Πώς αποτιμά τις Ευρωεκλογές το Κέντρο Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων
Η αποχή χρήζει διαφόρων ερμηνειών και οι λόγοι που ώθησαν τόσους συμπολίτες μας να μην προσέλθουν στις κάλπες θα πρέπει να μελετηθούν εις βάθος με συστηματική έρευνα

Οι πολίτες διαμορφώνουν αποτελέσματα, τόσο μέσω της συμμετοχής όσο και μέσω της αποχής τους, επισημαίνεται σε σημείωμα αποτίμησης του εκλογικού αποτελέσματος των Ευρωεκλογών, που ετοίμασε ο Κυριάκος Αντωνίου, επιστημονικός συνεργάτης του Κέντρου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων του Πανεπιστημίου Λευκωσίας. Όπως αναφέρεται στο σημείωμα, τα δύο μεγάλα κόμματα κατάφεραν να πείσουν μόλις το 27% των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων.

«Ο ΔΗΣΥ, παρά την πίεση που δέχθηκε ως κυβερνών κόμμα, παρέμεινε στην πρώτη θέση με σημαντική διαφορά, πέραν του 10% απ’ ό,τι το δεύτερο ΑΚΕΛ, που είχε τις μεγαλύτερες απώλειες ψηφοφόρων τόσο παγκυπρίως (32.694) όσο και κατ’ επαρχία, σε σχέση με τις Ευρωεκλογές του 2009», προστίθεται. Ταυτόχρονα, ο νικητής των εκλογών ΔΗΣΥ, αν και αύξησε το ποσοστό του (το μοναδικό από τα παραδοσιακά κόμματα), είχε μείωση στο σύνολο των ψηφοφόρων που κατάφερε να πείσει να τον στηρίξουν.

Κάτω οι παλιοί, μέσα οι νέοι
Σε ό,τι αφορά το ΔΗΚΟ, στο σημείωμα αναφέρεται ότι σημείωσε πτώση 1,5% αλλά κρατήθηκε στην τρίτη θέση, αφού ο συνδυασμός ΕΔΕΚ-Οικολόγοι είχε μεγαλύτερες απώλειες. «Αν η ΕΔΕΚ κατερχόταν σε αυτές τις εκλογές με ανεξάρτητο ψηφοδέλτιο, λόγω της συρρίκνωσης των ποσοστών της, θα κινδύνευε η παρουσία της στην Ευρωβουλή, με πιθανότερο σενάριο να έχανε την έδρα από τη Συμμαχία Πολιτών», επισημαίνεται περαιτέρω.

Σε σχέση με τους τέσσερις νεοφανείς πολιτικούς σχηματισμούς (Συμμαχία, Μήνυμα, Δράσυ και Ζώα), σημειώνεται ότι κέρδισαν την ψήφο 31.964 ψηφοφόρων, ενώ το ΕΛΑΜ προτίμησαν 6.957 ψηφοφόροι, καταγράφοντας κατακόρυφη αύξηση από τα ποσοστά του 2009. «Σημαντικό στοιχείο, το οποίο διαφαίνεται με βάση τα ποσοστά τα οποία (έστω και με μικρή διακύμανση) συγκέντρωσαν η Συμμαχία Πολιτών, το Μήνυμα Ελπίδας αλλά και το ΕΛΑΜ, είναι ότι έθεσαν τη βάση για εκπροσώπηση στην κυπριακή Βουλή», προστίθεται.

