Μόνο με… ολικό λίφτινγκ θα ψηφίσουν οι πολιτικές δυνάμεις το νομοσχέδιο
Πολλές αλλαγές αναμένεται να γίνουν επί του κυβερνητικού νομοσχεδίου για τις εκποιήσεις, έτσι ώστε να συγκεντρωθεί επαρκής πλειοψηφία στην Ολομέλεια για τη ψήφισή του τη Δευτέρα

Μόνο μέσα από πολλές τροπολογίες μπορεί να γίνει πραγματικότητα η ψήφιση του νομοσχεδίου των εκποιήσεων από τη Βουλή των Αντιπροσώπων. Οι πολιτικές δυνάμεις δηλώνουν έτοιμες για ριζικές αλλαγές στο νομοσχέδιο, ενώ η Κυβέρνηση φαίνεται να έχει δώσει το πράσινο φως για το… τσουνάμι τροπολογιών που επίκειται, νοουμένου ότι δεν θα ανατρέπουν τη γενικότερη φιλοσοφία που διέπει το νομοσχέδιο.

Ανεξαρτήτως των τροπολογιών που τελικά θα περάσουν, φαίνεται πως οι τάσεις έχουν διαμορφωθεί κατά τέτοιον τρόπο, που οι πολιτικές δυνάμεις θα φροντίσουν ο νόμος, στην τελική του μορφή, να μην τεθεί σε ισχύ από μόνος του, αλλά μαζί με όλους τους νόμους για την αφερεγγυότητα, που αναμένεται να κατατεθούν τους επόμενους μήνες. Το θέμα θα συζητηθεί εκ νέου στην έκτακτη συνεδρία των Κοινοβουλευτικών Επιτροπών Οικονομικών και Εσωτερικών, στις 9 το πρωί.

Παρόντες στη χθεσινή συνεδρία του Συμβουλίου Αρχηγών χθες ήταν, επίσης, ο Γενικός Εισαγγελέας και η Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας, καθώς και οι Υπουργοί Οικονομικών και Εσωτερικών, οι οποίοι απάντησαν σε ερωτήσεις των κομμάτων. Πέραν της συζήτησης επί της ουσίας του νομοσχεδίου, στην αρχή της συνεδρίας, όπως η «Σημερινή» πληροφορείται, υπήρχε και αντιπαράθεση μεταξύ του Προέδρου της Δημοκρατίας και του ΓΓ του ΑΚΕΛ Άντρου Κυπριανού, καθότι ο δεύτερος φαίνεται να κατηγόρησε τον Νίκο Αναστασιάδη ότι το περιβάλλον του διαρρέει πως τασσόταν υπέρ του νομοσχεδίου των εκποιήσεων.

Να γίνεται αποδεκτό
Ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Νίκος Χριστοδουλίδης δήλωσε χθες πως η Κυβέρνηση είναι αισιόδοξη ότι «μπορεί να υπάρξει ένα επιθυμητό αποτέλεσμα, το οποίο να γίνεται αποδεκτό και από την Τρόικα. Η συζήτηση και η διαβούλευση θα συνεχιστεί για να πετύχουμε τον κοινό στόχο που είναι η διόρθωση μιας στρέβλωσης που υφίσταται και τυγχάνει εκμετάλλευσης από κάποιους και η αποτελεσματική προστασία των ευάλωτων συμπατριωτών μας», πρόσθεσε.

Ερωτηθείς αν βρισκόμαστε ένα βήμα μπροστά μετά τη χθεσινή σύσκεψη του Συμβουλίου Αρχηγών, ο κ. Χριστοδουλίδης είπε ότι «όλες οι συναντήσεις και συσκέψεις αποσκοπούν στο να πετύχουμε τον επιθυμητό στόχο και είναι σημαντικό ότι δεν είναι στόχος μόνο της Κυβέρνησης ή της Βουλής, αλλά είναι μια κοινή προσπάθεια. Υπάρχει θέληση για να υπάρξει θετική κατάληξη και προς αυτήν την κατεύθυνση εργάζονται όλοι. Και Κυβέρνηση και κοινοβουλευτικά κόμματα. Από τη στιγμή που ξεκινούμε από τον κοινό στόχο Κυβέρνησης και κοινοβουλευτικών κομμάτων, αλλά και της κοινωνίας ευρύτερα, θεωρούμε ότι μπορούμε να καταλήξουμε σε εκείνο το αποτέλεσμα το οποίο θα διορθώνει αυτά στα οποία έχω αναφερθεί και να γίνεται και αποδεκτό από την Τρόικα», κατέληξε.

