ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΕΥΘΕΤΗΣΗ, ΔΗΛΑΔΗ ΔΙΑΓΡΑΦΗ ΧΡΕΟΥΣ Η ΛΥΣΗ, ΛΕΝΕ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΑΝΑΛΥΤΕΣ

Η σχέση χρέους - ανάπτυξης είναι θανατηφόρα και δεν φαίνεται ότι θα καταστεί βιώσιμη ούτε στα επόμενα 50 και πλέον χρόνια

Όπως έγραψε πρόσφατα έγκυρος διεθνής οικονομικός αναλυτής, οι λανθασμένοι ελληνικοί χειρισμοί έφεραν την κρίση, οι δανειστές όμως ευθύνονται για το υφιστάμενο χάος, επιμένοντας σε ένα οικονομικά παράλογο πρόγραμμα προσαρμογής

Οι πλέον αισιόδοξοι από τους διεθνείς αναλυτές/οικονομολόγους, οι οποίοι παρακολουθούν από πολύ-πολύ κοντά τα τεκταινόμενα μεταξύ Αθήνας και Θεσμών είναι κατηγορηματικοί και δεν αφήνουν περιθώρια επιβίωσης στην Ελλάδα: Υπό τις καλύτερες προϋποθέσεις και με ισχυρότατη, δραστικότατη αύξηση του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος, της ανάπτυξης, όλοι οι αριθμοί, όλες οι μαθηματικές πράξεις δείχνουν ότι η Ελλάδα θα χρειαστεί 50 και πλέον χρόνια -με τους συντηρητικότερους υπολογισμούς- για να μειώσει το δημόσιο χρέος της από το 180% που είναι σήμερα, στο 120%. Για σκοπούς σύγκρισης, να αναφέρουμε ότι το δημόσιο χρέος της Κύπρου βρίσκεται σήμερα κάπου εκεί κοντά, στο 120%.

Η σχέση αυτή, του δημόσιου χρέους και της ανάπτυξης, είναι καταλυτική. Οι συζητήσεις για πρωτογενή πλεονάσματα και άλλα παρεμφερή θεωρούνται από τους διεθνείς αναλυτές ως γαρνιτούρα στην τούρτα. Αν κάποιος θα ήθελε πράγματι να ασχοληθεί με την ψυχή του προβλήματος της Ελλάδας θα έπρεπε να εστιάσει την προσοχή του σ’ αυτήν ακριβώς τη σχέση και στους τρόπους οι οποίοι θα πρέπει να εξευρεθούν, ώστε να υπάρξει ανάπτυξη για να μειωθεί το ελληνικό χρέος. Αυτό είναι το δάσος. Όλα τα υπόλοιπα αποτελούν τα δενδρύλλια που το συνθέτουν και τα οποία θα πρέπει μεν να ληφθούν υπόψιν, όταν και εφόσον ιδωθεί το θέμα στη συνολική του διάσταση.

Διαγραφή του χρέους

Μια λύση, ένας τρόπος που θα βοηθούσε την Ελλάδα στη σχέση δημόσιο χρέος - ΑΕΠ είναι η διαγραφή του χρέους της. Κάτι τέτοιο θα συνιστούσε φυσικά «άφεση αμαρτιών» και ίσως ξεσήκωνε θύελλα διαμαρτυριών στην υπόλοιπη ΕΕ και κυρίως στις χώρες της περιφέρειας. Είναι όμως σίγουρο πως αν οι ισχυροί της Ευρώπης θελήσουν, θα μπορέσουν να περάσουν ανώδυνα μια τέτοια απόφαση, ώστε να διατηρήσουν, αν φυσικά αυτή είναι η επιθυμία τους, την ευρωπαϊκή συνοχή.

Όπως έγραψε πρόσφατα έγκυρος διεθνής οικονομικός αναλυτής, οι λανθασμένοι ελληνικοί χειρισμοί έφεραν την κρίση, οι δανειστές όμως ευθύνονται για το υφιστάμενο χάος, επιμένοντας σε ένα οικονομικά παράλογο πρόγραμμα προσαρμογής. Ένα πρόγραμμα που σκοτώνει την ανάπτυξη. Ένα πρόγραμμα υπερβολικής λιτότητας, το οποίο παγιδεύει την επί χρόνια υφεσιακή οικονομία και την κρατά παγιδευμένη εσαεί. Το κλειδί για την οικονομική ανάκαμψη θα έπρεπε να είναι ο τερματισμός της λιτότητας.

