Το Γενικό Χημείο τη θεωρεί αντιοικονομική για βιοχημικούς και ιατρικούς σκοπούς

Ποια η επιστημονική θέση του ΚΕΝΘΕΑ για την κάνναβη ως ψυχοδραστική ουσία και ως θεραπευτικό μέσο

ΑΝΑΓΚΑΙΟΣ ο προσανατολισμός της αγροτικής οικονομίας προς άλλες φυτείες που μπορούν να αποδώσουν και να είναι ωφέλιμες, τονίζει το ΚΕΝΘΕΑ

Το κυπριακό κράτος μπλοκάρει προς το παρόν τον δρόμο προς τη νομιμοποίηση της ιατρικής και βιομηχανικής χρήσης της κάνναβης στο νησί, που τους τελευταίους μήνες θέτει επιτακτικά το Κίνημα Οικολόγων Περιβαλλοντιστών, η πρώτη και μοναδική πολιτική δύναμη που είχε την τόλμη και τη διορατικότητα να ανακινήσει για δημόσια συζήτηση αυτό το θέμα ταμπού (λόγω της σύνδεσής του με την ψυχαγωγική χρήση της ψυχοδραστικής, κοινής κάνναβης) στην κυπριακή κοινωνία.

Εκτός από τις ημερίδες και τον ανοιχτό διάλογο για τις εναλλακτικές χρήσεις της κάνναβης που το Κίνημα Οικολόγων οργάνωσε στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας στις 3 Δεκεμβρίου 2013 και στις 18 Ιανουαρίου 2014 (σε συνεργασία με τη Νεολαία ΕΔΕΚ), έφερε το θέμα για συζήτηση για πρώτη φορά στην ιστορία της κυπριακής Βουλής, την περασμένη Πέμπτη 6 Φεβρουαρίου 2014, σε μια επεισοδιακή και θυελλώδη συνεδρία της κοινοβουλευτικής Επιτροπής Υγείας.

Χωρίς να δίνει περισσότερες εξηγήσεις, ο Υπουργός Υγείας Πέτρος Πετρίδης επικαλείται το Γενικό Χημείο του κράτους το οποίο «έχει την άποψη», όπως αναφέρει, «ότι σε συνθήκες οικονομικής κρίσης, με περιορισμούς σε προσλήψεις σε ανθρώπινο δυναμικό και δαπάνες εξοπλισμού και αναλωσίμων, η καλλιέργεια της κάνναβης (στην Κύπρο) για βιομηχανικούς και ιατρικούς σκοπούς θα είναι αντιοικονομική».

Απάντηση μετά από… 4 μήνες

Αυτή η αναφορά του κ. Πετρίδη περιέχεται σε γραπτή απάντησή του, ημερομηνίας 3 Φεβρουαρίου 2014, προς τον βουλευτή του Κινήματος Οικολόγων Περιβαλλοντιστών Γιώργο Περδίκη, που τον καλούσε με γραπτή ερώτησή του στη Βουλή στις 3 Οκτωβρίου 2013, να πληροφορήσει το κυπριακό κοινοβούλιο «κατά πόσο είναι δυνατή η ελεγχόμενη καλλιέργεια της κάνναβης υπό αυστηρό έλεγχο και διασφαλισμένες συνθήκες». Τον ρωτούσε, ακόμα, «κατά πόσον υπάρχουν μελέτες για τη δυνατότητα ελεγχόμενης καλλιέργειας της κάνναβης στην Κύπρο και αν υπάρχει ενδιαφέρον από τις φαρμακευτικές βιομηχανίες για προϊόντα της κάνναβης».

Όπως αναφέρει μεταξύ άλλων στην απάντησή του ο Υπουργός Υγείας, «σε περίπτωση που ληφθεί απόφαση για τη χρήση της ιατρικής κάνναβης στην Κύπρο, οι αρμόδιες υπηρεσίες θα πρέπει να επικοινωνήσουν με αρμόδιες υπηρεσίες άλλων κρατών-μελών για απόκτηση της απαραίτητης εμπειρογνωμοσύνης». Προσθέτει ότι «εξ όσων μας είναι γνωστό, προς το παρόν δεν έχει εκδηλωθεί ενδιαφέρον από φαρμακευτικές ή άλλες εταιρείες για τη δημιουργία καλλιεργειών ιατρικής κάνναβης στην Κύπρο».