Αναζήτηση συμμαχιών
Αν και η ψήφιση ενός εμφανώς αλλαγμένου νομοσχεδίου είναι πιθανή εξέλιξη, πλέον, είναι σαφές πως οι προτάσεις που προωθούν τα κόμματα έχουν αρκετές διαφορές μεταξύ τους. Το ΑΚΕΛ, για παράδειγμα, έχει ως στόχο την πλήρη αλλαγή της φιλοσοφίας του νομοσχεδίου (κάτι που η Κυβέρνηση απεύχεται), έτσι ώστε να διασφαλίζει ένα επαρκές δίκτυ προστασίας και δεν προτίθεται να δώσει θετική ψήφο, εάν δεν ψηφιστούν και οι δέκα τροπολογίες που θα καταθέσει ως πακέτο. Κάποια κόμματα φαίνεται να βρίσκονται πιο κοντά στις προσεγγίσεις τους από άλλα. Ως εκ τούτου, ο αγώνας δρόμου μέχρι τη Δευτέρα θα γίνει εν μέρει για την επίτευξη των συμμαχιών εκείνων, που θα επιτρέψουν σε μια πλειοψηφική ομάδα κομμάτων κοινής φιλοσοφίας να περάσει τις δικές της τροπολογίες και κατ’ επέκταση το νομοσχέδιο.

Φόβοι από τις τράπεζες
Είχε προηγηθεί συζήτηση στη Βουλή, σε κοινή συνεδρία των Επιτροπών Οικονομικών και Εσωτερικών, κατά την οποία εκπρόσωποι του Συνδέσμου Τραπεζών εξέφρασαν τη σοβαρή διαφωνία τους με τα δύο νομοσχέδια που αφορούν στις καταχρηστικές ρήτρες των τραπεζών. Όπως υποστήριξαν, τυχόν ψήφισή τους θα τύχει εκμετάλλευσης από κάποιους που δεν επιθυμούν να συνεργαστούν με τις τράπεζες.

Σε υπόμνημά τους, ανέφεραν ότι είναι πολύ επικίνδυνος ο ορισμός επιφυλασσόμενης τιμής, διότι μπορεί να οδηγήσει σε αντίθετα αποτελέσματα από τα αναμενόμενα, όπως πωλήσεις σε πολύ χαμηλές τιμές, τράπεζες με ανεπαρκείς εξασφαλίσεις και νέες ανάγκες κεφαλαιοποίησης και διάσωση με ιδία μέσα. Σημειώνει, επίσης, ότι η αναφορά σε μείωση 50% της αγοραίας αξίας του ακινήτου μετά από αποτυχίες στις προσπάθειες για πώληση, θα κρατεί σε αναμονή τους αγοραστές στους πρώτους πλειστηριασμούς, ώστε να αγοραστεί το ακίνητο στο 50%, κάτι που δεν είναι προς όφελος ούτε του ενυπόθηκου οφειλέτη ούτε του ενυπόθηκου πιστωτή.

Ο Υπουργός Οικονομικών Χάρης Γεωργιάδης ανέφερε, από πλευράς του, πως «το ζήτημα των υψηλών επιτοκίων ήταν από τα σοβαρότερα ζητήματα και, παρά το γεγονός ότι τα δανειστικά επιτόκια βρίσκονται στο χαμηλότερο σημείο των τελευταίων 15 χρόνων, η Κυβέρνηση θεωρεί ότι παραμένουν υψηλά και ότι υπάρχει το περιθώριο ρύθμισης του ζητήματος». Η Χρυστάλλα Γιωρκάτζη ανέφερε πως ο Κώδικας της Κεντρικής Τράπεζας είναι υπό αναθεώρηση και παραδέχθηκε ότι μέχρι σήμερα δεν είχαν τη δυνατότητα όλες οι τράπεζες να διαχειρίζονται αναδιαρθρώσεις δανείων. Ο Κώστας Κληρίδης τόνισε πως δεν είναι εύκολο, χωρίς να προηγηθεί μελέτη για τις επιπτώσεις, να υπάρξει αναδρομική ισχύς του νόμου, που θα τερματίζει τη δυνατότητα των τραπεζών να αυξάνουν μονομερώς το επιτόκιο.

