ΦΥΛΛΟ ΣΥΚΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΔΙΑΦΩΝΙΕΣ ΤΟ «ΚΑΛΟ ΚΛΙΜΑ» ΣΤΙΣ ΣΥΝΟΜΙΛΙΕΣ

Τα βαθιά νερά των συνομιλιών αποδεικνύουν ότι το καλό κλίμα δεν ήταν παρά εφεύρημα κενό περιεχομένου. Οι διαφορές στο τραπέζι των συνομιλιών είναι πολλές και ευδιάκριτες και προφανώς προσγειώνουν ανώμαλα τις όποιες προσδοκίες

Πρόσβαση στα έγγραφα των διαπραγματεύσεων έχουν πλέον τα κόμματα, όπως πριν από 15 μέρες αποκάλυψε η «Σ»

Απροκάλυπτη επιμονή σε απαράδεκτες θέσεις από τον Ακιντζί και το επιτελείο του κρούει τον κώδωνα σε αιθεροβάμονες και υπέρμετρα αισιόδοξους

ΛΕΖΑΝΤΑ: Αποδείχθηκε για άλλη μια φορά περίτρανα ότι ούτε οι καφέδες ούτε οι κοινωνικές συναθροίσεις μπορούν να αλλάξουν πολιτικές θέσεις.


Μπορεί οι διαφωνίες για τη συμφωνία περί του ατομικού δικαιώματος στο περιουσιακό να βρίσκονται σε πρώτο πλάνο, ωστόσο φαίνεται ότι σε επίπεδο, πάντα, των απευθείας συνομιλιών και των συναντήσεων των διαπραγματευτών τα εμπόδια -κάποια εκ των οποίων φαντάζουν επί του παρόντος αξεπέραστα- είναι πολλά και αυξάνονται γεωμετρικά.

Η συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου την ερχόμενη Τρίτη αναμένεται να είναι καθοριστική, ως προς την εικόνα στο εσωτερικό μέτωπο, την ίδια ώρα που πολλαπλάσια σημαντική -για το μέλλον του διαλόγου- αναμένεται να είναι η επόμενη συνάντηση του Προέδρου Αναστασιάδη με τον Μουσταφά Ακιντζί, στις 14 Σεπτεμβρίου.

«Περιουσιακός» διχασμός

Από την περασμένη Παρασκευή, οπόταν η εφημερίδα μας αποκάλυψε αυτολεξεί τόσο τη συμφωνία για το ατομικό δικαίωμα περιουσίας όσο και τις συμφωνηθείσες κατηγορίες, οι έριδες και αντιπαραθέσεις στο εσωτερικό μέτωπο αυξήθηκαν δραματικά, εκπέμποντας εικόνα πραγματικού διχασμού σε επίπεδο θεώρησης των εθνικών πεπραγμένων.

Με νομικίστικες προσεγγίσεις και διαφορετικές ερμηνείες τα δύο γνωστά στρατόπεδα στο Κυπριακό ανταλλάζουν πυρά, κατά πόσο η συμφωνία Αναστασιάδη - Ακιντζί είναι επαρκής βάση ή πλαίσιο (framework) για να διασφαλίσει το δικαίωμα του ιδιοκτήτη, χωρίς να εξισώνεται με τα όποια δικαιώματα ενδέχεται να αναγνωριστούν στον βαπτισθέντα ως «σημερινό χρήστη», παράνομο σφετεριστή ε/κ περιουσίας στα κατεχόμενα.

Εμπόδιο αρ. 1

Αυτή τη στιγμή το πρώτο και κυριότερο εμπόδιο που αντιμετωπίζει η ε/κ διαπραγματευτική ομάδα είναι, όπως αρμοδίως πληροφορούμαστε, η επιμονή του κ. Ακιντζί -παρά τα όσα λέγονται περί καλού κλίματος- για προτεραιότητα στον «σημερινό χρήστη» σε όλες ανεξαίρετα τις ε/κ περιουσίες, οι οποίες βρίσκονται σε περιοχές που ΔΕΝ θα επιστραφούν στο πλαίσιο της εδαφικής αναπροσαρμογής. Γι’ αυτό τον λόγο μάλιστα η ε/κ πλευρά κρατά πολύ μικρό καλάθι με προσδοκίες ενόψει των συζητήσεων για τα κριτήρια που θα συμφωνηθούν, γιατί γνωρίζει πως οι αρχικές θεωρήσεις είναι εκ διαμέτρου αντίθετες.

Εμπόδιο αρ. 2

Απόλυτα συνυφασμένο με τα προαναφερθέντα είναι και το δεύτερο μεγαλύτερο εμπόδιο που έχει να αντιμετωπίσει ο Πρόεδρος και ο διαπραγματευτής της ε/κ πλευράς. Αφορά το θέμα της ιθαγένειας και των εποίκων, που επηρεάζεται άμεσα και από τη συμφωνία, αν υπάρξει, για την αναλογία πληθυσμού των δύο κοινοτήτων.

Ο κ. Ακιντζί, ως άξιος συνεχιστής της πάγιας τουρκικής πολιτικής, προσπαθεί μέσω της διαπραγματευτικής του ομάδας -προφανώς και για να ικανοποιήσει τις εντός της τ/κ κοινότητας φωνές- να πετύχει το μέγιστο δυνατό σε σχέση με τον αριθμό των εποίκων που θα παραμείνουν στην επανενωμένη Κύπρο, έχοντας τη λεγόμενη εσωτερική ιθαγένεια του συνιστώντος κρατιδίου.