Στην ερώτηση του Γιώργου Περδίκη επισημαίνεται ότι «σε αρκετές χώρες έχει επιτραπεί η καλλιέργεια της κάνναβης (Cannabis Sativa) για βιομηχανικούς και ιατρικούς σκοπούς. Είναι γνωστό εξάλλου ότι από την κάνναβη μπορεί να παραχθούν φάρμακα και καλλυντικά, καθώς και χρήσιμες πρώτες ύλες για τη βιομηχανία. Είναι επίσης γνωστό ότι στην Κύπρο οι καιρικές συνθήκες είναι ευνοϊκές για την ανάπτυξη των φυτών της κάνναβης, γι’ αυτό σε παλαιότερες εποχές η καλλιέργειά της ήταν πολύ διαδεδομένη στην Κύπρο. Αργότερα, όταν έγινε αντικείμενο εκμετάλλευσης για παραγωγή και εμπορία εξαρτησιογόνων ουσιών, απαγορεύτηκε η καλλιέργεια του φυτού αυτού».

Άλλο ιατρική, άλλο κοινή κάνναβη

Στην απάντηση του Πέτρου Πετρίδη αναφέρονται και τα ακόλουθα: «Η ιατρική κάνναβη έχει γίνει αποδεκτή για χρήση σε διάφορες χώρες. Οι κύριες ενδείξεις περιλαμβάνουν την ανακούφιση από τα συμπτώματα της κατά πλάκας σκλήρυνσης και άλλων νευροεκφυλιστικών νόσων, τον έμετο που προκαλείται από χημειοθεραπεία, τον χρόνιο πόνο κ.ά. Να σημειωθεί ότι σε καμία περίπτωση δεν χορηγείται με σκοπό την αποθεραπεία οποιασδήποτε νόσου.

»Στην Κύπρο δεν υπάρχουν φαρμακευτικά προϊόντα αδειοδοτημένα από το Συμβούλιο Φαρμάκων που να περιέχουν ιατρική κάνναβη. Οι προδιαγραφές της ιατρικής κάνναβης διαφέρουν σε μεγάλο βαθμό από την κοινή κάνναβη που διοχετεύεται μέσω παράνομου εμπορίου. Μερικές σημαντικές προδιαγραφές περιλαμβάνουν: Η ιατρική κάνναβη έχει συγκεκριμένη αναλογία δραστικών συστατικών. Η περιεκτικότητα σε cannabidiol (CBD) είναι μεγαλύτερη από την περιεκτικότητα σε tetrahydrocannabinol (THC).

»Η ουσία CBD εκτιμάται ότι έχει τις ανακουφιστικές ιδιότητες για τις πιο πάνω αναφερόμενες νόσους και δεν προκαλεί την ευφορία που προκαλεί η ουσία THC, η οποία περιέχεται σε ψηλότερες ποσότητες στην κοινή κάνναβη.

Η ιατρική κάνναβη καλλιεργείται σε ειδικά αδειοδοτημένες μονάδες κάτω από συγκεκριμένες συνθήκες ώστε να διασφαλίζεται η περιεκτικότητά της σε THC και CBD και γενικότερα η ποιότητά της».

Όχι κοινή κάνναβη για ιατρική χρήση

Αφού αναλύει το τρέχον νομοθετικό πλαίσιο στην Κύπρο για τη ρύθμιση της ιατρικής κάνναβης, ο Υπουργός Υγείας διευκρινίζει ότι «τίποτε δεν αιτιολογεί την καλλιέργεια κοινής κάνναβης για προσωπική ιατρική χρήση». Προσθέτει ότι «για να είναι δυνατή η παραχώρηση άδειας παραγωγής ιατρικής κάνναβης, θα πρέπει να δημιουργηθούν οι απαραίτητες δομές για την επιτήρηση και εποπτεία τέτοιων μονάδων σε θέματα αποτροπής της παράνομης χρήσης, του ελέγχου ποιότητας κ.ά.».

