Εκπλήξεις για όσους «κάθονται» πάνω σε μυθικές περιουσίες

Επικαιροποίηση σημαίνει ότι περιουσίες που μεταξύ του 1980 και του 2013 κατέγραψαν τεράστιες υπεραξίες θα εκτιμηθούν τώρα στην αληθινή τους τιμή

300.000 ΝΕΑ ακίνητα σημαίνει μειώσεις φόρου για τους άλλους

Πριν από μερικά χρόνια οι Κύπριοι πλήρωναν στο κράτος για φόρο ακίνητης περιουσίας δέκα εκατομμύρια. Πέρυσι πλήρωσαν περισσότερα από εκατό! Το ίδιο καλούνται να κάνουν και φέτος. Η διαφορά, όμως, φέτος είναι ότι δεν ισχύουν οι «αρχαίες» αξιολογήσεις, του 1980, αλλά το σύστημα επικαιροποιήθηκε. Θα ισχύσουν τιμές του 2013…

Είναι καταπληκτικό ότι μέσα σε λιγότερο από ένα χρόνο οι κρατικές υπηρεσίες έκαναν εκείνο που μέχρι πριν από λίγον καιρό εθεωρείτο «τεράστιο και χρονοβόρο έργο». Τον καιρό που ήταν υπουργός ο ευρωβουλευτής τώρα Νεοκλής Συλικιώτης διαβεβαίωνε ότι «χρειάζονται πέντε χρόνια για να γίνει επικαιροποίηση των τιμών». Με τη νέα κυβέρνηση και τον μπαμπούλα της Τρόικας, από πέρυσι, περίπου τέτοιο καιρό μέχρι τώρα, έγινε η επικαιροποίηση. Τι σημαίνει, όμως, η «επικαιροποίηση»;

Πολύ απλά σημαίνει ότι περιουσίες που μεταξύ του 1980 και του 2013 κατέγραψαν τεράστιες υπεραξίες θα εκτιμηθούν τώρα στην αληθινή τους τιμή. Δηλαδή, με τα δεδομένα της αγοράς του 2013 και όχι τριάντα χρόνια πριν. Αυτό θα έχει τεράστιες συνέπειες για περιοχές που γνώρισαν μεγάλη ανάπτυξη και απέκτησαν υπεραξίες μέσα σε αυτά τα 33 χρόνια. Ισχύει πρώτα απ’ όλα για τα παράλια, όπου από τότε «οργίασε» η τουριστική βιομηχανία. Ισχύει όμως και για άλλες περιοχές που τότε ήταν «σχεδόν χωράφια» και τώρα βρέθηκαν στο κέντρο της οικιστικής ανάπτυξης και των πόλεων.

Τα «επίκαιρα» που θα κάψουν πολλούς

Όταν σιγά-σιγά ανακοινώνονται οι νέες αξίες και η ανάλογη φορολογία θα ακουστούν πολλές διαμαρτυρίες από την επαρχία Πάφου. Αλλ’ ακόμα και οι περιοχές της ελεύθερης Αμμοχώστου (Αγία Νάπα, Πρωταράς κ.λπ.) τη μεγαλύτερη ανάπτυξη τη γνώρισαν μετά το 1980. Ειδικοί της αγοράς ακινήτων έλεγαν ότι υπάρχουν περιουσίες που «έβαλαν πάνω» περισσότερο και από πενήντα ή ίσως και εκατό φορές. Μιλάμε, δηλαδή, για «αστρονομικές» διαφορές. Κάποιοι άλλοι που φορολογούνταν για «χωράφια» ή για «απλά» οικόπεδα, τώρα θα πρέπει να πληρώσουν και για εκείνο που τώρα έχουν μέσα. Δηλαδή, ένα σπίτι ή κάποτε και πιο μεγάλο υποστατικό. Οι ιδιοκτήτες θα φορολογηθούν τώρα πάνω στην πραγματική αξία των περιουσιών τους.

Γι’ αυτόν το λόγο, η πρόταση της Κυβέρνησης έχει μειώσει πολύ και έχει απλοποιήσει τους φορολογικούς συντελεστές, σε έναν και μοναδικό. Πάνω από αξία 200.000 θα καταβάλλεται φόρος ένα ευρώ για κάθε χίλια.

Αυτό σημαίνει αυτόματα ότι ιδιοκτήτες των οποίων οι περιουσίες δεν «εκτοξεύτηκαν» από το 1980 μέχρι σήμερα, μπορεί και να πληρώσουν λιγότερα από πέρυσι που είχαν ισχύσει πολύ μεγαλύτεροι συντελεστές. Σε αυτή την κατεύθυνση θα βοηθήσει και η καταγραφή και χρέωση σε 300.000 περιουσίες που πέρυσι «αγνοούνταν» από τον φόρο.

Μένει, όμως, να διευκρινιστεί, αν έχουν καταγραφεί σωστά και εκείνες οι εκατοντάδες χιλιάδες «αταυτοποίητες» περιουσίες για τις οποίες είχαμε ακούσει πέρσι πρώτη φορά. Περισσότερες περιουσίες, αρκετά διαφορετικές αξίες. Κανένας δεν ξέρει το τελικό αποτέλεσμα. Τα πράγματα μπορεί να ξεκαθαρίσουν όταν τις επόμενες μέρες η φορολογία θα μπει στο μικροσκόπιο της Βουλής. Το σίγουρο είναι ότι κάποιοι θα πληρώσουν τόσο υψηλή φορολογία, που «ούτε μπορούσαν να φανταστούν πριν από δύο - τρία χρόνια», παρατηρεί εμπειρογνώμονας της κτηματομεσιτικής αγοράς.

