ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΡΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΠΕΡΙΟΡΙΖΟΥΝ ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ

«Οι ιδιωτικοί οργανισμοί χάνουν περίπου 5% από τα ακαθάριστα έσοδά τους λόγω απάτης», δηλώνει σε συνέντευξη στη «Σημερινή» ο πιστοποιημένος εκπαιδευτής εξεταστών απάτης Χαράλαμπος Ξύδης. Καταθέτει την άποψή του για τα φαινόμενα διαφθοράς στην κυπριακή Αστυνομία

«ΠΙΣΩ από κάθε κρούσμα διαφθοράς στην Αστυνομία, στις πλείστες των περιπτώσεων, κρύβεται ένας τρωτός και ευάλωτος άνθρωπος»

«Οι απατεώνες βρίσκονται πάντα ένα βήμα μπροστά από τις εποπτικές Αρχές», δηλώνει σε συνέντευξη στη «Σημερινή» ο Χαράλαμπος Ξύδης, πιστοποιημένος εκπαιδευτής εξεταστών απάτης (ACFE CFE, CRMA) και Επικεφαλής Εσωτερικού Ελέγχου του International Life Insurance Co, αναφερόμενος στο φαινόμενο της διαφθοράς, τόσο στον κυβερνητικό όσο και στον ιδιωτικό τομέα. Ο εμπειρογνώμονας θεωρεί, ωστόσο, πως η επαγγελματική εξειδίκευση και η διαρκής ενημέρωση περιορίζουν σημαντικά το μεγάλο αυτό πρόβλημα.

«Αν συνειδητοποιήσουμε ότι πάντα θα υπάρχει ένας σάπιος αστυνομικός, μία δικηγόρος, ένας στρατιωτικός, τότε ο στόχος θα είναι -αν μη τι άλλο- ο καλύτερος και μεγαλύτερος έλεγχος της κατάστασης», αναφέρει ο εκπαιδευτής. Για να αποδείξει το μέγεθος του προβλήματος, επικαλείται δεδομένα της παγκόσμιας έρευνας του 2015, που δείχνουν ότι ένας οργανισμός χάνει περίπου 5% από τα ακαθάριστα έσοδά του λόγω απάτης. Στη συνέντευξη ο κ. Ξύδης σκιαγραφεί το προφίλ του απατεώνα, ενώ σχολιάζει και τα φαινόμενα διαφθοράς που εντοπίζονται στην κυπριακή Αστυνομία.

Εκπροσωπείτε έναν παγκοσμίως γνωστό οργανισμό, τον Διεθνή Οργανισμό πιστοποιημένων ελεγκτών κατά της απάτης, που αριθμεί 150 τοπικά παραρτήματα στην Αμερική και 75 χιλιάδες μέλη διεθνώς. Ποια ακριβώς είναι η αποστολή σας;

Η επαγγελματική πιστοποίηση του Certified Fraud Examiner παρέχεται αποκλειστικά από τον διεθνή οργανισμό Association of Certified Fraud Examiners. Ουσιαστικά πιστοποιεί την εξειδίκευση στην πρόληψη, την ανίχνευση, την αποτροπή και διερεύνηση κρουσμάτων απάτης. Η απόκτηση της πιστοποίησης συμβάλλει ουσιαστικά στη δημιουργία άριστα καταρτισμένων επαγγελματιών, κατάλληλα εκπαιδευμένων να αναγνωρίζουν τα σημάδια συναγερμού για πιθανή ύπαρξη απάτης και να είναι σε θέση να εφαρμόσουν καλές πρακτικές Εταιρικής Διακυβέρνησης, προστατεύοντας τα συμφέροντα κάθε οργανισμού. Η πιστοποίηση αυτή αφορά στελέχη του ιδιωτικού και δημόσιου τομέα για να αποκτήσουν τεχνογνωσία σχετικά με την αποτελεσματική αντιμετώπιση του κινδύνου της απάτης.

Ένας πιστοποιημένος εξεταστής απάτης κατά κύριο λόγο: Διερευνά κρούσματα απάτης, αξιολογεί κινδύνους, συμβάλλει στην ανάκτηση ζημιών, στον σχεδιασμό και την εφαρμογή δικλείδων ασφαλείας για την πρόληψη και αποτροπή.

