ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΟΥΜΕ ΤΟΝ ΔΡΟΜΟ ΤΩΝ ΣΥΝΟΜΙΛΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΔΥΟ ΗΓΕΤΕΣ

Αυτές πάντως οι συνομιλίες έχουν ορισμένες καινοτομίες, που, επικοινωνιακά αλλά και ουσιαστικά, αποδεικνύουν ότι αυτήν τη φορά θα έχουμε συζητήσεις ανάμεσα σε «ενηλίκους»…

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ

1. Για πρώτη φορά έχουμε διασταυρούμενη διαπραγμάτευση. Σε όλες τις προηγούμενες διαπραγματεύσεις ανάμεσα στις δύο πλευρές γινόταν ανά κεφάλαιο.

2. Για πρώτη φορά οι δύο ηγέτες διαπραγματεύονται πάνω σε κοινά κείμενα. Χαρακτηριστική παρατονία είναι το περίφημο έγγραφο Ντάουνερ, που είχε καταγράψει τις συγκλίσεις και τις αποκλίσεις των δύο πλευρών.

3. «Συμφωνία» στη δύναμη του ευρωπαϊκού κεκτημένου, το οποίο έχει οριζόντια επίδραση σε όλα τα κεφάλαια, αν και υπάρχει ξεχωριστό «κεφάλαιο Ε.Ε.», που είναι προς συζήτηση

Σε μαύρο φόντο γράφονται οι συμφωνίες της ε/κ και της τ/κ πλευράς στην τράπεζα των συνομιλιών. Χρησιμοποιώντας την ουδέτερη «μαύρη» πένα θα προσπαθήσουν Νίκος Αναστασιάδης και Μουσταφά Ακιντζί με τους δύο διαπραγματευτές κ.κ. Μαυρογιάννη και Ναμί να καθαρογράψουν τις συμφωνίες στα έξι κεφάλαια και 40 συνολικά έγγραφα του κυπριακού προβλήματος.

Αυτές πάντως οι συνομιλίες έχουν ορισμένες καινοτομίες, που, επικοινωνιακά αλλά και ουσιαστικά, αποδεικνύουν ότι αυτήν τη φορά θα έχουμε συζητήσεις ανάμεσα σε «ενηλίκους», όπως χαρακτηριστικά ανέφερε και η Κριστίν Λαγκάρντ για το καυτό ελληνικό ζήτημα.

Για πρώτη φορά έχουμε διασταυρούμενη διαπραγμάτευση. Σε όλες τις προηγούμενες διαπραγματεύσεις ανάμεσα στις δύο πλευρές γινόταν ανά κεφάλαιο. Μιλώντας πηγές και από τις δύο κοινότητες στη «Σημερινή», συμφωνούν ότι με τον τρόπο αυτό θα φτάσουμε πιο εύκολα στη διαδικασία «πάρε-δώσε». Ωστόσο, η συγκεκριμένη διαδικασία θέλει ακόμη αρκετό καιρό να ξεκινήσει. Για να γίνει αυτό θα πρέπει οι δύο πλευρές να έρθουν πιο κοντά στα ουσιαστικά θέματα όπου οι διαφορές μας είναι χαώδεις.

«Αυτήν την ώρα δεν υπάρχει πάρε-δώσε. Άλλωστε, για να κάνεις πάρε-δώσε θα πρέπει η απόσταση σε ουσιώδη ζητήματα να είναι μικρή. Αν είναι ο ένας στο 1 και ο άλλος στο 10, πώς να προχωρήσεις; Αν η διαφορά φτάσει το 4 με 6, τότε μπορείς να μπεις στο πάρε - δώσε», τόνισε στη «Σημερινή» κυβερνητική πηγή.

Δεύτερη σημαντική καινοτομία είναι ότι για πρώτη φορά, επίσης, οι δύο ηγέτες διαπραγματεύονται επάνω σε κοινά κείμενα. Χαρακτηριστική παρατονία είναι το περίφημο έγγραφο Ντάουνερ, που είχε καταγράψει τις συγκλίσεις και τις αποκλίσεις των δύο πλευρών. Στο συγκεκριμένο έγγραφο υπήρχαν σοβαρές αλλοιώσεις στα όσα καταγραφόταν κάτι που ο Δημήτρης Χριστόφιας ενημέρωσε τον Νίκο Αναστασιάδη, όταν ο δεύτερος τού ζήτησε να μελετήσει το συγκεκριμένο έγγραφο. Φυσικά, δεν θέλει πολύ μυαλό να καταλάβει κανείς ότι οι αλλοιώσεις ήταν σε βάρος της ε/κ πλευράς, δείχνοντας ακόμη μια φορά τον ρόλο του κ. Ντάουνερ κατά τη διάρκεια των συνομιλιών.

Τρίτη σημαντική καινοτομία είναι η «συμφωνία» στη δύναμη του ευρωπαϊκού κεκτημένου, το οποίο έχει οριζόντια επίδραση σε όλα τα κεφάλαια, αν και υπάρχει ξεχωριστό «κεφάλαιο Ε.Ε.», που είναι προς συζήτηση.

Σε όλα τα θέματα που είναι προς διαπραγμάτευση, αν υπάρχει διαφωνία η οποία εμπίπτει στο ευρωπαϊκό κεκτημένο, τότε οι δύο πλευρές είναι υποχρεωμένες να το ακολουθήσουν και να οροθετηθεί η διαφορά ως συμφωνία στη βάση τού τι προβλέπει η Ε.Ε.

