Η αντιπρόταση Αναστασιάδη στη φόρμουλα Άιντα για τα έσοδα από το αέριο
Τη διενέργεια μελέτης από την Παγκόσμια Τράπεζα για το φυσικό αέριο αντέτεινε ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, απορρίπτοντας τη φόρμουλα Άιντα

Διενέργεια μελέτης από την Παγκόσμια Τράπεζα, για το μοντέλο αξιοποίησης και διαχείρισης των εσόδων από το φυσικό αέριο, αντιπρότεινε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης, στον Ειδικό Σύμβουλο του ΓΓ του ΟΗΕ Έσπεν Μπαρθ Άιντα. Αντιπρόταση που έγινε κατά την απόρριψη της πρότασης/φόρμουλας του τελευταίου, για σύσταση μικτής επιτροπής Ε/κ και Τ/κ που θα συζητήσουν το θέμα, με στόχο πάντα την αποκλιμάκωση της κρίσης και την επιστροφή στο τραπέζι των συνομιλιών.

Κατανόηση
Η πρόταση Αναστασιάδη αποκαλύφθηκε κατά την πρόσφατη σύσκεψη στο Προεδρικό Μέγαρο των Πολιτικών Αρχηγών, παρουσία του Πρωθυπουργού της Ελλάδας Αντώνη Σαμαρά και του Υπουργού Εξωτερικών των Αθηνών Ευάγγελου Βενιζέλου.

Στη βάση πληροφόρησης που κατέχει η «Σ», η πρόταση Αναστασιάδη προνοεί τη διενέργεια μελέτης από την Παγκόσμια Τράπεζα, η οποία θα ορίζει και καθορίζει το μοντέλο διαχείρισης των εσόδων των υδρογονανθράκων (π.χ. Νορβηγικό) μέσα από το οποίο θα εξάγεται κρυστάλλινα η πρόθεση της Λευκωσίας να χρησιμοποιήσει τα όποια χρήματα εισρεύσουν, συνετά, προς όφελος κυρίως των επόμενων γενεών. «Έτσι θα αναδεικνύονται και τα ισχυρά κίνητρα προς την άλλη πλευρά για επίλυση του Κυπριακού και θα απαντώνται οι ανησυχίες ότι θα ξοδέψουμε τους πόρους αυτούς αλόγιστα, αφήνοντας τους Τ/κ εκτός νυμφώνος», υπέδειξε στην εφημερίδα μας γνώστης των σχεδιασμών της Λευκωσίας.

Αντιδράσεις
Όπως είναι σε θέση να γνωρίζει η «Σ», η αποκάλυψη του Προέδρου της Δημοκρατίας, σε άμεση συνάρτηση με την απόρριψη της φόρμουλας Άιντα -η οποία ειρήσθω εν παρόδω χαιρετίστηκε πανταχόθεν και ποικιλοτρόπως- προκάλεσε ανησυχία στις τάξεις κάποιων αρχηγών. Δύο τουλάχιστον εξ αυτών κατέθεσαν αμέσως την ανησυχία τους ως προς το προσδόκιμο και επωφελές της προφορικώς κατατεθείσας πρότασης Αναστασιάδη. Σημείωσαν, κατά την ολιγόλεπτη συζήτηση επί του συγκεκριμένου, ότι «η διενέργεια μελέτης από την Παγκόσμια Τράπεζα ελλοχεύει άκρως πολιτικούς κινδύνους, αφού δεν υπάρχει αμερόληπτος και αντικειμενικός οργανισμός, πόσω δε μάλλον ο συγκεκριμένος που θεωρείται και είναι αμερικανοκίνητος».

Προτάσεις
Οι αντιδράσεις των πολιτικών αρχηγών, όπως αυτές καταγράφηκαν σε πρώτο χρόνο, οδήγησαν τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας στην ορθή απόφαση να ζητήσει απόψεις, σε επόμενη συνεδρίαση, είτε του Εθνικού Συμβουλίου είτε του Άτυπου Συμβουλίου Αρχηγών τις προσεχείς μέρες (προγραμματιζόταν για την τρέχουσα εβδομάδα, ωστόσο υπήρξε κώλυμα από τον ΓΓ ΑΚΕΛ Άντρο Κυπριανού, ο οποίος απουσιάζει στο εξωτερικό), ώστε η Λευκωσία να συζητήσει και χαράξει τη δική της πρόταση γι' άρση του αδιεξόδου.

Η ανάγκη για χάραξη και κατάθεση συγκεκριμένης πρότασης από την Κυπριακή Δημοκρατία προκύπτει, όπως πληροφορούμαστε, από τη λογική θέση των κυβερνώντων ότι οι συνθήκες δεν επιτρέπουν τη στείρα άρνηση, αλλά την παρουσίαση εναλλακτικών, ώστε να μην ενταθεί ο κίνδυνος επιμερισμού, έστω αδίκως, ευθυνών και στην ελληνοκυπριακή πλευρά.

Ανάδειξη κυριαρχίας
Από μια πρώτη μελέτη των προθέσεων των κομμάτων αλλά και στη βάση των πληροφοριών για τη συζήτηση ενώπιον του Συμβουλίου Αρχηγών, προκύπτει ως κοινή συνισταμένη η άποψη για διενέργεια τελικά μελέτης από την ίδια την Κυπριακή Δημοκρατία, ώστε να μην υπάρξει παρερμηνεία για τα κυριαρχικά δικαιώματα. Μάλιστα, ήδη κατατέθηκε στο τραπέζι άποψη/πρόταση για να ζητηθεί από τον νέο Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζαν Κλοντ Γιούνκερ η συνδρομή Ευρωπαίων τεχνοκρατών, με γνώση του αντικειμένου, για εμπλουτισμό της κυπριακής ιδιοκτησίας μελέτης, με τις απόψεις διεθνούς κύρους καθηγητών.

Σημειώνεται ότι κατά την «επιδερμική» συζήτηση του θέματος το ΑΚΕΛ προέταξε, όπως άλλωστε κάνει και δημόσια, τη συμφωνία Χριστόφια - Ταλάτ, στο πλαίσιο των τότε απευθείας συνομιλιών για τον διαμοιρασμό των ομοσπονδιακών εσόδων. Σύγκλιση η οποία, κατά την Εζεκία Παπαϊωάννου, μπορεί να απαντήσει, αν επανέλθει στο προσκήνιο, στις ανησυχίες των Τουρκοκυπρίων.

Επίσης, για σκοπούς αντικειμενικής καταγραφής σημειώνεται ότι από τον αρχηγό μεγάλου κόμματος επαναλήφθηκε η θέση περί επιστροφής στις διαπραγματεύσεις, αμέσως μετά τη λήξη της παράνομης Navtex -οδηγίας προς ναυτιλλομένους- της Άγκυρας.

Παγίδα
Πάντως, η ενέργεια του Προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Αναστασιάδη να καταθέσει αντιπρόταση, έστω και λεκτικά, προς άρση του αδιεξόδου και αποκλιμάκωση της κρίσης, μπορεί να ερμηνευτεί πολύ αρνητικά έως και επικίνδυνα, σημείωναν στη «Σ» πολιτικοί παρατηρητές. Χωρίς να αποδίδουν στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας κακές προθέσεις και υπογραμμίζοντας ότι μέχρι στιγμής «στέκεται στον ύψος του», υπέμνησαν ότι «λόγω μη αντικειμενικότητας της διεθνούς κοινότητας, ενδέχεται η αντιπρόταση Αναστασιάδη να κεφαλαιοποιηθεί υπό τον γενικό τίτλο ότι παρουσιάζεται έτοιμος να συζητήσει παρόμοιες φόρμουλες επίλυσης της διαφοράς».

Η φόρμουλα Άιντα για το φυσικό αέριο
Όπως προαναφέρθηκε, η αντιπρόταση Αναστασιάδη, η οποία επαναλαμβάνουμε δεν πήρε σε καμία περίπτωση επίσημη μορφή, προέκυψε μετά τη χωρίς συζήτηση απόρριψη της φόρμουλας Άιντα, που έχει ως τελικό στόχο την επανάκαμψη της Λευκωσίας στο τραπέζι του διαλόγου. Υπενθυμίζεται ότι η πρόταση του Νορβηγού Ειδικού Συμβούλου του Γενικού Γραμματέα προνοούσε τη σύσταση μικτής επιτροπής εμπειρογνωμόνων, ισότιμα Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων, για διαχείριση του θέματος των υδρογονανθράκων. Σύμφωνα με την πρόταση Άιντα, η κοινή επιτροπή θα ήταν ανεξάρτητη από τις διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό και θα είχε ως όρους εντολής τη βέλτιστη διαχείριση τού θέματος των υδρογονανθράκων συνολικά, την αποχώρηση του «Μπαρμπαρός», την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων και την επανάληψη των χιαστί συναντήσεων, σε Αθήνα και Άγκυρα. Την πρόταση του κυρίου Άιντα απέρριψαν και οι δύο πλευρές.

