Οι Τούρκοι οδηγούν σε ναυάγιο την προσπάθεια εφαρμογής ΜΟΕ
Αμφίβολη η συνάντηση Μπάιντεν με Έρογλου στα κατεχόμενα, σε περίπτωση που οι Τουρκοκύπριοι επιχειρήσουν να την εκμεταλλευθούν για αναβάθμιση του ψευδοκράτους
Εν αμφιβόλω τίθεται η συνάντηση του Αμερικανού Αντιπροέδρου Τζο Μπάιντεν με τον Τ/κ ηγέτη Ντερβίς Έρογλου στα κατεχόμενα, σε περίπτωση που οι Τούρκοι δεν τηρήσουν τα συμφωνηθέντα.
Σύμφωνα με πληροφορίες, οι Αμερικανοί έχουν αποστείλει σαφή προειδοποίηση προς την τ/κ πλευρά, ότι η συνάντηση θα ματαιωθεί, σε περίπτωση που επιχειρηθεί εκ μέρους της οποιοδήποτε επικοινωνιακό παιγνίδι με τα σύμβολα του ψευδοκράτους, με στόχο την αναβάθμιση του κατοχικού μορφώματος.
Την ίδια στιγμή, η Λευκωσία έχει λάβει διαβεβαιώσεις από την αμερικανική πλευρά ότι ο κ. Τζο Μπάιντεν σε καμία περίπτωση δεν πρόκειται να ανεχθεί, η παρουσία του στην Κύπρο και η επιθυμία του να συμβάλει στην προώθηση της διαδικασίας επίλυσης του Κυπριακού να τύχουν οιασδήποτε εκμετάλλευσης, δηλώνοντας ευθαρσώς ότι δεν είναι αποδεχτή οιαδήποτε παρέκκλιση από τα συμφωνηθέντα, δηλαδή την απουσία από τον χώρο της συνάντησης οιωνδήποτε συμβόλων του ψευδοκράτους.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, δύο ώρες πριν από την προγραμματισμένη συνάντηση Μπάιντεν-Έρογλου, μετά το μεσημέρι της Πέμπτης, μέλη της συνοδείας του Αμερικανού Αντιπροέδρου θα επιθεωρήσουν τον χώρο όπου θα γίνει η συνάντηση στα κατεχόμενα (στην οικία παρά το λεγόμενο «προεδρικό»), για να επιβεβαιώσουν ότι δεν υπάρχει οτιδήποτε που θα δημιουργήσει διπλωματικό και πολιτικό ζήτημα. Σε αντίθετη περίπτωση, όπως διαβεβαιώνει η αμερικανική πλευρά, ο Αντιπρόεδρος Μπάιντεν θα ματαιώσει τη συνάντησή του με τον Ντερβίς Έρογλου.
Δεν αποκλείεται, δε, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης να μη μεταβεί στο δείπνο με τον Αμερικανό Αντιπρόεδρο Τζο Μπάιντεν και τον Τ/κ ηγέτη Ντερβίς Έρογλου, παρουσία της Ειδικής Αντιπροσώπου του Γ.Γ. Λίζας Μπάτενχαϊμ στη νεκρή ζώνη το βράδυ της Πέμπτης, αν δεν τηρηθούν τα συμφωνηθέντα αναφορικά με τη συνάντηση Μπάιντεν-Έρογλου, ενώ αδιευκρίνιστη είναι και η πρόθεση του Τ/κ ηγέτη για το δείπνο, σε περίπτωση μη μετάβασης του Αμερικανού Αντιπροέδρου στα κατεχόμενα. Όπως πληροφορούμαστε, η κυπριακή Κυβέρνηση εξετάζει και άλλους τρόπους αντίδρασης, σε περίπτωση που οι Τ/κ αποστούν των συμφωνηθέντων. Σημειώνεται, επίσης, ότι στη συνάντηση Μπάιντεν-Έρογλου δεν θα παραστεί ο λεγόμενος υπεξ Οζντίλ Ναμί.
Στενοί δεσμοί με ομογένεια
Σύμφωνα με καλά ενημερωμένες πηγές, ο ίδιος ο Τζο Μπάιντεν αποδίδει τεράστια σημασία στην επίσκεψή του στην Κύπρο, αλλά και στην αναγκαιότητα να τηρηθούν τα συμπεφωνημένα και δεν θα ήθελε να προκύψει οποιοδήποτε ζήτημα. Πρόκειται για πολιτικό καριέρας, πολύ καλό γνώστη του Κυπριακού με εξαιρετικές σχέσεις με την ελληνική ομογένεια στην Αμερική, η οποία συνέδραμε στο να αποκτήσει γέφυρες επικοινωνίας και σχέσεις με το πανίσχυρο εβραϊκό λόμπυ στις ΗΠΑ, και για τον λόγο αυτό ενδιαφέρεται πολύ για την εικόνα του.