Πρόβλημα του συστήματος
Στο σημείωμα υποδεικνύεται πως η μεγάλη αποχή χρήζει διαφόρων ερμηνειών και οι λόγοι που ώθησαν τόσους συμπολίτες μας να μην προσέλθουν στις κάλπες θα πρέπει να μελετηθούν εις βάθος, με συστηματική έρευνα. «Υπογραμμίζεται ότι το εκλογικό αποτέλεσμα αντικατοπτρίζει την ήττα του πολιτικού συστήματος και εμφανίζεται ως μια έκφραση αποδοκιμασίας προς αυτό», αναφέρει ο κ. Αντωνίου. Η εκτίμηση είναι πως μέσω της αποχής, ίσως οι πολίτες θέλησαν να δηλώσουν ότι δεν εμπιστεύονται τους θεσμούς και το ευρύτερο πολιτικό σύστημα, το οποίο θεωρούν υπεύθυνο για τη γενικότερη οικονομική κρίση που ταλανίζει την Κύπρο. Επιπλέον, οι πολίτες ίσως δεν θεώρησαν ότι με την ψήφο τους θα αλλάξει κάτι, ούτε πως μπορεί να έχει σημαντικό ρόλο στην κατανομή των εδρών, κάτι που αποδείχθηκε λανθασμένο από το ίδιο το εκλογικό αποτέλεσμα.

Ταυτόχρονα, ωστόσο, οι πολίτες, μέσω της αποχής, δηλώνουν επίσης την αντίθεσή τους σε πολιτικές οι οποίες εφαρμόζονται από την ΕΕ και δεν εξυπηρετούν τα συμφέροντά τους, επισημαίνεται στο σημείωμα. «Οι πολίτες ίσως να μη θεωρούν ότι οι αποφάσεις που λαμβάνονται σε επίπεδο Ευρωκοινοβουλίου επηρεάζουν την καθημερινότητά τους. Το ότι τα κέντρα λήψης αποφάσεων της ΕΕ είναι στις Βρυξέλλες συντείνει σε αυτήν την εικόνα», προστίθεται.

Ευρωπαίοι ευρωσκεπτικιστές
Σε ό,τι αφορά την υπόλοιπη Ευρώπη, το σημείωμα στέκεται αρκετά στην άνοδο των ευρωσκεπτικιστικών κομμάτων και κυρίως στη Βρετανία, τη Γαλλία, τη Δανία και την Ελλάδα. «Ο πολιτικός σεισμός είχε επίκεντρο τη Γαλλία, αφού για πρώτη φορά στη γαλλική ιστορία, ένα κόμμα της άκρας δεξιάς κέρδισε της εκλογές», αναφέρεται σε σχέση με το Front National. Το UKIP κατάφερε να επιτύχει ταυτόχρονη ήττα τόσο των Εργατικών όσο και των Συντηρητικών στο Ηνωμένο Βασίλειο, κάτι που συμβαίνει για πρώτη φορά στη σύγχρονη ιστορία της χώρας. Το κόμμα του Λαού της Δανίας και ο ΣΥΡΙΖΑ στην Ελλάδα, εξασφαλίζοντας αμφότερα 26,6%, κέρδισαν τις προτιμήσεις των ψηφοφόρων της χώρας τους, ενώ στην Ιταλία το Κίνημα των Πέντε Αστέρων ήρθε δεύτερο. Το Jobbik στην Ουγγαρία και η Χρυσή Αυγή στην Ελλάδα επίσης συγκέντρωσαν σημαντικά ποσοστά.

Με εξαίρεση την Ελλάδα, στις χώρες που εφαρμόζουν ή εφάρμοζαν προγράμματα σταθερότητας, το κυβερνών κόμμα κατάφερε να διατηρήσει την πρωτιά. «Πέραν από τις σημαντικές ανακατατάξεις που φαίνεται να δημιουργούνται στο νέο Ευρωκοινοβούλιο, την πλειοψηφία συνεχίζουν να έχουν οι πολιτικές ομάδες οι οποίες πιστεύουν στην περαιτέρω εμβάθυνση της ΕΕ, με κύριους εκφραστές το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα και τους Σοσιαλδημοκράτες», επισημαίνεται περαιτέρω. Το σημείωμα καταλήγει λέγοντας πως τα πολιτικά μηνύματα που καλούνται να ερμηνεύσουν σωστά οι πολιτικές ηγεσίες στην Ευρώπη είναι πολλά, όπως και οι αλλαγές οι οποίες χρειάζεται να γίνουν στους θεσμούς και τη δομή της ΕΕ.