Περισσότερη λιτότητα αντί ανάσας

Πώς συμπεριφέρεται όμως η ΕΕ στην Ελλάδα; Ακολουθεί ακριβώς αντίθετη φιλοσοφία. Επιβάλλει περισσότερη λιτότητα, γνωρίζοντας πολύ καλά πως κάτι τέτοιο δεν πρόκειται να δώσει ανάσες στην ελληνική οικονομία, αλλά αντίθετα θα την καταπνίξει. Δεν είναι δυνατόν οι σοφοί του γερμανικού Υπουργείου Οικονομικών, του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και της Κομισιόν να μην γνωρίζουν αυτήν την πραγματικότητα. Κι όμως επικεντρώνονται στα δευτερεύοντα, σε ποσοστά πρωτογενούς πλεονάσματος για παράδειγμα, ζητώντας δηλαδή ανάπτυξη από έναν λαό που ζητιανεύει για ένα κομμάτι ψωμί.

Τα παμμέγιστα λάθη και η αλληλεγγύη

Κανείς δεν λέει ότι η Ελλάδα δεν έχει κάνει τεράστια λάθη. Αντίθετα μάλιστα. Τα λάθη της είναι παμμέγιστα. Η πολιτική της ηγεσία όδευε και οδεύει από τη μια αποτυχία στην άλλη. Από τη μια υπόσχεση που είναι δύσκολο να επιτευχθεί, στην άλλη. Ποιος όμως είναι ο τελικός σκοπός των Ευρωπαίων εταίρων; Λογικά και πρωτίστως θα έπρεπε να ήταν η ευρωπαϊκή συνοχή, η διάσωση του κοινού νομίσματος, η βασική αρχή του ευρωπαϊκού οικοδομήματος που ονομάζεται αλληλεγγύη και, φυσικά, η είσπραξη των οφειλόμενων εκ μέρους της Ελλάδας στους εταίρους της στην ΕΕ.

Τα περί… αλληλεγγύης τα γνωρίζουμε πολύ καλά εμείς στην Κύπρο, αφού τα ζήσαμε από πρώτο χέρι, ένα χέρι που μας στραγγάλισε, την ώρα που θα έπρεπε να προταθεί για βοήθεια. Τα περί διάσωσης του ευρώ και της ιδέας της Ευρωζώνης θα ισχύουν ενόσω από αυτά αυξάνει τον θησαυρό της η Γερμανία και οι δορυφόροι της. Τα περί συνοχής έχουν τεθεί εδώ και πολύ καιρό εν αμφιβόλω. Η περιφέρεια δένεται χειροπόδαρα με δάνεια επί δανείων και ποσοτικές χαλαρώσεις για να διασφαλισθεί ότι θα παραμένει όμηρος του κυρίως άξονα. Μένει λοιπόν μόνον η είσπραξη των οφειλομένων.

Αριθμητικό μεν, αλλά...

Το ζήτημα είναι καθαρά αριθμητικό. Η επίλυσή του όμως δεν είναι μόνον αριθμητική. Είναι πολιτική και πρέπει να στηρίζεται στην κύρια αρχή και αξία, πάνω στην οποία έχει κτισθεί και στηρίζεται (;) η Ευρώπη. Αλληλεγγύη.

Αριθμητική και μόνον επίλυση του προβλήματος της Ελλάδας θα κρατήσει τη χώρα αυτή πολλές δεκαετίες όμηρο της ΕΕ. Αν επιλεγεί η αριθμητική πορεία, τότε τίθεται σε κίνδυνο η ευρωπαϊκή συνοχή, αφού ένα από τα κράτη-μέλη της, όσο μικρό κι αν είναι αυτό, θα υποχρεωθεί να στρέψει αλλού το βλέμμα. Ήδη το έχει κάνει, ίσως υπό μορφή «απειλής» στο παρόν στάδιο. Τα γλυκοκοιτάγματα προς τη Μόσχα, τα οποία έχει προσέξει ο Μπαράκ Ομπάμα. Δεν είναι άσχετη λοιπόν η γεμάτη υπονοούμενα παρότρυνσή του προς τους ισχυρούς της ΕΕ για την ανάγκη πολιτικής επίλυσης του ελληνικού ζητήματος. Και όπως ήδη γράψαμε, πολιτική λύση είναι η διαγραφή του χρέους της Ελλάδας.

