ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΧΑΤΖΗΑΔΑΜΟΥ: ΕΙΧΑ ΤΗΝ ΕΥΛΟΓΙΑ ΝΑ ΓΕΝΝΗΘΩ ΣΕ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΙΕΡΩΜΕΝΩΝ

Ένα πρόσωπο της Κύπρου που με την απλότητά του και την αλήθεια του εισπράττει ό,τι πιο αγαπημένο, μέρα τη μέρα, χρόνο τον χρόνο! Μια συζήτηση με τη Βασιλική Χατζηαδάμου, μέσα από την οποία διαφαίνεται και μια νέα δισκογραφική της δουλειά, στην οποία αναφέρεται με αισιοδοξία

Είχα την ευλογία να γεννηθώ σε οικογένεια ιερωμένων και να μεγαλώσω σ’ ένα χωριό που κουβαλά μια μεγάλη πολιτιστική και εκκλησιαστική ιστορία στις πλάτες του. Ήταν επόμενο, λοιπόν, να πάρω το ελάχιστο ταλέντο που μου δόθηκε και να το εξελίξω

Είναι όμορφο να αγαπάμε τη γη που μας γέννησε, να νιώθουμε περήφανοι και να σεβόμαστε τον πολιτισμό και την ιστορία του

Θεωρώ πως κάθε άνθρωπος πρέπει να είναι περήφανος για την καταγωγή του. Ο ήχος των παραδοσιακών μουσικών οργάνων είναι οικείος σε μένα με τρόπο που τον θεωρώ απαραίτητο στην καθημερινότητά μου

Ό,τι αγγίζουμε στη ζωή μας με πάθος και υπέρβαση, κάποια στιγμή μπορεί να φέρει τα αποτελέσματα που ονειρευόμαστε. Ένα πρόσωπο του πολιτισμού της Κύπρου, μια νέα και λαμπερή γυναίκα που κατάφερε μέσα σε λίγα χρόνια να καταθέσει την αγάπη της για την παραδοσιακή μουσική της Κύπρου, μπόρεσε με την ειλικρίνεια, την εργατικότητα, την αφοσίωση και τον επαγγελματισμό της να βρίσκεται σήμερα στην πρώτη γραμμή. Σεμνή, ταπεινή, αληθινή και ταυτόχρονα απέραντα δημοφιλής στην ίδια της την πατρίδα αλλά και ανάμεσα στους όπου γης Κυπρίους, που παρακολουθούν τις εκπομπές της ανά τον κόσμο.

Με δυο παραδοσιακές εκπομπές, μια τηλεοπτική και μια ραδιοφωνική, κέρδισε ήδη το στοίχημα! Το στοίχημα ότι ναι, η παράδοση ενός λαού όταν καλλιεργείται και υπενθυμίζεται, φέρνει κοντά όχι μόνο τους παλιούς αλλά και τους νέους ανθρώπους. Αναζητήσαμε τη Βασιλική Χατζηαδάμου στα στενά της παλιάς Λευκωσίας. Τα λόγια της κουβαλούν την αγάπη της για τη μικρή αυτή πατρίδα και τους ανθρώπους της! ΄Ενα πρόσωπο της Κύπρου που με την απλότητά του και την αλήθεια του εισπράττει ό,τι πιο αγαπημένο, μέρα τη μέρα, χρόνο τον χρόνο! Μια συζήτηση με τη Βασιλική Χατζηαδάμου, μέσα από τον οποία διαφαίνεται και μια νέα δισκογραφική της δουλειά στην οποία αναφέρεται με αισιοδοξία.

Κυρία Χατζηαδάμου, ποιος καλός αέρας σάς έκανε να αγαπήσετε την Παράδοση της Κύπρου κι ό,τι περιστρέφεται γύρω απ’ αυτήν;

Ο τρόπος που μεγαλώνει κανείς, τα βιώματα, οι εικόνες, οι μυρωδιές όπως και άλλες μικρές, καθημερινές λεπτομέρειες παίζουν καθοριστικό ρόλο στην εξέλιξη του ανθρώπου. Από μικρό παιδί είχα στ' αφτιά μου ακούσματα βυζαντινής και παραδοσιακής μουσικής. Είχα την ευλογία να γεννηθώ σε οικογένεια ιερωμένων και να μεγαλώσω σ’ ένα χωριό που κουβαλά μια μεγάλη πολιτιστική και εκκλησιαστική ιστορία στις πλάτες του. Ήταν επόμενο, λοιπόν, να πάρω το ελάχιστο ταλέντο που μου δόθηκε και να το εξελίξω.