Χαρακτηριστική είναι η διαφωνία που υπήρχε στο παρελθόν για το πώς θα εκπροσωπείται η Κύπρος στο Συμβούλιο Αρχηγών της Ε.Ε., με την ε/κ πλευρά να ζητά να πηγαίνει και ο Αντιπρόεδρος. Ωστόσο το κεκτημένο προβλέπει να πηγαίνει μόνο ο «Αρχηγός» του κράτους και έτσι το ζήτημα θεωρείται οριστικά λήξαν. Παράλληλα άλλαξε και η φιλοσοφία της Ε.Ε. Ενώ πιο παλιά ανέφεραν ότι θα μπορούσαν να κάνουν εκπτώσεις στο κεκτημένο για να υπάρξει συμφωνία, τώρα τονίζουν ξεκάθαρα ότι η συμφωνία θα πρέπει να είναι στη βάση του κεκτημένου. Στο ερώτημα «υπάρχει χρονοδιάγραμμα στις διαπραγματεύσεις;» η απάντηση είναι αρνητική.

Ωστόσο η πρόοδος κατά τη διάρκεια των συνομιλιών θα καθορίζει και τον ρυθμό της πορείας προς ένα κοινό έγγραφο.

Μελετώντας… τα έγγραφα

Αυτές οι συνομιλίες διεξάγονται πάνω σε έξι κεφάλαια. Περιουσιακό, Διακυβέρνηση, Εδαφικό, Ασφάλεια/Εγγυήσεις, Ευρωπαϊκή Ένωση, Ιθαγένεια/Έποικοι. Το κάθε κεφάλαιο αποτελείται από υποενότητες. Στο κεφάλαιο της Διακυβέρνησης, π.χ., υπάρχουν υποενότητες όπως Εκτελεστική Εξουσία, Νομοθετική Εξουσία, Διακυβέρνηση κ.ά.

Κάθε υποενότητα αποτελεί και ένα έγγραφο, το οποίο είναι από 2 ώς 10 σελίδες, ανάλογα με το θέμα και τις διαφωνίες και τις συμφωνίες που υπάρχουν. Σε κάθε έγγραφο καταγράφονται οι απόψεις των δύο πλευρών, χρησιμοποιώντας τη «μαύρη» πένα όπου υπάρχει συμφωνία, «μπλε» πένα για τις θέσεις της ε/κ πλευράς και «κόκκινη» πένα για τις θέσεις της τ/κ πλευράς.

Συνολικά 40 έγγραφα υπάρχουν στο τραπέζι των συνομιλιών και ο στόχος είναι αυτά τα έγγραφα να μειώνονται και να αυξάνονται τα όσα θα γράφονται με «μαύρη» πένα».

Το «πρώτο ημίχρονο» της διαπραγμάτευσης

Οι διασταυρούμενες διαπραγματεύσεις ξεκίνησαν με Διακυβέρνηση, Περιουσιακό και πτυχές του Εδαφικού, που αφορούν τα «κριτήρια». Κάνοντας «ζουμ» στο Εδαφικό, αποκαλύπτουμε ότι η συμφωνία στα κριτήρια είναι το «Α και το Ω», διότι αμέσως μετά θα αποτυπωθούν σε χάρτες. Τα ζητήματα είναι ιδιαίτερα κομβικά, καθώς ιδιαίτερη σημασία για την ε/κ πλευρά, σύμφωνα με πληροφορίες της «Σημερινής», δεν έχει η έκταση που θα επιστραφεί, αλλά περιοχές και χωριά όπου έμεναν πολλοί Ε/κ που σήμερα είναι πρόσφυγες. «Είναι προτιμότερο να μας επιστρέψουν 5 χωριά όπου έμεναν 10.000 πρόσφυγες, από το να επιστραφεί μια μεγάλη έκταση όπου ελάχιστοι Ε/κ έμεναν εκεί», αναφέρει στη «Σημερινή» ανώτερη κυβερνητική πηγή.

Στο κεφάλαιο της Διακυβέρνησης, η τ/κ πλευρά επιμένει σε εκ περιτροπής προεδρία με σταθμισμένη ψήφο, αλλά είναι διαλλακτική στη χρονική διάρκεια. Αντίθετα η πλευρά έχει καταθέσει 2-3 εναλλακτικά σενάρια και απορρίπτει την παραπάνω θέση που είχε δεχθεί ο κ. Χριστόφιας. Επίσης μεγάλη διαφωνία καταγράφεται και στο ζήτημα της λήψης απόφασης στο νομοθετικό πλαίσιο, με άλλα λόγια με ποιον τρόπο η Βουλή θα λαμβάνει αποφάσεις.

Στο κεφάλαιο του Περιουσιακού, όλες οι προτάσεις που έχουν κατατεθεί έχουν μια ουσιώδη διαφορά. Η τ/κ πλευρά ζητά τον πρώτο λόγο να έχει ο σημερινό χρήστης, σε αντίθεση με την πλευρά μας που ζητά τον πρώτο λόγο να έχει ο «ιδιοκτήτης». Οι συζητήσεις έχουν ξεκινήσει από τις λεγόμενες εύκολες διαφωνίες, που μπορούν να χαρτογραφηθούν σχετικά εύκολα.

Το δεύτερο μέρος της διαπραγμάτευσης με τα υπόλοιπα κεφάλαια θα ξεκινήσει χωρίς να σημαίνει ότι έχουν κλείσει όλες οι διαφωνίες της πρώτης τριπλέτας των κεφαλαίων που διαπραγματεύονται σήμερα οι δύο ηγέτες.