Θα το διορθώσουμε, λένε βουλευτές

Όμως, το νομοσχέδιο που παρουσίασε η Κυβέρνηση έχει κάτι πολύ παράδοξο. Υπάρχει φοροαπαλλαγή για περιουσίες μέχρι 200 χιλιάδες ευρώ, αλλά για τις αξίες πάνω από αυτό το ποσό φαίνεται ότι θα πρέπει να πληρωθεί φόρος από το πρώτο ευρώ. Δηλαδή, κάποιος με περιουσία 199 χιλιάδες δεν πληρώνει τίποτα, ενώ ένας άλλος με περιουσία 201 χιλιάδες, δηλαδή δύο χιλιάδες περισσότερο, θα πληρώσει 201 ευρώ!
«Ούτε να το διανοηθούν», υπογράμμιζε βουλευτής του Δημοκρατικού Συναγερμού. «Δεν μπορεί να ισχύσει κάτι τέτοιο, θα το διορθώσουμε» πρόσθεσε. Καταλήγοντας ότι «πρέπει να ισχύσει η ορθόδοξη φορολογική αρχή, δηλαδή η φοροαπαλλαγή του συγκεκριμένου ποσού να εφαρμόζεται για όλες τις περιουσίες, είτε είναι κάτω από 200 χιλιάδες και άρα δεν πληρώνουν τίποτα είτε είναι πάνω από 200 χιλιάδες και πληρώνουν για την πρόσθετη αξία μόνο».

Ακονίζουν τα μαχαίρια…

Κάτι, τέτοιο, όμως, σημείωναν γνώστες των φορολογικών, σημαίνει ότι θα πρέπει να βρεθούν τα έσοδα που θα χαθούν. Άλλοι, όμως, συμπληρώνουν ότι περιμένουν «με περιέργεια» να δουν τους λογαριασμούς των υπουργείων Εσωτερικών και Οικονομικών, όταν αναλυθούν από εβδομάδας τα νομοσχέδια στη Βουλή. Υπάρχουν κάποιοι που ισχυρίζονται ότι «αν το σύνολο των περιουσιών είναι 200 δις, όπως είπε το υπουργείο, για να μαζέψει η Κυβέρνηση εκατό εκατομμύρια με τον φορολογικό συντελεστή που προτείνει, θα πρέπει να φορολογηθούν τα μισά». Δηλαδή, να πάρει 100 εκατομμύρια με φόρο ένα τοις χιλίοις στα 100 δις . Διερωτώνται, όμως, αν βρίσκεται η μισή αξία σε περιουσίες κάτω των 200.000.

Πολλά τα ερωτήματα. Πολλές και οι εισηγήσεις που ακούγονται αυτές τις μέρες. Πάντως, από την πλευρά της αντιπολίτευσης και ειδικά του ΑΚΕΛ «ακονίζουν τα μαχαίρια». Θεωρείται βέβαιον ότι θα έρθουν και θα προτείνουν να αυξηθεί το αφορολόγητο. Παλιά μας τέχνη κόσκινο, παρατηρούσε… «ουδέτερος» βουλευτής. Αν ερωτηθούν τι θα γίνει με τα έσοδα, θα πουν «να αυξηθεί ο συντελεστής για τις μεγάλες περιουσίες».

Έτοιμοι για μιαν ακόμα «μονομαχία»

Οι γνωστές συζητήσεις θα επαναληφθούν και πάλι. Ενώ από την πλευρά των κυβερνώντων θα υπενθυμίζουν στο ΑΚΕΛ ότι «από μόνοι τους, από 27 εκατομμύρια που ζητούσε η Τρόικα, πρότειναν 100». Το βέβαιο είναι πως εκείνοι οι φορολογούμενοι που θα αναγκαστούν να πληρώσουν πολλαπλάσια από πέρυσι, δεν θα διασκεδάσουν με τέτοιες συζητήσεις.

Ποιοι είναι, όμως, αυτοί; Είναι οι «έχοντες και κατέχοντες», που όταν ήταν στην Κυβέρνηση το ΑΚΕΛ ήθελε «να επωμιστούν τα βάρη της κρίσης»; Αυτό δεν είναι σίγουρο. Κάποιοι ιδιοκτήτες γης σε περιοχές που ευνοήθηκαν από το «μπουμ» και τη «φούσκα των ακινήτων» θα πρέπει να αντιμετωπίσουν το βάρος τεράστιων περιουσιών που κάποτε «έμειναν μόνο στα χαρτιά». Γιατί, αρκετοί δεν πλούτισαν αξιοποιώντας αυτή την περιουσία, αλλά απλά έτυχε να την έχουν.

Το παράδοξο είναι ότι, σύμφωνα με επαΐοντες, οι ιδιοκτήτες «φιλέτων» στο κέντρο των πόλεων δεν θα έχουν τόσο μεγάλη επιβάρυνση. Διότι τέτοιες περιουσίες είχαν ήδη σημαντική αξία ακόμα και με τις τιμές του 1980. Έτσι, μπορεί να προκύψουν «εκπλήξεις» και παράδοξα.

Ο Πρόεδρος του Δημοκρατικού Συναγερμού, που πέρυσι είχε υποσχεθεί με την επικαιροποίηση «σημαντικές μειώσεις της φορολογίας», θα πρέπει να καθίσει κάτω με το κομπιουτεράκι και να αναζητήσει τις «πιο δίκαιες λύσεις». Αυτό επαναλαμβάνουν φορτικά ότι θα κάνουν από το οικονομικό επιτελείο της Πινδάρου…