Από πλευράς της, η Λευκωσία, αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην επίσκεψη, την οποία και θεωρεί ιστορική. Στην ατζέντα των συνομιλιών της επίσκεψης Μπάιντεν θα βρεθούν, κατά σειρά προτεραιότητας, η ενέργεια και το Κυπριακό, η ουκρανική κρίση, καθώς και διμερή ζητήματα. Σύμφωνα με πληροφορίες, δεν αναμένονται ανακοινώσεις στο θέμα του Κυπριακού και των ΜΟΕ, στα οποία η ε/κ πλευρά αποδίδει ιδιαίτερη σημασία και διαψεύδει πληροφορίες ότι έχει σταματήσει η προσπάθεια με δική της υπαιτιότητα. Ωστόσο, σύμφωνα με έγκυρες πηγές, το θέμα των ΜΟΕ φαίνεται να ατονεί, καθώς η κυπριακή Κυβέρνηση δεν φέρεται διατεθειμένη να συναινέσει σε προώθησή τους εκτός του πλαισίου της πρότασης του Προέδρου της Δημοκρατίας, αποδεχόμενη απαράδεκτες αξιώσεις των Τούρκων.
Παρ’ όλα αυτά, η Λευκωσία καλωσορίζει το ενδιαφέρον των ΗΠΑ στο Κυπριακό και θα ζητήσει να ασκηθούν πιέσεις προς την πλευρά του Τούρκου ΥΠΕΞ, Α. Νταβούτογλου, με τον οποίο οι ΗΠΑ φαίνεται να έχουν ιδιαίτερα καλή σχέση. Δεν παραβλέπει, όμως, και τον ρόλο της Ε.Ε., που τον θεωρεί επίσης σημαντικό, εκτίμηση την οποία, σύμφωνα με πληροφορίες, φαίνεται να συμμερίζεται και η Ουάσιγκτον. Ειδικότερα, στο πλαίσιο του ρόλου που μπορεί να διαδραματίσει η Ε.Ε., φθάνει, εντός των ημερών στην Κύπρο ο ειδικός εκπρόσωπος του Προέδρου της Κομισιόν για το Κυπριακό, Πίτερ Βαν Νούφελ, με τον οποίο θα υπάρξει συνάντηση, και ο οποίος μάλλον θα μένει πλέον σε μονιμότερη βάση στο νησί.
Πιθανές εξαγγελίες
Κατά την παραμονή του στην Κύπρο ο Αμερικανός Αντιπρόεδρος είναι προγραμματισμένο να προβεί σε δηλώσεις τρεις φορές: Η πρώτη έγινε κατά την άφιξή του στο αεροδρόμιο Λάρνακας χθες το απόγευμα και η δεύτερη στο ξενοδοχείο Ledra Palace, το βράδυ της Πέμπτης, μετά το δείπνο με τους Αναστασιάδη-Έρογλου- Μπατενχάιμ. Με ενδιαφέρον αναμένεται επίσης και η αντιφώνησή του στο γεύμα που θα παραθέσει προς τιμήν του στο Προεδρικό ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, παρουσία των αρχηγών των κομμάτων, του Προέδρου της Βουλής, των πρώην Προέδρων της Δημοκρατίας και της Βουλής, του Αρχιεπισκόπου, καθώς και του Γενικού Εισαγγελέα.
Πάντως, παρά τη δυστοκία στο θέμα των ΜΟΕ, η Κυβέρνηση επενδύει στη διακηρυγμένη θέση του κ. Μπάιντεν ότι το ταξίδι του στη Λευκωσία θα συνοδεύεται και από ανακοινώσεις, με τις ενδείξεις να υποστηρίζουν ότι «τα δώρα» που θα εξαγγείλει θα έχουν να κάνουν με τα ενεργειακά ή τις διμερείς σχέσεις.
Η Λευκωσία ανέμενε ότι, στην αρχική του δήλωση, κατά την άφιξή του χθες το απόγευμα, ο κ. Μπάιντεν θα αναφερόταν με σαφήνεια στην αναγνωρισμένη κυβέρνηση της Κύπρου, εστιάζοντας ιδιαίτερα στη νέα εποχή στις σχέσεις Ουάσιγκτον-Λευκωσίας, καθώς και στον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η Κυπριακή Δημοκρατία, μετά και την ανακάλυψη υδρογονανθράκων εντός της Αποκλειστικής Οικονομικής της Ζώνης, ως ενεργειακός και οικονομικός κόμβος στην περιοχή.
Διμερείς σχέσεις
Ταυτόχρονα, η οριστικοποίηση των εξαγγελιών του κ. Μπάιντεν σε ό,τι αφορά τις διμερείς σχέσεις αναμένεται να γίνει στην περίπου 15 λεπτών τετ-α-τετ συνάντηση που θα έχει αύριο το πρωί με τον Πρόεδρο Αναστασιάδη και στις επαφές που θα ακολουθήσουν αμέσως μεταξύ αντιπροσωπιών των δύο πλευρών.
