Το σχέδιο «Β» για τις εκποιήσεις, η αλήθεια των stress test και οι... διαβεβαιώσεις

Η πίεση των κομμάτων για το νομοσχέδιο εκποιήσεων ανέδειξε μία σειρά από γεγονότα, αποκάλυψε αλήθειες, ενώ ανάγκασε και την Κυβέρνηση, ίσως για πρώτη φορά, να βάλει στο τραπέζι εναλλακτικές λύσεις

ΤΑ ΣΕΝΑΡΙΑ
•Διαγραφή του υπολοίπου ενός δανείου, αν κριθεί ότι ακόμη και αυτό είναι μη βιώσιμο με βάση την οικονομική θέση του οφειλέτη

•Διαγραφή του υπολοίπου του δανείου, αν κατά την έναρξη της δανειακής σύμβασης η ενυπόθηκη περιουσία κάλυπτε το σύνολο του δανείου

ΕΚΤΟΞΕΥΣΗ ΑΝΑΛΗΨΕΩΝ μετά τη δήλωση Πισσαρίδη για επερχόμενο νέο κούρεμα, εάν το νομοσχέδιο για τις εκποιήσεις δεν περάσει

Τρία είναι τα καίρια σημεία που θα κρίνουν το μέλλον του νομοσχεδίου για τις εκποιήσεις. Διαγραφή του υπολοίπου δανείου σε περίπτωση εκποίησης, απαγόρευση μαζικών εκποιήσεων από τα hedge funds ή τις τράπεζες και ταυτόχρονη εφαρμογή του νομοσχεδίου με το πλαίσιο αφερεγγυότητας είναι οι αλλαγές που φαίνεται να συγκεντρώνουν ήδη την απαραίτητη κοινοβουλευτική πλειοψηφία.

Υπόλοιπο...

Είναι ένα από τα πιο σημαντικά ζητήματα που θα πρέπει να αντιμετωπιστεί με τη νομοθεσία που θα εγκριθεί. Η πιθανή εκποίηση ακίνητης περιουσίας, αυτήν την περίοδο της ύφεσης και με τις τιμές των ακινήτων να κατρακυλούν, δεν θα αποφέρει στις τράπεζες το σύνολο του δανείου, με αποτέλεσμα, αν δεν υπάρξει ικανοποιητική ρύθμιση, ο οφειλέτης να χάνει και την περιουσία του αλλά και να μένει με υπόλοιπο δανείου στους ώμους. Δεδομένης και της θέσης ακόμη και του κυβερνώντος κόμματος του ΔΗΣΥ υπέρ της ολοκλήρωσης μιας σύμβασης, συζητούνται διάφορα σενάρια:

· Διαγραφή του υπολοίπου ενός δανείου, αν κριθεί ότι ακόμη και αυτό είναι μη βιώσιμο με βάση την οικονομική θέση του οφειλέτη

· Διαγραφή του υπολοίπου του δανείου, αν κατά την έναρξη της δανειακής σύμβασης η ενυπόθηκη περιουσία κάλυπτε το σύνολο του δανείου (θα λειτουργήσει ως αντικίνητρο για τις τράπεζες να σπεύδουν σε εκποίηση με χαμηλές τιμές)

Όπως αρμοδίως πληροφορείται η «Σημερινή», το όλο ζήτημα αποτελεί «καυτή πατάτα», γιατί υπάρχουν οι έντονες απόψεις από τη μία της Τρόικας, ενώ από την άλλη της Νομικής Υπηρεσίας, η οποία εγείρει δύο τουλάχιστον πολύ σημαντικά νομικά ζητήματα. Το κυριότερο εξ αυτών είναι η αδυναμία παρέμβασης σε ιδιωτικές συμφωνίες (τράπεζα - οφειλέτης) δεδομένου ότι, δυστυχώς, στα ψιλά γράμματα των συμβάσεων αναφέρεται ρητώς ότι σε περίπτωση κατάσχεσης της περιουσίας και μη κάλυψης του συνόλου του απαιτητού ποσού, τότε η Τράπεζα έχει δικαίωμα διεκδίκησης των υπόλοιπων οφειλομένων.

Μαζικότητα...

Η ΠΙΘΑΝΗ μαζικότητα των εκποιήσεων, παράλληλα με το δικαίωμα αγοράς δανείων από επενδυτικά ταμεία, είναι το δεύτερο υψηλό εμπόδιο που θέλουν τα πολιτικά κόμματα να υπερπηδήσουν.

Σύμφωνα με πληροφόρηση από τα ενδότερα των κομμάτων, οι σκέψεις που γίνονται γι' αντιμετώπιση του εν λόγω προβλήματος, και οι οποίες ενδέχεται να αποτυπωθούν σε συγκεκριμένες τροπολογίες, είναι οι εξής:

· Να απαγορευτεί η δυνατότητα μαζικών εκποιήσεων μέσω της υιοθέτησης οροφής.