Στην κυπριακή επικαιρότητα βρίσκεται σήμερα το θέμα της διαφθοράς στην Αστυνομία και, όπως γνωστοποίησε ο Αρχηγός του Σώματος, έχει ετοιμασθεί πρόσφατα σχετική μελέτη αναφορικά με την έκταση του προβλήματος, με εισηγήσεις για λήψη μέτρων. Εσείς τι εισηγείστε για την αποτελεσματικότερη καταπολέμηση της διαφθοράς στην Αστυνομία;

Η διαφθορά έχει πολλές μορφές και μία από αυτές είναι και στα διάφορα σώματα Ασφαλείας, Αστυνομίας, Στρατού κ.λπ. Δεν αφορά μόνο την Κύπρο, αλλά το παγκόσμιο. Αυτές οι μορφές του φαινομένου είναι χειρότερες, καθότι εμποδίζουν τη διεξαγωγή των σωστών διαδικασιών για την πάταξη του γενικότερου προβλήματος.

Πίσω δε από κάθε κρούσμα διαφθοράς των μελών των σωμάτων αυτών, στις πλείστες των περιπτώσεων, κρύβεται ένας τρωτός και ευάλωτος άνθρωπος.
Ενδεχομένως να είναι έρμαιο αδυναμιών, ίσως και εκβιαστικών διαθέσεων από άλλους. Σκοπός του διεφθαρμένου είναι φυσικά το οικονομικό όφελος, αλλά οι συνέπειες των πράξεών του μπορεί να είναι τραγικές για τον ίδιο. Επίσης, οι θεσμοί που υπηρετούν κλονίζονται από τέτοια περιστατικά.

Αν συνειδητοποιήσουμε ότι πάντα θα υπάρχει ένας σάπιος αστυνομικός, μία δικηγόρος, ένας στρατιωτικός, τότε ο στόχος θα είναι -αν μη τι άλλο- ο καλύτερος και μεγαλύτερος έλεγχος της κατάστασης.

Τα στοιχεία, τα οποία περιλαμβάνει μία τέτοια έρευνα, από το ποια άτομα, ποιων ειδικοτήτων και με ποια προσόντα, έχουν διαμορφώσει το ερωτηματολόγιο της έρευνας, η καταγραφή των στόχων της έρευνας, η μεθοδολογία διεξαγωγής της, με ποιο τρόπο θα γίνει η συλλογή των πληροφοριών, από ποια άτομα θα γίνει η ανάλυση των δεδομένων και μετά των αποτελεσμάτων, σε ποια άτομα απευθύνεται η έρευνα, ποιας ηλικίας, ποιου φύλου, ποιων καθηκόντων, ποιου μορφωτικού επιπέδου και κατάρτισης, ποιου οικογενειακού και οικονομικού υπόβαθρου, ποια σταθερά και ποια μεταβαλλόμενα δεδομένα υπήρξαν στα άτομα αυτά, η ποσοτική και ποιοτική εικόνα, βάσει της οποίας θα καταρτιστεί η έκθεση της έρευνας, θα αποτελέσουν καθοριστικό παράγοντα για να τεθούν στόχοι για αλλαγές-καταπέλτες και όχι εκπτωτικές, καθότι κάτι τέτοιο ευνοεί την κατά πολύ αυξητική τάση της διάπραξης του εγκλήματος, με τις «ευλογίες» πλέον και του επόπτη.

Είμαι σίγουρος ότι η Κυπριακή Αστυνομία έχει λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα για μία σωστή μέτρηση του προβλήματος, αναγνώριση τυχόν αδυναμίας και άμεσης πλεύσης για αντίδραση.

Θα πρέπει να αναφερθεί πως τέτοια φαινόμενα διαφθοράς διαπιστώνονται παγκοσμίως σε όλες τις μεγάλες κυβερνητικές υπηρεσίες, αλλά και στον ιδιωτικό τομέα. Τι θα συμβουλεύατε τις διοικήσεις των εταιρειών να κάνουν, προκειμένου να εντοπίζουν περιπτώσεις υπεξαιρέσεων χρημάτων και άλλων μορφών απάτης από στελέχη τους;
Οι διοικήσεις των σύγχρονων επιχειρήσεων καλούνται σε συνεχή βάση να είναι έτοιμες να αντιμετωπίσουν τον κίνδυνο της απάτης σε κάθε της μορφή. Με δεδομένο ότι οι απατεώνες βρίσκονται πάντα ένα βήμα μπροστά, μόνο η επαγγελματική εξειδίκευση και η απόκτηση γνώσης μέσω της εκπαίδευσης και της διαρκούς ενημέρωσης εξασφαλίζουν ότι τα φαινόμενα απάτης θα τυγχάνουν διαχείρισης με τον πλέον αποτελεσματικό τρόπο.