Ψυχοδραστικό και θεραπευτικό μέσο

Μια πρώτη σοβαρή και επιστημονικά τοποθετημένη αντίδραση στις πρωτοβουλίες του Κινήματος Οικολόγων Περιβαλλοντιστών σε σχέση με την κάνναβη, προέρχεται από το ΚΕΝΘΕΑ (Κέντρο Ενημέρωσης για τα Ναρκωτικά και Θεραπείας Εξαρτημένων Ατόμων) που γιόρτασε χθες (8 Φεβρουαρίου 2014) τα 20χρονά του με παγκύπριο συνέδριο στο Πανεπιστήμιο Κύπρου.

Σε γραπτή ανακοίνωση με τίτλο «Η κάνναβη ως ψυχοδραστική ουσία και ως θεραπευτικό μέσο», που υπογράφει ο Δρ Κυριάκος Βερεσιές, νευρολόγος ψυχίατρος, επιστημονικός Διευθυντής του ΚΕΝΘΕΑ και αν. καθηγητής του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου, υποστηρίζεται ότι «το τελευταίο χρονικό διάστημα γίνεται συγκεκριμένη προσπάθεια όπως δημιουργηθεί σύγχυση στο κυπριακό κοινό με την υποβολή του ταυτόχρονου αιτήματος της έγκρισης καλλιέργειας της κλωστικής κάνναβης και της διάδοσης της ιατρικής κάνναβης».

Προστίθεται ότι «η περιεκτικότητα της κλωστικής κάνναβης σε ψυχοτρόπο ουσία THC είναι λιγότερη από 1% και αυτή δεν έχει να κάνει με τίποτε με την ιατρική κάνναβη. Εκτός αυτού με οδηγία της ΕΕ προτρέπεται στις χώρες-μέλη της να προωθήσουν την καλλιέργειά της».

Ο Δρ Βερεσιές αναφέρει ότι «οι υποστηρικτές της ιατρικής κάνναβης δεν διευκρινίζουν πως η ιατρική κάνναβη δεν είναι το κάπνισμα μαριχουάνας ή χασισιού με όλη την ψυχοτρόπο δράση τους, αλλά τα εκχυλίσματα του φυτού ή των μερών του, τα οποία η φαρμακευτική επιστήμη αναζητά να τα απομονώσει από τις ψυχοτρόπες ιδιότητες της κάνναβης και να παραγάγει φάρμακα, που αφού περάσουν τους σχετικούς ελέγχους, θα είναι αποδεκτά από την ιατρική επιστήμη, η οποία αναζητά συνεχώς νέους φαρμακευτικούς τρόπους για να θεραπεύσει σειρά από ανίατες παθήσεις».

Σύμφωνα με το ΚΕΝΘΕΑ, «η φαρμακευτική επιστήμη έχει κατορθώσει να παραγάγει σκευάσματα που κυκλοφορούν ελεύθερα στην αγορά. Όσα βρίσκονται σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και δεν υπάρχουν στην Κύπρο, μπορεί ο καθένας να τα παραγγείλει ή να τα φέρει στην Κύπρο και νόμιμα μπορεί να τα χρησιμοποιεί, αν εξασφαλίσει συνταγή από Κύπριο γιατρό».