Θεσσαλονίκη. Μια πόλη που καθόρισε τις καλλιτεχνικές σας αναζητήσεις. Πείτε μας δυο λόγια γι' αυτήν την πόλη. Σε τι σας επηρέασε, τι σας έμαθε και με ποιον τρόπο;

Η πόλη του Θερμαϊκού δάμασε το απροσδιόριστο μέχρι εκείνη τη στιγμή πνεύμα μου και χάραξε δρόμο στις καλλιτεχνικές μου αναζητήσεις. Οι συναναστροφές με μουσικούς του είδους, η δίψα για εκμάθηση της Βυζαντινής μουσικής αλλά και η ενασχόλησή μου με το τραγούδι σε φοιτητικές μπουάτ και σε μικρά μαγαζάκια της Θεσσαλονίκης έριξαν τον σπόρο που έμελλε να καρποφορήσει. Έζησα εφτά όμορφα δημιουργικά χρόνια στη Θεσσαλονίκη, που μου έδωσαν φτερά για αναζήτηση.

Όσο περισσότερο σάς γνωρίζει κάποιος, τόσο περισσότερο συνειδητοποιεί την αγάπη σας για την κυπριακή γλώσσα, την κυπριακή μας διάλεκτο και ντοπιολαλιά. Πώς γεννήθηκε και πώς θέριεψε τούτη η αγάπη και τούτη η αδυναμία;

Θεωρώ πως κάθε άνθρωπος πρέπει να είναι περήφανος για την καταγωγή του. Ο ήχος των παραδοσιακών μουσικών οργάνων είναι οικείος σε μένα με τρόπο που τον θεωρώ απαραίτητο στην καθημερινότητά μου. Ο τρόπος ζωής των παλιών, κάποια χαρακτηριστικά που κουβαλούσαν αλλά και ο σεβασμός που έτρεφαν σε ό,τι αφορούσε το “είναι” τους ως λαός με συγκινεί ιδιαίτερα. Έτσι, λοιπόν, και η κυπριακή διάλεκτος…. Μια διάλεκτος που μας πάει πολύ πίσω, στον εποχή του Ομήρου, που φέρνει μαζί της μια ζωντάνια και μια δύναμη, που ψάχνοντας την συνειδητοποιείς ότι αποτελεί αστείρευτη πηγή έμπνευσης.

Τι σας έχει μάθει η ενασχόλησή σας με τις παραδοσιακές σας εκπομπές τόσο στην τηλεόραση όσο και στο ραδιόφωνο; Πιστεύατε ποτέ ότι η παράδοση θα εισέπραττε μια τόσο τεράστια αγκαλιά από τους ακροατές και τους τηλεθεατές σας; Δώστε μας μιαν αίσθηση για την κάθε εκπομπή.

Ως συνέχεια της δικής μας προσπάθειας, που αφορούσε το κυπριακό παραδοσιακό τραγούδι, ήρθε η τηλεόραση μέσω ενός τηλεπαιχνιδιού που είχε να κάνει με την κυπριακή διάλεκτο και το τραγούδι και κράτησε τρία χρόνια στο ΡΙΚ (εκπομπή “Παίζουμε Κυπριακά”) και από πέρυσι η “Παραδοσιακή Βραδιά” στο Σίγμα. Η αποδοχή λόγω του περιεχομένου ήταν τεράστια. Η εικόνα των παραδοσιακών ενδυμασιών από τους χορευτές, ο ήχος του λαούτου και του βιολιού, η αναβίωση ηθών και εθίμων ευαισθητοποίησαν μια μεγάλη μερίδα των Κυπρίων.

Με χαρά αντιληφθήκαμε τόσο ο παραγωγός μου Νίκος Γαλήνης όσο και οι συνεργάτες μου Μιχάλης Χατζημιχαήλ και Σάββας Στεφάνου ότι ο κόσμος της Κύπρου, εντός και εκτός, διψά για τέτοιου είδους εκπομπές. Στο ραδιόφωνο ξεκίνησα πρόσφατα. Κάθε Κυριακή στις 10 το πρωί ξυπνώ παρέα με τον κόσμο με την παράδοση μέσα από τον λόγο, τις επιλογές των τραγουδιών αλλά και των καλεσμένων μου, με εικόνες από κάθε περιοχή της Κύπρου και της Ελλάδας που πιθανόν ξεχάσαμε αλλά παρόλα αυτά αγαπάμε.

