Εκταφές κλειδί στο πρώην στρατόπεδο της ΕΛΔΥΚ από τις προτεραιότητες της ΔΕΑ

Σε εξέλιξη προσπάθεια του Προέδρου για δικαίωμα εκσκαφών για ανεύρεση 126 πεσόντων που αφαιρέθηκαν από τη λίστα αγνοουμένων. Θετικές ενδείξεις

ΕΞΗΓΗΣΕΙΣ του Ινστιτούτου Νευρολογίας και Γενετικής, για τη λανθασμένη ταυτοποίηση οστών που είχαν αλλοιωθεί λόγω χημικού εμποτισμού

Συζητήσεις σε ανώτατο επίπεδο, με στόχο να δοθεί άδεια από τον κατοχικό στρατό και το κατοχικό καθεστώς για εκταφές σε σειρά χώρων στα κατεχόμενα όπου βρίσκονται θαμμένοι 126 πεσόντες, τα ονόματα των οποίων αφαιρέθηκαν από τον κατάλογο των αγνοουμένων και ως εκ τούτου δεν εμπίπτουν στο πρόγραμμα της ΔΕΑ, βρίσκονται σε εξέλιξη στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης ανέλαβε, όπως πληροφορείται η «Σ», να πείσει τον Μουσταφά Ακιντζί για την αναγκαιότητα βημάτων προς αυτήν την κατεύθυνση, ώστε να κλείσει άλλο ένα πικρό κεφάλαιο της κυπριακής ιστορίας. Μάλιστα, φαίνεται ότι σε πρώτο χρόνο η αντίδραση της άλλης πλευράς δεν είναι αρνητική.

Οι 126 πεσόντες περιλαμβάνονταν στον αρχικό κατάλογο αγνοουμένων, ωστόσο μετά το ξεκαθάρισμα του το 1997, αφαιρέθηκαν λόγω επιβεβαιωμένων πληροφοριών ότι σκοτώθηκαν. Ακριβώς γι' αυτόν τον λόγο, όμως, το κατοχικό καθεστώς δεν επιτρέπει εκταφές στους υποδειχθέντες χώρους, αφού δεν αφορούν στο πρόγραμμα της ΔΕΑ. Ένας από τους επίμαχους χώρους είναι, όπως αρμοδίως πληροφορούμαστε, το Σχολείο Σταυρού στην Αμμόχωστο,

Το βλέμμα στην ΕΛΔΥΚ

Σε ό,τι αφορά την άδεια που δόθηκε για εκταφές σε 30 λεγόμενες στρατιωτικές ζώνες, βρίσκεται σε εξέλιξη οργασμός προετοιμασιών από το Γραφείο του Ελληνοκύπριου εκπροσώπου στη ΔΕΑ, ώστε να γίνει λεπτομερής αξιολόγηση και διαβάθμιση, για να καθοριστεί από ποιο σημείο θα αρχίσουν οι εργασίες την 1η Ιανουαρίου του 2016.

Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες της «Σ», είναι πρόθεση της ελληνοκυπριακής πλευράς μία από τις προτεραιότητες να αφορά στο παλιό στρατόπεδο της ΕΛΔΥΚ, στην ευρύτερη περιοχή του αεροδρομίου Λευκωσίας και του Αγίου Δομετίου, γιατί πιστεύεται ότι ο εντοπισμός και η ταυτοποίηση των πέντε με έξι Ελλαδιτών αγνοουμένων, που βάσει πληροφορίας τάφηκαν εκεί, θα βοηθήσει να ξεκαθαριστεί ποιες είναι οι πιθανές περιπτώσεις αγνοουμένων τα οστά των οποίων εμποτίστηκαν για χρόνια με χημικά και μέχρι σήμερα δεν μπορούν να ταυτοποιηθούν.

Σε ό,τι αφορά άλλες περιοχές που εμπίπτουν σε στρατιωτικές ζώνες, καθορίζεται επίσης ως προτεραιότητα άλλο σημείο, στο οποίο οι πληροφορίες αναφέρουν ότι τάφηκαν μαζικά 20 αγνοούμενοι, ο μεγαλύτερος αριθμός που αφορά σε εκταφές που θα γίνουν σταδιακά στις λεγόμενες στρατιωτικές ζώνες.

Σύνολο 36 αγνοούμενοι

Παρά τον οργασμό εργασιών για τις στρατιωτικές ζώνες, κανονικά συνεχίζεται το μέχρι σήμερα πρόγραμμα εκταφών.