· Να απαγορευτεί η δυνατότητα μαζικών εκποιήσεων μέσω της υιοθέτησης συγκεκριμένης αναφοράς στον νέο κώδικα της Κεντρικής Τράπεζας, που με βάση μνημονιακή υποχρέωση θα πρέπει να ετοιμαστεί και να αποσταλεί μέχρι τον ερχόμενο Οκτώβριο

· Να δοθεί δικαίωμα αυστηρής εποπτείας από την Κεντρική Τράπεζα, δεδομένης της καταγεγραμμένης θέσης και της Τρόικας, ότι πιθανές μαζικές εκποιήσεις δεν συμφέρουν τις τράπεζες και θα καταβαραρθρώσουν ακόμη περισσότερο τις τιμές των ακινήτων

Ακόμη μεγαλύτερο πρόβλημα αποτελεί για τα κόμματα το θέμα των επενδυτικών ταμείων, τα οποία διά νόμου πλέον θα μπορούν να εξαγοράζουν δάνεια από τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Σε αυτό το θέμα συλλογική είναι η θέση των κομμάτων, τουλάχιστον της αντιπολίτευσης, ότι με βάση ειδική πρόνοια που θα πρέπει να υιοθετηθεί:

· Τα επενδυτικά ταμεία θα πρέπει να υποχρεούνται όπως σε περίπτωση εξαγοράς δανείων θα διαχειρίζονται αυτά, με βάση τις πρόνοιες του κώδικα δεοντολογίας της Κεντρικής και ακολουθώντας το σύνολο των διαδικασιών που θα θεσπιστούν, οι οποίες θα είναι δεσμευτικές για τις τράπεζες.

Σχέδιο «Β»

Όσο και αν ακούγεται «τραβηγμένο», η Κυβέρνηση είχε στον χαρτοφύλακά της έτοιμο το σχέδιο «Β», το οποίο ακόμη και σήμερα διατηρείται, σε περίπτωση που κάτι στραβώσει. Όπως αποκαλύπτει η «Σ», το εναλλακτικό σχέδιο θέλει την Κυβέρνηση να συστήνει «Ειδική Μονάδα Εκποιήσεων» στο Κτηματολόγιο, την οποία θα ενισχύσει με υπαλληλικό προσωπικό ώστε να αναλάβει, στη βάση της υφιστάμενης νομοθεσίας, να διεκπεραιώσει τις διαδικασίες εκποιήσεων σε ενυπόθηκα δάνεια τα οποία κατέστησαν απαιτητά.

Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες της «Σ», το σχέδιο ετούτο έχει και το κατ' αρχήν πράσινο φως της Τρόικας, η οποία έχει διαμηνύσει ότι αυτό που την απασχολεί είναι «να έχουν οι Τράπεζες μίαν αποτελεσματική διαδικασία για να πάρουν το λαβείν τους, ώστε να λειτουργήσει ως αντικίνητρο για όσους κρατούν αλλά δεν πληρώνουν».

Κορυφαίο κυβερνητικό στέλεχος σημείωνε στην εφημερίδα μας ότι «ο Γενικός Εισαγγελέας έχει ευκρινώς επεξηγήσει στα κόμματα και τους πολιτικούς αρχηγούς ότι η υφιστάμενη νομοθεσία δεν παρέχει κανένα απολύτως όπλο προστασίας στους δανειολήπτες και σε περίπτωση που αρθεί η γραφειοκρατία του κτηματολογίου, τότε οι τράπεζες θα μπορούν το ίδιο εύκολα να προχωρήσουν σε εκποιήσεις περιουσιών χωρίς κανέναν ενδοιασμό». Μια τέτοια εξέλιξη, σημείωναν στη «Σ» οικονομικοί αναλυτές, θα ικανοποιούσε και την Τρόικα η οποία θέλει, είτε με τον έναν είτε με τον άλλον τρόπο, να διασφαλίσει ότι ένα τραπεζικό ίδρυμα θα μπορεί σε εύλογο χρονικό διάστημα, εκεί και όπου πρέπει, να παίρνει τα λεφτά του.

Mea culpa για τις απειλές

Αδιάβαστη και αναγκασμένη να πει ένα μεγάλο mea culpa πιάστηκε η Κυβέρνηση που έριξε αφελώς στο τραπέζι το θέμα των επερχόμενων stress test και του κινδύνου, όπως ισχυρίστηκε, να αποτύχουν οι κυπριακές τράπεζες.

Η δε φαεινή ιδέα του Νομπελίστα κατά τα άλλα Χριστόφορου Πισσαρίδη, να σταθεί στο βήμα του Προεδρικού και να μιλήσει για «επερχόμενο νέο κούρεμα», αν το νομοσχέδιο δεν περάσει, υπήρξε καταστροφική.

Σύμφωνα με απόλυτα διασταυρωμένες πληροφορίες της «Σ», από τη δημοσιοποίηση της δήλωσης αυτής -η οποία ενισχύθηκε και από το Δημοσιονομικό Συμβούλιο- οι αναλήψεις μετρητών από τις τράπεζες εκτοξεύθηκαν. «Πραγματικά διερωτώμαι τι όφελος είχε η δήλωση Πισσαρίδη. Οι αναλήψεις θυμίζουν τουλάχιστον περίοδο Χριστουγέννων, για να μην πω κάτι περισσότερο», ανέφερε στην εφημερίδα μας κορυφαίο τραπεζικό στέλεχος.

Η αλήθεια για τα stress test είναι ότι δεν υπήρχε ΚΑΜΙΑ περίπτωση να αποφασιστεί από την ΕΚΤ μηδενισμός της αξίας των ενυπόθηκων δανείων, μόνο για την Κύπρο. Οι παράμετροι των τεστ αντοχής έχουν προ πολλού αποφασιστεί και κάτι τέτοιο θα αποτελούσε άκρως τιμωρητικό για την Κύπρο μέτρο, που θα παραβίαζε σε κάθε περίπτωση την αρχή της αναλογικότητας, δεδομένου ότι θα ήταν πρόσθετο της μη παραχώρησης της επόμενης δόσης.

Γεγονός που γνώριζαν από πρώτο χέρι τα κόμματα, τα οποία αντέδρασαν έντονα, μιλώντας για ωμό εκβιασμό και χρησιμοποίηση ανεξάρτητων αξιωματούχων προς άσκηση πίεσης.