Η αναστολή δεν αλλάζει τους όρους εντολής μου, δήλωσε ο Ειδικός Σύμβουλος
Ο Άιντα θα εξακολουθήσει να κάνει επαφές, ώστε να ολοκληρώσει τις γεφυρωτικές του προτάσεις, τις οποίες ευελπιστεί να καταθέσει όταν επαναρχίσουν οι διαπραγματεύσεις

Τη δραστηριοποίησή του στο Κυπριακό, παρά την αναστολή των συνομιλιών, επιθυμεί να συνεχίσει ο Ειδικός Σύμβουλος του ΓΓ Έσπεν Μπαρτ Άιντα. Ο κ. Άιντα, όπως ενημερώνεται η «Σημερινή», σκοπεύει να συνεχίσει τις επαφές του με παράγοντες από τις δύο πλευρές, έτσι ώστε να ετοιμάσει το σετ γεφυρωτικών προτάσεων που σχεδίαζε να καταθέσει στις συνομιλίες και να το υποβάλει όποτε επαναρχίσει η διαπραγματευτική διαδικασία.

Δεν είναι, βεβαίως, σαφές, πότε θα συμβεί αυτό, καθώς δεν έχει προσδιοριστεί επακριβώς από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και το Συμβούλιο Αρχηγών. Πηγές από το Προεδρικό αναφέρουν πως για να αρθεί η απόφαση αναστολής της συμμετοχής μας στις διαπραγματεύσεις, πρέπει να αρθούν οι λόγοι που οδήγησαν σε αυτήν. Ως εκ τούτου, θα γίνεται συνεχώς επαναξιολόγηση της κατάστασης, σε συνεννόηση με τις πολιτικές δυνάμεις, και θα λαμβάνονται αποφάσεις αναλόγως.

Θα μιλά στο… πιθανόν
Μιλώντας μετά τη συνάντησή του με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ο Ειδικός Σύμβουλος ανέφερε ότι οι όροι εντολής του δεν έχουν αλλάξει και ότι θα συνεχίσει να συνομιλεί με τις δύο πλευρές, προσθέτοντας ότι «έχουμε καθορίσει σειρά θεμάτων προς συζήτηση». Εξέφρασε, παράλληλα, την ελπίδα ότι «θα καταστεί κατορθωτό να συναντηθούν οι ηγέτες σε επόμενο στάδιο, αλλά στο μεταξύ θα τους μιλήσω για το πιθανό περιεχόμενο της διαδικασίας όταν ξαναρχίσει».

«Είναι πολύ σημαντικό τώρα όλοι να ενεργήσουν υπεύθυνα και να αποφευχθεί περαιτέρω κλιμάκωση και όπως το συντομότερο υπάρξει μια συναντίληψη ότι οι φυσικοί πόροι πετρελαίου και φυσικού αερίου είναι για όλους τους Κύπριους, όπως έχει δηλώσει επανειλημμένα ο Πρόεδρος Αναστασιάδης», ανέφερε. Είπε, ακόμη, ότι οι υδρογονάνθρακες μπορούν να είναι είτε ευλογία είτε κατάρα αλλά αν υπάρξει σωστή διαχείριση, θα είναι πηγή πλούτου για όλους τους Κύπριους, ενώ, αν καταστούν πηγή εντάσεων, θα είναι πιο πολύ κατάρα. Πρόσθεσε, δε, ότι παντού στον κόσμο όταν προκύπτουν θαλάσσιες διαφορές η κατάσταση είναι σοβαρή. Η αναφορά του σε «θαλάσσιες διαφορές» ενόχλησε την ελληνική πλευρά, η οποία, όμως, έλαβε διαβεβαιώσεις πως πρόκειται περί γλωσσικού ολισθήματος.

