ. Σίσι, «δένοντας» τον κρίκο των ενεργειακών συμμαχιών. Η εξόρυξη των υδρογονανθράκων καθώς και η κοινή μεταφορά τους στην Ε.Ε. θα αναβαθμίσει σημαντικά τα κράτη και θα τα καταστήσει σημαντικούς ενεργειακούς κόμβους.

Οι ηγέτες φιλοδοξούν οι περιφερειακές συνεργασίες των χωρών τους να διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην εξέλιξη των οικονομιών, καθώς ενισχύουν το οικονομικό περιβάλλον μεταξύ των τριών χωρών και διανοίγουν νέες προοπτικές για επιχειρηματικές συνεργασίες. Το φυσικό αέριο αλλάζει τα πάντα, και έχει διαμορφώσει μια στεγανή συμφωνία. Η ανάγκη για ενεργειακή ασφάλεια και για τη σύναψη νέων γεωστρατηγικών συμμαχιών αυξάνεται, τη στιγμή που η Ελλάδα και η Κύπρος, μέσα στη δίνη της οικονομικής κρίσης, αναζητούν τον δικό τους περιφερειακό ρόλο.

Ποιος έχει την πιο στρατηγική θέση;

Σύμφωνα με πληροφορίες της «Σημερινής», το επόμενο τρίμηνο θα υπάρξουν σημαντικές ενεργειακές ανακοινώσεις για Κύπρο, Ελλάδα, Ισραήλ και Αίγυπτο. Για την επιτάχυνση της συνεργασίας συστάθηκε Κοινή Ομάδα Εργασίας, αποτελούμενη από τους Γενικούς Γραμματείς των αρμόδιων Υπουργείων των τριών χωρών. Τρεις είναι οι υποψήφιες διαδρομές. Η πρώτη, με κεντρικό άξονα την Αίγυπτο. Η δεύτερη, μέσω της Τουρκίας, η οποία σήμερα και λόγω της κρίσης με τη Ρωσία έχει αποκτήσει «ενεργειακό άγχος».

Η τρίτη επιλογή είναι μέσω αγωγού Κύπρου-Ελλάδας. Ένα θέμα που συζητήθηκε την περασμένη Πέμπτη. Ωστόσο, αυτή η επιλογή είναι μακράν η πιο δαπανηρή, με τους Ισραηλινούς να ανεβάζουν το κόστος στα $2 δις, ενώ θεωρείται και μικρότερης στρατηγικής σημασίας.

Αν και οι Αναστασιάδης, Τσίπρας και Νετανιάχου συμφώνησαν ότι η Τουρκία είναι εκτός παιχνιδιού όσο δεν λύνει το Κυπριακό, οι Ισραηλινοί αναλυτές εκτιμούν ότι για το Ισραήλ οι καλές σχέσεις με την Τουρκία είναι επίσης στρατηγικής σημασίας λόγω της θέσης της, αν και οι δεσμοί είναι ίσως είναι πιο αδύναμοι σε σύγκριση με το παρελθόν. Παρ' όλ' αυτά, οι αναλυτές εκτιμούν ότι το Ισραήλ θα ήθελε η σχέση του με την Τουρκία να επιστρέψει σε μια πιο σταθερή βάση, κάτι που μπορεί να γίνει με τη μεταφορά του αερίου.

Το Ισραήλ, ωστόσο, την ίδια ώρα νιώθει πολύ ικανοποιημένο από το γεγονός ότι δύο χώρες της ΕΕ, η Κύπρος και η Ελλάδα, αποτελούν κομβικό σύμμαχο για την προώθηση της ισραηλινής πολιτικής. Η Ελλάδα και η Κύπρος αναλαμβάνουν να συμβάλουν εποικοδομητικά στην ενίσχυση των σχέσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης με το Ισραήλ. Αναλαμβάνουν επίσης να συμβάλουν στην προώθηση του ρόλου της ΕΕ, για την επανέναρξη ουσιαστικών και αξιόπιστων συνομιλιών ανάμεσα στο Ισραήλ και την Παλαιστίνη. Στο Ισραήλ λένε πως «μπορεί να μην είναι η Γερμανία ή η Γαλλία, αλλά εξακολουθούν να έχουν φωνή».

Πού θα βρεθούν τα χρήματα

Η Ελλάδα και η Κύπρος θα εργαστούν και ως μέλη της ΕΕ, για τη διασφάλιση χρηματοδοτικών πόρων στον τομέα της ενέργειας. Η φιλοσοφία που προσπαθεί να δημιουργηθεί είναι ότι η ενεργειακή συμμαχία δημιουργεί ταυτόχρονα ένα κολοσσιαίο κοίτασμα, γεγονός που φέρνει πολλά έσοδα αλλά και αρκετούς υποψήφιους χρηματοδότες. Παράλληλα, η ενεργειακή συνεργασία περιλαμβάνει την εξόρυξη και μεταφορά αερίου, καθώς και τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας, έργα που εντάσσονται στα Έργα Kοινού Eνδιαφέροντος (PCI) της ΕΕ. Αυτό πρακτικά σημαίνει πως εξασφαλίζεται μια πιο γρήγορη διαδικασία για την αδειοδότηση των έργων, ενώ επιτυγχάνεται και πρόσβαση σε ιδιωτική χρηματοδότηση, πέραν της χρηματοδότησης των έργων από τις Βρυξέλλες.

Οι συμφωνίες

Η υπογραφή της Τριμερούς αυτής Συμφωνίας ενισχύει τις επωφελείς συνεργασίες και διαμορφώνει νέους αναπτυξιακούς όρους, σε μια σειρά από οικονομικούς τομείς. Ταυτόχρονα, αναβαθμίζεται ο ρόλος της Κύπρου αλλά και της Ελλάδας ως παραγόντων σταθερότητος στην ευρύτερη περιοχή, αν και ο ρόλος της Κύπρου μπορεί να είναι μόνο ως «πύλη προς την κεντρική Ευρώπη», καθώς ακόμη δεν έχει ενεργειακά αποθέματα. Οι συμφωνίες ήταν:

· Eπανεκκινείται το έργο του αγωγού φυσικού αερίου EastMed, το οποίο θα συνδέσει απευθείας τα κοιτάσματα αερίου της Ανατολικής Μεσογείου με τα ευρωπαϊκά δίκτυα. Ο EastMed αποτελεί έργο μεγάλης σημασίας για την οικονομία και την ενεργειακή ασφάλεια.

· Προωθούνται στρατηγικής σημασίας τριμερή ενεργειακά έργα όπως το «EuroAsia Interconnector», που προβλέπει την καλωδιακή σύνδεση των τριών χωρών, για μεταφορά ηλεκτρικού ρεύματος στις αγορές ενέργειας της ηπειρωτικής Ευρώπης.

· Διερευνώνται οι δυνατότητες κατασκευής σταθμών μεταφοράς Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου (LNG) στην Ελλάδα. Το θέμα αυτό έχει ενταχθεί και στην Τριμερή Συμφωνία Ελλάδας-Κύπρου-Αιγύπτου.

· Σε συνέχεια της Συμφωνίας του Παρισιού για το Κλίμα, θα διερευνηθούν οι δυνατότητες συνεργασίας στην τεχνολογία των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας.