Ο ΜΑΡΤΙΟΣ ΕΧΕΙ ΚΑΘΙΕΡΩΘΕΙ ΩΣ Ο ΜΗΝΑΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΤΗΣ ΑΣΘΕΝΕΙΑΣ

Ο ΜΑΡΤΙΟΣ έχει καθοριστεί ως ο μήνας πρόληψης του καρκίνου του παχέος εντέρου. Στην Κύπρο κάθε χρόνο διαγιγνώσκονται 350 νέα περιστατικά καρκίνου του παχέος εντέρου και προκαλούνται 100 θάνατοι από την αιτία αυτή. Αποτελεί τον τρίτο πιο συχνό τύπο καρκίνου, τόσο στους άνδρες όσο και στις γυναίκες, και την τρίτη πιο συχνή αιτία θανάτου από καρκίνο.

Τα πιο συχνά συμπτώματα είναι τα εξής: παρουσία αίματος στα κόπρανα, αλλαγή στη συνήθεια κενώσεων του εντέρου (αλλαγή από κανονικές κενώσεις σε διάρροια ή δυσκοιλιότητα), φουσκώματα, πόνος στην κοιλιά και αίσθημα ατελούς κενώσεως. Όπως συμβαίνει με όλες τις κακοήθειες, αρχικά ο καρκίνος του παχέος εντέρου είναι ασυμπτωματικός και τα πιο πάνω συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως σε στάδιο πιο προχωρημένο. Ως εκ τούτου, επιβάλλεται η πρόληψη και η έγκαιρη διάγνωσή του.

Πώς γίνεται η διάγνωση
Η διάγνωση του καρκίνου του παχέος εντέρου γίνεται με τη λήψη του ιστορικού, την κλινική εξέταση και με τις διάφορες διαγνωστικές εξετάσεις. Η πιο βασική εξέταση στη διάγνωση είναι η κολονοσκόπηση, η οποία μας δίνει την ευκαιρία να εντοπίσουμε τον όγκο και να πάρουμε από αυτόν βιοψίες. Επίσης, αποτελεί το πιο δυνατό διαγνωστικό όπλο στην πρόληψη, καθότι μπορούμε να εντοπίσουμε καλοήθεις πολύποδες, οι οποίοι αποτελούν και την κύρια αιτία πρόκλησης καρκίνου του παχέος εντέρου.

Η κολονοσκόπηση είναι μία εξέταση κατά την οποία - μετά από καθαρισμό του εντέρου με καθαρτικό- χορηγείται καταστολή με αναλγησία και εισάγεται λεπτός εύκαμπτος σωλήνας. Έτσι, εξετάζεται το έντερο σχεδόν ανώδυνα. Άλλες διαγνωστικές εξετάσεις υποβοηθητικές είναι η ανίχνευση αιμοσφαιρίνης κοπράνων, η εικονική κολονοσκόπηση, καθώς και η μαγνητική και η αξονική τομογραφία, κυρίως για τον εντοπισμό μεταστάσεων.

Η θεραπεία
Η θεραπεία του καρκίνου του παχέος εντέρου είναι κυρίως χειρουργική σε συνδυασμό με χημειοθεραπεία, ενώ στον καρκίνο του ορθού (κατώτερου τμήματος του παχέος εντέρου) γίνεται χρήση και της ακτινοθεραπείας. Όπως έχει ήδη προαναφερθεί, ο βασικότερος πυλώνας στην ελάττωση της συχνότητας του καρκίνου του παχέος εντέρου είναι η πρόληψή του. Γι’ αυτό και συνίστανται τα ακόλουθα:

Α. Αυξημένη κατανάλωση φρούτων και λαχανικών, αποφυγή κόκκινου κρέατος, καταπολέμηση της παχυσαρκίας, διακοπή καπνίσματος και τακτική σωματική άσκηση.

Β. Τακτικός έλεγχος διαφόρων ομάδων πληθυσμού με κολονοσκόπηση, ώστε να εντοπιστούν πολύποδες ή καρκίνος σε πρώιμο στάδιο. Ο έλεγχος με κολονοσκόπηση συνιστάται σε:
1.ασυμπτωματικά άτομα άνω των 50 ετών.
2.άτομα με έναν ή περισσότερους συγγενείς πρώτου βαθμού (πατέρα, μητέρα, αδελφό, αδελφή, παιδί) με καρκίνο ή πολύποδες. Στην προκειμένη περίπτωση η κολονοσκόπηση γίνεται σε ηλικία 40 ετών ή 10 χρόνια νωρίτερα από την ηλικία του ατόμου στην οικογένεια που είχε ήδη διαγνωστεί με καρκίνο.
3.άτομα με κληρονομικά σύνδρομα καρκίνου και πολυπόδων παχέος εντέρου.
4.άτομα με ιδιοπαθή φλεγμονώδη νόσο του εντέρου (ελκώδη κολίτιδα ή Crohn κολίτιδα).

Στην Κύπρο, και ειδικότερα στην Επαρχία Λάρνακας, βρίσκεται σε εξέλιξη από το 2013 πιλοτικό πρόγραμμα προσυμπτωματικού ελέγχου με αιμοσφαιρίνη κοπράνων και κολονοσκόπηση σε άτομα ηλικίας 50-69 ετών. Το πρόγραμμα διοργανώνεται από το Υπουργείο Υγείας σε συνεργασία με τη Γαστρεντερολογική Εταιρεία Κύπρου. Τα αποτελέσματα μέχρις στιγμής είναι πολύ ενθαρρυντικά και προσδοκούμε στην επέκταση του προγράμματος σε ολόκληρη τη χώρα.

ΑΝΔΡΕΑΣ ΕΥΓΕΝΙΟΥ
Γαστρεντερολόγος- Ηπατολόγος, Πρόεδρος Γαστρεντερολογικής Εταιρείας Κύπρου