Θα τους πει…
Μιλώντας μετά τη συνάντησή του με τον Έρογλου, ο κ. Άιντα ανέφερε πως συζήτησε με τις δύο πλευρές τις υφιστάμενες προκλήσεις, όπως οι εξελίξεις στη θαλάσσια περιοχή. «Έχω ενθαρρύνει και τους δυο ηγέτες να βρουν τον τρόπο να επιστρέψουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων το συντομότερο δυνατόν. Γιατί η αίσθηση που έχω είναι ότι εάν ξεκινήσουμε να συνομιλούμε όπως προγραμματίζαμε, θα δούμε κατ’ ακρίβεια μια ταχεία πρόοδο πάνω στην ουσία. Αλλά πρέπει να πάμε πίσω στο τραπέζι», σημείωσε, προσθέτοντας πως προσπαθούμε να διερευνήσουμε τρόπους για να γίνει αυτό. Δεν έχω νέα που μπορώ να μοιραστώ μαζί σας τώρα για τον τρόπο με τον οποίο θα φθάσουμε εκεί αλλά σίγουρα θα φθάσουμε, εξήγησε. Ερωτηθείς εάν θα συνέστηνε στην Άγκυρα να απομακρύνει τα πλοία της από την κυπριακή ΑΟΖ, είπε πως θα μιλήσει μαζί τους αλλά δεν διευκρίνισε τί ακριβώς θα τους πει.

Πάντως, πηγές από την ομάδα Κυπριακού, ανέφεραν στην εφημερίδα μας την εκτίμησή τους πως ο Άιντα είναι δυσαρεστημένος από την έξαρση της τουρκικής προκλητικότητας, αφού, επί της ουσίας, δεν κατάφερε να πετύχει τίποτα από αυτά που σχεδίαζε, εξ’ αιτίας της τροπής που πήραν τα πράγματα. Επισήμαναν, δε, ότι η παρουσία του Ειδικού Συμβούλου στην Κύπρο επισκιάζεται συνεχώς από τουρκικές ενέργειες, αφού τη μία φορά ήρθε ο Ερντογάν, την άλλη ο Νταβούτογλου και τώρα το Πολεμικό Ναυτικό.

Ζήτησε παρέμβαση
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είχε ζητήσει παρέμβαση και από τον ίδιο τον ΓΓ. Σύμφωνα με το περιεχόμενο της επιστολής που του απηύθυνε, το οποίο παρουσίασε χθες το ΚΥΠΕ, ανέπτυξε στον Μπαν Κι Μουν τις διάφορες πτυχές της τουρκικής προκλητικής πολιτικής, όπως οι φραστικές απειλές, η παρενόχληση σκαφών και διεξαγωγή παράνομων σεισμικών ερευνών. «Όμως, αυτή είναι η πρώτη φορά που η Τουρκία αποφάσισε να κλιμακώσει την πρόκληση να διεξάγει απευθείας σεισμικές έρευνες σε ειδικά τεμάχια, ορισμένα από τα οποία έχουν δοθεί σε διεθνείς εταιρείες (2, 3 και 9), εντός του νότιου τμήματος της ΑΟΖ της Κυπριακής Δημοκρατίας», σημείωσε.

Ο Πρόεδρος τόνισε ότι «με δεδομένες τις τουρκικές απειλές και εκβιασμό, είμαι υποχρεωμένος να αναστείλω τη συμμετοχή μου στις συναντήσεις με τον κ. Έρογλου, υπό την αιγίδα του Έσπεν Άιντε, στις 9 και 10 Οκτωβρίου, δίδοντας χρόνο στην εξοχότητά σας και σε άλλες κυβερνήσεις, φίλους της αποστολής των καλών σας υπηρεσιών, να πείσουν την Τουρκία να αλλάξει γνώμη». «Παρακαλώ την παρέμβασή σας σε μία προσπάθεια να πειστεί η τουρκική Κυβέρνηση να μην προχωρήσει με την υλοποίηση της προτιθέμενης σεισμικής έρευνας ή άλλη παρεμβολή και παραβίαση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Κύπρου στην ΑΟΖ της, καθώς παρόμοια πραγμάτωση θα επέφερε βαρύτατο πλήγμα στις διαπραγματεύσεις για τη διευθέτηση του κυπριακού προβλήματος», τόνισε.