Στα διμερή ζητήματα, ενδεχομένως να γίνουν κάποιες ανακοινώσεις για θέματα οικονομίας και ανεργίας, για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, αλλά και για το ζήτημα της θεώρησης εισόδου, καθώς η Κύπρος είναι η μόνη από τις χώρες της Ε.Ε. που οι υπήκοοί της χρειάζονται ακόμη βίζα για μετάβαση στις ΗΠΑ.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδουν, επίσης, οι Αμερικανοί στα θέματα της αντιμετώπισης της τρομοκρατίας, όπου θεωρούν την Κύπρο «σημαντικό στρατηγικό εταίρο». Και αυτό, επίσης, είναι ένα από τα θέματα που θα συζητηθούν στις σημερινές επαφές.
Στις συνομιλίες, τον Πρόεδρο Αναστασιάδη θα πλαισιώνουν οι Υπουργοί Εξωτερικών, Οικονομικών και Ενέργειας, ο Υφυπουργός παρά τω Προέδρω, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, ο πρέσβης της Δημοκρατίας στην Ουάσιγκτον και ένας πρακτικογράφος. Από αμερικανικής πλευράς τον κ. Μπάιντεν θα πλαισιώνουν μεταξύ άλλων ο Σύμβουλος επί θεμάτων εθνικής ασφάλειας, ο υφυπουργός για θέματα ενέργειας, στέλεχος του Λευκού Οίκου για θέματα Ανατολικής Μεσογείου και ο Πρεσβευτής των ΗΠΑ στη Λευκωσία.
Αναστασιάδης ενημέρωσε Σαμαρά
Χθες το πρωί ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Πρωθυπουργό της Ελλάδας, Αντώνη Σαμαρά, τον οποίο ενημέρωσε ενόψει της επίσκεψης Μπάιντεν και αντάλλαξαν απόψεις για Κυπριακό, Οικονομία, ενέργεια και Ουκρανικό, που απασχολούν Λευκωσία-Αθήνα και τα οποία θα τεθούν στην ατζέντα των επαφών του με τον Αντιπρόεδρο των ΗΠΑ.
Η ελληνική Κυβέρνηση θεωρεί ότι στη συνάντηση με τον κ. Μπάιντεν η Κύπρος θα πρέπει να θέσει το ζήτημα της συνεργασίας Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ, κάτι στο οποίο και η Λευκωσία συναινεί. Η Ουάσιγκτον είναι προφανές ότι επείγεται στο θέμα της ενεργειακής ασφάλειας της Ε.Ε., με δεδομένη την κατάσταση στην Ουκρανία, και θέλει να βρεθούν άλλες λύσεις πέραν του αγωγού από την Τουρκία, η κατασκευή του οποίου θεωρείται χρονοβόρα.
Ειδικότερα για το θέμα της Ουκρανίας η Λευκωσία θα επαναλάβει τη θέση που διατυπώνει στην Ε.Ε. (μαζί με ομάδα πολλών άλλων εταίρων, με ηγέτιδα τη Γερμανία), ότι θα πρέπει να αποφευχθεί απόπειρα απομόνωσης του Βλαντιμίρ Πούτιν με μέτρα που θα προκαλούν ζημιά στην ίδια την οικονομία της Ευρώπης ως συνόλου ή κρατών-μελών μεμονωμένα. Δεν θα πρέπει να ληφθούν μέτρα, τα οποία, στην ουσία, θα συνιστούν αυτοτιμωρία της Ε.Ε., είναι η θέση του Βερολίνου, την οποία ασπάζεται και η Λευκωσία. Επίσης θα προβάλει το γεγονός ότι στο ζήτημα των κυρώσεων απαιτείται απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Και άλλες σημαντικές αφίξεις
Επιπλέον, η Λευκωσία, σε καμία περίπτωση δεν θέλει να σταλεί το μήνυμα ότι η αναβάθμιση των σχέσεών της με την Ουάσιγκτον πλήττει τις διμερείς σχέσεις με παραδοσιακές φίλες δυνάμεις όπως είναι η Μόσχα και άλλες χώρες, Μόνιμα Μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας, εξ ου και η επίσκεψη που θα πραγματοποιήσει στη Λευκωσία στις 28-29 Μαΐου ο Αναπληρωτής Υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας, Αλεξέι Μεσκόφ, ο οποίος, όπως ανακοινώθηκε, δεν θα συναντήσει τον Ντ. Έρογλου.
Εντός των ημερών, επίσης, θα ανακοινωθεί και η άφιξη στην Κύπρο τού Γάλλου Προέδρου, Φρανσουά Ολάντ, αλλά και του Ισπανού Πρωθυπουργού, Μαριάνο Ραχόι. Προετοιμάζεται, επιπρόσθετα, και κάθοδος ανώτατου αξιωματούχου του Ισραήλ. Υπογραμμίζεται πως η Ουάσιγκτον στο θέμα της ενέργειας αναγνωρίζει τον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η Λευκωσία στην περιοχή και ως συνδετικός κρίκος μεταξύ Αιγύπτου και Ισραήλ.