Από πλευράς της η ε/κ πλευρά -ορθώς- υποδεικνύει ότι πέραν των θεμάτων ασφαλείας που εγείρονται, η αποχώρηση των εποίκων θα διευκολύνει, στο μέτρο του δυνατού πάντοτε, την πάρα πολύ δύσκολη και περίπλοκη εξίσωση του περιουσιακού. Πιθανή αποχώρησή τους -όπως όλοι διατείνονται ότι αποτελεί κόκκινη γραμμή- θα απελευθερώσει σωρεία περιουσιών που σήμερα παρανόμως σφετερίζονται, μειώνοντας έτσι κάθετα τον αριθμό των περιπτώσεων για τις οποίες η απόφαση θα ληφθεί από την Επιτροπή Περιουσιών που θα συσταθεί.

Εμπόδιο αρ. 3

Κατά το «ο φόβος φέρνει κόλαση», έτσι η ε/κ πλευρά επιθυμεί διακαώς όπως οι μεταβατικές περίοδοι που θα ισχύσουν μετά από πιθανή λύση είναι μειωμένες στο ελάχιστο (βλ. 3 μήνες). Προσκρούει όμως στην επιμονή Ακιντζί για μεταβατική περίοδο έξι μηνών τουλάχιστον, υπό το πρίσμα πως οι αλλαγές θα είναι σαρωτικές (κυρίως στη ζωή πολλών πολιτών) και θα πρέπει να δοθεί ο ανάλογος χρόνος. Η τ/κ επιμονή όμως ενισχύει την έλλειψη εμπιστοσύνης στους κύκλους της ε/κ κοινότητας, που δικαιολογημένα θέτουν ζήτημα διασφάλισης της εφαρμογής των προνοιών της όποιας λύσης. Άλλωστε, το παράδειγμα του σχεδίου Ανάν το 2004 με τις μεγάλες μεταβατικές περιόδους αποτελεί φάρο κατεύθυνσης και αποφυγής.

Εμπόδιο αρ. 4

Εμφανίστηκε δημοσίως μόλις πρόσφατα, αλλά αποτελεί πραγματική τροχοπέδη στις όποιες ελπίδες για λύση. Αφορά τη θέση της τ/κ κοινότητας (απόλυτα συνυφασμένη με την Άγκυρα) ότι ουσιαστικά το επανενωμένο κράτος δεν θα είναι μετεξέλιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας αλλά ένα κράτος με νέα δομή. Θέση που ρίχνει νερό στον μύλο της αντιπολίτευσης, η οποία καταγγέλλει -με τις ανάλογες φωνές προς τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Νίκο Αναστασιάδη- ότι το όραμα της άλλης κοινότητας δεν είναι η λύση και επανένωση, αλλά η κατάλυση της Κυπριακής Δημοκρατίας και η υποβάθμισή της σε συνιστών κρατίδιο.

Δεν είναι τυχαία, άλλωστε, η σαφής διαφωνία των δύο πλευρών ακόμη και στην ονομασία της επανενωμένης Κύπρου. Η ε/κ πλευρά ορθώς επιμένει στη λογική του «Ομοσπονδιακή Κυπριακή Δημοκρατία» -αφού περιλαμβάνει τον όρο ΚΔ και δίνει το καθεστώς συνέχειας- την ίδια ώρα όμως η τ/κ πλευρά προτείνει ονομασίες του τύπου «Ενωμένη Κύπρος», που απαλείφει τη σημαντικότατη ορολογία της ΚΔ, παραπέμποντας εμμέσως σε παρθενογένεση, άρα αφήνοντας ανοικτό παράθυρο για εφαρμογή άλλων επιδιώξεων στο μέλλον (βλέπε απόσχιση).

Εμπόδιο αρ. 5

Ακόμη και στο κεφάλαιο της διακυβέρνησης -εκεί όπου η τ/κ κοινότητα έχει μόνο «λαβείν» και όχι «δούναι»- τα πράγματα δεν είναι ρόδινα, προσγειώνοντας άπαντες στη στυγνή τουρκική πραγματικότητα. Ο Μουσταφά Ακιντζί και οι διαπραγματευτές του δεν συζητούν καν λύση χωρίς εκ περιτροπής Προεδρία. Σημείο ωστόσο που από μόνο του είναι αρκετό να τινάξει τα πάντα στον αέρα, αφού επί διακυβέρνησης Χριστόφια αποτέλεσε το αποκορύφωμα της αντιπαράθεσης και της σφοδρότατης κριτικής που δέχθηκε η τότε διαπραγματευτική ομάδα, με συνέπειες που φτάνουν μέχρι σήμερα.

Κερασάκι στην τούρτα οι εγγυήσεις

Από μια μικρή καταγραφή, μέσω απλής αλίευσης πληροφοριών, των μέχρι σήμερα «σοβαρών διαφωνιών» μεταξύ των δύο πλευρών (υπάρχουν και άλλες πολλές μικρότερου βεληνεκούς διαφωνίες) προκύπτει ένα καίριο ερώτημα. Άμα σε αυτά δεν τα βρίσκουμε, τι θα γίνει όταν θα συζητήσουμε το θέμα της ασφάλειας και των εγγυήσεων; Η απάντηση, με βάση τα σημερινά δεδομένα, είναι πως δεν υπάρχουν ελπίδες τελικής συμφωνίας, αφού Τουρκία και Τ/κ κινούνται στην παράλογη λογική της συνέχισης του καθεστώτος εγγύησης. Ωστόσο, απαντήσεις θα κληθεί να δώσει ο ίδιος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας και η διαπραγματευτική του ομάδα, όταν και εφόσον τα πράγματα φτάσουν μέχρι εκεί.