Στα χέρια της Μόσχας;

Σε πρόσφατο άρθρο της η εφημερίδα «Financial Times» έγραψε και τα εξής:

«Η Ευρώπη θα αφήσει την Αθήνα να πέσει στα χέρια της Μόσχας; Η ελληνική κρίση αφορούσε τόσο την πολιτική, όσο και την οικονομία. Τώρα όλα είναι πολιτικά. Ξεχάστε τους δείκτες του χρέους, τα δημοσιονομικά αποτελέσματα, τις δυστοκίες ρευστότητας και τα υπόλοιπα. Οι τεχνικές διαπραγματεύσεις της ΕΕ και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου με την Αθήνα είναι περίπλοκες. Η ελληνική κρίση αφορούσε τόσο την πολιτική, όσο και την οικονομία. Τώρα όλα είναι πολιτικά».

Η Ελλάδα βρίσκεται στην στρατηγικής σημασίας νοτιοανατολική γωνία της ευρωπαϊκής ηπείρου. Είναι πύλη εισόδου για μετανάστες και πρόσφυγες, που ζητούν άσυλο, φεύγοντας από την πυρκαγιά της Μέσης Ανατολής και ένα πιθανό σημείο εισόδου για ισλαμιστές τζιχαντιστές, που επιδιώκουν να φέρουν τον πόλεμό τους στην Ευρώπη. Τα Βαλκάνια είναι μια περιοχή με μεγάλο ενδιαφέρον για τον Ρώσο Πρόεδρο, Βλαντιμίρ Πούτιν, προκειμένου να αποσταθεροποιήσει τη δυτική συμμαχία.

Η Ελλάδα είναι μέλος του ΝΑΤΟ. Μπορεί πραγματικά η Ευρώπη να επιτρέψει, η Κυβέρνηση στην Αθήνα να πέσει “στα χέρια” της Μόσχας; Ποιο θα είναι το σήμα για τα υπόλοιπα Βαλκάνια; Τι γίνεται με τη διαιρεμένη Κύπρο; Αυτές είναι οι σκέψεις, που στροβιλίζονται στο μυαλό των υπευθύνων χάραξης πολιτικής. Μέσα ή έξω από το ευρώ, με ή χωρίς πρόσθετη ελάφρυνση του χρέους, η Ελλάδα μπορεί να ανακάμψει, μόνο όταν αρχίσουμε να οικοδομούμε ένα σύγχρονο ευρωπαϊκό κράτος», καταλήγουν οι «Financial Times».

Η έξοδος από το ευρώ

Οι «Financial Times» ασχολήθηκαν επίσης και με το ενδεχόμενο εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ. Έγραψαν, μεταξύ άλλων, ότι είναι δύσκολο να υποτιμήσει κανείς τη σημασία μιας εξόδου -ακόμα και μιας χώρας τόσο μικρής και ενοχλητικής όσο η Ελλάδα- για το ευρωπαϊκό όραμα και για την ευρωπαϊκή ενοποίηση. «Μόλις το ευρώ φανεί ότι δεν είναι μη αναστρέψιμο», γράφει η εφημερίδα, «οι οικονομικές δυνάμεις που προωθούν την ενοποίηση θα αντιστραφούν. Κάθε κρίση θα είναι δυνητικά θανάσιμη.

Οι προσπάθειες της ΕΚΤ να εξαλείψει το ρίσκο εξόδου θα έχουν γίνει για το τίποτα. Πρέπει να το αντιμετωπίσουμε σαν ένα μακροπρόθεσμο παιχνίδι. Όλοι οι εμπλεκόμενοι έχουν κάνει τεράστια λάθη πριν και μετά την ελληνική κρίση. Μια αποτυχία αυτήν την στιγμή, θα αποτελέσει ένα νέο μοιραίο λάθος, στη μακρά λίστα όσων έχουν γίνει μέχρι τώρα. Πρέπει, αντίθετα, να αναγνωρίσουν τα λάθη και να μάθουν από αυτά», καταλήγει το άρθρο των «FT».