«Δεν θα υποχωρήσουμε»
Οι Τούρκοι, πάντως, εμφανίζονται αμετακίνητοι. Σε χθεσινή ανακοίνωσή του, το τουρκικό ΥΠΕΞ ανέφερε ότι «η αυταπάτη της ε/κ πλευράς ότι είναι ο μόνος ιδιοκτήτης του νησιού, οι μονομερείς πρωτοβουλίες της για έρευνες φυσικού αερίου και η μη ανταπόκριση στην πρόταση της τ/κ πλευράς για δίκαιο διαμοιρασμό των φυσικών πηγών, δείχνει ότι δεν είναι έτοιμη για μια λύση στη βάση του συνεταιρισμού». Πρόσθεσε ότι το κλείσιμο του δρόμου της διαδικασίας των ΗΕ θα είναι απόδειξη ότι οι Ε/κ δεν θέλουν ένα κοινό συνεταιρισμό. Σημειώνεται ότι στο τουρκικό ΥΠΕΞ κλήθηκε ο Έλληνας Πρέσβης στην Άγκυρα έπειτα από τη νότα διαμαρτυρίας που έστειλε προχθές η Αθήνα στην Τουρκία.

Ο Τούρκος Υπουργός ΕΕ Βολκάν Μποζκίρ, δήλωσε από πλευράς του ότι περιμένει την ε/κ πλευρά «να αλλάξει αυτή τη λανθασμένη απόφασή της σύντομα». «Είναι ανησυχητικό που η "ε/κ διοίκηση" συνεχίζει μονομερώς τις έρευνες για υδρογονάνθρακες στη "λεγόμενη ΑΟΖ", χωρίς να λαμβάνει υπόψη της τη λεπτομερή πρόταση συνεργασίας της τ/κ πλευράς για δίκαιο διαμοιρασμό», είπε. «Πλέον η εγγυήτρια δύναμη Ελλάδα πρέπει πραγματικά να συμπεριφερθεί λογικά. Είναι επίσης σημαντικό η ΕΕ, αντί να παρακολουθεί το ματς από την κερκίδα, να κατέβει στο γήπεδο και να βοηθήσει για τη λύση αυτού του προβλήματος», πρόσθεσε. «Τηρήσαμε πάντα μια στάση μέχρι σήμερα, λέγοντας ότι το Κυπριακό έχει τα δικά του στοιχεία εντός της διαδικασίας διαπραγματεύσεων και δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται στην ενταξιακή διαδικασία της Τουρκίας. Αν δεν θα ανοίξουν τα κεφάλαια λόγω της πίεσης αυτής της Κύπρου, δεν άνοιξαν, αλλά εμείς σε αυτό το θέμα δεν θα υποχωρήσουμε», κατέληξε.

Μια απ’ τα ίδια
Αναφορά υπήρξε εκ νέου χθες στο ζήτημα και από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, η οποία, όμως, δεν είχε οποιοδήποτε νέο στοιχείο. Η εκπρόσωπός του Τζένιφερ Ψάκι, δήλωσε ότι δεν είναι σε θέση να δώσει πληροφορίες για πιθανές επικοινωνίες Αμερικανών επισήμων με την Άγκυρα και τη Λευκωσία. «Αναγνωρίζουμε τα δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας στους πόρους της εντός της ΑΟΖ της. Συνεχίζουμε να υποστηρίζουμε σθεναρά τη διαπραγματευτική διαδικασία που διεξάγεται υπό την αιγίδα της αποστολής των καλών υπηρεσιών των ΗΕ, για την επανένωση της νήσου σε μία διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία», πρόσθεσε. Σημείωσε ότι οι ΗΠΑ συνεχίζουν να πιστεύουν ότι «τα αποθέματα πετρελαίου και φυσικού αερίου της νήσου, όπως κι όλοι οι φυσικού πόροι της θα πρέπει να μοιραστούν ακριβοδίκαια μεταξύ των δύο κοινοτήτων στο πλαίσιο μια συνολικής διευθέτησης. Και πιστεύουμε ασφαλώς ότι είναι σημαντικό να αποφεύγονται δραστηριότητες, οι οποίες θα μπορούσαν να αυξήσουν τις εντάσεις στην περιοχή».