Δεν θεωρεί το Κυπριακό, ζήτημα εισβολής και κατοχής και καλεί σε… ειρήνη
Σφοδρές επικρίσεις και ιερή αγανάκτηση από Κυβέρνηση και κόμματα για τις απαράδεκτες δηλώσεις του Αμερικανού Πρέσβη, που ταυτίζεται πλήρως με τις τουρκικές θέσεις

«Εγώ προσωπικά δεν θεωρώ ότι το κυπριακό ζήτημα είναι κατά κύριο λόγο ένα πρόβλημα εισβολής και κατοχής. Αν δεν σας αρέσει, δεν μπορώ να κάνω κι αλλιώς. Δεν θεωρώ αυτό ως την ουσία του κυπριακού προβλήματος». Αυτή ήταν η απάντηση του Αμερικανού Πρέσβη, κ. Τζον Κόνινγκ, όταν ρωτήθηκε για την παρουσία των 40.000 Τούρκων στρατιωτών και των δεκάδων χιλιάδων εποίκων στο νησί. «Δεν νομίζω ότι έχω συναντήσει έναν Τουρκοκύπριο -ίσως υπάρχουν μερικοί εκεί έξω- που να πιστεύει πραγματικά ότι το Κυπριακό είναι πρόβλημα εισβολής και κατοχής και αυτοί είναι οι άνθρωποι με τους οποίους θα πρέπει να πετύχετε την ειρήνη», επεσήμανε στη συνέχεια. Οι άκρως απαράδεκτες αυτές δηλώσεις πυροδότησαν σειρά αντιδράσεων, προκαλώντας τη δικαιολογημένη αναστάτωση αλλά και οργή τόσο της Κυβέρνησης όσο και της πλειοψηφίας των κομμάτων, που εξέδωσαν σχετικές ανακοινώσεις.

Αδιαφορία για τα τουρκικά στρατεύματα
Μιλώντας στο πλαίσιο ανοικτής συζήτησης στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, με θέμα: «Cyprus at a Crossroads: A diplomat reflects on three decades of engagement with the Eastern Mediterranean», ο κ. Κόνιγκ, επ' ευκαιρία της αφυπηρέτησής του από το αμερικανικό Υπουργείο Εξωτερικών, έθιξε μια σειρά από ζητήματα που αφορούσαν κατά κύριο λόγο την ιστορία του Κυπριακού, την πορεία των διαπραγματεύσεων και το ενεργειακό μέλλον της Κύπρου. Αναφορικά με την ιστορία του Κυπριακού, ισχυρίστηκε ότι οι απαρχές της κυπριακής διένεξης τοποθετούνται πριν από 51 χρόνια, ενώ ακολούθησαν τα τραγικά γεγονότα του 1974, τα οποία, ωστόσο, σε καμία περίπτωση, όπως είπε, δεν δικαιολογούν αυτά που έγιναν. «[…] αλλά δεν μπορεί να αναχθεί σε ένα πρόβλημα εισβολής και κατοχής.

Αυτό στην πραγματικότητα σημαίνει να αγνοήσετε τη δική σας ιστορία», σημείωσε προκλητικά, προσθέτοντας: «Έχετε πολλά πράγματα να ασχοληθείτε εκτός από την παρουσία της Τουρκίας στο νησί και την παρουσία των τουρκικών στρατευμάτων, που δεν υποστηρίζουμε ή αποδεχόμαστε και την παρουσία των εποίκων που δεν ανεχόμαστε. Αυτά όλα είναι ζητήματα που πρέπει, ωστόσο, να αντιμετωπιστούν στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων, καθώς θα πρέπει επίσης να λάβουμε υπόψη τις απόψεις της τουρκοκυπριακής κοινότητας».

Συνεκμετάλλευση και με Τουρκία
Συγκεκριμένα, για τις διαπραγματεύσεις τόνισε, μεταξύ άλλων, ότι: «Αυτή είναι μια ιδιαίτερη στιγμή για την Κύπρο», προσθέτοντας: «Σας παρακαλώ, μη χάσετε αυτήν την ευκαιρία να φέρετε τις κοινότητες του νησιού και πάλι μαζί και να υλοποιήσετε τις φιλοδοξίες σας για ένα καλύτερο μέλλον». Όσον αφορά τα ενεργειακά ζητήματα, ο κ. Κόνιγκ εξέφρασε την επιθυμία συνεργασίας όλων των χωρών της περιοχής στη συνεκμετάλλευση του φυσικού αερίου, συμπεριλαμβανομένης και της Τουρκίας, η οποία, όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, έχει νόμιμα δικαιώματα στην Κύπρο. Αξίζει να σημειωθεί πως κ. Κόνιγκ υπήρξε κατά το παρελθόν και ένθερμος υποστηρικτής της κατασκευής αγωγού φυσικού αερίου, που θα διαπερνά την κυπριακή ΑΟΖ με κατεύθυνση προς την Τουρκία.