Προώθηση της ψυχοτρόπου κάνναβης;

Ως συμπέρασμα στη μελέτη του, το ΚΕΝΘΕΑ υποστηρίζει ότι «το θέμα ιατρική κάνναβη πήρε τον δρόμο του και οποιαδήποτε γενικευμένη υποστήριξη της προώθησης της κάνναβης γενικά δεν έχει κίνητρα ιατρικά με τη στενή έννοια του όρου, αλλά μέσω της κάλυψης που προσφέρει η ιατρική κάνναβη γίνεται ταυτόχρονη προώθηση της ψυχοτρόπου κάνναβης, κάτι που στα σημερινά διεθνή και τοπικά δεδομένα δεν είναι αποδεκτό».
Καταλήγει ως εξής η γραπτή ανακοίνωση του Κέντρου: «Αναφορικά με την κλωστική κάνναβη, το ΚΕΝΘΕΑ τάσσεται ανεπιφύλακτα υπέρ της προώθησης της καλλιέργειας της κλωστικής κάνναβης. Στις δύσκολες καταστάσεις του τόπου πιθανόν ο προσανατολισμός της αγροτικής οικονομίας προς άλλες φυτείες, που μπορούν να αποδώσουν και να είναι ωφέλιμες, να είναι αναγκαίος.

»Το ΚΕΝΘΕΑ από χρόνια τώρα έχει ταχθεί υπέρ της αποεγκληματοποίησης της χρήσης κάνναβης, που αυτό σημαίνει πως με τη χρήση ή κατοχή μικρών ποσοτήτων, για ιδίαν χρήση, ο χρήστης δεν πρέπει να οδηγείται στη φυλακή, να παίρνονται διοικητικά μέτρα, να δίνεται ευκαιρία για θεραπεία».

Κανναβινοειδές… δελτίο πληροφόρησης

Στη γραπτή παρέμβαση του ΚΕΝΘΕΑ περιλαμβάνεται η πληροφορία ότι σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, το 2012 περίπου το 4% του παγκόσμιου ενήλικου πληθυσμού (162 εκατομμύρια άνθρωποι) κάνουν χρήση κάνναβης ετησίως, και περίπου 0,6% (22,5 εκατομμύρια) τη χρησιμοποιούν σε καθημερινή βάση. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, η κάνναβη χρησιμοποιείται σε διάφορες μορφές: Η πιο κοινή μορφή της κάνναβης που χρησιμοποιείται ως ψυχοδραστική ουσία είναι η αποξηραμένη φυτική μορφή που αποτελείται από τις φούντες των θηλυκών φυτών και τα υποκείμενα φύλλα, που στην κοινή γλώσσα ονομάζεται μαριχουάνα ή χόρτο. Οι τύποι μαριχουάνας που χρησιμοποιούνται, συνήθως περιέχουν από 3% ώς και πέραν του 25% THC.

Τρόποι κατανάλωσης

«Στις ευρωπαϊκές χώρες συνήθως η κάνναβη καπνίζεται αναμεμειγμένη με καπνό, σαν τσιγάρο, με τους “λουλάδες”, ενώ στις ΗΠΑ και στον Καναδά συνήθως σκέτη, αλλά μπορεί επίσης να φαγωθεί, να γίνει ρόφημα, ή να εξατμιστεί σε vaporizer, μειώνοντας έτσι το ποσοστό των καρκινογόνων ουσιών που δημιουργούνται λόγω της καύσης. Ο καπνός της κάνναβης περιέχει χιλιάδες οργανικές και ανόργανες ουσίες, αλλά την ίδια ποσότητα πίσσας με ένα τσιγάρο. Πάνω από 50 γνωστά καρκινογόνα έχουν εντοπιστεί στον καπνό της κάνναβης (π.χ. νιτροζαμίνες, ενεργές αλδεΰδες, βενζοπυρένιο), αλλά όχι στο ίδιο το φυτό».

Κατάσταση με βάση τον νόμο

«Η παραγωγή, κατοχή, χρήση ή πώληση παρασκευασμάτων της κάνναβης που περιέχουν ψυχοδραστικά κανναβινοειδή, έγινε παράνομη στα περισσότερα μέρη του κόσμου στις αρχές του εικοστού αιώνα. Από τότε, μερικές χώρες έχουν εντείνει την επιβολή της απαγόρευσης της κάνναβης, ενώ άλλες την έχουν μειώσει.Στην Κύπρο η καλλιέργεια, κατοχή και προμήθεια κηρύχθηκαν παράνομες από το 1956».