Πέρα από την τηλεόραση και το ραδιόφωνο οι δραστηριότητές σας επεκτείνονται και στην ερμηνεία κυπριακών, κυρίως, τραγουδιών ανά το παγκύπριο, κάτι που και πάλι έχει μεγάλη απήχηση στο κοινό σας. Τι είναι για σας αυτή η τόσο αγαπημένη ενασχόληση και με ποιον τρόπο καταφέρνετε να βιώνετε μια τόσο μεγάλη αγκαλιά από τους Κύπριους σε όλες τις πόλεις και την ύπαιθρο του νησιού;

Το κυπριακό παραδοσιακό τραγούδι είναι ένα κομμάτι της ζωής του Κύπριου. Τραγουδώ την Κύπρο τού πριν και τού σήμερα. Η αγάπη και η στήριξη του κόσμου είναι αυτή που εμψυχώνει κάθε είδους προσπάθεια που γίνεται αλλά ταυτόχρονα λειτουργεί και ως κώδωνας κινδύνου για το χρέος που βαραίνει ανθρώπους οι οποίοι αποφασίζουν να προσεγγίσουν με οποιοδήποτε τρόπο τον πολιτισμό ενός τόπου που μετρά αιώνες. Αυτόματα λοιπόν ενεργοποιείται το αίσθημα σεβασμού και ευθύνης.

Θαρρώ το πάθος σας για την κυπριακή διάλεκτο και το τραγούδι σάς ταξιδεύουν ολοένα σε νέους καλλιτεχνικούς δρόμους. Μιλήστε μας για τα μελλοντικά δημιουργικά σας σχέδια.

Αυτήν την περίοδο έχω τη χαρά και την τιμή να συνεργάζομαι με δύο εξαίρετους δημιουργούς, δυο εξαίρετους ανθρώπους. Δύο ονόματα του χώρου που έχουν κερδίσει με τη δουλειά και το έργο τους τον σεβασμό όλων μας. Μαζί λοιπόν με τον στιχουργό των τραγουδιών “Κερύνεια” και “Διόδια”, τον Κύπριο της Αμερικής Πόλυ Κυριάκου και τον ιδρυτή της Εστουδιαντίνας Νέας Ιωνίας, τον συνθέτη Ανδρέα Κατσιγιάννη γινόμαστε συνοδοιπόροι μιας όμορφης μουσικής διαδρομής. Ο “Αρχάγγελος” είναι αυτός που μας έφερε κοντά. Μια δισκογραφική δουλειά στην κυπριακή διάλεκτο, σε έντεχνη μουσική, η οποία δρομολογείται σύντομα. Νιώθω πολύ ξεχωριστά και ιδιαίτερα, τόσο για την γνωριμία μου με τους συγκεκριμένους δημιουργούς όσο και για το ότι με εμπιστεύτηκαν για μια τόσο σημαντική συνεργασία, η οποία μου ανοίγει καινούριους ορίζοντες.

Εάν το σύνολο των καθημερινών δραστηριοτήτων σας αθροιστούν σε σύνολο ωρών, δύσκολα θα μπορούσε να πιστέψει κανείς ότι σας περισσεύει έστω και ένα λεπτό μέσα σε ένα 24ωρο. Παρόλα αυτά, σαν μητέρα και σαν σύζυγος έχετε επιπλέον στη φροντίδα σας δυο μικρά παιδιά. Πώς αντιμετωπίζετε αυτόν τον επιπρόσθετο ρόλο; Mε τι προσωπικό κόστος;

Έμαθα στη ζωή μου να εργάζομαι αδιάκοπα… Είτε αυτό έχει να κάνει με το επαγγελματικό κομμάτι είτε με το προσωπικό. Πιστεύω ότι για να θεωρείται κάποιος σωστός επαγγελματίας πρέπει να έχει και να κουβαλά χαρακτηριστικά όπως η συνέπεια, η επιμονή αλλά και να αφιερώνει χρόνο για να δίνει το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα. Η μεγάλη μου όμως επένδυση είναι τα παιδιά μου. Γι’ αυτό φροντίζω, όσο πιεσμένη κι αν είναι η καθημερινότητά μου, να μη στερώ στα παιδιά μου την παρουσία μου, ειδικά σε στιγμές σημαντικές για το χτίσιμο των αναμνήσεων, των βιωμάτων και της προσωπικότητάς τους. Παραμερίζω την κούραση λοιπόν, θέλοντας να ξοδεύω ουσιαστικό χρόνο μαζί τους.

