Ενώ η Τουρκία αρνείται να αναγνωρίσει την Κυπριακή Δημοκρατία
Ενώ η Άγκυρα επιμένει να μην εκπληρώνει τις υποχρεώσεις της, το πρόσθετο πρωτόκολλο προχωρεί σε επικαιροποίηση και εμβάθυνση της τελωνειακής ένωσης

Άνοιξε χθες σε επίπεδο διακυβερνητικής διάσκεψης, στην οποία συμμετείχαν τα 28 κράτη-μέλη της ΕΕ, το τουρκικό ενταξιακό κεφάλαιο 17, που αφορά στη νομισματική και οικονομική πολιτική. Το κεφάλαιο ήταν μπλοκαρισμένο από το 2007 από τη γαλλική κυβέρνηση Νικολά Σαρκοζί. Η διαδικασία ήταν τυπική και έγινε με τη σύμφωνη γνώμη της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η Τουρκία πήρε το παράσημο του κεφαλαίου 17, παρά το γεγονός ότι λίγες ημέρες προηγουμένως, με μονομερή δήλωσή της, εξ αφορμής της Συμφωνίας Επανεισδοχής για τους παράνομους μετανάστες, αντί να αναφέρεται σε Κυπριακή Δημοκρατία έκανε λόγο για «νήσο της Κύπρου».

Η «εκλιπούσα» και η αντίδραση
Η ενέργεια αυτή προκάλεσε την αντίδραση της Λευκωσίας, αφού είναι στη γνωστή γραμμή που υιοθετεί η Άγκυρα περί εκλιπούσας Κυπριακής Δημοκρατίας. Αποτέλεσμα της αντίδρασης της κυπριακής κυβέρνησης ήταν η έκδοση απάντησης από τους 28 της ΕΕ, στην οποία τονίζεται ότι η τουρκική θέση δεν μπορεί να παράγει νομικά αποτελέσματα. Η τουρκική δήλωση έχει ως στόχο να αποφύγει τις νομικές υποχρεώσεις της Τουρκίας, που επιβάλλουν συνεργασία με την Κυπριακή Δημοκρατία και δη με το Υπουργείο των Εσωτερικών.

Οι τουρκικές υποχρεώσεις
Η απάντηση των 28 περιλαμβάνεται και στα συμπεράσματα του Συμβουλίου τα οποία εγκρίνονται, κατά τρόπον τυπικό, από τους Υπουργούς των Εξωτερικών, αφού είχαν περάσει την περασμένη βδομάδα σε επίπεδο ΚΟΡΕΠΕΡ ως σημείο Α.

Στα συμπεράσματα περιλαμβάνονται οι κυπρογενείς υποχρεώσεις της Τουρκίας, τις οποίες αρνείται να εκπληρώσει. Μεταξύ αυτών είναι η ομαλοποίηση των σχέσεων της Τουρκίας με την Κυπριακή Δημοκρατία, καθώς και η αναγνώριση της Κυπριακής Δημοκρατίας από την Άγκυρα ως προϋπόθεση για τη συνέχιση της ενταξιακής της πορείας.

Ταυτοχρόνως, επισημαίνεται στο κείμενο η αναγνώριση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας εντός της ΑΟΖ της και η υπογραφή διμερών συμφωνιών, ενώ, ταυτοχρόνως, αναφορές γίνονται και στο Κυπριακό και πιο συγκεκριμένα στη στήριξη της υφιστάμενης διαδικασίας για μια τελική λύση, σύμφωνη με τα ψηφίσματα των Ην. Εθνών, καθώς και με τις αρχές και τις αξίες επί των οποίων είναι θεμελιωμένη η ΕΕ.

Ακόμη στα συμπεράσματα τονίζεται η λύπη του Συμβουλίου, επειδή η Τουρκία δεν εφαρμόζει το Πρόσθετο Πρωτόκολλο, που σημαίνει την άρση του εμπάργκο σε βάρος των πλοίων και των αεροσκαφών της Κυπριακής Δημοκρατίας, ένα ζήτημα συναφές με την τελωνειακή ένωση της Τουρκίας με την ΕΕ. Ως εκ τούτου, τα 8 σχετικά με το θέμα κεφάλαια παραμένουν παγωμένα.

Τελωνειακή ένωση και πέντε κεφάλαια
Ενώ όμως η Τουρκία αρνείται να συμμορφωθεί με όλες αυτές τις υποχρεώσεις, περιλαμβανομένων και αυτών που σχετίζονται με την τελωνειακή ένωση, η ΕΕ με τη σύμφωνη γνώμη της κυβέρνησης της Κυπριακής Δημοκρατίας, την οποία η Τουρκία θεωρεί εκλιπούσα, άναψε το πράσινο φως για το άνοιγμα του κεφαλαίου 17 και για την επικαιροποίηση καθώς και για την εμβάθυνση της τελωνειακής ένωσης της Τουρκίας με την ΕΕ. Συναφείς επί του θέματος δηλώσεις έγιναν από τον Υπουργό Ευρωπαϊκών Υποθέσεων Βολκάν Μποζκίρ, ο οποίος δεν έκρυψε την ικανοποίησή του για τις εξελίξεις.

Η Άγκυρα προσδοκά ότι το επόμενο διάστημα θα είναι δυνατό να ανοίξει άλλα πέντε κεφάλαια, επί των οποίων όμως ασκεί επί του παρόντος βέτο η κυπριακή κυβέρνηση. Πρόκειται για τα κεφάλαια 23 και 24 για θεμελιώδη δικαιώματα και τη δικαιοσύνη, το 15 που αφορά στην ενέργεια, το 26 για την Παιδεία και τον Πολιτισμό, και το 31 που αφορά στην Εξωτερική Πολιτική, Άμυνα, Ασφάλεια.

Άνοιγμα ενεργειακής αγοράς ΚΔ
Η Κομισιόν αναμένει από την κυπριακή κυβέρνηση να τιμήσει τις υποχρεώσεις που έχει αναλάβει σε σχέση με το άνοιγμα της αγοράς ενέργειας στα μέσα του 2016, δήλωσε χθες στο ΚΥΠΕ η εκπρόσωπος της Κομισιόν για θέματα Οικονομίας Άννικα Μπράιντχαρτ, απαντώντας στις πληροφορίες σε σχέση με τις συζητήσεις Κυβέρνησης και Τρόικας γύρω από τη σχετική ιδιωτικοποίηση. Η Κομισιόν, σύμφωνα με την ίδια εκπρόσωπο, δεν σχολιάζει μεμονωμένες ιδιωτικοποιήσεις. Το άνοιγμα της αγοράς ενέργειας αποτελεί προαπαιτούμενο για την ολοκλήρωση του κυπριακού μνημονίου. Οι συζητήσεις της Τρόικας με τις κυπριακές Αρχές για το θέμα θα συνεχιστούν στο πλαίσιο της αξιολόγησης.