Όπως τελεσίδικα πληροφορήθηκε η «Σ», στην περιοχή του Τράχωνα πίσω από τις φυλακές στα κατεχόμενα έχουν εντοπιστεί συνολικά σκελετοί που ανήκουν σε 36 άτομα και ήδη άρχισε η μακρά διαδικασία ανθρωπολογικής και γενετικής ταυτοποίησής τους. Οι 20 σκελετοί εντοπίστηκαν στο πρώτο σημείο, ενώ άλλοι 16 εντοπίστηκαν τελικά στο δεύτερο σημείο, που υποδείχθηκε μερικές δεκάδες μέτρα μακριά. Σε ό,τι αφορά πληροφορίες για την ύπαρξη τρίτου σημείου, για τις οποίες η «Σ» έγραψε δύο φορές, από το γραφείο της ΔΕΑ μάς ειπώθηκε ότι συνεχίζεται η προσπάθεια διασταύρωσης των πληροφοριών μεταξύ των δύο κοινοτήτων, ώστε να καθοριστούν οι ακριβείς συντεταγμένες.

Νέοι πονοκέφαλοι

Στο μεταξύ, το Γραφείο του Επιτρόπου Προεδρίας Φώτη Φωτίου έχει εδώ και μέρες κινητοποιηθεί για τον καλύτερο δυνατό χειρισμό της υπόθεσης που είδε το φως της δημοσιότητας και αφορούσε στην παραχώρηση λανθασμένου κρανίου σε οικογένεια πεσόντα, λόγω της λανθασμένης ταυτοποίησής του από το Ινστιτούτο Νευρολογίας και Γενετικής (ΙΝΓΚ), το οποίο απέδωσε το σφάλμα στον για σειρά ετών χημικό εμποτισμό των ανευρεθέντων οστών που φυλάσσονταν στο οστεοφυλάκιο του Τύμβου Μακεδονίτισσας.

Οι 15 περιπτώσεις, για τις οποίες έκανε λόγο στην ανακοίνωσή του το ΙΝΓΚ -για τις οποίες υπάρχει το ενδεχόμενο να υπήρξαν παρόμοια λάθη- διαχωρίστηκαν ήδη σε δύο κατηγορίες. Η πρώτη αφορά τα λείψανα 9 προσώπων, εκ των οποίων τα 7 είναι από την Ελλάδα και τα οποία ουδέποτε παραλήφθηκαν από τις οικογένειες για ταφή, λόγω ακριβώς των προαναφερθέντων προβλημάτων.

Εκεί, ωστόσο, που εστιάζεται όλη η προσοχή αφορά στις 6 άλλες περιπτώσεις (πέντε αν αφαιρεθεί η περίπτωση που είδε το φως της δημοσιότητας), αφού τα οστά αυτών δόθηκαν στις οικογένειες το 2005 και τάφηκαν. Εδώ ακριβώς προκύπτει το πρόβλημα, καθώς δεν αποκλείεται να ανοίξει ένας νέος κύκλος επανεκταφών και επαναταυτοποίησης, χωρίς να αποκλείονται και άλλα μέτρα από τις επηρεαζόμενες οικογένειες.

Συνάντηση με οικογένειες

Ο Επίτροπος Προεδρίας Φώτης Φωτίου δήλωσε στη «Σ» ότι έχει ήδη ζητήσει γραπτώς πληροφόρηση από το Ινστιτούτο Νευρολογίας και Γενετικής, ώστε να χειριστεί το θέμα πολιτικά. Προτίθεται, όπως είπε, να καλέσει τις οικογένειες των πέντε προσώπων τα οστά των οποίων παραλήφθηκαν και τάφηκαν, ώστε να εξηγήσει τι ακριβώς έγινε αλλά και να διερευνήσει τις προθέσεις τους. «Αν χρειαστεί να γίνουν επανεκταφές και νέες ταυτοποιήσεις, είμαστε έτοιμοι να το κάνουμε γιατί οι οικογένειες αυτές έχουν δίκαιο», μας δήλωσε χαρακτηριστικά.

Σημειώνεται πάντως ότι, όπως αναφέρεται και στην ανακοίνωση του ΙΝΓΚ, ούτε το εξειδικευμένο κέντρο στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής κατάφερε, μέχρι στιγμής τουλάχιστον, να αντλήσει επαρκή δεδομένα για ταυτοποίηση των οστών.

Άντληση πληροφοριών διά της πλαγίας

Παρά τις θετικές εξελίξεις των τελευταίων ημερών, δεν υπήρξε βήμα προς την ορθή κατεύθυνση σε ό,τι αφορά το αρχείο πληροφοριών του τουρκικού στρατού. Ωστόσο, όπως γνωρίζει η «Σ», γίνεται προσπάθεια όπως, για τις στρατιωτικές ζώνες, η Τ/κ εκπρόσωπος στη ΔΕΑ επιχειρήσει να αντλήσει περαιτέρω πληροφορίες από τον τουρκικό στρατό, για διασταύρωση των στοιχείων που κατέχει η ε/κ πλευρά, ώστε να μη γίνει σπατάλη χρημάτων και οι όποιες εκταφές γίνουν σε αυτές τις περιοχές να έχουν αποτέλεσμα.