Εισηγήσεις από τον Σύνδεσμο Προστασίας Δανειοληπτών
Σειρά εισηγήσεων προτείνει ο Σύνδεσμος Προστασίας Δανειοληπτών Τραπεζών μετά από μελέτη των τριών Νομοσχεδίων, με τα οποία επιχειρείται τροποποίηση του Νόμου για τις καταχρηστικές ρήτρες 93 (1) 1996, του Νόμου Περί Ελευθεροποίησης του Επιτοκίου 160 (1) 1999, και του Περί Τραπεζικών Εργασιών Νόμου 66 (1) 1997.

Όπως αναφέρεται σε ανακοίνωσή του, σε ό,τι αφορά τον περί τραπεζικών εργασιών Νόμο, ο Σύνδεσμος θεωρεί ότι το δικαίωμα για καταγγελία προς τις αρμόδιες Αρχές σε σχέση με παράβαση των Οδηγιών της Κεντρικής Τράπεζας για τις αναδιαρθρώσεις πρέπει να επεκταθεί σε όλες τις περιπτώσεις και όχι μόνο όταν πρόκειται για διαδικασία εκποίησης πρώτης κατοικίας. «Πιστεύουμε επίσης ότι πρέπει να εισαχθεί σύντομο χρονικό περιθώριο εξέτασης της καταγγελίας και καταχώρισης της ποινικής δίωξης για σκοπούς αποτελεσματικής προστασίας των δανειοληπτών από παραβάσεις εκ μέρους πιστωτικών ιδρυμάτων των Οδηγιών της Κεντρικής Τράπεζας για τις αναδιαρθρώσεις, σημειώνει.

Αναφορικά με τον νόμο περί ελευθεροποίησης του επιτοκίου, ο Σύνδεσμος αναφέρει ότι το Νομοσχέδιο πραγματεύεται το δικαίωμα μονομερούς αύξησης περιθωρίου επιτοκίου και οι πρόνοιες σχετικά με το θέμα αυτό τον βρίσκουν απόλυτα σύμφωνο. Σε σχέση όμως με τον καθορισμό και/ή αλλαγές στο βασικό επιτόκιο, το οποίο είναι ένα αδιαφανές επιτόκιο, ο Σύνδεσμος αναφέρει ότι θα πρέπει να εισαχθούν στο Νομοσχέδιο πρόνοιες προστασίας.

Ο Σύνδεσμος θεωρεί ότι η εφαρμογή του Νόμου θα πρέπει να αφορά και τους δανειολήπτες που έχουν καταβάλει ποσά ως αύξηση περιθωρίου ή τουλάχιστον να τεθεί το νομικό υπόβαθρο ότι η καταβολή αυτή θα επηρεάσει την τυχόν διαδικασία αναδιάρθρωσης της διευκόλυνσης του συγκεκριμένου δανειολήπτη. Εκφράζει την πεποίθηση ότι έτσι θα τύχουν δικαίωσης και οι δανειολήπτες που ήταν μέχρι στιγμής τυπικοί ή μπορούσαν να είναι τυπικοί (και ήταν) στην καταβολή των τόκων.

Θεωρεί, επίσης, ότι πρέπει να αποσαφηνιστεί εάν στον όρο «πραγματικό κόστος τράπεζας» περιλαμβάνονται επαναλαμβανόμενα έξοδα (π.χ. ασφάλειες) τα οποία είναι αναγκαία για τη χορήγηση δανείου και εξαρτώνται από την τράπεζα ή τις θυγατρικές της εταιρείες. Σε σχέση με τη μέθοδο υπολογισμού του βασικού επιτοκίου, η οποία θα αναρτάται στην ιστοσελίδα, ο Σύνδεσμος αναφέρει ότι θα πρέπει να διασφαλιστεί νομοθετικά ότι θα είναι διαφανής και αντικειμενικά μετρήσιμη, ώστε ο μέσος δανειολήπτης να μπορεί εύκολα να την υπολογίσει χρησιμοποιώντας δείκτες γενικού και ευρέως προσβάσιμου επιτοκιακού χαρακτήρα.

Σε ό,τι αφορά τον νόμο για τις καταχρηστικές ρήτρες, ο Σύνδεσμος εκφράζει την ικανοποίησή του για τη διαγραφή των προνοιών του Βασικού Νόμου, που αφήνουν ανεπηρέαστο το δικαίωμα που επιφυλάσσουν οι προμηθευτές χρηματοοικονομικών υπηρεσιών να τερματίζουν σύμβαση αορίστου χρόνου μονομερώς και χωρίς προειδοποίηση, και επίσης το δικαίωμα να τροποποιούν μονομερώς και χωρίς καμιά προειδοποίηση το επιτόκιο.