«Απαράδεκτη δήλωση»
Αντιδρώντας στις δηλώσεις αυτές, η Κυβέρνηση διά του Κυβερνητικού της Εκπροσώπου χαρακτήρισε απαράδεκτη τη δήλωση του Αμερικανού Πρέσβη, η οποία, όπως σημειώνεται, βρίσκεται σε πλήρη αντιδιαστολή με τα ιστορικά γεγονότα. «Τέτοιες δηλώσεις δημιουργούν προβλήματα στον εν εξελίξει διάλογο και σε μεγάλο βαθμό είναι τέτοιες δηλώσεις που για χρόνια εμποδίζουν την ύπαρξη προόδου στο Κυπριακό», είπε ο κ. Χριστοδουλίδης, ο οποίος ερωτηθείς για το κατά πόσον η Κυβέρνηση προτίθεται να προβεί σε ενστάσεις προς τις ΗΠΑ, προσπάθησε να καθησυχάσει, σημειώνοντας ότι οι συγκεκριμένες δηλώσεις αντανακλούν τις προσωπικές του πεποιθήσεις. Εντούτοις, όπως διευκρίνισε, το όλο ζήτημα θα συζητηθεί με την αμερικανική κυβέρνηση.

«Μνημείο θρασύτητας»
Για «μνημείο θρασύτητας και πρόκλησης» προς τον κυπριακό λαό, το διεθνές δίκαιο και τα επανειλημμένα ψηφίσματα του ΟΗΕ, έκανε λόγο και ο Πρόεδρος της Βουλής, Γιαννάκης Ομήρου, σημειώνοντας, επίσης, ότι αποτελεί «προσβολή για την αμερικάνικη εξωτερική πολιτική». Όπως πρόσθεσε ο ίδιος, είναι απαράδεκτο από τη μια ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ να αποδοκιμάζει το παράνομο μόρφωμα των κατεχομένων, μιλώντας ουσιαστικά για στρατιωτική κατοχή στην Κύπρο, και από την άλλη ο Πρέσβης των ΗΠΑ να αρνείται το πρόβλημα εισβολής και κατοχής.

Κομματικές αντιδράσεις
Προσπαθώντας να διασκεδάσει τις εντυπώσεις, το ΑΚΕΛ στηλιτεύτει μέσω της ανακοίνωσής του τη δήλωση Κόνιγκ, σημειώνοντας ότι ο κ. Τσαβούσογλου κατά την παράνομη επίσκεψή του στα κατεχόμενα ήταν πιο προσεκτικός και κράτησε χαμηλούς τόνους. Ο Πρόεδρος του ΔΗΚΟ Νικόλας Παπαδόπουλος προσπάθησε με τη σειρά του να ταυτίσει τις απόψεις τού Αμερικανού Πρέσβη επί του Κυπριακού με αυτές της Τουρκίας, σημειώνοντας ότι το Κυπριακό δεν είναι πρόβλημα εισβολής και κατοχής, επειδή ακριβώς δεν το θεωρεί η τουρκική πλευρά ως πρόβλημα εισβολής και κατοχής. Η ΕΔΕΚ, από την πλευρά της, απηύθυνε κάλεσμα στους «ομοτράπεζους» του Αμερικανού Πρέσβη, ζητώντας «να μας απαντήσουν εάν συμφωνούν μαζί του ότι το Κυπριακό δεν είναι πρόβλημα εισβολής και κατοχής».

Το Κίνημα Οικολόγων διερωτήθηκε αν ο κ. Κόνιγκ δεν έχει προσέξει την καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Κύπρο μετά την τουρκική εισβολή και κατοχή. «Μας κάνει να αναρωτιόμαστε -αν και ξέρουμε πολύ καλά την απάντηση- αν αυτό θα ήταν αποδεκτό στη δική του χώρα. Δηλαδή θα δεχόταν να κατέχουν μέρος των ΗΠΑ ξένα στρατεύματα;», αναφέρει η ανακοίνωση. Σε διαφορετικό ύφος κινήθηκε η ανακοίνωση του ΕΥΡΩΚΟ, όπου μέσω του πρόεδρου της Νεολαίας του κόμματος, Ανδρέα Τελεβάντου, εξέφρασε τη θλίψη, τον θυμό και την απογοήτευση εκ μέρους του κυπριακού λαού για τις απαράδεκτες αναφορές του Αμερικανού Πρέσβη, ο οποίος, όπως σημείωσε, εκπροσωπεί μια χώρα πάνω στην οποία η Κύπρος στηρίζει τις ελπίδες της για μια σωστή, ασφαλή και λειτουργική λύση του Κυπριακού.