Το ACFE πρόσφατα ανακοίνωσε την έκθεσή του για το 2016 (2016 Report to the Nations), που βασίστηκε στα δεδομένα της Παγκόσμιας Έρευνας Απάτης 2015, μιας διαδικτυακής έρευνας προς 41.788 CFEs, στην οποία ζητήθηκε από τους ερωτηθέντες να παράσχουν λεπτομερή περιγραφή της μεγαλύτερης υπόθεσης απάτης που είχαν διερευνήσει από τον Ιανουάριο του 2014 και μετά.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι ένας οργανισμός χάνει περίπου 5% από τα ακαθάριστα έσοδά του λόγω απάτης. Η άγνοια των εταιρειών να αντιληφθούν ότι για την ορθή πρόληψη ή/και διερεύνηση μίας απάτης χρειάζονται να εμπλακούν οι επαγγελματίες του αντικειμένου, οι οποίοι είναι εξειδικευμένοι για τον σκοπό αυτό, αποτελεί τη λανθάνουσα τακτική, με αποτέλεσμα μόνο τη ζημιά τους.

Αντ’ αυτού ρισκάρουν το αποτέλεσμα της απόδειξης ή μη απόδειξης μίας πράξης διαφθοράς, συνεργαζόμενοι με άτομα, των οποίων το αντικείμενο εργασιών είναι «κάπως» έτσι, με την «ίδια βάση», «παρόμοιας» φύσεως, χωρίς να λαμβάνουν υπόψη ότι για τον σκοπό της διερεύνησης υπάρχουν συγκεκριμένες μεθοδολογίες και πρωτόκολλα, τα οποία θα πρέπει να ακολουθηθούν για να είναι έγκυρα και επίσημα αποδεκτά τα αποτελέσματα. Κάτι τέτοιο είναι χρονοβόρο και οικονομικά ασύμφορο, όταν στο τέλος αποδειχθεί η αναγκαιότητα της συνεργασίας με τους ειδικούς, και εδώ έρχεται το «if you think that hiring a professional is expensive, then wait to see the cost of hiring an amateur», και ισχύει σε όλες σχεδόν των περιπτώσεων.

Μαθαίνω πως θα βρίσκεστε στην Κύπρο πολύ σύντομα για την εκπαίδευση Κύπριων ελεγκτών, λογιστών, τραπεζικών, δικηγόρων, αστυνομικών, ασφαλιστών και επιχειρηματιών. Να μας πείτε λίγα λόγια;

Όντως πλέον και στην Κύπρο, με τη σφραγίδα του Διεθνούς Οργανισμού Πιστοποιημένων Εξεταστών Απάτης, αποτελεί γεγονός η διενέργεια εκπαίδευσης και προετοιμασίας, που θα δώσει στους συμμετέχοντες τη δυνατότητα άμεσης απόκτησης της πιστοποίησης του Certified Fraud Examiners.

Την εκπαίδευση για τα μαθήματα αυτά, που αφορούν στην Ελλάδα και Κύπρο, έχει αναλάβει εξολοκλήρου το Fraud Education Center στην Ελλάδα, το οποίο είναι Πιστοποιημένο για τον σκοπό αυτό από τον Διεθνή Οργανισμό, και το οποίο για την Κύπρο έχει συνεργασία με τον Σύνδεσμο Εγκεκριμένων Λογιστών Κύπρου, ως την πλέον αρμόδια και σημαντική εποπτική Αρχή για τον σκοπό αυτό, αποκλειστικά για τα Μέλη του Συνδέσμου, λογιστές και ελεγκτές, και με το Κωνστάντειο Κέντρο Εγκληματολογίας Κύπρου, το οποίο είναι χώρος εξειδικευμένου και άμεσα σχετιζόμενου αντικειμένου, για όλα τα υπόλοιπα ενδιαφερόμενα άτομα. Η πρώτη εκπαίδευση θα γίνει τον Οκτώβριο, στη Λευκωσία, σε συνδυασμό με την ανακοίνωση και παρουσίαση και του κυπριακού Chapter του Διεθνούς Οργανισμού ACFE, από τα εμπλεκόμενα μέλη.