Κλιμάκωση αντιπαραθέσεων για τον τερματικό υγροποίησης
ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΟ ΞΕΚΑΘΑΡΙΣΜΑ ΚΑΙ ΑΚΕΛΙΚΕΣ ΕΜΜΟΝΕΣ
Λάδι στη φωτιά των πολιτικών αντιπαραθέσεων έριξε με τις τοποθετήσεις του στην τηλεόραση του «Σίγμα», για εγκατάλειψη της ιδέας του τερματικού υγροποίησης λόγω αμερικανικών πιέσεων, ο πρώην Διευθυντής της Υπηρεσίας Ενέργειας και νυν Σύμβουλος του Πρωθυπουργού της Ελλάδας για θέματα Ενέργειας Σόλων Κασίνης. Χθες η Κυβέρνηση απάντησε επίσημα στις καταγγελίες Κασίνη, διά γραπτής δήλωσης του Κυβερνητικού Εκπροσώπου Νίκου Χριστοδουλίδη.

Στην ανακοίνωσή του και αφού ξεκαθαρίζει ότι η Κυβέρνηση επανέρχεται στο θέμα για τελευταία φορά, ο κ. Χριστοδουλίδης ανέφερε ότι:
1. Η απόφαση για δημιουργία τερματικού σταθμού υγροποίησης φυσικού αερίου όχι μόνο δεν έχει μεταβληθεί, αλλά αποτελεί πρωταρχικό στόχο.
2. Η αδυναμία άμεσης υλοποίησης οφείλεται σε καθαρά αντικειμενικούς λόγους που σχετίζονται με το κόστος κατασκευής (περίπου 10 δις ευρώ) και στα μέχρι στιγμής ευρήματα, που δεν δικαιολογούν και δεν επιτρέπουν την ανάληψη μιας τέτοιας επένδυσης, είτε από το κράτος είτε από τρίτους. Αν τα σημερινά δεδομένα διαφοροποιηθούν, και βεβαίως το κράτος θα προχωρήσει στην υλοποίηση του σχεδιασμού για κατασκευή τερματικού.
3. Οι όποιοι ισχυρισμοί, περί δήθεν πιέσεων από τους οποιουσδήποτε, όχι μόνο δεν ευσταθούν, αλλά και καμιά σχέση δεν έχουν με τα πραγματικά δεδομένα, όπως αυτά αναφέρονται πιο πάνω.

Επιμένει το ΑΚΕΛ
Παρά τις επανειλημμένες διαβεβαιώσεις και διευκρινίσεις της Κυβέρνησης για τον τερματικό σταθμό, το ΑΚΕΛ επέμεινε και χθες στις καταγγελίες του για επικίνδυνους χειρισμούς, που υπονομεύουν τα συμφέροντα της Κυπριακής Δημοκρατίας. Το μέλος του Πολιτικού Γραφείου του κόμματος και πρώην κυβερνητικός εκπρόσωπος Στέφανος Στεφάνου, επικαλούμενος δηλώσεις του Υπουργού Εξωτερικών Ιωάννη Κασουλίδη, έκανε λόγο για ενίσχυση των ανησυχιών του ΑΚΕΛ για εγκατάλειψη της επιλογής ανέγερσης χερσαίου τερματικού.

«Είναι φανερό ότι η Κυβέρνηση δεν θέλει να προχωρήσει στη δημιουργία τερματικού και αναζητεί προφάσεις και δικαιολογίες. Τονίζουμε ότι ο σχεδιασμός για τον τερματικό, πέρα από το γεγονός ότι λάμβανε υπόψη τους υπολογισμούς για τα κυπριακά αποθέματα, λάμβανε υπόψη και τις δυνατότητες για χρησιμοποίηση του τερματικού και από άλλες χώρες, που είχαν μάλιστα επιδείξει ενδιαφέρον», σημείωσε ο κ. Στεφάνου.
Και διερωτήθηκε για τους λόγους που η Κυβέρνηση ενεργεί με τον συγκεκριμένο τρόπο, προσθέτοντας ότι ίσως ένας τέτοιος σχεδιασμός χαλά τα σχέδια άλλων κύκλων και χωρών, που δεν ευνοούν τη μετατροπή της Κύπρου σε περιφερειακό κέντρο ενέργειας.