Ζώντας την κοινωνία της Κύπρου μέσα από τις πάμπολλες συναυλίες και τις πολυάριθμες εκπομπές σας, τι θα λέγατε για το κυπριακό κοινό; Aγαπά, αγκαλιάζει την παραδοσιακή μουσική, την ποιοτική μουσική και την ποίηση;

Ο κόσμος της Κύπρου έχει πολύ καλό κριτήριο. Πολλές φορές όμως τον αδικούμε είτε μέσα από τηλεοπτικές και ραδιοφωνικές εκπομπές είτε προβάλλοντάς του λανθασμένα πρότυπα. Είμαστε ένα μικρό νησί που αριθμεί μερικές εκατοντάδες χιλιάδες κόσμου… ενός κόσμου όμως που έχει ανεπτυγμένη την αίσθηση της καλής μουσικής και της ποίησης.

Μια νέα γυναίκα με το σύνολο των δικών σας δραστηριοτήτων πιστεύετε ότι εκτιμάται ισάξια στην κυπριακή κοινωνία; Είναι εύκολος ο δρόμος για μια γυναίκα που κουβαλάει τόσα χαρίσματα κι εργάζεται τόσο σκληρά;

Είναι πολύ σημαντικό ξεκινώντας κάτι να γνωρίζεις τι θέλεις, τι αναζητάς. Μ’ αυτόν τον τρόπο βάζεις στόχους και εργάζεσαι μεθοδικά ανεβαίνοντας με σύνεση σκαλοπάτι - σκαλοπάτι. Η γυναίκα στην κυπριακή κοινωνία υπηρετεί πολλαπλούς ρόλους. Στο επαγγελματικό κομμάτι κερδίζεις τον σεβασμό μέσα από σκληρή δουλειά. Όλα απαιτούν κόπο, μόχθο και αφιέρωση χρόνου. Δεν χαρίζεται τίποτα το οποίο κρατάει στον χρόνο.

Η κυπριακή τηλεόραση και το κυπριακό ραδιόφωνο έχουν δεχτεί μια εισβολή από Ελλαδίτες και Ελλαδίτισσες, που πληρούν ένα μεγάλο ποσοστό θέσεων είτε ως τηλεπαρουσιαστές/τηλεπαρουσιάστριες είτε ως ραδιοφωνικοί παραγωγοί είτε ως ηθοποιοί. Η δυσκολία στην ευχέρεια της ελληνικής γλώσσας ανάμεσα στους Κυπρίους και τις Κυπρίες είναι μήπως ένα σημαντικό θέμα που συντείνει σε τούτο το αποτέλεσμα;

Η αλήθεια είναι ότι έχουμε μια δυσκολία στον τρόπο έκφρασης ως λαός. Κάποια πράγματα είναι θέμα παιδείας. Δεν γνωρίζω εάν αυτό αποτελεί έναν από τους λόγους που συναντούμε πολλούς Ελλαδίτες στη μικρή αγορά της Κύπρου. Έχουν μικρύνει πολύ οι αποστάσεις, στην αγορά της Ελλάδας τα πράγματα είναι δύσκολα και η Κύπρος αποτελεί πλέον μια καλή επιλογή για προσωρινή εξεύρεση εργασίας.

Πόσο αισιόδοξη είστε για τα καλλιτεχνικά δρώμενα της Κύπρου;

Τα τελευταία χρόνια το τοπίο όσον αφορά τα καλλιτεχνικά δρώμενα άρχισε να ξεκαθαρίζει… Πολλοί νέοι άνθρωποι επιλέγουν ακαδημαϊκή μόρφωση στο κομμάτι της μουσικής και όχι μόνο, δίνοντας την ευκαιρία στον εαυτό τους να βγουν έξω από τα δικά μας σύνορα. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα επιστρέφοντας πίσω στο νησί να κουβαλούν πλέον ένα σακίδιο με σημαντικές εμπειρίες και γνώσεις, έχοντας έτσι την ευκαιρία να φέρουν αέρα ανανέωσης.

Ένα τελευταίο μήνυμα για τους ανθρώπους που τόσα χρόνια σάς παρακολουθούν και σας θαυμάζουν μέσα από το έργο και την πολιτιστική σας προσφορά;

Δεν θεωρώ ότι κάνω κάτι ξεχωριστό. Απλώς αγαπώ πολύ τούτο τον τόπο. Ωστόσο, μου δίνετε την ευκαιρία -και σας ευχαριστώ γι’ αυτό- να ευχαριστήσω όλον αυτόν τον κόσμο για την αγάπη και τη στήριξή του. Είναι όμορφο να αγαπάμε τη γη που μας γέννησε, να νιώθουμε περήφανοι και να σεβόμαστε τον πολιτισμό και την ιστορία του.