Τέλος, έντονα επικριτική ήταν η ανακοίνωση της Συμμαχίας Πολιτών, η οποία κατηγόρησε τον κ. Κόνιγκ ως Πρέσβη της Άγκυρας και των τουρκικών επεκτατικών σχεδίων, ενώ προχωρώντας ένα βήμα πάρα πέρα, αναφέρθηκε στις τεράστιες ευθύνες των ΗΠΑ για την κυπριακή τραγωδία του 1974.

Το παρασκήνιο της δήλωσης
Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης καταβάλλεται μια προσπάθεια από ορισμένους κύκλους να υποβιβάσουν το όλο ζήτημα, λέγοντας ότι η ερώτηση προς τον Αμερικανό Πρέσβη έγινε από έναν «αφελή νεαρό», που αγνοεί διάφορες πτυχές του Κυπριακού. Η «Σημερινή» κατάφερε να επικοινωνήσει με τον «νεαρό», για περαιτέρω διευκρινίσεις. Πρόκειται για τον Νομικό και Υποψήφιο Διδάκτορα Διεθνούς Δικαίου, που συμμετείχε σε αρκετά συνέδρια τόσο στην Κύπρο όσο και στο εξωτερικό, ο οποίος ασχολείται στη διδακτορική του διατριβή, μεταξύ άλλων, με τις αξιώσεις που προβάλλει η Τουρκία και το ψευδοκράτος στη θαλάσσια περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.

Ερωτηθείς για το παρασκήνιο της όλης υπόθεσης, ο κ. Ιωαννίδης είπε: «Η ερώτηση προέκυψε αφού από την αρχή της εκδήλωσης, και με τον πρόλογό του, ο Πρύτανης έπλεξε το εγκώμιο του Πρέσβη περί προσπάθειας επανένωσης, ενώ οι ερωτήσεις που ακολούθησαν από το κοινό, ήταν κατά πλειοψηφία κολακευτικές, χωρίς να αγγίζουν την ουσία του κυπριακού προβλήματος. Γι’ αυτό πήρα την απόφαση να λάβω τον λόγο για την τελευταία απάντηση, υπενθυμίζοντας τόσο στον Πρέσβη όσο και στο ακροατήριο ότι υπάρχει τουρκικός στρατός, έποικοι, ενώ στα κατεχόμενα καταστρέφεται η πολιτιστική μας κληρονομιά. Ήθελα ουσιαστικά να δω την άποψή του, αφού προηγουμένως δεν είχε καν αναφερθεί σε αυτά τα ζητήματα, κρατώντας μια δικοινοτική προσέγγιση του όλου ζητήματος».

Σχολιάζοντας την απάντηση του κ. Κόνιγκ, ο κ. Ιωαννίδης σημείωσε ότι ανέμενε μια πιο προσεκτική τοποθέτηση, λόγω του καλού «μομέντουμ» που συνεχώς όλοι επικαλούνται. «Το να λέει με τόσο θράσος αυτά τα πράγματα είναι όντως από τη μια προσβλητικό, αλλά από την άλλη είναι καλό, ούτως ώστε να βλέπουμε κι εμείς με ποιους έχουμε να κάνουμε», σημείωσε χαρακτηριστικά. Τέλος, ερωτηθείς για το ποιες ήταν οι αντιδράσεις των παρευρισκομένων στη συγκεκριμένη δήλωση, ο κ. Ιωαννίδης αποκάλυψε ότι πριν καν ολοκληρωθεί η ερώτησή του, ένιωσε ήδη τη δυσφορία και τους ψιθύρους του ακροατηρίου, που θεωρούσε ότι χάλασε το «καλό κλίμα». Αξίζει να σημειωθεί ότι το «παρών» τους στην εκδήλωση έδωσαν, μεταξύ άλλων, ο Λέλλος Δημητριάδης, η Λίζα Μπάτενχαϊμ, ο Λεωνίδας Παντελίδης και ο πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Γιώργος Βασιλείου.